spiti_apo_fylla_6

της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Περίεργα πλάσματα οι συγγραφείς. Όταν γράφουν, παραπονιούνται ότι δεν ζουν. Κι όταν ζουν, φοβούνται ότι δεν θα ξαναγράψουν. Μεσοχείμωνο ξεκινάει αυτό που ονομάζω Εποχή της Απάθειας. Το Βερολίνο είναι θαμμένο κάτω απ’ το χιόνι κι εγώ νιώθω σαν αρκούδα που κυκλοφορεί

στους άδειους δρόμους με το αρκουδάκι της, ακούγοντας τον ήχο της σιωπής. Οι αρκούδες δεν γράφουν.

Όταν δεν γράφω, ατονούν και τα αναγνωστικά μου αντανακλαστικά. Διαβάζω με το ζόρι το «New Yorker», για να μην πάει στράφι η συνδρομή, και βιβλία αυτοβοήθειας (τα περίφημα self-help). Όχι για τη στοχοπροσήλωση, τον εύκολο πλουτισμό ή τη φιλοδοξία. Αλλά για το πώς θα ξαναβρώ στο γράψιμο το νόημα της ζωής. Όπως, ας πούμε, το «Κυνηγώντας το μεγάλο ψάρι» του Ντέιβιντ Λιντς (μτφρ. Γ. Πάντσιος, εκδ. Πατάκη). Αρχίζει με τη φράση: «Οι ιδέες είναι σαν τα ψάρια. Αν θέλεις να πιάσεις μεγάλα ψάρια, πρέπει να πας πιο βαθιά». Παραπλανητικό. Με κάνει να βυθίζω ακόμα πιο βαθιά τις γαλότσες μου στο χιόνι. Περπατάω και μετράω βήματα.

Το «Μεγάλο ψάρι» είναι ένα βιβλίο απλό και κάπως τρελούτσικο γύρω από την αναζήτηση της ευτυχίας. Η ευτυχία, κατά τον Λιντς, είναι κάτι σαν αλεξίσφαιρο γιλέκο για τις συμφορές – το φοράς και γίνεσαι δημιουργικός. Ο Λιντς αντλεί παραδείγματα από τις ταινίες του για να εξηγήσει καλύτερα τους συσχετισμούς των ιδεών, την αυθαιρεσία τους. Μιλάει για τον φόβο, τον θυμό, την καλοσύνη χρησιμοποιώντας ινδικά αποκρυφιστικά κείμενα που ησυχάζουν τη συνείδηση. Το ερώτημα είναι αν η ήσυχη συνείδηση οδηγεί στη γραφή ή –και πάλι– στη βηματομέτρηση.

Γι’ αυτό δοκίμασα κάτι πιο δραματικό. Ένα βιβλίο γύρω από την ευτυχία και τη δημιουργία πάλι, γραμμένο από τη σκοπιά ενός μελλοθάνατου. Στην «Τελευταία διάλεξη» (μτφρ. Η. Παπαστεφάνου, εκδ. Πατάκη) ο Ράντυ Πάους, καθηγητής Πληροφορικής στο Κάρνεγκι Μέλον, αναλογίζεται τα σημαντικά γεγονότα της ζωής του και κληροδοτεί το modus vivendi του στα παιδιά του. Ξέρει ότι θα πεθάνει σύντομα από ανίατο καρκίνο και γράφει ένα ρομαντικό και συγκινητικό βιβλίο γύρω από την πραγματοποίηση των παιδικών μας ονείρων, που συνήθως αντιτίθενται στην εκπλήρωση των ονείρων που έχουν οι άλλοι για μας.

Αν εξαιρέσουμε τις συμβουλές, το βιβλίο του Πάους μοιάζει με καλογραμμένο μυθιστόρημα. Σε άλλες εποχές θα προσπερνούσα τις συμβουλές, αλλά όχι τώρα: «Καλύτερα έντιμος, παρά δημοφιλής». «Να κάνεις μεγάλα όνειρα». «Χόρεψε με αυτόν που σε συνοδεύει». Επίσης, δεν ξέρω για σας, εμένα μού αρέσουν οι παλαβομάρες που κάνουν οι Αμερικανοί όταν αψηφούν τον θάνατο. Ο Πάους, στην τελευταία διάλεξή του, κάνει κάμψεις μπροστά στο κοινό, για να αποδείξει ότι βρίσκεται ακόμη σε καλή φυσική κατάσταση…

Οι κάμψεις του μου ξύπνησαν την ανάγκη για σωματική άσκηση. Πέρασα μερικές μέρες διαβάζοντας το ογκώδες βιβλίο των Σάρον Γκάνον και Ντέιβιντ Λάιφ «Jivamukti Yoga» (εκδ. Ballantine Books) γύρω από την πνευματικότητα της γιόγκα που επινόησαν οι δυο τους στη Νέα Υόρκη στη δεκαετία του ’80. Πριν από λίγο καιρό εφάρμοσα τη θεωρία τους γύρω από τη σημασία της σωστής αναπνοής, ιδροκοπώντας μαζί με δεκάδες Βερολινέζους γιόγκι στη μία και μοναδική εμφάνισή τους στην πόλη. Ήταν σαν συναυλία. Καθόλου περίεργο που ο Στινγκ προλόγισε το βιβλίο τους. Είναι κατατοπιστικό και αρκετά ισορροπημένο. Γραμμένο από τη σκοπιά της εμμονής, ασφαλώς.

Κι έτσι, με πολύ φυσικό τρόπο, σκέφτηκα τη δική μου εμμονή – τη μυθοπλασία. Την αποφεύγω διαβάζοντας κωδικοποιημένες οδηγίες, αλλά ως πότε; Λοξοκοιτάζω το βιβλίο του Τζόυ Γκέμπελ στο κομοδίνο μου. Ονομάζεται «Βίνσεντ» (μτφρ. Δ. Καρύδας, εκδ. Μαγικό Κουτί). Ο Βίνσεντ, διαβάζω, είναι ένα παιδί-θαύμα της Νέας Αναγέννησης, ο Βαν Γκογκ της εποχής μας. Το κεντρικό ερώτημα του βιβλίου είναι αν η δυστυχία οδηγεί στη μεγάλη τέχνη. Κάτι μού λέει ότι από εδώ θ’ αρχίσω τελικά.

Αμάντα Μιχαλοπούλου

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Η νέα μυθοπλασία του φόβου

Η νέα μυθοπλασία του φόβου

Της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Τον τελευταίο καιρό λαμβάνω παράξενα μέιλ. Επισημαίνουν κινδύνους με την ευρηματικότητα της καλής μυθοπλασίας: μου γράφουν, ας πούμε, ότι μπορεί να με πλησιάσει κάποιος που δειγματίζει αρώματα και να μ...

Μικρό αναγνωστικό πένθους

Μικρό αναγνωστικό πένθους

Της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Μνήμη Γιώργου Σπορίδη (1970-2011)

Τι διαβάζει κανείς στο βαρύ πένθος; Θα σας πω εγώ. Απολύτως τίποτα. Για αρκετούς μήνες ήμουν καθαρή- αδιάβαστη κα...

Ίχνη ρήγματος

Ίχνη ρήγματος

Για το βιβλίο της Νάνσυ Χιούστον «Ίχνη Ρήγματος» (μτφρ. Ειρήνη Τσολακέλλη, εκδ. Άγρα)

Της Αμάντας Μιχαλοπούλου

Τα «Ίχνη ρήγματος» είναι ίσως το πιο φιλόδοξο βιβλίο της Νά...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Από τους Αγώνες Πείνας στην Μπαλάντα των Αηδονιών – οι επιδραστικές δυστοπίες της Σούζαν Κόλλινς

Από τους Αγώνες Πείνας στην Μπαλάντα των Αηδονιών – οι επιδραστικές δυστοπίες της Σούζαν Κόλλινς

Μπορεί κάθε δυστοπικό μυθιστόρημα να προβάλει την αφήγησή του σε ένα μελλοντικό κόσμο, καταστατικά διαφορετικό από τον δικό μας, αυτό όμως που το καθιστά σημαντικό και τελικά ενδιαφέρον είναι ο τρόπος που διαχειρίζεται και περιπλέκει, στην προέκτασή τους, σύγχρονα ζητήματα και προβληματισμούς. Αυτό είναι που δίνει κ...

«Διαμαρτυρία απέναντι σε κάθε είδους ρατσισμό και διάκριση»

«Διαμαρτυρία απέναντι σε κάθε είδους ρατσισμό και διάκριση»

Ο Άρης θα γνωρίσει από νωρίς το σκληρό πρόσωπο της κοινωνίας, θα νιώσει τη σύνθλιψη και τον εκφοβισμό, θα χλευαστεί για τη σεξουαλικότητά του, θα οχυρωθεί πίσω από μια αδιαπέραστη εικόνα επαγγελματικής επιτυχίας. Στο πρώτο μυθιστόρημα του Άκη Κοπανάκη «Άρης, μια ιστορία ψυχοθεραπείας» (εκδ. Βακχικόν). 

...
Μαρία Γιαγιάννου: «Το μέλος φάντασμα»

Μαρία Γιαγιάννου: «Το μέλος φάντασμα»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Μαρία Γιαγιάννου «Το μέλος φάντασμα», που κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Μελάνι.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Περπατούσε προς το οίκημα με βήμα χαλαρό αλλά, όταν διαπίστωσε ότι δεν πλησία...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Μαρία Γιαγιάννου: «Το μέλος φάντασμα»

Μαρία Γιαγιάννου: «Το μέλος φάντασμα»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Μαρία Γιαγιάννου «Το μέλος φάντασμα», που κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Μελάνι.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Περπατούσε προς το οίκημα με βήμα χαλαρό αλλά, όταν διαπίστωσε ότι δεν πλησία...

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Marilynne Robinson «Στο σπίτι» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Γκλόρι πήρε τον Τζακ επάνω στο δωμάτιο που είχε ετοιμά...

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Βάσιας Τζανακάρη «Αδελφικό», που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΜΑΡΩ

Το μωρό γκρίνιαζε σε όλη τη διαδρομή. Τόσο που το μι...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Επιλογή από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, δοκιμίων και βιογραφιών.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Με σκεπτικισμό αλλα και συγκρατημένη αισιοδοξία κινούνται οι περισσότεροι από τους εκδοτικούς οίκους ενόψει ενός χ...

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εννέα νέοι συγγραφείς μοιράζονται μαζί μας σκέψεις τους για ένα βιβλίο που διάβασαν τον Αύγουστο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Αυτά είναι τα είκοσι (20) καλύτερα μυθιστορήματα που γράφτηκαν και εκδόθηκαν στα αγγλικά την τελευταία δεκαετία (2010-2019), σύμφωνα με τη συντακτική ομάδα του έγκριτου αμερικανικού ιστότοπου για τα βιβλία και τον πολιτισμό Literary Hub. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

27 Σεπτεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Επιλογή από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, δοκιμίων και βιογραφιών. Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ