O βασιλιάς των σπορ εξακολουθεί να μαγεύει όλο τον κόσμο, παρόλο που έχει χάσει την αθωότητά του. 

«Το ποδόσφαιρο είναι το πραγματικό αρχέτυπο της παγκοσμιοποίησης, περισσότερο από όσο η δημοκρατία, η οικονομία της αγοράς ή το διαδίκτυο».

Της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Ύστερα από έναν μήνα στην Αμερική νιώθεις λίγο Αμερικανός. Κουνιέμαι σε μια ξύλινη πολυθρόνα, στην μπροστινή βεράντα ενός σπιτιού, στο Γούντστοκ, και το μόνο που λείπει είναι λίγο σανό για μασούλημα. Ακόμη και τα βιβλία που διαβάζω

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Έχω πιεστεί πολύ από το κλίμα της κρίσης, για την οποία ακούω από τότε που γεννήθηκα: τι νόημα έχει η έννοια αν πρόκειται για κάτι μόνιμο; Διαβάζω Επίκουρο (από τις εκδόσεις Θύραθεν): τι κρίμα που οι επικριτές του τον ταυτίζουν με μια πνευματικά φυγόπονη και ρηχή ηδονοθηρία... Ωστόσο, καθώς τα πράγματα γίνονται όλο και πιο δύσκολα, δεν έχω καμιά αντίρρηση για λίγη πνευματικά φυγόπονη και ρηχή ηδονοθηρία. Ψάχνω τη λέξη στο λεξικό: «η πεποίθηση ότι η ευχαρίστηση είναι

Του Κώστα Κατσουλάρη

Πάνω από ενάμιση αιώνας έχει περάσει απ’ όταν γαλλικό δικαστήριο καταδίκασε τον Σαρλ Μπωντλαίρ σε χρηματικό πρόστιμο 300 φράγκων για προσβολή της δημοσίας αιδούς, εξαιτίας ορισμένων «τολμηρών» ποιημάτων του που περιλαμβάνονταν στην περίφημη πλέον συλλογή «Τα άνθη του κακού». 

Επιμ. Γιώργος Τσακνιάς

Κύριε Διευθυντά μου,

που ο Θεός να μου κόβει μέρες και να σας δίνει χρόνια, έχω μια θερμή παράκληση: Εκείνος ας μου κόβει μέρες, Εσείς, όμως, μήπως θα μπορούσατε να μη μου κόβετε λέξεις

Του Κώστα Κατσουλάρη

Πάνω από ένας χρόνος έχει περάσει απ’ όταν πέρυσι, τέτοια εποχή περίπου, κυκλοφόρησε το πρώτο φύλλο της Book Press, με τη Μέριλυν στο εξώφυλλο να διαβάζει Τζόις φορώντας το μαγιό της.

Του Σωτήρη Βανδώρου

Είναι άχρηστο το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μετάφρασης (ΕΚΕΜΕΛ); Αξίζει τα λεφτά του το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου (ΕΚΕΒΙ); Ενώ απειλείται η ίδια η ύπαρξη του πρώτου και στο δεύτερο έχουν γίνει απολύσεις και σημαντικές περικοπές κονδυλίων, έχει φουντώσει ο διάλογος για τις προοπτικές των δύο θεσμών που χρηματοδοτούνται από το Υπουργείο Πολιτισμού. 

Του Φοίβου Καρζή

Η μεταρρύθμιση που έβαλε τις θεσμικές βάσεις της Ελλάδας όπως την ξέρουμε σήμερα συντελέστηκε μέσα σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα, από τη μεταπολίτευση μέχρι την ένταξη στην ΕΟΚ, το 1980. Πώς συμβαίνει, λοιπόν, και στη συλλογική συνείδηση της ελληνικής κοινωνίας η δεκαετία του 80 είναι εκείνη που έχει καταγραφεί ως η εποχή που σφράγισε την εικόνα της χώρας;

Του Σάκη Σερέφα

Σε πόσες φωτογραφίες ξένων και εντόπιων τουριστών περιέχεσαι, εν αγνοία σου, κάπου στο βάθος του πλάνου;

Της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Του Φοίβου Καρζή

Χώρα που προτιμάει να ζει την ιστορία της ως μύθο, η Ελλάδα περιγράφεται αποτελεσματικότερα μέσα από τη λογοτεχνική της διήγηση, παρά στις ιστορικές της καταγραφές. Αν θέλει κανείς να μάθει τι συνέβη μετά τον πόλεμο, η καλύτερη ιδέα είναι να διαβάσει το «Τρίτο Στεφάνι» του Ταχτσή. Για τη δεκαετία του ‘70

Επιμ. Γιώργος Τσακνιάς

ΝΕΕΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΕΣ – σύντομες ειδήσεις από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή (του ανταποκριτή μας).

Ξένη πεζογραφία: Κυκλοφόρησε το νέο μυθιστόρημα του –βραβευμένου με Μπούκερ– Τζόναθαν Μπλουμ, με τίτλο «Το έβδομο σφράγισμα», από τις εκδόσεις Λαίλαπα. Στο Λονδίνο του 1880,

του Γιώργου Π. Πεφάνη

Ο Σάββας Πατσαλίδης, καθηγητής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, είναι ο βαθύτερος, ίσως, γνώστης του αμερικανικού θεάτρου στην Ελλάδα. Οι επιμέρους έρευνές του  (λ.χ. για το φεμινιστικό ή το μετα-αποικιακό θέατρο) και οι αναλύσεις του σε μορφές και θέματα της αμερικανικής σκηνής βρίσκουν τώρα, νομίζω, το πληρέστερο καταστάλαγμά τους σε ένα έργο που μόνο υπερήφανη μπορεί να κάνει την ελληνική θεατρολογία.

Συμβαίνει κάθε άνοιξη. Τα πρωτοσέλιδα γεμίζουν από αριθμούς με εισακτέους στα πανεπιστήμια. Οι φιλοκυβερνητικές εφημερίδες ενθουσιάζονται επειδή οι πάντες θα βρουν μια θέση στον ήλιο της ανώτατης εκπαίδευσης – και θα εξασφαλίσουν έτσι αναβολή από τη στράτευση και φοιτητικό πάσο για

Της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Περιμένω τη σειρά μου σ’ ένα μικρό νοσοκομείο, σε μια μικρή σουηδική πόλη. Οι γιατροί είναι σχολιαρόπαιδα με άσπρες ποδιές, σαν αποσβολωμένοι βοηθοί χασάπη. Καταλαβαίνεις ότι μεγάλωσες, σκέφτομαι, όταν οι γιατροί στα δημόσια νοσοκομεία είναι νεότεροι από σένα. Σημειώνω αυτή τη σκέψη στη πίσω πλευρά της αιματολογικής μου εξέτασης.

της Σώτης Τριανταφύλλου

Τελευταία, ίσως εξαιτίας του ότι αποφάσισα να γράψω την αυτοβιογραφία μου (το εγχείρημα παραξένεψε κι εμένα την ίδια), με κατέλαβε η ακαταμάχητη νυχτερινή διάθεση να χώσω τη μύτη μου στα προσωπικά των άλλων: την έχωσα στη ζωή του Χάρολντ Πίντερ (η Αντόνια Φρέιζερ εξέδωσε μια βιογραφία με τίτλο «Must You Go?» για τον έρωτα και τον γάμο της με τον μεγάλο θεατρικό συγγραφέα)

του Σάκη Σερέφα
Τα προκαταρκτικά
Εκκλησάκια στην άκρη των δρόμων. Τσίγκινα, πέτρινα, τούβλινα, τσιμεντένια, μικρά, μεγάλα, περιποιημένα, μισογκρεμισμένα, με αναμμένο το καντήλι τους, με σβηστό το καντήλι τους, στολισμένα με φρέσκα λουλούδια, με ξεραμένα λουλούδια, μνημοδόχα εκκλησάκια που σηματοδοτούν το σημείο ενός θανατηφόρου τροχαίου ατυχήματος. 

Αυτοβιογραφικό ποίημα της Wang Ping για την κινεζική γυναικεία σεξουαλικότητα

Tου Χάρη Βλαβιανού

Καθώς φυλλομετρούσα μια ανθολογία αμερικανικών πεζών ποιημάτων («Great American Prose Poems», επιμ. David Lehman, Scribner Poetry, Νέα Υόρκη 2003), στάθηκα στο αυτοβιογραφικό 

Του Σωτήρη Βανδώρου

Στην Ελλάδα από το 1989 οι καθημερινές εφημερίδες «χάνουν» φύλλα κάθε χρόνο. Η ραγδαία ανάπτυξη των ιδιωτικών ραδιοτηλεοπτικών μέσων και του διαδικτύου ασκεί όλο και μεγαλύτερη πίεση στον Τύπο. Πώς θα «κρατήσει» τους συστηματικούς αναγνώστες και πώς θα δημιουργήσει νέους;

O Νίκος Αδάμ Βουδούρης εξηγεί πώς η αγάπη του για το βιβλίο Αδριανού απομνημονεύματα  της Γιουρσενάρ μεταστράφηκε σε απέχθεια.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

του Σωτήρη Βανδώρου

«Ποιος μπορεί να αποκτήσει την ελληνική ιθαγένεια»; Όπως γράφτηκε με αφορμή τη διαμάχη που ξέσπασε σχετικά με το νομοσχέδιο –ψηφισμένος νόμος του κράτους πλέον– για την κτήση της ιθαγένειας από μετανάστες, από μόνο του το ερώτημα είναι σημαντικό. Διότι εν πολλοίς μέχρι τώρα ερχόταν στην επιφάνεια το αντίστροφο ερώτημα: «Ποιος μπορεί να απολέσει την ελληνική ιθαγένεια»; Ποιος λοιπόν έχει τη δυνατότητα να γίνει Έλληνας πολίτης;

Επιμ. Γιώργος Τσακνιάς

Ντοκουμέντο: Έπεσε στα χέρια μας η αλληλογραφία ενός νεοελληνιστή με τον διευθυντή κάποιας βιβλιοθήκης. Τη δημοσιεύουμε αυτούσια.

Αξιότιμοι κύριοι, αιτούμαι αδείας προκειμένου να προβώ στην ψηφιοποίηση του φύλλου υπ. αριθ. 475 της εφημερίδος «Ο Κήρυξ της Άνω Σουβάλας».

Πώς χρειάστηκαν 12 χρόνια για να βρεθεί ο τίτλος της περίφημης συλλογής «Τα άνθη του κακού»

Του Χρήστου Χρυσόπουλου

Το 1845 ο Σαρλ Μπωντλαίρ ήταν είκοσι τεσσάρων ετών και είχε δημοσιεύσει ένα και μόνο ποίημα. Εκείνη τη χρονιά εμφανίστηκε για πρώτη φορά το έργο που σχεδόν μια δεκαετία αργότερα θα τον καθιστούσε διάσημο.

Ο Προυστ αναρωτιόταν: «Τι έκανε τον Μπωντλαίρ να δείξει τέτοιο ενδιαφέρον για τις λεσβίες;» 

Το 1846 η διαφήμιση συμπεριλήφθηκε αυτούσια στο φυλλάδιο «Το σαλόνι τέχνης του 1846», στο οποίο ο Μπωντλαίρ δημοσίευσε εκτενή κριτική για τα εκθέματα της έκθεσης. «Προσεχείς εκδόσεις: ‘Οι λεσβίες’, υπό Μπωντλαίρ-Ντυφέ». Ούτε αυτήν τη φορά υπήρξε χειροπιαστό εκδοτικό αποτέλεσμα. Ακολούθησε και πάλι σιωπή.

Η αναγγελία κυκλοφορίας των «Λεσβιών» εμφανίστηκε ξανά το 1847. «Προσεχείς εκδόσεις... κλπ». Η έκδοση αναβλήθηκε για μια ακόμη χρονιά.

Η επόμενη εμφάνιση έγινε το 1848. Εντούτοις, λίγες μέρες πριν από την αναμενόμενη έκδοση του βιβλίου ο Μπωντλαίρ άλλαξε γνώμη και αποφάσισε να ονομάσει τη συλλογή: «Limbo». Αποτέλεσμα; Το βιβλίο δεν κυκλοφόρησε.

Μέσα στα επόμενα δύο χρόνια (1850-1851) η διαφήμιση που έμοιαζε να στοιχειώνει το έργο του Μπωντλαίρ με δυο λέξεις: «Προσεχείς εκδόσεις» δεν δημοσιεύτηκε ξανά, αλλά κάποια ποιήματα από τη συλλογή (η οποία είχε ακόμη τον τίτλο «Limbo») συμπεριλήφθηκαν σε περιοδικά.

Πέρασε πάνω από μια πενταετία μέχρι την επόμενη πράξη του δράματος. Όλα έμοιαζαν έτοιμα για την έκδοση το 1857. Κι όμως, λίγο πριν δοθεί το «τυπωθείτο», ο Μπωντλαίρ πληροφορήθηκε ότι ο ποιητής Ζωρζ Ντυράντ (Georges Durand) είχε εν τω μεταξύ κυκλοφορήσει μια συλλογή με τίτλο... «Limbo» ! Ο τυπογράφος έπρεπε να περιμένει.

Ο Μπωντλαίρ, απογοητευμένος από αυτή την αναποδιά, αλλά και δικαιολογημένα ανυπόμονος, ζήτησε επειγόντως τη βοήθεια μιας ομάδας καλών φίλων. Συναντήθηκαν σε κάποιο από τα αγαπημένα τους καφενεία και άρχισε η αναζήτηση νέου τίτλου. Δυστυχώς, η ιστορία δεν διέσωσε τις διαφορετικές εναλλακτικές προτάσεις που προφανώς έπεσαν στο τραπέζι. Ωστόσο, η οριστική λύση δόθηκε από τον κριτικό Ιππόλυτο Μπαμπού (Hippolyte Babou). Ο τίτλος θα ήταν: «Τα άνθη του κακού».

Η διαδρομή ετούτης της μετονομασίας (Οι λεσβίες - Limbo - Τα άνθη του κακού) έχει σίγουρα ενδιαφέρον, αλλά ακόμη πιο αινιγματική μοιάζει να είναι η αρχική επιλογή του τίτλου Λεσβίες. Τι ώθησε άραγε τον Μπωντλαίρ σε μια τόσο συγκεκριμένη (ακόμα και μονοσήμαντη) επιλογή; Στο βιβλίο άλλωστε υπάρχουν μόνο τρία ποιήματα με λεσβιακές αναφορές: το διάσημο Λέσβος και δύο με τίτλο «Καταδικασμένες γυναίκες». Ακόμη και ο Μαρσέλ Προυστ είχε αναρωτηθεί δημόσια: «Τι τον έκανε αλήθεια να επιδείξει τόσο μεγάλο ενδιαφέρον για τις λεσβίες ώστε να θέλει να δώσει αυτόν τον τίτλο σε μια τόσο εξαίσια συλλογή;».

Δεν θα επιχειρήσουμε εδώ μια απόκριση. Ας αποτελέσει αυτή η ιστορία μόνο μια προτροπή να επιστρέψουμε στον ίδιο τον ποιητή: «Hypocrite lecteur,—mon semblable,—mon frère!».

της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Περίεργα πλάσματα οι συγγραφείς. Όταν γράφουν, παραπονιούνται ότι δεν ζουν. Κι όταν ζουν, φοβούνται ότι δεν θα ξαναγράψουν. Μεσοχείμωνο ξεκινάει αυτό που ονομάζω Εποχή της Απάθειας. Το Βερολίνο είναι θαμμένο κάτω απ’ το χιόνι κι εγώ νιώθω σαν αρκούδα που κυκλοφορεί

O Βαγγέλης Χατζηγιαννίδης αποκαλύπτει με ποια δοκιμασμένα στον χρόνο και στην κριτική βιβλία βαρέθηκε αφόρητα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Tου Κώστα Κατσουλάρη

Η Οικολογία είναι μόδα, ακούμε συχνά να λέγεται και να γράφεται. Κι ως ένα σημείο είναι αλήθεια: «Μόδα», άλλωστε, χαρακτηρίζεται μεταξύ άλλων η ζηλευτή προσαρμοστικότητα των Αγορών απέναντι στην καινοτομία, όσο και η ικανότητά τους να απονευρώνουν δια της επαναλήψεως οποιαδήποτε ιδέα απειλεί το «όραμα» της διαρκούς μεγέθυνσης και της υπερκατανάλωσης.

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Kάπου πρέπει να υπάρχει ένα φως... κάπου... το φως στον τριανταφυλλόκηπο...

Τα τελευταία χρόνια βασανίζομαι από ιδέες Συντέλειας του Κόσμου: τι θα απογίνει ο πλανήτης; Θα καταλήξει μια πελώρια χωματερή; Ποιες θα είναι οι συνέπειες της αύξησης του πληθυσμού και της εκβιομηχάνισης του Τρίτου Κόσμου; Και: πού πάνε οι συσκευασίες που ρίχνω στον κάδο ανακύκλωσης;

του Σάκη Σερέφα

Τα προκαταρκτικά

Πεινάω. Πεινάς. Πεινά. Πεινάμε. Πεινάτε. Πεινούνε.

Και τώρα, δράση 90′′

Αν προσπαθήσει κανείς να ορίσει την πείνα ως ερμηνεία για την καταφυγή του ανθρώπου στην τροφή, και μάλιστα στην υπερβολικά πολλή τροφή, είναι σαν να προσπαθεί να ορίσει τη λειτουργία της όρασης σε σχέση με το φως: βλέπουμε εμείς το φως ή μήπως μας βλέπει εκείνο;

της Αμάντας Μιχαλοπούλου

* Δεν είναι χειμώνας. Πώς να μπει Γενάρης όταν βρίσκεσαι στον δρόμο για την Ταγγέρη, μέσα στο πιο παλιό λεωφορείο του κόσμου; Δίπλα στην άσφαλτο, φοίνικες. Στα γιαπιά, απλωμένα βερβέρικα χαλιά. Ο ήλιος καίει. (Κι αυτό που μόλις έγραψα δεν είναι χαϊκού, είναι η πραγματικότητα.)