papas360

Του Παναγιώτη Γούτα

Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της Ελλαδικής εκκλησίας και του κηρύγματος της χριστιανικής πίστης, είναι πιστεύω η χαώδης δυσαρμονία ανάμεσα στο λόγο του Ευαγγελίου και στις πράξεις των κληρικών. Παραφυάδες αυτού του προβλήματος, ο από του άμβωνος ξύλινος λόγος πολλών ιερωμένων, που δεν φτάνει ποτέ στις ψυχές των πιστών· η χλιδή, τα στερεότυπα, η πόζα  ητροπολιτών και αρχιεπισκόπων, η φτηνή κατήχηση, αλλά και η ίδια η γλώσσα του Ευαγγελίου, που αδυνατούν να την αφομοιώσουν οι απλοί και αμόρφωτοι (κατά το πρότυπο των ψαράδων μαθητών του Ιησού) εκκλησιαζόμενοι των στασιδιών.

Όλα τα παραπάνω, σε πολύ αδρές γραμμές, θαρρώ απομακρύνουν το εκκλησίασμα από την εκκλησία, τους πιστούς από την πίστη. Προφανώς, όλα αυτά τα είχε υπόψη του ο συγγραφέας του βιβλίου «Όσο μπορείς», ο Βασίλης Αργυριάδης (για τον οποίον δεν μαθαίνουμε απολύτως τίποτε από το «αυτί» του βιβλίου, αν και θα έπρεπε) και συνέθεσε ένα ασυνήθιστο κομπολόι αναψηλάφησης και αναζήτησης του νοήματος της πίστης των χριστιανών των πόλεων, μέσα από 52 κείμενα-σπονδύλους. Μοναδική του έγνοια: το πώς και το πού ο σημερινός χριστιανός θα ανακαλύψει τον εαυτό του και τους άλλους, τον βηματισμό του και τις διαδρομές των άλλων· πώς θα μπορέσει ν’ ακούσει τις εντολές του Θεού και να τις κάνει πράξη.

Με πυρήνα το Γεροντικό...

Για την ολοκλήρωση της έγνοιας του, ο Αργυριάδης σκέφτηκε το εξής πρωτότυπο εύρημα: Αφού διάβασε σελίδα-σελίδα το Γεροντικό, έπαιρνε τον πυρήνα μιας διήγησής του και ή τον πλαισίωνε με μυθοπλασία ή, μόνο από μία φράση του, εμπνεόταν ένα κείμενο. Σ’ αυτά, προστέθηκαν διηγήσεις φίλων, διδαχές Πατέρων, αναμνήσεις, εικόνες, προσωπικά βιώματα, συμβουλές τρίτων, φανταστικές και πραγματικές ιστορίες, κι έτσι, συντέθηκε αυτό το πλούσιο και δυνατό χαρμάνι, που αφορά τον Θεό, τον άνθρωπο, τον κόσμο, την εκκλησία, τις σχέσεις, τη μοναξιά, την ανησυχία, την προσευχή. Εν ολίγοις, ένα δυνατό αλλά και ιαματικό χαρμάνι ενδυνάμωσης της πίστης, μέσα από σύντομες, πρωτοπρόσωπες ή τριτοπρόσωπες αφηγήσεις.

Δεν είμαι ιδιαίτερα θρησκευόμενος ούτε και εκκλησιάζομαι συχνά, οπότε δεν δικαιούμαι να κρίνω τη θεολογική αξία του όλου εγχειρήματος. Ωστόσο, τα κείμενα, που θυμίζουν παραβολές και είναι γραμμένα σε μικροπερίοδο λόγο (μάλλον εκτενής αφήγηση είναι ο ακριβής όρος που τα προσδιορίζει) και λογοτεχνική αξία διαθέτουν και είναι γραμμένα με ευγένεια ψυχής, απλότητα (όχι απλοϊκότητα), και το κυριότερο: εκλαϊκεύουν δύσκολες έννοιες, σοφίες των Πατέρων και των Γερόντων, που δοκιμάστηκαν και σφυρηλατήθηκαν στη ζωή και στο χρόνο, σε βαθμό που να γίνονται κατανοητές από οποιονδήποτε αναγνώστη. Αν εξαιρέσω ελάχιστα κείμενα όπου η υπεραπλούστευση του μηνύματος είναι προφανής (όπως π.χ. το κείμενο με την άγνωστη γυναίκα-Παναγία που χαρτζιλικώνει αστέγους, φτωχούς, ναρκομανείς κτλ, που κι αυτό όμως έχει λογοτεχνική αξία) νομίζω πως οι αφηγηματικοί σπόνδυλοι, στην συντριπτική τους πλειονότητα, έχουν και ψυχή και ψίχα και ουσία και αλήθεια, απέχοντας παρασάγγας από τον λαϊκισμό, την ξιπασιά, την έπαρση, τη φτηνή διδαχή, την ιδιοτέλεια και την τυπολατρία κάποιων εκκλησιαστικών κοινοτήτων και αρκετών (δυστυχώς) ιερωμένων, διαφόρων βαθμίδων ιεροσύνης. Το εικαστικό μέρος του όλου εγχειρήματος, που ανέλαβε ο Χρήστος Γουσίδης, δένει απόλυτα με την ποιότητα γραφής και έκφρασης των κειμένων. Το εξώφυλλο μινιμαλιστικό, ο τίτλος περιεκτικός και η όλη τύπωση από τις εκδόσεις Εν πλω λιτή και καλαίσθητη.

...και έμπνευση από τα αληθινά βιώματα 

Θα κλείσω επισημαίνοντας πως όπου ο συγγραφέας ξεδιπλώνει προσωπικά βιώματα (δικά του ή τρίτων) και δεν πλάθει μύθο από φράσεις του Γεροντικού, εκεί βρίσκει τον αληθινό του εαυτό και η έμπνευσή του αποκτά αμιγώς λογοτεχνική αξία. Δια του λόγου το αληθές, ένα λιτό, βιωματικό κειμενάκι, που αποπνέει ειλικρίνεια και ταπείνωση:

(σελ. 154-155)

Κοίταξε τον εαυτό του στον καθρέφτη του μπάνιου. Λίγο αγουροξυπνημένος, λίγο αξύριστος, μα κατά τα άλλα ίδιος. Άλλο ένα πρωινό. Κι ο άλλος του καθρέφτη ολόιδιος με τον χθεσινό. Είναι αυτός που δίνει χρήματα στους φτωχούς. Είναι αυτός που νηστεύει κάθε Τετάρτη και Παρασκευή και σε όλες τις μεγάλες και μικρές νηστείες του έτους. Προσεύχεται. Πηγαίνει ανελλιπώς στην Εκκλησία – τις Κυριακές και τις μεγάλες γιορτές. Εξομολογείται. Κοινωνά. Έχει μόνιμο πνευματικό και τον επισκέπτεται τακτικά. Αραιά και πού πάει και σε κάτι αγρυπνίες. Αγαπάει όσους τον αγαπούν και για τους άλλους κάνει ό,τι μπορεί. Είναι ανοιχτός στους διπλανούς του, ακούει τον πόνο τους όσο μπορεί. Ευεργετεί όσους τον ευεργετούν. Αλλά και τους άλλους. Όσο μπορεί. Κάνει προσκυνηματικά ταξίδια. Διαβάζει χριστιανικά βιβλία. Και τη Βίβλο. Ανελλιπώς. Δηλαδή, όσο μπορεί. Πασχίζει, προσεύχεται, αγωνιά, μετανιώνει, συγχωρεί, παλεύει να συγχωρεθεί, ξαναπέφτει, ξανασηκώνεται, βασανίζεται, δεν γογγύζει … Και κάθε πρωί, βλέπει στον καθρέφτη το πρόσωπό του και του θυμίζει Φαρισαίο …

Άλλο ένα πρωινό κι ο άλλος του καθρέφτη έχει πρόσωπο Φαρισαίου – πώς μοιάζουν οι Φαρισαίοι; Μάλλον σαν κι αυτόν. Άλλο ένα πρωινό ίδιος. Άλλη μια μέρα που πρέπει να ξαναζητιανέψει απ’ τον Θεό τελωνική καρδιά …

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΟΥΤΑΣ

 

argyriadis_exofylloΌσο μπορείς
Βασίλης Αργυριάδης
Εικονογράφηση: Χρήστος Γουσίδης
Εκδόσεις Εν πλω, 2013
Τιμή € 10,00, σελ. 170
politeia-link

 

 

 

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΑΡΓΥΡΙΑΔΗ  

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ο μπόγος» της Λίλας Κονομάρα – Ένας άγγελος που τον έλεγαν Μανόλη

«Ο μπόγος» της Λίλας Κονομάρα – Ένας άγγελος που τον έλεγαν Μανόλη

Στο μυθιστόρημα της Λίλας Κονομάρα «Ο μπόγος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη, πρωταγωνιστεί η ίδια η Ιστορία, με τα πολλαπλά της πρόσωπα και προσωπεία. 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

«Υπάρχει ένας πίνακας του Paul K...

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι’ αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου – Η σιωπή της Ιστορίας

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι’ αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου – Η σιωπή της Ιστορίας

Για το μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου «Ο πατέρας δεν μιλούσε γι’ αυτά» (εκδ. Εστία). Φωτογραφία © Pablò / Unsplash.

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Αυτό το πρώτο μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου μιλά για την Ιστορία μέσω των προσωπικών ιστ...

«Αυτοκίνητο σισπασιόν» του Στυλιανού Σκαρλάτου (κριτική) – Μια νουβέλα με πρωταγωνιστή το σύνδρομο Άσπεργκερ

«Αυτοκίνητο σισπασιόν» του Στυλιανού Σκαρλάτου (κριτική) – Μια νουβέλα με πρωταγωνιστή το σύνδρομο Άσπεργκερ

Για τη νουβέλα «Αυτοκίνητο σισπασιόν» του Στυλιανού Σκαρλάτου (εκδ. Ενύπνιο), αλλά και για άλλα βιβλία με θέμα το σύνδρομο Άσπεργκερ.

Του Κώστα Προμπονά

Μια νουβέλα για ένα όχι σπάνιο σύνδρομο: Κοιτάζοντας προς το μέλλον.

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Στον Κώστα Αθανασίου το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Στον Κώστα Αθανασίου το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Στον έμπειρο μεταφραστή Κώστα Αθανασίου για τη μετάφραση του βιβλίου «Φοβάμαι, Ταυρομάχε» (εκδ. Καστανιώτη) του Χιλιανού συγγραφέα Πέδρο Λεμεμπέλ απονεμήθηκε το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ. Το βραβείο έδωσε στον τιμηθέντα ο Μιχάλης Κλαπάκι, νικητής του 1ου Βραβείου Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ για τη ...

Άλαν Γκάρνερ: Ένας μαγικός συγγραφέας

Άλαν Γκάρνερ: Ένας μαγικός συγγραφέας

Μικρή παρουσίαση ενός μεγάλου συγγραφέα, με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο του με τίτλο Treacle Walker, που θεωρείται το φαβορί για το φετινό βραβείο Μπούκερ.

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

Ο Alan Garner είναι ένας μαγικός συγγραφέας. Διάβασα το τελευταίο βιβλίο το...

 «Ο άνθρωπος του Νεάντερταλ» - Το βιβλίο του Σβάντε Πάιμπο που τιμήθηκε με το Νόμπελ Ιατρικής 2022

«Ο άνθρωπος του Νεάντερταλ» - Το βιβλίο του Σβάντε Πάιμπο που τιμήθηκε με το Νόμπελ Ιατρικής 2022

Στον Σουηδό γενετιστή Σβάντε Πάιμπο, ο οποίος κατάφερε να διαβάσει το DNA των Νεάντερταλ και άλλων εξαφανισμένων συγγενών του σύγχρονου ανθρώπου, θα απονεμηθεί το φετινό βραβείο Νόμπελ Ιατρικής-Φυσιολογίας. Στο βιβλίο του «Ο άνθρωπος του Νεάντερταλ - Ιχνηλατώντας τα γονίδια μιας χαμένης μορφής ανθρώπου» (μτφρ. Ασπασ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα του Χάρη Βλαβιανού «Πλατωνικοί διάλογοι ή γιατί στο σπήλαιο κάνουν όλοι πάρτι», που θα κυκλοφορήσει μέσα Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΕΛΟΣ ΚΑΛΟ ΟΛΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ

...
«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Κώστα Καβανόζη «Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας – Το μυθιστόρημα τεκμηρίων και η λογοτεχνικότητα του αναφορικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Πατάκη, τέλη Σεπτεμβρίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Σεπτεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών.  Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ