Extraterrestrial800

Τούτο το βιβλίο του αστροφυσικού Avi Loeb με τον προκλητικό τίτλο Extraterrestrial, και υπότιτλο «Η πρώτη ένδειξη νοήμονος εξωγήινης ζωής» (μτφρ. Νίκος Αποστολόπουλος, εκδ. Utopia), κυκλοφόρησε τέλος Ιουλίου, κι έχει για την ώρα μάλλον περάσει απαρατήρητο. Κι όμως! Είναι ένα από τα πιο εντυπωσιακά βιβλία που έχουμε διαβάσει τελευταία.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

tim marshall geografia

Πόσο συχνά, κλείνοντας ένα βιβλίο, έχεις την αίσθηση ότι η ανάγνωσή του σου άνοιξε, όχι ένα, αλλά πολλά παράθυρα στον κόσμο; Κι ότι σου έδωσε εργαλεία κατανόησης περίπλοκων ιστορικών και γεωπολιτικών ζητημάτων, που, τι περίεργο, σπάνια ακούς γι’ αυτά στις ειδήσεις. Λίγες σκέψεις, με αφορμή το βιβλίο του Tim Marshall «Αιχμάλωτοι της γεωγραφίας» (μτφρ. Σπυρίδων Κατσούλας, εκδ. Διόπτρα)

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

run with the wolves

«Όπου κι αν είμαστε, η σκιά που καλπάζει πίσω μας είναι τετράποδη» μας λέει η Αμερικανίδα ψυχαναλύτρια, ποιήτρια και κανταδόρα Κλαρίσα Πίνκολα Εστές, καθώς εξιστορεί εμπειρίες που την έκαναν να δει αλλιώς το σώμα της και τη ζωή της.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

thursday murder club

Η συνταγή είναι παλιά και δοκιμασμένη, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι εύκολη. Μα αν σου πετύχει, όλοι θέλουν να διαβάσουν, τη μια στιγμή ή την άλλη, ένα αστείο και πνευματώδες whodunit αστυνομικό. 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

1984 1

Το τελευταίο βιβλίο που έγραψε ο Τζορτζ Όργουελ, το μυθιστόρημα 1984, κυκλοφόρησε για πρώτη φορά σαν σήμερα, στις 8 Ιουνίου του 1949 – επτά μήνες πριν από τον θάνατό του. Πρόκειται, όπως όλοι γνωρίζουμε, για μια πολιτική και φιλοσοφική δυστοπία, ένα ενορατικό μελλοντολογικό θρίλερ.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

clara and the sun Ishiguro

Σκέψεις και ερωτήματα με αφορμή την ανάγνωση του τελευταίου μυθιστορήματος του νομπελίστα Καζούο Ισιγκούρο «Η Κλάρα και ο Ήλιος» (μτφρ. Αργυρώ Μαντόγλου) που κυκλοφορεί από τις εκδόσειες Ψυχογιός.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

stratis xabiaras

Μερικές σκέψεις για το έργο και το πρόσωπο του Στρατή Χαβιαρά, με αφορμή το κλείσιμο σήμερα ενός χρόνου από τον θάνατό του.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Lesvos 2

Η τέχνη τίθεται στην υπηρεσία του ανθρώπου, είναι δηλαδή τέχνη ανθρωπιστική, ειδάλλως δεν είναι τέχνη. Αυτά διακηρύσσει ο Κινέζος καλλιτέχνης Ai Weiwei, έργω και λόγω. Αρκεί όμως η τέχνη να έχει καλές προθέσεις, ακόμη και χρήσιμα αποτελέσματα, για να είναι καλή τέχνη; Σκέψεις με αφορμή πρόσφατη έκδοση με «λόγια» του καλλιτέχνη για την τέχνη και τον κόσμο, υπό τον τίτλο «Ανθρωπότητα» (εκδ. Gutenberg, μτφρ. Λένια Ζαφειροπούλου)

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Laina Maria

Οι λέξεις δεν είναι πράγματα, αλλά κάνουν πράγματα. Τι μπέρδεμα... Αλλά και πάλι, πώς μπορεί κανείς να είναι σίγουρος; Σκέψεις και ερωτήματα με αφορμή το αφήγημα της Μαρίας Λαϊνά «Τι όμορφη που είναι η ζωή» (εκδ. Πατάκη)

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

tenet 1

Πώς ο Christopher Nolan πέτυχε να φτιάξει μια περίπλοκη και υπερφιλόδοξη περιπέτεια που δεν προκαλεί κανένα συναίσθημα στον θεατή.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

kourtovik Neo Antilexiko

Πώς μπορούν οι εκ φύσεως απόλυτοι αφορισμοί να σχετικοποιούν τις βεβαιότητές μας; Σκέψεις με αφορμή «Το νέο αντιλεξικό νεοελληνικής χρηστομάθειας» (εκδ. Εστία) του Δημοσθένη Κούρτοβικ, μια αντισυμβατική θεώρηση των πολιτισμικών σημείων των καιρών, με εστίαση στην ελληνική πραγματικότητα.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Jojo Rabbit

Σκέψεις με αφορμή την ταινία του Jojo Rabbit (2019) του Νεοζηλανδού Taika Waititi (Τάικα Γουαϊτίτι), παράλληλα με μυθιστορήματα που πραγματεύονται με φρέσκο τρόπο τη ναζιστική θηριωδία. 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

ektopismos evraion ioannina 1945 Wetzel Bundesarchiv 1

Με αφορμή την έκδοση σε βιβλίο της ομιλίας του Σταύρου Ζουμπουλάκη «Για το Ολοκαύτωμα» στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος (εκδ. Πόλις). 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Vima 800

Άρθρο που γράφτηκε «εν θερμώ» έπειτα από την αναγγελία για διακοπή της έκδοσης του Βήματος, η οποία εντέλει αποφεύχθηκε. Εντούτοις, το κείμενο έχει ελπίζουμε κάποια αξία, ως το χρονικό μιας επαφής, κι ενδεικτικό της κουλτούρας μιας μεγάλης εφημερίδας, κουλτούρας που στις μέρες μας πνέει τα λοίσθια.  

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Bundesarchiv Bild Auschwitz Ankunft ungarischer Juden

Σκέψεις με αφορμή την επανέκδοση του βιβλίου-μαρτυρία του Elie Wiesel «Η νύχτα» (μτφρ. Γιώργος Ξενάριος, εκδ. Μεταίχμιο)

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Papadiamantis

Η Μάρη Θεοδοσοπούλου γράφει για την Μάρη Θεοδοσοπούλου με το ύφος της Μάρης. Απόσπαμα από τον «μυθοπλαστικό» πρόλογό της στο τρίτο, και τελευταίο βιβλίο της σπουδαίας κριτικού λογοτεχνίας.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

La ronde circle au bord du Pacifique Herman Braun Vega

13 βιβλία περί τη λογοτεχνία, τα ρεύματα και την ιστορία της + 1 βιβλίο για το δημοτικό τραγούδι.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

1980 toulouse retrouvailleNB 800

Για το βιβλίο «ΗΚ - Αναζητώντας τη χαμένη ταυτότητα - Ένα εβραιόπουλο στη δίνη του Β΄Παγκοσμίου Πολέμου», της Chochana Boukhobza (μτφρ. Γιώργος Ξενάριος, εκδ. Στερέωμα). Ένα αφήγημα για άγνωστες πλευρές του πολέμου, για τις ιστορίες των «μικρών» ανθρώπων. 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

gri sxedon mavro

Για το μυθιστόρημα της Ελένης Γιαννακάκη Σκούρο γκρι, σχεδόν μαύρο (εκδ. Πατάκη), ένα βιβλίο για την εγκατάλειψη των ηλικιωμένων, για την ύστατη ευκαιρία συμφιλίωσης με τα φαντάσματα του παρελθόντος. 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

vryzakis theodoros Mahi

Για το βιβλίο «Η ελληνική επανάσταση του 1821 - Τεκμήρια, αναψηλαφήσεις, ερμηνείες» του Βασίλη Κρεμμυδά (εκδ. Gutenberg). Στην κεντρική εικόνα, ο πίνακας του Θεόδωρου Βρυζάκη, «Μάχη».

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

valtinos big

Σκέψεις για τη λογοτεχνία του Θανάση Βαλτινού, με αφορμή το τελευταίο του βιβλίο, τη συλλογή διηγημάτων «Επείγουσα ανάγκη ελέου» (εκδ. Εστία). 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Books That Will Enrich Your Vocabulary And Train Your Thinking Mind

Βιογραφίες, αυτοβιογραφίες, πολιτική, φιλοσοφία, ιστορία, επιστήμη, λογοτεχνική κριτική, ιδέες και εδέσματα.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

roth-auster-390

Είναι οι συγγραφείς «πνευματικοί άνθρωποι»; Το ερώτημα φαντάζει ρητορικό, αλλά δεν είναι.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Οι συγγραφείς –με αυτό τον όρο εννοούνται εδώ, περιοριστικά, οι λογοτέχνες– δεν μπορούν, ούτε και οφείλουν, να παρέχουν στην κοινωνία μια στατική εικόνα της εποχής, να νουθετούν τον λαό, διακινώντας πολιτικά ή κοινωνικά μανιφέστα, να απαντούν με ένα ναι ή με ένα όχι σε πραγματικά ή φανταστικά διλήμματα, αποδεχόμενοι εμμέσως τη γλώσσα και τη λογική που ορίζει τον δημόσιο διάλογο. Οι συγγραφείς, αντιθέτως, μπορούν κι οφείλουν να υπηρετούν πρώτα απ' όλα την τέχνη τους –τέχνη κοινωνική, πολιτική και ανθρωπιστική εκ της συστάσεώς της–, προσφέροντας όχι κόσμους διαφυγής από την «πραγματικότητα» αλλά εναλλακτικές θεάσεις της ζωής, της κοινωνίας και της Ιστορίας. 

baracouda-image-390

Για το Μπαρακούντα, το τελευταίο μυθιστόρημα του ελληνοαυστραλού Χρήστου Τσιόλκα. 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Μπορεί κανείς να υπερβεί τα όρια που θέτει η κοινωνική του τάξη; Έχει ένα παιδί ταπεινής καταγωγής τις ίδιες ευκαιρίες να επιτύχει, ακόμη κι αν καταφέρει να φοιτήσει σε ακριβό ιδιωτικό σχολείο; Και ποιο μπορεί να είναι το τίμημα της ενοχής και της ντροπής αν τελικά δεν καταφέρει να βρεθεί από την άλλη μεριά του λόφου; Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα απέναντι στα οποία τοποθετεί τον ήρωά του ο ελληνικής καταγωγής Αυστραλός συγγραφέας Χρήστος Τσιόλκας, στο έβδομο στη σειρά μυθιστόρημά του μετά τα εμβληματικά Νεκρή Ευρώπη (μτφρ. Νίκη Προδρομίδου, εκδ. Printa) και Το χαστούκι (μτφρ. Βασίλης Κιμούλης, εκδ. Ωκεανίδα).

p-jouve

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Η ερωτική έλξη ανάμεσα στον άνθρωπο και στα ζώα είναι ένα από τα ισχυρότερα ταμπού του πολιτισμού μας. Αν και οι μαρτυρίες για τέτοιου τύπου «επαφές» δεν λείπουν, συνήθως εμφανίζονται ως εκτρωματικές εκδηλώσεις διεστραμμένων αρσενικών που κακοποιούν αθώα ζώα. Τίποτε το ευγενές ή αισθησιακό δεν συνοδεύει αυτές τις αφηγήσεις.

barbarians-390

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

«Έζησα τον τελευταίο χρόνο μέσα σ' έναν καταιγισμό καταστάσεων και γεγονότων. Όμως δεν κατάλαβα πιο πολλά απ' ό,τι ένα μωρό στην αγκαλιά της μάνας του». Με αυτά τα λόγια ολοκληρώνει ο ήρωας του μυθιστορήματος Περιμένοντας του βαρβάρους, του νοτιοαφρικανικού Τζ.Μ. Κουτσύ, την κατάβασή του στα σκοτεινά τοπία της ανθρώπινης συνθήκης, αφού πρώτα έχει υποστεί τον ακραίο ηθικό και σωματικό εξευτελισμό. Μέχρι πρόσφατα, προσπαθούσε διακριτικά να διαφυλάξει τον μικρόκοσμό του από την αδυσώπητη εισβολή της Ιστορίας, απ' τα όσα τρομερά γνώριζε ότι συνέβαιναν κάπου μακριά, και με δική του ευθύνη: Την εκμηδένιση, τον βασανισμό, τον αφανισμό ολόκληρων πληθυσμών από τον στρατό της κραταιάς Αυτοκρατορίας, στην υπηρεσία της οποίας ήταν και ο ίδιος. 

xrisima-360

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Αν κάτι έχει αλλάξει άρδην την τελευταία εικοσαετία στα βιβλία, μυθοπλαστικά και μη, σε σχέση με τις προηγούμενες δεκαετίες, είναι αναμφίβολα η ποιότητα των μεταφράσεων και της συνολικότερης επιμέλειας των εκδόσεων. Νέες γενιές μεταφραστών και επιμελητών που είδαν το βιβλίο με επαγγελματισμό και μεράκι, συνεισέφεραν στην εγκαθίδρυση μιας σύγχρονης εκδοτικής κουλτούρας. Οι προχειρότητες δεν σπανίζουν, αλίμονο, αλλά αφορούν όλο και λιγότερο σημαντικούς συγγραφείς ή βιβλία αναφοράς (λογοτεχνικά ή όχι), κι όλο και περισσότερο βιβλία του συρμού. 

Parler

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Όσο ο κόσμος μας πλημμυρίζει από πληροφορίες τόσο πιο σκοτεινή και δυσερμήνευτη φαντάζει στους περισσότερους η σύγχρονη πραγματικότητα, η ίδια η ζωή μας. Κι ενώ τα παραδοσιακά σημεία αναφοράς (εκκλησία, έθνος, οικογένεια) συνεχίζουν να απολαμβάνουν της εμπιστοσύνης πολλών ανθρώπων, οι απαντήσεις τους στα περίπλοκα και πολυδιάστατα προβλήματα της εποχής μοιάζουν ανεπαρκείς και ετεροχρονισμένες. Έτσι, το χάσμα ανάμεσα στην πραγματικότητα και στα εργαλεία που διαθέτει ο σύγχρονος άνθρωπος για την κατανόησή της όλο βαθαίνει, δίνοντας έδαφος σε μανιχαϊστικές προσεγγίσεις και απλοϊκά ερμηνευτικά σχήματα. 

oldmanandyoungwomanbylucascranachelder1472-1553

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Σ' έναν κόσμο που κατακλύζεται από κάθε λογής πληροφορίες και ερεθίσματα σχετικά με το σεξ, με την πορνογραφία να είναι μια από τις μεγαλύτερες και πιο επικερδείς βιομηχανίες παγκοσμίως –ειδικά μέσα από την τρομακτική, κυριολεκτικά και μεταφορικά, ελεύθερη διάχυσή της στο διαδίκτυο–, ποιο αλήθεια θα μπορούσε να είναι το περιεχόμενο ενός βιβλίου με τον τίτλο Πώς να σκεφτόμαστε περισσότερο το σεξ; Θα υποστήριζε κανείς, αντίθετα, ότι το σεξ, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, απασχολεί υπερβολικά τον σύγχρονο άνθρωπο· ότι από δύναμη απελευθέρωσης που θα μπορούσε να συμπαρασύρει μαζί της ακόμη και μεγάλες κοινωνικές αλλαγές –όπως φαντασιώνονταν τα κινήματα της δεκαετίας του 60 και του 70–, έχει εξελιχθεί στις μέρες μας σε οιονεί καταναγκασμό, σε εσωτερικευμένη επιταγή διαρκούς απόλαυσης που μας απομακρύνει από την επίτευξη της ευτυχίας και της ατομικής πλήρωσης. 

kourtovik

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Μια συζήτηση εφ' όλης της ύλης* με τον Δημοσθένη Κούρτοβικ είναι πρώτα απ' όλα διανοητική πρόκληση. Συγγραφέας, κριτικός λογοτεχνίας, αρθρογράφος, μεταφραστής μερικών δεκάδων βιβλίων, ο Κούρτοβικ αποτελεί ένα ιδιαίτερο μείγμα ανένταχτου διανοούμενου και παθιασμένου συγγραφέα, που ποτέ δεν ξέρεις αν και πότε θα «εκραγεί». Τα κείμενά του στα ΝΕΑ, από τις λίγες στήλες λογοτεχνικής κριτικής που διαβάζονται και από αναγνώστες εκτός σιναφιού, προκαλούν αντιδράσεις και ανοίγουν συζητήσεις, χάρη στην αντισυμβατική λογική τους και τις συχνά αιρετικές και απρόβλεπτες θέσεις τους. Αφορμή για την κουβέντα μας υπήρξε η διάθεση παρέμβασης, η ανάγκη να τεθούν ερωτήματα και να σκιαγραφηθούν απαντήσεις σε ζητήματα που με τον έναν ή τον άλλον τρόπο απασχολούν τον κόσμο της γραφής και της ανάγνωσης. 

kourdisto-pouli-image

Για το μυθιστόρημα του Χαρούκι Μουρακάμι «Το κουρδιστό πουλί» (μτφρ. Λεωνίδας Καρατζάς, Εκδόσεις Ωκεανίδα, 2005)

Του Κώστα Κατσουλάρη

daniel-cohn-bendit

Του Κώστα Κατσουλάρη

Ο 68χρονος σήμερα Daniel Cohn-Bendit είναι ιδιαίτερα δημοφιλής στη χώρα μας, κυρίως για τους λάθος λόγους. Ως προεξάρχουσα μορφή του γαλλικού Μάη του ΄68, όταν η χαρισματική προσωπικότητά του τον ανέδειξε σε έναν από τους βασικούς εκφραστές του πολυποίκιλου πολιτικού και πολιτιστικού φοιτητικού κινήματος, εξέφραζε τους λεγόμενους «ελευθεριακούς», μια ομάδα ακτιβιστών που ήταν περισσότερο κοντά στον αντιεξουσιαστικό χώρο και σφόδρα επικριτική απέναντι στα κομμουνιστικά-σταλινικά καθεστώτα. 

kavafis

Του Κώστα Κατσουλάρη

Το λογοτεχνικό δοκίμιο είναι από τα πιο δύσκολα κειμενικά είδη γιατί, μεταξύ άλλων, απαιτεί από τον συγγραφέα τον ιδανικό συγκερασμό γλωσσικού ύφους και ανάπτυξης λογικών και στέρεων επιχειρημάτων. Όπως είναι επόμενο, η ευαίσθητη αυτή ισορροπία μπορεί εύκολα να κλονιστεί, άλλοτε εξαιτίας ενός υπερχειλίζοντος λυρισμού, που πλήττει την ακρίβεια και την οξύτητα του κριτικού λόγου, κι άλλοτε επειδή ο δοκιμιογράφος αναζητά ασφαλές απάγκιο στην επιστημονικοφανή μεθοδολογία της φιλολογικής μελέτης.

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

20 Οκτωβρίου 2021 ΕΛΛΗΝΕΣ

Το Φανταστικό στην Ελλάδα: Ο λόγος στους εκδότες του

«Η Άγνωστη Καντάθ», «Αίολος», «Οξύ», «Φανταστικός Κόσμος», «Anubis», «Sελίνι»: Έξι εκδοτικοί οίκοι που αγαπούν την Επιστημονική Φαντασία, το Fantasy και τον Τρόμο τοποθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ