Για το βιβλίο του Ίβο Άντριτς «Η καταραμένη αυλή» (μτφρ: Χρήστος Γκούβης, εκδ. Καστανιώτη).

Του Νίκου Ξένιου

Βία και αφήγηση. Ιστορία, ιδεολογία και εθνικός πολιτισμός στην πεζογραφία του Θανάση Βαλτινού

Μια μονογραφία για το έργο ενός καταξιωμένου ζώντος συγγραφέα σίγουρα συμβάλλει στην αποτύπωση των τρόπων με τους οποίους οι σύγχρονοι έλληνες λογοτέχνες συλλαμβάνουν τον εαυτό τους και την κοινωνία και καταγράφουν το στίγμα της σύγχρονης πεζογραφίας μας.

Ο Κώστας Γ. Παπαγεωργίου επί σειρά πολλών ετών διασταυρώνει πολλαπλώς με συνέπεια, με υψηλή αισθητική, με ευρηματικότητα και με συνδυαστική ικανότητα τις διαδρομές του μέσα από τις περιοχές της δημιουργικής γραφής, τόσο στο πεδίο της ποίησης όσο και στο πεδίο της πεζογραφίας, καθώς και μέσα από την παραπληρωματική περιοχή της δημιουργικής κριτικής.

Της Άλκηστις Σουλογιάννη

Κάθε εβδομάδα η Book Press προτείνει ένα βιβλίο για παιδιά ή για εφήβους 

Αυτή την εβδομάδα το εικονογραφημένο βιβλίο ΡΕΝΤ, Μπελάς στο δάσος που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Του Γιώργου Βέη

Ο ανώνυμος ώριμος άντρας, ο οποίος φτάνει μια νύχτα σε μια άγνωστη πόλη, επιχειρώντας συνειδητά να αλλάξει κεφάλαιο στη μάλλον νευρωσική ζωή του, διακρίνεται αμέσως για την αποφασιστικότητά του. Δεν είναι ένα ακόμη τυπικό ανδρείκελο, πλατωνικών προδιαγραφών, της κοινωνικής κυψέλης.

Της Νέλλης Βουτσινά

«Οι αλλαγές στο μέσο διάδοσης της γνώσης σηματοδοτούσαν πάντοτε βαθύτερες μεταβολές στον τρόπο αντίληψης του κόσμου, στο βαθμό συμμετοχής στο κοινωνικό γίγνεσθαι και κυρίως στον αυτοπροσδιορισμό μας».

Το τελευταίο διάστημα ξανάπεσαν στα χέρια μου βιβλία γνώριμα από παλιά καθώς και κάποια που μέχρι πρότινος αγνοούσα.

Της Μαρίας Καλιόρη

Αυτή την εβδομάδα το Έλα πίτα να σε φάω, του Geoffroy de Pennart, από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος. 

Του Νίκου Ξένιου

Όλοι αφήσαμε πίσω μας μια σχέση ή τουλάχιστον μια σχέση κάποτε μάς άφησε. Κι όλοι προχωρήσαμε τη ζωή μας «ρίχνοντας μαύρη πέτρα».

Όμως η ζωή είναι απρόβλεπτη, και οι άνθρωποι επίσης: ο ήρωας του Ζωρζ Σιμενόν, ο Monsieur Νorbert Monde, στην προσπάθειά του να δραπετεύσει από το παρόν, πέφτει κατά μέτωπο στο πανίσχυρο παρελθόν. Κι αυτό τεκταίνεται μέσα στο αφηγηματικό σύμπαν του Σιμενόν, που αναμειγνύει όλους τους πιθανούς ανθρώπινους τύπους, στο Παρίσι που ο ήρωας εγκαταλείπει, αλλά και στην επαρχία, τον τόπο προορισμού του.

Για τη συλλογή διηγημάτων «Φοράει κοστούμι» (εκδ. Πόλις) της Ελισάβετ Χρονοπούλου.

Γράφει ο Κώστας Αγοραστός

Φοβούνται οι άντρες τις γυναίκες; Για τον Γάλλο ψυχαναλυτή Ζαν Κουρνύ, πρόεδρο για ένα διάστημα της Ψυχαναλυτικής Εταιρείας του Παρισιού, δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία. Έτσι εξηγείται, σύμφωνα με τον ίδιο, το γεγονός ότι οι άντρες, παντού και πάντοτε, κυριαρχούν πάνω τους· το γεγονός ότι σε όλες τις κοινωνίες, ακόμη και στις πιο πρωτόγονες, ακόμη και στις θεωρούμενες μητριαρχικές, οι γυναίκες βρίσκονται μονίμως κάτω από κοινωνικό έλεγχο, συχνά αποκλεισμένες, πάντοτε υποκείμενες σε «ειδικό καθεστώς».

Του Κώστα Κατσουλάρη

Του Μάκη Πανώριου 

Ο τίτλος του οποιουδήποτε βιβλίου συνήθως προϊδεάζει για το περιεχόμενό του, ή κι ακόμη μας προκαλεί να ασχοληθούμε μαζί του. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις είναι τόσο αποκαλυπτικός ώστε μπορεί κανείς και να παραβλέψει τις λεπτομέρειες που τον συνιστούν, όσο συναρπαστικές και αν είναι, ιδίως αν πρόκειται για μυθοπλαστικό κείμενο συγκεκριμένου συγγραφέα. Ο Στίβεν Κινγκ, επί παραδείγματι, επιβεβαιώνει και παράλληλα προκαλεί τον αναγνώστη του, όχι μόνο με τους τίτλους των έργων του, αλλά και με αυτό καθ’ εαυτό το όνομά του.

Του Γ. Ν. Περαντωνάκη

Η υπόθεση αναφέρεται σε έναν σχετικά ευκατάστατο έμπορο, ονόματι Έρβιν Ζόμερ, εκεί μέσα στη δεκαετία του ’30, ο οποίος αρχίζει να υφίσταται τα δεινά τής οικονομικής κρίσης που τον έπληξε, δεινά που κλονίζουν πρώτα τη σχέση του με τον εαυτό του, έπειτα με τη γυναίκα του Μάγδα και προοδευτικά με ολόκληρη την κοινωνία.

Αυτή την εβδομάδα: ΓΚΝΤΟΥΠ! Το μυστικό ημερολόγιο της Λίνας, του Λύο Καλοβυρνά, από τις εκδόσεις Κέδρος.

Του Γιώργου Λαμπράκου

Ένα βιβλίο για τον φασισμό είναι κάτι σαν φάρμακο, κάτι χρήσιμο που το φυλάμε οπωσδήποτε στο ράφι έχοντας διαβάσει τις οδηγίες του, αλλά ευχόμαστε να είναι και να παραμείνει αχρείαστο. Και συχνά μένει κάπως έτσι. Φτάνουν όμως μερικές στιγμές, μερικές καταστάσεις, μερικές εποχές, όπου αναγκαζόμαστε να κατεβάσουμε αυτό το φάρμακο από το ράφι και να αρχίσουμε να το παίρνουμε. Πόσες δόσεις πρέπει να πάρουμε; Όσες χρειάζονται για να συνέλθουμε.

Του Γιώργου Λαμπράκου

Ένα βιβλίο για τον φασισμό είναι κάτι σαν φάρμακο, κάτι χρήσιμο που το φυλάμε οπωσδήποτε στο ράφι έχοντας διαβάσει τις οδηγίες του, αλλά ευχόμαστε να είναι και να παραμείνει αχρείαστο. Και συχνά μένει κάπως έτσι. Φτάνουν όμως μερικές στιγμές, μερικές καταστάσεις, μερικές εποχές, όπου αναγκαζόμαστε να κατεβάσουμε αυτό το φάρμακο από το ράφι και να αρχίσουμε να το παίρνουμε. Πόσες δόσεις πρέπει να πάρουμε; Όσες χρειάζονται για να συνέλθουμε.

Του Γ. Ν. Περαντωνάκη

Ο Μένης Κουμανταρέας δεν υιοθετεί αφειδώς μοντερνιστικές πρακτικές, όπως επιχείρησαν πολλοί συνομήλικοί του στις πρώτες μεταπολεμικές γενιές, και δεν καταφεύγει συχνά σε αφηγηματικούς πειραματισμούς ή ρηξικέλευθες τεχνικές. Η γραφή του είναι ρεαλιστική, με έμφαση στο μικροαστικό, με γραμμική πορεία, που σπάνια στρέφεται απότομα σε πιο ριψοκίνδυνες καμπές, και με μια γλώσσα στρωτή, ακριβή, χωρίς αναγωγές και καταγωγές σε στοχασμούς ή σε ρητά δεδηλωμένα συναισθήματα.

Του Νίκου Ξένιου

Η μυθιστορηματική βιογραφία και η βιογραφία με στοιχεία μυθοπλασίας είναι δύο διακριτά είδη. Στην πρώτη ο λογοτεχνικός ήρωας γίνεται αναγνωρίσιμος όπως τον πλάθει η δημιουργική φαντασία του συγγραφέα (μιλάμε για λογοτεχνία), ενώ στη δεύτερη ο ήρωας είναι πρόσωπο ήδη αναγνωρίσιμο από τις σελίδες της Ιστορίας ή των εφημερίδων, μόνο που ο συγγραφέας τον παρουσιάζει οικειοποιούμενος τα υλικά της λογοτεχνίας (μιλάμε για αναφορικό λόγο).

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Αυτή την εποχή διαβάζω ό,τι υπάρχει στις γλώσσες στις οποίες έχω πρόσβαση σχετικά με το σταλινικό φαινόμενο. Έχουν περάσει τριάντα χρόνια από τότε που σπούδαζα «σοβιετολογία» – στα πλαίσια της μελέτης του Ψυχρού Πολέμου.

Αυτή την εβδομάδα: Ο καπετάν Τρεμούλας, του Ότφριντ Πρόισλερ, εκδόσεις Ψυχογιός, στη σειρά Λωτός για παιδιά 9-11 ετών.

Του Σωτήρη Βανδώρου

«Η βαθμιαία και αθόρυβη ανάδειξη της Ελλάδας σε τόπο καταγωγής του πολιτισμού, που στο σύγχρονο κόσμο ενσαρκώνει η Ευρώπη, και σε καθρέφτη στον οποίο η Ευρώπη διακρίνει το δικό της πρόσωπο είναι έργο του 18ου αιώνα και έργο που δεν ανήκει προνομιακά σε καμιά “εθνική παράδοση”».

Του Δημήτρη Αργασταρά

Το καινούριο μυθιστόρημα του Andrew Nicoll μας προσκαλεί σε μια μεγάλη περιπέτεια, σ’ ένα σπινθηροβόλο ταξίδι αναπάντεχων ανατροπών, σ’ έναν αναστοχασμό πάνω στην ανθρώπινη μοίρα, τη στιγμή που η Ευρώπη διανύει την πιο ζοφερή της περίοδο.

Ένα ταξίδι στον ερωτικό κόσμο του Ελύτη, στο ερωτικό νησί της Κέρκυρας, στον χρόνο, στα πολιτικά δρώμενα. Ένας πολλά υποσχόμενος προορισμός που με έλκυσε εξαρχής.

Της Βίκυς Βασιλάτου-Σαρρή

Της Αργυρώς Μαντόγλου

Η Χορεύτρια του Διαβόλου που χαρίζει και τον τίτλο στο μυθιστόρημα του Στέφανου Δάνδολου είναι μια γυναίκα αμφιλεγόμενη. Μαθαίνουμε για εκείνη μέσα από τους άλλους, φωτίζεται ανάλογα την εποχή, τις ιστορικές συγκυρίες και τις ανάγκες των ισχυρών, ενώ τις σύντομες εμφανίσεις της ακολουθούν μακρά διαστήματα απουσίας.

Του Γιώργου Βέη

Τόπος: H.Π.Α. Τα άδεια, παντέρημα περίχωρα του Σαν Ντιέγκο, αλλά και κι ένα Μουσείο, όπου προβάλλεται, όλη μέρα, σε ιδιαίτερα αργή κίνηση, χωρίς μάλιστα ήχο, η πασίγνωστη ταινία του Χίτσκοκ Ψυχώ. Χρόνος: 2006, τέλος καλοκαιριού, αρχή φθινοπώρου.

Του Παναγιώτη Γούτα

Οι εκδόσεις Ηριδανός σε στρωτή μετάφραση του Γιάννη Λειβαδά αλλά με αρκετά λάθη στην επιμέλεια των κειμένων (κακή στίξη, ορθογραφία κτλ), μας παρουσιάζουν το Σκοτώνοντας την ώρα τού διάσημου Τσαρλς Μπουκόβσκι, ένα βιβλίο που, όπως αναφέρεται και στο εξώφυλλο, αφορά κείμενά του από αρχεία και σημειωματάρια αναφορικά με τη χρονική περίοδο 1944-1990.

Της Άλκηστης Σουλογιάννη

Στη μακρά σειρά (από το 1985) των κειμένων του Αλέξανδρου Αδαμόπουλου, όπου ανήκουν τόσο αμιγώς λογοτεχνικά έργα όσο και γενικότερες πολιτισμικές τεκμηριώσεις (όπως είναι τα βιογραφικά του Γιάννη Χρήστου), αναγνωρίζουμε πρωτότυπα και διαγνωσιακά (για να θυμηθούμε και τον Γιάννη Ξενάκη) γεγονότα δημιουργικής επικοινωνίας, στο πλαίσιο των οποίων ο συγγραφέας με άμεση και πνευματώδη συμπεριφορά προτείνει τρόπους προσέγγισης ζητημάτων με γενική και διαχρονική ισχύ.

Του Γιώργου Λαμπράκου 

Το τελευταίο βιβλίο που έγραψε και δημοσίευσε το 1965 ο Πολωνός συγγραφέας Βίτολντ Γκομπρόβιτς (1904-1969) με τίτλο Κόσμος, το οποίο βραβεύτηκε το 1967 και κυκλοφορεί πλέον σε χαρισματική μετάφραση και με εξηντασέλιδο κατατοπιστικό επίμετρο του Βασίλη Αμανατίδη, θα το διαβάζαμε οπωσδήποτε, αργά ή γρήγορα, καθώς κάποια άλλα μυθιστορήματά του μας είχαν αγγίξει σε ευαίσθητα σημεία του πνεύματος.

Του Γ. Ν. Περαντωνάκη

Μέχρι πριν από λίγες δεκαετίες στον υπόλοιπο κόσμο και μέχρι πολύ πρόσφατα στην Ελλάδα, το σώμα εκλαμβανόταν μόνο ως βιολογική υπόσταση και συνδυαζόταν με τη φυσική πλευρά του ανθρώπου.

Του Νίκου Ξένιου

Στην Αινειάδα του Βιργιλίου[1] η λύπη του πατέρα στη θέα του σκοτωμένου του γιου «παγώνει τα ζωτικά του υγρά»[2], καθιερώνοντας ένα στερεότυπο «απάθειας» στην εκδήλωση της τεράστιας, απροσμέτρητης θλίψης. Λύπης ανάλογης με το βαθύτατο συναίσθημα απώλειας του Μontaigne μπροστά στον χαμό του αγαπημένου του φίλου Étienne de la Boetie: εκλεκτικής νηφαλιότητας, ιδεαλιστικής σύλληψης που προσιδιάζει στο μεταφυσικό ρίγος, σχεδόν συνώνυμης με την vanitas mundi και τη Μελαγχολία.

Για το βιβλίο «Υπάρχει Θεός;» των Albert Biesinger και Helga Kohler-Spiegel (μτφρ. Πελαγία Τσινάρη) που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κέδρος. 

Της Βίκυς Βασιλάτου-Σαρρή

Του Γ. Ν. Περαντωνάκη

Η συγγραφική εμμονή τής Αργυρώς Μαντόγλου ήταν ώς τώρα το (γυναικείο) σώμα, προϊόν όχι τόσο της βιολογικής του διάστασης όσο της πολιτισμικής του θεώρησης μέσα σε έναν ανδροκρατούμενο κόσμο. Σ’ αυτό το τελευταίο της βιβλίο, παρόλο που το βαθύτερο υπέδαφος της γραφής της δεν έχει αλλάξει ριζικά, το έδαφός της αναφύει έναν άλλο χλοοτάπητα που αποτελείται από συμπτώματα βίας και άλλων μορφών κοινωνικής καταπίεσης. Κι αυτό το πετυχαίνει, χωρίς να ξεπέφτει σε ωμά ρεαλιστικές σκηνές ή σε βαρυφορτωμένα συναισθήματα.