tempo_04

Του Φοίβου Καρζή

Χώρα που προτιμάει να ζει την ιστορία της ως μύθο, η Ελλάδα περιγράφεται αποτελεσματικότερα μέσα από τη λογοτεχνική της διήγηση, παρά στις ιστορικές της καταγραφές. Αν θέλει κανείς να μάθει τι συνέβη μετά τον πόλεμο, η καλύτερη ιδέα είναι να διαβάσει το «Τρίτο Στεφάνι» του Ταχτσή. Για τη δεκαετία του ‘70

είναι η «Αρχαία Σκουριά» της Δούκα. Και για το πώς φτάσαμε εδώ που είμαστε σήμερα, αποκαλυπτικότερη από τους πίνακες του δημοσίου χρέους είναι η «Άμυνα Ζώνης» του Μάρκαρη.

Σοβαρή υποψηφιότητα για μια από τις πιο ενδιαφέρουσες λογοτεχνικές αναγνώσεις της Ελλάδας των δύο τελευταίων δεκαετιών θέτει η νουβέλα του Λάκη Δόλγερα «Mια σκοτεινή υπόθεση» (Γαβριηλίδης 2010). Χρησιμοποιώντας σειρά από γνωστές τεχνικές (όπως ο εγκιβωτισμός και η πολυπρισματική διήγηση του ίδιου μύθου, κυρίως από διαφορετικούς αφηγητές, πρόσωπα του δράματος), υποδύεται τον τύπο ενός αστυνομικού μυθιστορήματος για να παρουσιάσει μια κλασική οικογενειακή τραγωδία, που εκτυλίσσεται στο φόντο μιας κοινωνίας η οποία ζει τη μετάβασή της από τις παραδοσιακές συντεταγμένες στη φάση μιας ανάπτυξης που δημιουργεί βαθύ ρήγμα ανάμεσα στους «επιτυχημένους», που την αξιοποιούν, και τους «περιθωριακούς», που αδυνατούν να την κατανοήσουν και να την ακολουθήσουν.

Πολύ ενδιαφέρον χαρακτηριστικό του βιβλίου είναι ότι οι κοινωνικές διεργασίες δεν επηρεάζουν άμεσα την πλοκή και την τύχη των πρωταγωνιστών – όπως στο συνήθη λογοτεχνικό τύπο. Αντίθετα, τα πρόσωπα εμφανίζονται στο δικό τους επίπεδο, κινούμενα από τις μεταξύ τους σχέσεις, ενώ η Ελλάδα των τελευταίων 25 χρόνων προβάλλει σαν φόντο, ραγδαία μεταβαλλόμενη, αποσπασματική, απρόσωπη, συγκροτημένη από ατομικά ενδιαφέροντα και ολοένα περισσότερο αμέτοχη ψυχικά σε ό,τι εξελίσσεται στις ζωές εκείνων που την συνθέτουν.

Ένα επεισόδιο χαρακτηριστικό της υπαινικτικής παρουσίας της «νέας Ελλάδας» στην πλοκή: Ο κεντρικός ήρωας είναι ύποπτος για τη δολοφονία της γυναίκας του. Έχει εκτίσει πολυετή κάθειρξη, καταδικασμένος (ίσως) άδικα. Περιμένει το Εφετείο και η υπόθεση έχει πάψει να συγκινεί την κοινή γνώμη. Ένας εκδότης, που απορρίπτει την ιστορία του ως «μη εμπορική», εξηγεί πως «οι περισσότεροι θεωρούν τον [ήρωα του βιβλίου] Δεμερτζή τυχερό. Ήταν βοσκός στο βουνό και κατάφερε να γίνει δημόσιος υπάλληλος». Και στην επισήμανση ότι ήταν απλώς «βοηθός μαγειρείου» στο Λαϊκό Νοσοκομείο, απαντά: «βοηθός μαγειρείου, αλλά δημόσιος υπάλληλος. Ξέρεις πόσοι θα ήθελαν να είναι στη θέση του;»


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Μαρία Κάλλας: Τα βιβλία για τη μελαγχολική ντίβα

Μαρία Κάλλας: Τα βιβλία για τη μελαγχολική ντίβα

Μια μέρα σαν σήμερα, 16 Σεπτεμβρίου 1977, πέθανε στο Παρίσι από καρδιακή προσβολή στα 54 της χρόνια η «θεία» Μαρία Κάλλας. 

Της Ελένης Κορόβηλα

Η μεγαλύτερη ντίβα της όπερας, η Μαρία Κάλλας, γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη στις 2 Δεκεμβρίου 1923. Η κόρη τ...

Χάριετ Μπίτσερ Στόου: «Η αλήθεια είναι ό,τι καλύτερο έχουμε να προσφέρουμε»

Χάριετ Μπίτσερ Στόου: «Η αλήθεια είναι ό,τι καλύτερο έχουμε να προσφέρουμε»

Μια μέρα σαν σήμερα, 1 Ιουλίου 1896, πέθανε στην πόλη Χάρτφορντ, πρωτεύουσα της Πολιτείας του Κονέκτικατ, η Αμερικανδία συγγραφέας Χάριετ Μπίτστερ Στόου. 

Του Λεωνίδα Καλούση

 Η Harriet Elisabeth Beecher Stowe, συγγραφέας της «Καλύβας του μπά...

O Γουίλιαμ Στάιρον, η «Εκλογή της Σόφι» και η κατάθλιψη

O Γουίλιαμ Στάιρον, η «Εκλογή της Σόφι» και η κατάθλιψη

Μια μέρα σαν σήμερα, 11 Ιουνίου 1925, γεννήθηκε στο Νιούπορτ της Βιρτζίνια ο βραβευμένος με Πούλιτζερ συγγραφέας Γουίλιαμ Στάιρον. 

Του Λεωνίδα Καλούση

Ο Γουίλιαμ Στάιρον (William Clark Styron, Jr) γεννήθηκε στο Hilton Village, ένα ιστορικό τοπόση...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ανακοινώθηκαν τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας Κύπρου 2020

Ανακοινώθηκαν τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας Κύπρου 2020

Στην Λουΐζα Παπαλοΐζου για το μυθιστόρημά της «Το Βουνί» (εκδ. Το Ροδακιό) και τον Ρήσο Χαρίση για την ποιητική συλλογή του «Θάλασσα εσωτερικού χώρου» (εκδ. Κίχλη) απονέμονται τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας Κύπρου για την βιβλιοπαραγωγή του 2020. Όλα τα βραβεία σε όλες τις κατηγορίες.

Επιμέλεια: Book...

Λάσα Μπουγάτζε: «Συγχωρούν το ψέμα, την αλήθεια ποτέ»

Λάσα Μπουγάτζε: «Συγχωρούν το ψέμα, την αλήθεια ποτέ»

Επιβιβαζόμαστε με τον Lasha Bugadze στο «Λογοτεχνία Εξπρές». Μια συζήτηση με τον Γεωργιανό συγγραφέα με αφορμή την πρώτη έκδοση βιβλίου του στα ελληνικά.

Της Αγγελικής Δημοπούλου

Τι νομίζετε ότι μπορεί να συμβεί όταν Γερμανοί συγκεντρώνουν 100 αλλόγλωσ...

Ο νομπελίστας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα στις εκδόσεις Ψυχογιός

Ο νομπελίστας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα στις εκδόσεις Ψυχογιός

Τον φετινό νομπελίστα λογοτεχνίας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα θα συστήσουν στους Έλληνες αναγνώστες οι εκδόσεις Ψυχογιός, ξεκινώντας με το τελευταίο του μυθιστόρημα, Afterlives.

Επιμέλεια: ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Χριστίνας Πουλίδου «Χωρίς πυξίδα», που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2025

«Βρομοκατάσταση» συνόψισε ο Μορ...

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...
Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ben Macintyre «Πράκτορας Σόνυα: Η κατάσκοπος που έκλεψε τα σχέδια της ατομικής βόμβας» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 13 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

20 Οκτωβρίου 2021 ΕΛΛΗΝΕΣ

Το Φανταστικό στην Ελλάδα: Ο λόγος στους εκδότες του

«Η Άγνωστη Καντάθ», «Αίολος», «Οξύ», «Φανταστικός Κόσμος», «Anubis», «Sελίνι»: Έξι εκδοτικοί οίκοι που αγαπούν την Επιστημονική Φαντασία, το Fantasy και τον Τρόμο τοποθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ