Τα βιβλία του φθινοπώρου 2026: Τι θα διαβάσουμε τις μέρες και τις εβδομάδες που έρχονται

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ

Μυθιστορήματα

Το νέο μυθιστόρημα του Σωτήρη Δημητρίου, Νέα Σουηδία - Νέα Ελβετία (εκδ. Πατάκη), κινείται στις παρυφές μιας επαρχιακής πόλης και καλύπτει τη μεταπολεμική Ελλάδα έως τις μέρες μας, μέσα από τις διαδρομές της Δομένικας, της Φρόσως, του Κόρτο Μαλτέζε, της Γιαννούλας, του Δονάτου, του Φρατέλο, του Γκαμπέν, της Ευταλίας και του Ράκη.

Ο Ηλίας Μαγκλίνης επιστρέφει με το Δεν βλέπω όνειρα συνήθως (εκδ. Μεταίχμιο). Στο επίκεντρο βρίσκεται ο γιατρός Χάρης Περέζ, ο μοναδικός από την οικογένειά του που επέζησε από το Άουσβιτς και επιστρατεύεται το 1947 για το μέτωπο του Γράμμου. Η αλληλογραφία του με τη σύζυγό του Ρετζίνα, που διασώθηκε από την κόρη τους, γίνεται πρώτη ύλη για ένα μυθιστόρημα γύρω από τον αποχωρισμό, τη μνήμη του Ολοκαυτώματος και την επιστροφή του πολέμου.

Η Ιωάννα Μπουραζοπούλου και το νέο της μυθιστόρημα Φτερούγες κι οπλές στο αστικό δάσος (εκδ. Καστανιώτη) αναμένεται με μεγάλο ενδιαφέρον. Το οδοιπορικό στο πρώτο τέταρτο του 21ου αιώνα οργανώνεται γύρω από τον αραμπά μιας «αστροχελώνας», με μύθους, γρίφους και πλάσματα της τέχνης μέσα στις κοινωνικές και πολιτικές αναταράξεις της τελευταίας εικοσαετίας.

Σε ένα κοντινό μεταπυρηνικό μέλλον στρέφεται ο Μιχάλης Μοδινός στο μυθιστόρημά του Η ανοσία της αγέλης (εκδ. Καστανιώτη). Δέκα χρόνια έπειτα από έναν καθολικό πυρηνικό όλεθρο, άνθρωποι εγκαταλείπουν τις μεγαλουπόλεις και εγκαθίστανται στις παραλίμνιες κοινότητες της Κερκίνης. Η αφήγηση παρακολουθεί την αναβίωση της κοινωνίας, την επιβίωση, τον έρωτα, τη βία και την προδοσία, μαζί με την επανατοποθέτηση της σχέσης ανθρώπου και φύσης.

Ο Νίκος Παναγιωτόπουλος στις Χώρες που δεν υπάρχουν πια (εκδ. Τόπος) εκκινεί την αφήγησή του από τη διάσωση ενός κοριτσιού σε νησί. Η γνωριμία του μοναχικού κατασκηνωτή που το σώζει με τον Ισαάκ, τον βαρκάρη που συμμετείχε στη διάσωση, φέρνει κοντά δύο άντρες που μοιράζονται ένα τραύμα γύρω από τη σχέση πατέρα και γιου. Μια συλλογή γραμματοσήμων από χώρες που δεν υπάρχουν πια συνδέεται με την απώλεια, τον θυμό και το πένθος.

Στον Πειραιά του Μεσοπολέμου μάς μεταφέρει ο Δημήτρης Στεφανάκης με το Βαθύ ρεμπέτικο (εκδ. Μεταίχμιο), μυθιστόρημα βασισμένο σε πραγματικά γεγονότα. Ρώσοι φυγάδες, Μικρασιάτες πρόσφυγες, ρεμπέτες και άνθρωποι της παρανομίας συνυπάρχουν σ’ ένα λιμάνι που αλλάζει, με κεντρική μορφή τον Γάλλο φυγά Ζαν-Λουί Λαμπέρ και, καθώς πλησιάζει ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, μια βρετανική κοινότητα που γίνεται πεδίο κατασκοπευτικής δράσης.

Στον Ράφτη των σκιών (εκδ. Καστανιώτη) του Μιχάλη Φακίνου, ο Άχθος Αρούρης, συγγραφέας και δημιουργός «λαβυρίνθων του νου», στήνει το τελευταίο του παιχνίδι: επιχειρεί να «σκοτώσει» τον αγαπημένο του ήρωα, έναν λαϊκό αφηγητή που έχει χάσει την όραση, τη μνήμη και τις λέξεις, αναπαριστώντας ουσιαστικά τον δικό του θάνατο. Γύρω από το κρεβάτι του επιστρέφουν πρόσωπα παλιών ιστοριών, τόποι και ξεχασμένες λέξεις, ενώ μνήμη και φαντασία υφαίνουν νέες αφηγήσεις με αναφορές στη λογοτεχνία, τον κινηματογράφο, τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και το Άουσβιτς. Ένα μυθιστόρημα για τη δύναμη της αφήγησης απέναντι στον χρόνο, τη φθορά και τον θάνατο.

Ο Σωφρόνης Σωφρονίου επανέρχεται με την Αποστασία (εκδ. Πατάκη). Ο αφηγητής επιστρέφει κάθε εβδομάδα σ’ ένα ορεινό μονοπάτι κοντά στον τόπο ενός βίαιου παιδικού περιστατικού, ώσπου συναντά τον νεότερό του Άιλερ και ξεκινούν μαζί μια περιπλάνηση όπου αναμνήσεις, εμμονές και παραληρηματικές σκέψεις συγχέονται. Η βία, η εκμετάλλευση και τα όρια της επιλογής διατρέχουν την αφήγηση.

Η Ρίβα (εκδ. Μεταίχμιο), το κύκνειο άσμα του Αλέξη Σταμάτη, ακολουθεί έναν ζωγράφο σημαδεμένο από την εξαφάνιση της έφηβης κόρης του, ο οποίος έρχεται σε επαφή με μια πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης με το όνομα Riva. Το οικογενειακό δράμα και το μυστήριο συναντούν το ερώτημα για τη μνήμη, την τέχνη και την ταυτότητα απέναντι στον αλγόριθμο.

Η Ιφιγένεια Θεοδώρου στο Μολυβένιος ουρανός (εκδ. Ίκαρος) απλώνει την ιστορία μιας οικογένειας σε πενήντα χρόνια νεοελληνικής Ιστορίας, από την Κατοχή και τον Εμφύλιο έως τα Ιουλιανά, τη Μεταπολίτευση και τη δεκαετία του ’80. Στον πυρήνα βρίσκεται ένα αποσιωπημένο οικογενειακό έγκλημα, γύρω από το οποίο οργανώνονται ζωές, μίση και μνήμες.

Στο Αγριόχορτο (εκδ. Κριτική) ο Γιάννης Σκαραγκάς επιστρέφει στη Θεσσαλονίκη των τελευταίων χρόνων της δεκαετίας του 1960. Η Χαρά, γεννημένη το 1951, μεγαλώνει μέσα στη φτώχεια, τις κοινωνικές ανισότητες και την πολιτική αστάθεια, ώσπου η γνωριμία της με ένα αγόρι που «κάνει πιάτσα» αλλάζει τη διαδρομή της.

Η Μάιρα Παπαθανασοπούλου στο Το πιο υπαρκτό τίποτα (εκδ. Ψυχογιός) μετακινείται ανάμεσα στην Αθήνα της Χούντας, τη Βόννη των φοιτητικών διαδηλώσεων και το Ανατολικό Βερολίνο της κατασκοπείας. Στις αρχές της δεκαετίας του ’70, η Ελένη εργάζεται στην ελληνική πρεσβεία στη Βόννη, ενώ ο Ούντο, πράκτορας της Ανατολικής Γερμανίας, παίρνει εντολή να την προσεγγίσει ερωτικά για να αποσπάσει απόρρητες πληροφορίες.

Ο κριτικός κινηματογράφου και συγγραφέας Θόδωρος Σούμας υπογράφει ένα αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα με τίτλο Ν. Φιλαδέλφεια, τα άγουρα χρόνια – Χρονικό της εφηβείας σε μια μικρασιατική συνοικία της Αθήνας (εκδ. Βακχικόν). Η στορία μιας παρέας παιδιών και κατόπιν εφήβων στη Ν. Φιλαδέλφεια της δεκαετίας του ’60, πρώτα στο δημοτικό σχολείο και μετά στο Γυμνάσιο. Παράλληλα, αφηγείται την πορεία της οικογένειας του κεντρικού νεαρού ήρωα, του μικρού Τόλη, ο οποίος περιδιαβαίνει την ταξική διαστρωμάτωση από τον μικροαστικό και μεσοαστικό περίγυρο έως τον εργατικό και λαϊκό.

Άλλα νέα μυθιστορήματα που αναμένουμε: Απ’ τον πόλεμο βγαίνεις ζωντανός μόνο από τύχη (εκδ. Μεταίχμιο) της Κωνσταντίνας Κατρακάζου, για τη δύσκολη σχέση πατέρα και γιου, με χρήση της ντοπιολαλιάς της Σάμου, Παιδί αγνώστου πατρός (εκδ. Καστανιώτη) του Αιμίλιου Σολωμού, για τη φτώχεια, την πίστη και όσα κρατούν τον άνθρωπο ζωντανό όταν όλα μοιάζουν να καταρρέουν, Γριβάδι (εκδ. Εστία) του Ευάγγελου Αυδίκου, Κλειδωμένο συρτάρι (εκδ. Διόπτρα) της Πασχαλίας Τραυλού, Οργή. Μια ιστορία αγάπης και αντοχής (εκδ. Διόπτρα) της Άννας Γαλανού και Υπουργός Καρδιάς (εκδ. Παπαδόπουλος) του Θανάση Διαμαντόπουλου.

Νέο, ακόμη άτιτλο μυθιστόρημα ετοιμάζει ο Γιώργος Αμυράς (εκδ. Ίκαρος), με κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές παραμέτρους: τρεις γενιές γυναικών —γιαγιά, μητέρα και εγγονή—, όλες με το όνομα Μαρία, ζουν στη Χαλκίδα του μέλλοντος.

Προς το τέλος της χρονιάς αναμένεται και το νέο μυθιστόρημα της Αλεξάνδρας Κ., Μπελλατρίξ Τρομάντιξ, απόγονος Ρωμαίου Έπαρχου από Μολάους Λακωνίας (εκδ. Πατάκη).

Νουβέλες

Σύντομα αναμένουμε και το αφήγημα Πολύμνια Κ. (εκδ. Στερέωμα) της Αννίτας Παναρέτου. Το βιβλίο ανασυνθέτει, με εκτεταμένη αρχειακή έρευνα και μυθοπλαστικά στοιχεία, τη ζωή της Πολύμνιας Καμάρα, Αθηναίας που εντάχθηκε στη γαλλική Αντίσταση και πέθανε στο Ράβενσμπρυκ το 1945.

Η Ελένη Πριοβόλου υπογράφει τη νουβέλα Τα μοναχικά Χριστούγεννα του κυρίου Μπο (εκδ. Καστανιώτη). Ο κύριος Μπο, οικονομικός μετανάστης από την Κίνα, ζει εδώ και είκοσι χρόνια στην Αθήνα και διατηρεί στο Μεταξουργείο το κατάστημα «Μικρός Δράκος». Όνειρα, τραύματα και εικόνες από την πατρίδα τον συνοδεύουν, ώσπου κάποια μοναχικά Χριστούγεννα έρχεται να τον συναντήσει μια «αδελφή ψυχή».

Μια κρυμμένη τσάντα γεμάτη ερωτικά γράμματα, μέσα από τα οποία αναδύεται η ιστορία μιας απαγορευμένης σχέσης, μιας μυστηριώδους εξαφάνισης και ενός αλόγου που βρέθηκε συντριμμένο στα βράχια. Με φόντο τη θάλασσα και ένα σπίτι φορτισμένο με μνήμες, η Έλενα Πέγκα με το Προνομιούχο ζώο (εκδ. Άγρα) συνθέτει μια ποιητική νουβέλα για τον έρωτα, την απώλεια, τη μνήμη και τη χαμένη τέχνη της επιστολογραφίας.

Διηγήματα

Όσοι αγαπούν τα διηγήματα της Ιωάννας Καρυστιάνη —μεταξύ αυτών και ο γράφων— αναμένουν το επόμενο διάστημα τη συλλογή Απλά πράγματα (εκδ. Καστανιώτη).

Στη συλλογή Και σώμα χωρίς αίμα (εκδ. Κίχλη) ο Μιχάλης Μακρόπουλος φέρνει τους ζωντανούς κοντά στους νεκρούς, σε ιστορίες που μετακινούνται από την Ήπειρο στη Θεσσαλονίκη και την Ελευσίνα, ανάμεσα στον έρωτα, τον τρόμο και το πένθος.

Ο Ηλίας Λ. Παπαμόσχος με την Τελευταία επιθυμία (εκδ. Πατάκη), επιστρέφει σε ιστορίες όπου η μνήμη, οι λέξεις και ο κρυμμένος χρόνος ενός τόπου λειτουργούν ως αντίδοτο στη λησμονιά, ενώ ο Νικόλαος Ζωγραφάκης στο Για μια μπάλα παγωτό (εκδ. Αλεξάνδρεια) κινείται ανάμεσα στην αστική μνήμη, τον πόλεμο, τα γηρατειά και τις μικρές χειρονομίες ανθρωπιάς.

Στη συλλογή Κομνά Τράκα (εκδ. Ιωλκός) της Δήμητρας Μιχαήλ Νικολαράκου, επτά ιστορίες που ξεδιπλώνονται μέσα σε μια πολυκατοικία χαρτογραφούν μια Αθήνα σκληρή, οικεία και εύθραυστη, ενώ στη συλλογή Παίζω σε μπάντα (εκδ. Γκοβόστη), ο Πάνος Πουλίζος συγκεντρώνει ιστορίες ερασιτεχνών και επαγγελματιών μουσικών που έζησαν τη δημιουργία μουσικής στην Ελλάδα με επιτυχίες, αποτυχίες, χιούμορ και επιμονή. Το βιβλίο ανακαλεί μια περισσότερο «αναλογική» εποχή, των συγκροτημάτων, των αυτοσχέδιων προβάδικων και των μικρών μουσικών σκηνών, σκιαγραφώντας παράλληλα την καθημερινότητα των ανθρώπων πίσω από τη μουσική.

Ο Ιερώνυμος Λύκαρης στο Το φιλί του αγγέλου (εκδ. Καστανιώτη) αντλεί τις ιστορίες του από τον σύντομο ναυτικό του βίο και από «αλήθειες ακατέργαστες και εξομολογήσεις πονεμένες», με τη θάλασσα ως σταθερό πεδίο χωρισμού και επιστροφής.

Η Επίσκεψη σε συγγραφέα (εκδ. Πατάκη) είναι το τελευταίο πεζογραφικό έργο του Τάσου Γουδέλη, συγγραφέα, κριτικού και σεναριογράφου.

Αστυνομικά

Το ελληνικό νουάρ αποκτά μια πιο βαλκανική, μαύρα κωμική και σουρεαλιστική εκδοχή στη Χόρα (εκδ. Μεταίχμιο) του Φώτη Δούσου. Το 2015 δύο άνεργοι μουσικοί αποφασίζουν να ληστέψουν τα ταμεία μιας συναυλίας γνωστού τραγουδιστή. Δεν έχουν εμπειρία στο έγκλημα, έχουν όμως την ικανότητα του αυτοσχεδιασμού, προσόν που θα αποδειχθεί αναγκαίο όταν το σχέδιό τους αρχίσει να καταρρέει. Η αφήγηση ακολουθεί διαφορετικές οπτικές, ενώ το παράλογο της καθημερινότητας συναντά την κοινωνική ασφυξία μιας γενιάς που αναζητά διέξοδο.

Στο περιθώριο (εκδ. Πατάκη) του Σπύρου Γιαννακόπουλου, ο Θωμάς Τσιάκος, μόλις αποφυλακισμένος, ξαναμπλέκει σε βρόμικες δουλειές, ενώ η επιστροφή του Τσιάκου στην παλιά του ζωή φέρνει ξανά μπροστά του ανθρώπους και λογαριασμούς που δεν έχουν κλείσει. Ναρκωτικά, σκοτωμοί, μαφία, μπράβοι και εκβιασμοί συνθέτουν ένα σύγχρονο αθηναϊκό νουάρ, τοποθετημένο σε μια ζώνη όπου το νόμιμο και το παράνομο αλλάζουν συνεχώς όρια.

Νέο βιβλίο για την Ελευθερία Μεταξά, το ψυχολογικό θρίλερ Συλλέκτης ψυχών (εκδ. Μίνωας). Άγρια εγκλήματα, ανεξήγητες δολοφονίες αλλά και πώς η θεωρία του Πλάτωνα περί ψυχής εμπνέει έναν μανιακό δολοφόνο να σκορπίσει παντού τον τρόμο και τον θάνατο; 

Σύντομα αναμένουμε επίσης: Φόνος στην άκρη του κόσμου από τη Νατάσα Ιντζόγλου και Το στίγμα του Κάιν από την Ειρήνη Μαλάμου. Και τα δύο από τις εκδόσεις Μίνωας.

Αναμένουμε άλλο ένα βιβλίο του Γιάννη Μαρή με τίτλο Ζήτημα εμπιστοσύνης (εισαγωγή Ανδρέα Αποστολίδη, εκδ. Άγρα), καθώς και το νέο βιβλίο του Ανδρέα Αποστολίδη με τίτλο Φλο, θα τον σκοτώσουν σήμερα – Μικρά κατασκοπευτικά 2 (εκδ. Άγρα), μια προσωπική εγκυκλοπαιδική αφήγηση που διατρέχει δολοφονίες, απόπειρες, κατασκόπους και μυστικές υπηρεσίες του 20ού αιώνα.

Πρωτοεμφανιζόμενοι

Πρώτο βιβλίο για τον Ιάσονα Μικρώνη, η Ζωντανίνα (εκδ. Ίκαρος), δεκαέξι διηγήματα ανάμεσα σε ένα χαμένο παρελθόν και ένα ανοίκειο μέλλον, ενώ πρωτοεμφανιζόμενος είναι και ο Γιάννης Αθανασίου με τους Επισκέπτες (εκδ. Πατάκη). Μια έφηβη γίνεται μάρτυρας ανομολόγητης βαναυσότητας.

Στη ζωή ενός άντρα εισβάλλει ένας άστεγος που φαντάζει ανυπόφορα οικείος. Δυο νέοι, αντιμέτωποι με το ίδιο αδιέξοδο, συνδέονται σε μια σχέση αλληλεξάρτησης. Ένας ληστής σπάει με σκληρό τρόπο τη μοναξιά ενός ηλικιωμένου… Ιστορίες ανθρώπων που ζουν σαν σε όνειρο ή εφιάλτη μέσα σε μια ρευστή ατομική και συλλογική πραγματικότητα.

Πρώτο βιβλίο και για την Ελευθερία Τελειώνη, η συλλογή Τρία οριζοντίως (εκδ. Καστανιώτη), με ιστορίες γύρω από την κακοποίηση, την απόλυση, τη μοναξιά, τη μετανάστευση και την παιδική ευαλωτότητα.

Η πρώτη συγγραφική εμφάνιση του μεταφραστή Βασίλη Τσαλή έρχεται με τα Αθλητικά παπούτσια Νο 7 (εκδ. Μεταίχμιο), έντεκα διηγήματα στη σύγχρονη μεγαλούπολη, ανάμεσα στον ακραίο ρεαλισμό και την παιγνιώδη παραίσθηση, με ήρωες που κινούνται στη μοναχικότητα, την εσωστρέφεια και την αβεβαιότητα.

Επανεκδόσεις

Επανέρχεται έπειτα από χρόνια «σιωπής» μια από τις πιο ενδιαφέρουσες σειρές σχολιασμένων επανεκδόσεων –τα «Παλαιά Κείμενα Νέες Αναγνώσεις» των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων Κρήτης– με το μυθιστόρημα του Κοσμά Πολίτη Στου Χατζηφράγκου, το οποίο συνοδεύεται από τη μελέτη της Μαρίας Νικολοπούλου «Πατρίδα δεν είναι μια ιδέα στον αέρα»: Ο Κοσμάς Πολίτης και η μνήμη της Μικρασιατικής Καταστροφής».

Mελέτη που στρέφεται γύρω από τις ρευστές ταυτότητες των χαρακτήρων του μυθιστορήματος, την ταυτότητα του πρόσφυγα, που είναι δύο φορές ξένος, και την αμφισημία της έννοιας της πατρίδας, έτσι ώστε ο συγγραφέας να αμφισβητήσει την κυρίαρχη εθνική αφήγηση. Παρουσιάζεται ακόμη πώς αναπλάθεται ο αστικός χώρος της Σμύρνης, ενώ αναδεικνύεται ο καθοριστικός ρόλος του κεντρικού κεφαλαίου «Πάροδος», το οποίο φωτίζει με τραγική ειρωνεία ολόκληρο το κείμενο.

Συνεχίζονται οι επανεκδόσεις του Γρηγόριου Ξενόπουλου από τις εκδόσεις Ψυχογιός με τον Πειρασμό, όπου μια νεαρή ορφανή υπηρέτρια αναστατώνει ένα αρχοντικό, και το Φοιτηταί κι Αρσακειάδες, που συνδέει τη φοιτητική ζωή και τη ζωή των Αρσακειάδων με το Γλωσσικό Ζήτημα, τα Ορεστειακά και τα Ευαγγελικά.

Οι εκδόσεις Εστία επανεκδίδουν, με φωτομηχανική ανατύπωση, τα Γραπτά του Γιώργου Β. Μακρή.

Συνέχεια και με τις επανεκδόσεις του Γιώργου Ιωάννου από τον Κέδρο. Σύντομα θα κυκλοφορήσει το εμβληματικό του βιβλίο Για ένα φιλότιμο – πρόκειται για είκοσι δύο σύντομα «πεζογραφήματα» γραμμένα από το 1961 έως το 1964, με τα οποία εγκαινιάζεται η βιωματική πεζογραφία του συγγραφέα.

Η Κίχλη συνεχίζει τις επανεκδόσεις του Νίκου Καχτίτση με τον Ήρωα της Γάνδης (φιλολογική επιμέλεια Βίκτωρα Καμχή και Γιώτας Κριτσέλη), του Χριστόφορου Μηλιώνη με Τα φαντάσματα του Γιορκ και του Κώστα Μαυρουδή με την Αθανασία των σκύλων.

Στις σημαντικές επανεκδόσεις βιβλίων των τελευταίων δεκαετιών περιλαμβάνονται ακόμη: Σουέλ (εκδ. Καστανιώτη) της Ιωάννας Καρυστιάνη, Μεξικό (εκδ. Πατάκη) και Χοιροκάμηλος (εκδ. Πατάκη) της Έρσης Σωτηροπούλου, Ο Θείος Πέτρος και η Εικασία του Γκόλντμπαχ (εκδ. Ψυχογιός) του Απόστολου  Δοξιάδη, Γιατί σκότωσα την καλύτερή μου φίλη (εκδ. Πατάκη) της Αμάντας Μιχαλοπούλου, Το ροζ που δεν ξέχασα (εκδ. Διόπτρα) του Γιάννη Ξανθούλη και Τιμάνδρα (εκδ. Πατάκη) του Θοδωρή Καλλιφατίδη.

ΠΟΙΗΣΗ

Ελληνική

Σε μια συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων της Τζένης Μαστοράκη, προχωρούν οι εκδ. Άγρα. Παρότι εξέδωσε εν ζωή μόλις τέσσερις ποιητικές συλλογές —Διόδια (1972), Το σόι (1978), Ιστορίες για τα βαθιά (1983), Μ’ ένα στεφάνι φως (1989)— η Τζένη Μαστοράκη άφησε ισχυρό αποτύπωμα στη νεότερη ελληνική ποίηση. Ξεκίνησε να γράφει μέσα στη δικτατορία και η ανάγκη παράκαμψης της λογοκρισίας συνέβαλε στη διαμόρφωση μιας ιδιαίτερης ποιητικής γλώσσας, βασισμένης στα σύμβολα, την αλληγορία και την ειρωνεία. 

Η Σφακτηρία είναι ένα νησί κατάφορτο από ιστορίες αίματος, πολέμων, θανάτου και συμπλοκών. Το νοτιότερο σημείο της χέρσου Ελλάδος, από τον Όμηρο κιόλας γνωστό ως τόπος θυσίας. Το ιδιαίτερα φιλόδοξο καινούργιο ποιητικό έργο του Δημήτρη Κοσμόπουλου, Σφακτηρία, κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Περισπωμένη.

Τις τελευταίες ποιητικές συλλογές δύο ανθρώπων που έφυγαν σχετικά πρόσφατα, του Χάρη Μεγαλυνού Παραινέσεις για τον Ύπνο (εκδ. Ίκαρος) και του Δημήτρη Δασκαλόπουλου Απλός παλμός (εκδ. Πατάκη), αναμένουμε το επόμενο διάστημα.

Το επόμενο διάστημα αναμένουμε και τον τόμο, Τα ποιήματα 1941-1971, Το περιθώριο, Το Υ.Γ. (εκδ. Πατάκη), ο οποίος θα περιλαμβάνει για πρώτη φορά όλο το ποιητικό έργο του Μανόλη Αναγνωστάκη.

The Boy, κατά κόσμον ο Αλέξανδρος Βούλγαρης συγκέντρωσε σε έναν τόμο με τίτλο Σε μια πόλη δίχως μέλλον είναι το μέλλον που κλαίει (εκδ. Πατάκη), τους ελληνόγλωσσους στίχους που έχει γράψει τις τελευταίες δύο δεκαετίες για τη μουσική και τον κινηματογράφο.

Νέες ποιητικές συλλογές το επόμενο διάστημα από τους: Μαρία Τοπάλη, Η Συνθήκη των Σεβρών και άλλες ιστορίες για την αγάπη (εκδ. Πατάκη), Σοφία Διονυσοπούλου, Ως όφις μελωδός (εκδ. Γκοβόστη), Εριφύλη Κανίνια, Των περιλειπομένων (εκδ. Κίχλη), Μαρίνα Γρηγοροπούλου. Ρόδα και δράκοι (εκδ. Ιωλκός), Ανδρέα Γιολάση, Ποιηματογραφίες (εκδ. Αλεξάνδρεια), Κωνσταντίνα Σιαχάμη, Πρέπει να βρω μια γλώσσα όταν κόβεται το φως (εκδ. Κίχλη), Βασίλης Μαζωμένος, Ποιήματα (εκδ. Ιωλκός).

Ετοιμοπαράδοτα (εκδ. Ιωλκός), η πρώτη ποιητική συλλογή της Ελευθερίας Παπουτσάκη, με σαράντα τρία ποιήματα.

Νέες ποιητικές συλλογές αναμένουμε και από την Παρασκευή Σιαμήτρου Δωροφάγος, τη Σταυρούλα Μπάκα Κουζίνα Ρωμανέσκα – εντόσθια και αγκινάρες και την Αλκμήνη Καισαρίδου Προσχέδια ενηλικίωσης. Όλα από τις εκδόσεις Θράκα.

Η ανθολογία «Να επιστρέψω το αηδόνι μου στο δέντρο». Τα ποιήματα και τα τραγούδια που αγάπησα (εκδ. Πατάκη), του Κώστα Κατσουλάρη, θα βρίσκεται το επόμενο διάστημα στα βιβλιοπωλεία συστήνοντας λόγια και στίχους από το προσωπικό ποιητικό soundtrack του συγγραφέα.

Μεταφρασμένη

Το εμβληματικό έργο του Arthur Rimbaud Μια εποχή στην κόλαση παρουσιάζεται σε νέα μετάφραση του Δημήτρη Δημητριάδη, από τις εκδ. Περισπωμένη.

Από τις ίδιες εκδόσεις θα κυκλοφορήσουν επίσης: Άννα Αχμάτοβα Στην άκρη της θάλασσας / Επικά μοτίβα / Οι Ελεγείες του Βορρά (μτφρ. Ασπασία Λαμπρινίδου), Alfred Lichtenstein, Το Λυκόφως και άλλα ποιήματα (μτφρ. Κώστας Μαντζάκος).

Το Ασματολόγιο του Φραγκίσκου Πετράρχη, μεταφρασμένο στα ελληνικά –για πρώτη φορά ολόκληρο– σε απόδοση του Γιώργου Κεντρωτή για τις εκδ. Gutenberg, το αναμένουμε σύντομα.

Αναμένουμε και τον τόμο της Anna Świr Γυναίκα αγέννητη. Επιλογή ποιημάτων (μτφρ.- εισαγωγή Νίκος Λάζαρης, εκδ. Κίχλη).

Από τις εκδόσεις Κοβάλτιο θα φροντίσουν τον τόμο του Μασαόκα Σίκι Βαθύ μωβ, σχεδόν μαύρο το θαύμα (μτφρ. Χρίστος Αγγελακόπουλος, Μιχάλης Παπαντωνόπουλος), μια έκδοση με 161 χαϊκού και τάνκα, με δύο διαφορετικές μεταφραστικές εκδοχές για 39 ποιήματα.

ΜΕΤΑΦΡΑΣΜΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ

Κλασική

Την πλήρη εκδοχή του κλασικού κειμένου του Jonathan Swift Τα ταξίδια του Γκάλλιβερ (μτφρ. Μίλτος Φραγκόπουλος) θα κυκλοφορήσουν οι Πανεπιστημιακές εκδόσεις Κρήτης.

Το Δεκαήμερο ή Ο πρίγκιπας Γκαλεότο (μτφρ. Ζωή Βαλάση, εκδ. Gutenberg) του Βοκάκιου, είναι μια από τις δύο νέες προσθήκες στην Orbis Literae. Θα ακολουθήσει ο Saul Bellow με το Χέντερσον, ο βασιλιάς της βροχής (μτφρ. Πάνος Τομαράς, εκδ. Gutenberg).

Για πρώτη φορά στα ελληνικά κυκλοφορεί ο τόμος Ελλάδα απάτητη (εισαγωγή-επίμετρο Δημήτρης Λογοθέτης, μτφρ. Γιώργος Θάνος, εκδ. Στερέωμα) του Alan Wace, μια συλλογή ιστοριών μυστηρίου, φαντασίας και τρόμου όπου η αρχαιολογία συναντά τον θρύλο, τη λαϊκή παράδοση και το υπερφυσικό.

Τα Φανταστικά διηγήματα (μτφρ. Παναγιώτης Τσιαμούρας, εκδ. Περισπωμένη) του Igino Ugo Tarchetti  είναι μια συλλογή του ιταλικού 19ου αιώνα όπου το υπερφυσικό, η τρέλα, ο πνευματισμός και η μετεμψύχωση εισβάλλουν στην καθημερινότητα και θολώνουν τα όρια πραγματικού και φανταστικού.

Με αφετηρία μια οικογενειακή συγκέντρωση σε ένα ελβετικό χωριό, ο Γιερεμίας Γκότχελφ στη νουβέλα του Μαύρη αράχνη (μτφρ. Άγγελος Αγγελίδης, Μαρία Αγγελίδου, εκδ. ΕΠΟΨ), ξετυλίγει την ιστορία ενός τόπου σημαδεμένου από την τυραννία, τον φόβο και την εμφάνιση μιας μυστηριώδους μαύρης αράχνης. Η νουβέλα, που γράφτηκε το 1842, έχει διαβαστεί ως αλληγορία για το Κακό, την κοινωνική καταπίεση και τη συλλογική ευθύνη, ενώ παράλληλα θεωρείται πρόδρομος της μεταγενέστερης λογοτεχνίας τρόμου.

Ιταλικής πεζογραφίας συνέχεια με τον Vasco Pratolini και το Μετέλο (μτφρ. Κούλα Καφετζή, εκδ. Gutenberg), ένα μυθιστόρημα για την εργατική Φλωρεντία και τους κοινωνικούς αγώνες των αρχών του 20ού αιώνα, τον Mario Benedetti και το το Ποιος από εμάς; (μτφρ. Κώστας Αθανασίου, εκδ. Gutenberg) αλλά και τον Luigi Pirandello με το Το σπίτι του Γκρανέλα (μτφρ. Άννα Γρίβα, εκδ. Κίχλη), ένα παιγνιώδες διήγημα γύρω από ένα «στοιχειωμένο» σπίτι στη Σικελία.

Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσει ένας τόμος με πρώιμα κείμενα του Stefan Zweig και τίτλο Άνοιξη στο Πράτερ (μτφρ. Απόστολος Στραγαλινός, εκδ. Κριτική), ένα μυθιστόρημα του Joseph Roth, με τίτλο O βουβός προφήτης (μτφρ. Μαρία Αγγελίδου – Άγγελος Αγγελίδης, εκδ. Άγρα), καθώς επίσης και μια ακόμη μετάφραση της νουβέλας του Τόμας Μαν Ο Μάριο και ο μάγος (μτφρ. Νίκος Σκοπλάκης, εκδ. Κίχλη).

Στον τόμο Το καινούργιο φόρεμα (μτφρ. Λαμπριάνα Οικονόμου, εκδ. Κοβάλτιο) συναντώνται η Βιρτζίνια Γουλφ και η Κάθριν Μάνσφιλντ με δύο διηγήματα όπου το γυναικείο ένδυμα φωτίζει την αυτοσυνειδησία, την ανασφάλεια, τις κοινωνικές συμβάσεις και την ανάγκη για αποδοχή.

Το επόμενο διάστημα αναμένουμε επίσης: Πόλεμος (μτφρ. Άγγελος Αγγελίδης, Μαρία Αγγελίδου, εκδ. Εστία) του Σελίν, Στο πλοίο για την Γκαμπριόλα έναν Οκτώβρη (μτφρ. Κατερίνα Σχινά, εκδ. Μεταίχμιο), το τελευταίο μυθιστόρημα του Malcolm Lowry, Υπόθεση Βάργκας (μτφρ. Μαρία Παπαδήμα, εκδ. Gutenberg) του Fernando Pessoa, Το πέμπτο παιδί (μτφρ. Έφη Τσιρώνη, εκδ. Διόπτρα) της Doris Lessing, Χριστούγεννα στο Τόμσον Χολ (μτφρ. Μαρία Μαντή, εκδ. Μεταίχμιο) του Anthony Trollope, η Χρυσή χώρα (μτφρ. Παναγιώτης Κεχαγιάς, εκδ. Μεταίχμιο) του William Faulkner, και η Μυρωδιά χρυσανθέμων και άλλα διηγήματα (μτφρ. Μαρία Κατή, Ελευθερία Παπουτσάκη-Ντρίβα, εκδ. Πατάκη) του D. H. Lawrence.

Ιδιαίτερη μνεία οφείλουμε και σε μια σημαντική και πολύ αγαπητή σειρά, τη microMEGΑ των εκδόσεων Ροές, η οποία με τον επερχόμενο τόμο του Λέοντος Τολστόι Κατά του κυνηγιού και της κρεοφαγίας, σε μετάφραση (και με εκτενή εισαγωγή) του Παναγιώτη Τσιαμούρα, φτάνει τους 100 τίτλους.

Λίγο αργότερα, μέσα στον Οκτώβριο, θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Ροές ο 1ος τόμος της νέας σειράς «Λίγεια» (υπεύθυνη σειράς: Μαρία Σπυριδοπούλου) η οποία θα προβάλλει τη γυναικεία υποκειμενικότητα δίνοντας βήμα σε λογοτεχνικές φωνές ιστορικά αποσιωπημένες. Το βιβλίο με το οποίο εγκαινιάζεται η σειρά φέρει τον εμβληματικό τίτλο Η γυναίκα συγγραφέας, της Félicité de Genlis (1746-1830), σε μετάφραση του Διονύση Γιαννάτου και με εκτενή συμπληρωματικά κείμενα (εισαγωγή, επίμετρο, βιογραφία) της Μαρίας Σπυριδοπούλου.

Ο Ηλίθιος του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι με εισαγωγή και μετάφραση της Ελένης Μπακοπούλου θα επανεκδώσει η Άγρα.

Σύγχρονη

Τριάντα χρόνια μετά την πρώτη του έκδοση, ένα από τα εμβληματικότερα έργα της σύγχρονης Αμερικανικής πεζογραφίας, το Ατέλειωτο αστείο (μτφρ. Κώστας Καλτσάς, εκδ. Gutenberg), το περίφημο Infinite Jest, το magnum opus του David Foster Wallace, φτάνει επιτέλους στα ελληνικά, σε δύο τόμους, με άξονες τις εξαρτήσεις, την ψυχαγωγία, την οικογένεια και τον αθλητισμό. Την αναμέτρηση με αυτό το τιτάνιο σε μέγεθος και πολυπλοκότητα έργο ανέλαβε ο συγγραφέας και μεταφραστής Κώστας Καλτσάς, ένας από τους βαθύτερους γνώστες του έργου του Γουάλας στη χώρα μας. Αδημονούμε να το πιάσουμε στα χέρια μας. 

Αναμένουμε επίσης από τη Rachel Kushner τη Λίμνη της δημιουργίας (μτφρ. Σοφία Αυγερινού, εκδ. Πόλις), και από τον Jon Fosse το Ένα καινούργιο όνομα (μτφρ. Σωτήρης Σουλιώτης, εκδ. Gutenberg), με το οποίο συνεχίζει το μεγάλο αφηγηματικό εγχείρημα της Septology, γύρω από την τέχνη, την πίστη, την απώλεια και το πέρασμα του χρόνου.

Η Κονσεϊσάου Εβαρίστου στο Νανούρισμα για ένα μεγάλο αγόρι (μτφρ. Πωλίνα Δημέα, εκδ. Βακχικόν) ακολουθεί τον Φίου Ζαζμίν, αλλά στρέφει το κέντρο βάρους στις γυναίκες που μένουν πίσω από τις μετακινήσεις και τους έρωτές του, συνδέοντας αρρενωπότητα, εγκατάλειψη και γυναικεία αξιοπρέπεια.

Η Emily St. John Mandel στο Exit Party (μτφρ. Βάσια Τζανακάρη, εκδ. Ίκαρος) τοποθετεί την έναρξη της ιστορίας της στο από το Λος Άντζελες του 2031, την πρώτη άνοιξη μετά την κατάρρευση των Ηνωμένων Πολιτειών, και από την εξαφάνιση ενός οικοδεσπότη απλώνει την αφήγηση σε μια δυστοπική Αμερική, την Ελλάδα, το Παρίσι και μια αποικία στο φεγγάρι.

Μετά το Σάγκι Μπέιν, ο Douglas Stuart επιστρέφει με το Τζον, γιος του Τζον (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος, εκδ. Μεταίχμιο), που βρέθηκε στη μακρά λίστα του Booker 2026. Η ιστορία μας μεταφέρει στο ανεμοδαρμένο τοπίο του Χάρις, στις Εξωτερικές Εβρίδες, εκεί όπου ο Τζον-Κάλουμ Μακλάουντ επιστρέφει χωρίς χρήματα και έχοντας καταφέρει ελάχιστα από τις σπουδές του στη Σχολή Καλών Τεχνών, για να βοηθήσει τον πατέρα του, ο οποίος τον χρειάζεται. Στο απομονωμένο αγρόκτημα των παιδικών του χρόνων, ο Καλ έρχεται αντιμέτωπος με μια ζωή που πίστευε πως είχε αφήσει πίσω, παγιδευμένος ανάμεσα στους δύο πόλους των παιδικών του χρόνων: τον πατέρα του, τον Τζον, κτηνοτρόφο, υφαντή και στυλοβάτη της Πρεσβυτεριανής Εκκλησίας, και την Έλα, τη γιαγιά του από την πλευρά της μητέρας του, μια αθυρόστομη γυναίκα που ζει σε μια εύθραυστη ανακωχή με τον γαμπρό της εδώ και ολόκληρες δεκαετίες. Ο Καλ αναζητάει τη θέση του σε έναν τόπο όπου η σιωπή βαραίνει όσο και οι λέξεις που δεν ειπώθηκαν ποτέ, αλλά και την αλήθεια για τον εαυτό του.

Ο Michele Mari στο μυθιστόρημα Οι πέτρινοι συνδαιτυμόνες (μτφρ. Δήμητρα Δότση, εκδ. Ίκαρος), βιβλίο που τιμήθηκε με τα βραβεία Strega και Strega Giovani 2026, μας βάζει στο κλίμα της ιστορίας του μέσα από την παράδοξη συμφωνία τριάντα τελειόφοιτων να μοιραστούν ένα κοινό ταμείο οι τρεις τελευταίοι επιζώντες.

Η Natsuo Kirino στο Χελιδόνια (μτφρ. Δέσποινα Γιανναρούδη, εκδ. Μεταίχμιο) θίγει το ζήτημα της παρένθετης μητρότητας, φέρνοντας μια νεαρή γυναίκα σε οικονομική επισφάλεια απέναντι σε ένα εύπορο ζευγάρι και συνδέοντας χρήμα, τάξη, επιθυμία για παιδί και έλεγχο του γυναικείου σώματος.

Ο Miguel Bonnefoy στο Το όνειρο του ιαγουάρου (μτφρ. Γιώργος Καράμπελας, εκδ. Στερέωμα), που τιμήθηκε με το Μεγάλο Βραβείο Μυθιστορήματος της Γαλλικής Ακαδημίας και το Βραβείο Femina 2024, αφηγείται μια οικογενειακή διαδρομή από τη Βενεζουέλα στο Παρίσι, αντλώντας από τους προγόνους του συγγραφέα.

Η Lily King στους Συγγραφείς και εραστές (μτφρ. Χριστίνα Σωτηροπούλου, εκδ. Στερέωμα) ακολουθεί μια νεαρή γυναίκα στο Καίμπριτζ της Μασαχουσέτης το 1997, ανάμεσα στο πένθος, την ερωτική απογοήτευση και την απόφαση να ζήσει δημιουργικά.

Η Ιτζάμπα Σέγκο και το μυθιστόρημά της Άντουα (μτφρ. από τα ιταλικά Δήμητρα Δότση, εκδ. Μάγμα). Η Άντουα, που ζει εδώ και σχεδόν σαράντα χρόνια στη Ρώμη μετά τη φυγή της από τη Σομαλία, επιστρέφει νοερά στο παρελθόν όταν κληρονομεί από τον πατέρα της ένα σπίτι στη γενέτειρά της. Ανάμεσα στην εξορία και την επιστροφή, καλείται να επαναπροσδιορίσει τη σχέση της με τις ρίζες και την προσωπική της ελευθερία. Ένα μυθιστόρημα δύο φωνών, πατέρα και κόρης, για τη μνήμη, την ταυτότητα και το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση.

Η Olga Ravn στο μυθιστόρημα Το έργο μου (μτφρ. Λύο Καλοβυρνάς, εκδ. Ίκαρος) γράφει για τη μητρότητα, τη λοχεία, το άγχος και τη σύγκρουση ανάμεσα στη μητέρα και στη συγγραφέα. Η Nicoletta Verna στις Γυάλινες μέρες (μτφρ. Δήμητρα Δότση, εκδ. Ίκαρος), που τιμήθηκε με το Ευρωπαϊκό Βραβείο Λογοτεχνίας 2025, ακολουθεί δύο γυναίκες στη Ρομάνια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.

Στο Για όλες τις αβύσσους (μτφρ. Μαρία Παλαιολόγου, εκδ. Πατάκη) η Πιλάρ Κιντάνα μεταφέρει το βλέμμα στην οκτάχρονη Κλαούδια, που παρακολουθεί την οικογένειά της να διαλύεται στην Κολομβία του 1983. Από την Ιαπωνία του 1903, η Κιγιόκο Μουράτα στις Γυναίκες της ηδονής (προσωρινός τίτλος, μτφρ. Άννα Παπασταύρου, εκδ. Πατάκη) αφηγείται την ιστορίας μιας δεκαπεντάχρονης που οδηγείται σε οίκο ανοχής για οικογενειακό χρέος. Μια απεργία ιερόδουλων στις αρχές του αιώνα άλλαξε τις συνθήκες.

Με το Ευεξία (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης, εκδ. Πατάκη) ο Nathan Hill παρακολουθεί τον Τζακ και την Ελίζαμπεθ από τη σκηνή του Σικάγου της δεκαετίας του 1990 έως τις δοκιμασίες ενός εικοσαετούς γάμου. Ο Damon Galgut στο Σε ξένο δωμάτιο (μτφρ. Κλαίρη Παπαμιχαήλ, εκδ. Διόπτρα) οργανώνει μια περιπλάνηση όπου ο αφηγητής αλλάζει ρόλο — Ακόλουθος, Εραστής, Φύλακας — σε ταξίδια χωρίς οριστική πατρίδα.

Νέες εκδόσεις αναμένουμε από τους: Adèle Yon Το αληθινό μου όνομα είναι Ελιζαμπέτ (μτφρ. Δημήτρης Δημακόπουλος, εκδ. Πόλις), Nina Allan Επικράτηση (μτφρ. Άλκηστις Τριμπέρη, εκδ. Πόλις), Claire Keegan Μέσα απ’ τα μπλε λιβάδια (μτφρ. Μαρτίνα Ασκητοπούλου, εκδ. Μεταίχμιο), Sara Mesa Διαγωνισμός (μτφρ. Κωνσταντίνος Παλαιολόγος, εκδ. Ίκαρος), Claire Lynch Μια οικογενειακή υπόθεση (μτφρ. Δέσποινα Κανελλοπούλου, εκδ. Μεταίχμιο) και Ingvild H. Rishøi Χειμωνιάτικες ιστορίες (μτφρ. Κρυστάλλη Γλυνιαδάκη, εκδ. Μεταίχμιο).

Η Caro Claire Burke στο Yesteryear (μτφρ. Μυρσίνη Γκανά, εκδ. Διόπτρα) έχει στο κέντρο της αφήγησή της από μια tradwife influencer που βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν κόσμο πιο κοντά στην εικόνα που η ίδια προβάλλει. Η S. F. Williamson συνεχίζει την τριλογία της με το Ο πόλεμος των Γουάιβερν (μτφρ. Μαρία Φακίνου, εκδ. Διόπτρα).

Από τις εκδόσεις Ροές, και στη σειρά «Γερμανόφωνοι συγγραφείς», θα κυκλοφορήσει για πρώτη φορά στα ελληνικά βιβλίο της Γερμανίδας συγγραφέως Irmgard Keun (1905-1982), και συγκεκριμένα το γνωστότερο έργο της, το μυθιστόρημα Κορίτσι από τεχνητό μετάξι, σε μετάφραση της Ελένης Βίσκα και επίμετρο της Κατερίνας Καρακάση.

Το Μετά (μτφρ. Κώστας Κοσμάς, εκδ. Καστανιώτη) είναι το ντεμπούτο του Φιν Γιοπ: ένας αφηγητής αφήνει τη δουλειά του σε κλαμπ του Βερολίνου και ακολουθεί τον Φραντσέσκο στη Νορμανδία για ένα καλλιτεχνικό δρώμενο σε εγκαταλελειμμένη εκκλησία, ανάμεσα σε ερωτική απογοήτευση, τέχνη, αλκοόλ και ναρκωτικά.

Ο Alberto Manguel στη νουβέλα Ο Στήβενσον κάτω απ’ τους φοίνικες (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Κίχλη), ήρωας είναι ο γνωστός συγγραφέας Robert Louis Stevenson, ο οποίος ενώ βρίσκεται στη Σαμόα έρχεται αντιμέτωπος με έναν μυστηριώδη ιεραπόστολο και μια σειρά ειδεχθών φόνων.

Το επόμενο διάστημα αναμένεται να κυκλοφορήσουν: Καλή τύχη! (μτφρ. Άκης Παπαντώνης, εκδ. Gutenberg) του Eli Zuzovsky, Λάζαρ (μτφρ. Μαρία Μαντή, εκδ. Μεταίχμιο) του Nelio Biedermann, Η άφαντη Δάφνη (μτφρ. Χριστίνα Θεοδωροπούλου, εκδ. Πατάκη) του Χοσέ Κάρλος Σομόθα, Η Τελευταία φορά (μτφρ. Χριστίνα Θεοδωροπούλου, εκδ. Πατάκη) του Γκιγέρμο Μαρτίνες.

Μέχρι το τέλος της χρονιάς αναμένουμε και τη συλλογή διηγημάτων Μικρές ιστορίες μισογυνισμού (μτφρ. Μυρτώ Καλοφωλιά, εκδ. Πατάκη), της Πατρίσια Χάισμιθ.

Από την Άγρα αναμένονται: Emma Becker Το σπίτι (μτφρ. Σταύρος Παπασταύρου), μυθιστόρημα/μαρτυρία βασισμένο στην εμπειρία της Becker ως σεξεργάτριας σε ένα «σπίτι» στο Βερολίνο, Elizabeth Strout Όσα δεν λέμε ποτέ (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου) – Υποψήφιο στη μικρή λίστα για το βραβείο Μπούκερ 2026, Kica Kolbe Αιγαιάτες (εισαγωγή-μτφρ. από τα μακεδονικά Αλεξάνδρα Ιωαννίδου), αυτοβιογραφικό και ιστορικό οδοιπορικό γύρω από τη φυγή μιας οικογένειας στον ελληνικό Εμφύλιο ή αλλιώς μια πρόταση συμφιλίωσης.

Από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος αναμένουμε: Emilia Hart Οι σειρήνες (μτφρ. Χριστίνα Σωτηροπούλου), μια ιστορία γύρω από τη γυναικεία ανθεκτικότητα και τους αδελφικούς δεσμούς, Marcus Kliewer Ζούσαμε κάποτε εδώ (μτφρ. Μιχάλης Λαλιώτης), μυθιστόρημα τρόμου και σασπένς που παίζει με τον χωροχρόνο και Robert McCammon Το τραγούδι του κύκνου (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης), δυστοπικό μυθιστόρημα τρόμου και αποκάλυψης.

Στην ίδια ενότητα ολοκληρώνεται η σειρά του Μαύρου Πύργου, του Stephen King με το Ο Μαύρος Πύργος VII – Ο Μαύρος Πύργος και Ο Μαύρος Πύργος: Ο άνεμος μέσα από την κλειδαρότρυπα. Και τα δύο σε μετάφραση του Μιχάλη Μακρόπουλου.

Αστυνομικά

Η Χαριστική βολή (μτφρ. Κρυστάλλη Γλυνιαδάκη, εκδ. Μεταίχμιο), η δέκατη τέταρτη περιπέτεια του Χάρι Χόλε του Jo Nesbo αναμένεται να κυκλοφορήσει προς το τέλος της χρονιάς. Μια σειρά βίαιων δολοφονιών συγκλονίζει το Όσλο. Κάθε έγκλημα θυμίζει σκηνή από κάποια κλασική ταινία.

Ο Sebastian Fitzek επανέρχεται με τον Γείτονα (μτφρ. Ειρήνη Γεούργα, εκδ. Διόπτρα). Η ποινικολόγος Ζάρα Βολφ πάσχει από μονοφοβία, τον φόβο της μοναξιάς, και αγνοεί ότι από τη στιγμή που μετακόμισε με την κόρη της στα προάστια του Βερολίνου κάποιος παρακολουθεί τη ζωή της πολύ πιο στενά απ’ όσο φαντάζεται.

Αλλο ένα βιβλίο του Andrea Camilleri αναμένουμε: Η συνείδηση του Μονταλμπάνο (μτφρ. Φωτεινή Ζερβού, εκδ. Πατάκη), περιλαμβάνει έξι ιστορίες γραμμένες σε διαφορετικές περιόδους του συγγραφέα. Η Freida McFadden στην Ώρα της καταιγίδας (μτφρ. Κίκα Κραμβουσάνου, εκδ. Διόπτρα) βάζει στην αρχή της ιστορία της με μια γυναίκα που εμφανίζεται μέσα σε καταιγίδα, μόνη και καλυμμένη με αίμα.

Νέες μυθιστορήματα αναμένουμε επίσης από: τον Henrik Fexeus Το παζλ (μτφρ. Αγγελική Νάτση, εκδ. Μεταίχμιο), την Yrsa Sigurdardóttir, Αγρυπνία (μτφρ. Κωστής Κηλύμης, εκδ. Μεταίχμιο), τους Arne Dahl και Jonas Moström Προδότη (μτφρ. Γρηγόρης Κονδύλης, εκδ. Μεταίχμιο), την Clare Mackintosh Δεν είναι αυτό που νομίζεις (μτφρ. Βαγγέλης Γιαννίσης, εκδ. Μεταίχμιο), τη Nita Prose, Το μυστικό της καμαριέρας (μτφρ. Βούλα Αυγουστίνου, εκδ. Μεταίχμιο) και τη Jeneva Rose με Το τέλειο διαζύγιο (μτφρ. Χριστιάννα Σακελλαροπούλου, εκδ. Διόπτρα).

Επανεκδόσεις / Νέες Μεταφράσεις

Επανέκδοση για ένα από τα πιο γνωστά βιβλία του Ίταλο Καλβίνο, Αν μια νύχτα του χειμώνα ένας ταξιδιώτης (μτφρ. Ανταίος Χρυσοστομίδης, εκδ. Καστανιώτη), το μυθιστόρημα όπου ο Αναγνώστης αρχίζει δέκα διαφορετικά βιβλία χωρίς να ολοκληρώνει κανένα, ένα έργο για την ίδια την ευχαρίστηση της ανάγνωσης.

Επανεκδόσεις και για τα βιβλία του Μάριο Βάργκας Λιόσα: Η Γιορτή του Τράγου (μτφρ. Αγγελική Αλεξοπούλου), Η θεία Χούλια και ο γραφιάς (μτφρ. Μαργαρίτα Μπονάτσου), Μια ιστορία για τον Μάυτα (μτφρ. Αγγελική Αλεξοπούλου), Ο παράδεισος στην άλλη γωνία (μτφρ. Κώστας Αθανασίου), Τα τετράδια του δον Ριγοβέρτο (μτφρ. Βιβή Φωτοπούλου), Το παλιοκόριτσο (μτφρ. Μαργαρίτα Μπονάτσου), Το πράσινο σπίτι (μτφρ. Κατερίνα Τζωρίδου). Όλα από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Ο Έντγκαρ Άλαν Πόε ασκεί μέχρι σήμερα μια σπάνια γοητεία σε κάθε γενιά αναγνωστών. Η νέα μετάφραση του Βαγγέλη Γιαννίση (στο εμβληματικό) Το «Κοράκι» και άλλες ιστορίες (εκδ. Μίνωας) μεταφέρει τη δεξιοτεχνία της γλώσσας και την αφηγηματική τεχνική του Πόε.

Το μυθιστόρημα της Katie Kitamura Ένας χωρισμός (εκδ. Διόπτρα), αναμένουμε σε νέα μετάφραση του Γιώργου Μαραγκού, ενώ για τα Άλλα χρώματα (εκδ. Πατάκη) του Orhan Pamuk διατηρήθηκε η μετάφραση της Στέλλας Βρετού.

Μπορεί το πρώτο κύμα των μεταφράσεων βιβλίων του Τόμας Μαν να έχει κοπάσει, υπάρχουν όμως και μερικές ακόμα που αναμένουμε, μεταξύ αυτών και ο Θάνατος στη Βενετία, σε μετάφραση της Αλεξάνδρας Ιωαννίδου, για τις εκδόσεις Μίνωας.

Επετειακή έκδοση είκοσι χρόνων για τη Θεραπεία (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου, εκδ. Διόπτρα) του Sebastian Fitzek, το πρώτο του μυθιστόρημα, ενώ νέα έκδοση αποκτά και το Ξαναβρήκα τον φίλο μου (μτφρ. Βίτω Αγγελοπούλου, εκδ. Πατάκη) του Fred Uhlman.

Στις επανεκδόσεις περιλαμβάνονται ακόμη ο Μπρούντζινος καβαλάρης (μτφρ. Γιάννης Σπανδωνής, εκδ. Διόπτρα) της Paullina Simons και Καρδιά τόσο άσπρη (μτφρ. Έφη Γιαννοπούλου, εκδ. Πατάκη) του Χαβιέρ Μαρίας.

Από τον Κλειδάριθμο αναμένουμε επίσης δύο επετειακές σκληρόδετες εκδόσεις: Paulo Coelho Ο Αλχημιστής (μτφρ. Δάφνη Χρήστου) εμπλουτισμένο με σχέδια, εικόνες και νέο πρόλογο του συγγραφέα, Kristin Hannah Το Αηδόνι (μτφρ. Χριστίνα Σωτηροπούλου).

GRAPHIC NOVELS

Μια έκδοση με ενδιαφέρον που αναμένουμε το επόμενο διάστημα είναι το 1946: Μόνο μίσος (εκδ. Ίκαρος) του Θανάση Πέτρου. Το τέλος της Κατοχής, οι ελλείψεις, ο πολιτικός διχασμός και οι συγκρούσεις του Δεκεμβρίου 1944 διαμορφώνουν το σκηνικό του νέου τόμου της ιστορικής σειράς του δημιουργού για τον ελληνικό 20ό αιώνα.

Ο Άρης Μαραγκόπουλος στον Τερατώδη κ. Μπεν (εκδ. Τόπος) συνδυάζει σύγχρονη ελληνική πεζογραφία και «γραφιστική νουβέλα»: ένας καθημερινός άνθρωπος μεταλλάσσεται σε τερατώδες πλάσμα, ενώ η επιστήμη εμφανίζεται από τη βιοηθική και την τεχνητή νοημοσύνη έως την ακραία εκτροπή.

Οι Πορνικοί διάλογοι (εκδ. Πατάκη) της Εύας Στεφανή γεννήθηκαν από σημειώσεις των γυρισμάτων του ντοκιμαντέρ Μέρες και νύχτες της Δήμητρας Κ.· κείμενο και σκίτσα συνδέουν την κινηματογραφική διαδικασία με την αυτοβιογραφία και τον στοχασμό γύρω από το σεξ, τη γυναικεία επιθυμία, τη μητρότητα και την απώλεια.

Ο Πάνος Κοκκινόπουλος παρουσιάζει: Κόκκινος κύκλος (εκδ. Μεταίχμιο), και ο Ηλίας Κυριαζής συγκροτεί ομάδα Ελλήνων δημιουργών κόμικς για δώδεκα ιστορίες εγκλημάτων βασισμένες σε επεισόδια της τηλεοπτικής σειράς και στα πραγματικά εγκλήματα που τα ενέπνευσαν, μαζί με μία νέα ιστορία του Πάνου Κοκκινόπουλου.

Graphic novels αναμένονται επίσης από: τον Παναγιώτη Πανταζή (Pan Pan) Ο Χριστός Ξανασταυρώνεται - Graphic Novel (εκδ. Διόπτρα), διασκευή του μυθιστορήματος του Νίκου Καζαντζάκη, τους The Trivialist & Κουραφέλκυθρα COMIC-οτραγικός Μεσαίωνας (εκδ. Διόπτρα) και τους Sergio A. Sierra και Meritxell Ribas Puigmal Φράνκενσταϊν ή ο σύγχρονος Προμηθέας (μτφρ. Στέλα Ζουμπουλάκη, Μαρτίνα Ασκητοπούλου, εκδ. Μεταίχμιο).

Επίσης, αναμένουμε και τον τέταρτο τόμο του SAPIENS. Μια εικονογραφημένη ιστορία: Η εποχή των επαναστάσεων (μτφρ. Μιχάλης Λαλιώτης, εκδ. Αλεξάνδρεια) του Yuval Noah Harari, ο οποίος συνεχίζει τη σχεδιασμένη μεταφορά του έργου από την Επιστημονική και τη Βιομηχανική Επανάσταση έως την αυγή της επανάστασης της τεχνητής νοημοσύνης.

NON FICTION

Πρόσφατη Ιστορία / Παγκόσμιοι Πόλεμοι

Οι Στέφανος Πράσσος και Χάρις Γιαννοπούλου στο βιβλίο τους Από τα κάτεργα του Μεταξά στον τοίχο της Καισαριανής. Βίοι των 200 εκτελεσμένων (εκδ. Τόπος) συγκεντρώνουν τα βιογραφικά των διακοσίων εκτελεσμένων της Καισαριανής, ακολουθώντας τις ζωές τους πριν από την Πρωτομαγιά του 1944 ώστε η συλλογική μνήμη να αποκτήσει συγκεκριμένα πρόσωπα και διαδρομές.

Ο Χαράλαμπος Παπασωτηρίου εξετάζει τις πολιτικές και στρατηγικές αποφάσεις του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος: Πολιτική και στρατηγική ανάλυση (εκδ. Πατάκη), δίνοντας έμφαση στις επιλογές που καθόρισαν την έκβασή του. Ο Θάνος Μ. Βερέμης επιστρέφει στον ελληνικό Εμφύλιο με το Ελλάδα: Χρονικό του Εμφυλίου των Ψευδαισθήσεων (εκδ. Ι. Σιδέρης).

Στο βιβλίο Βαϊμάρη: Ζωή στο χείλος της καταστροφής (μτφρ. Γεωργία Μίχα, εκδ. Παπαδόπουλος), η ιστορικός Katja Hoyer ανασυνθέτει την κοινωνική και πολιτική ζωή της Βαϊμάρης από το 1919 έως το 1939, από τη γέννηση της ομώνυμης Δημοκρατίας έως την εδραίωση του ναζισμού. Αξιοποιώντας αρχειακό υλικό και μαρτυρίες ανθρώπων διαφορετικών κοινωνικών και πολιτικών καταβολών, παρακολουθεί τη συνύπαρξη πολιτικής βίας, πολιτιστικής άνθησης και καθημερινότητας σε μια πόλη ταυτισμένη με τον Γκαίτε, τον Σίλερ και το Μπάουχαους, αλλά και, αργότερα, με το στρατόπεδο συγκέντρωσης του Μπούχενβαλντ.

Στις ιστορικές μελέτες της Εστίας περιλαμβάνονται ο συλλογικός τόμος Αντισημιτισμός στην Ελλάδα: Νεότερες και σύγχρονες αναγνώσεις από τον 19ο αιώνα μέχρι σήμερα (επιμ. Άννα Μαρία Δρουμπούκη) και ο Ελληνικός Μεσοπόλεμος: Τομές, συνέχειες και ασυνέχειες στον απόηχο της Καταστροφής του 1922 (επιμ. Δημήτρης Καμούζης).

Η Ρίκα Μπενβενίστε στο Πρόσωπα του πολέμου: Εκτοπισμένοι στο Άουσβιτς. Αντάρτες στο βουνό. Στρατιώτες στον Γράμμο (εκδ. Πόλις) οργανώνει την Ιστορία μέσα από ανθρώπινες εμπειρίες του πολέμου.

Η Στέλλα Νιώτη στη Φαινομενολογία του Φασισμού στην Ελλάδα (εκδ. Επίκεντρο) επιχειρεί, με ποιοτική έρευνα, ανάλυση λόγου και συμμετοχική παρατήρηση, να συστηματοποιήσει την ελληνική περίπτωση του φασισμού και τις διαφορετικές ιστορικές μορφές του, όπως τις ορίζει η ίδια η μελέτη.

Η Μαρία Φαφαλιού στο Παιδιά από την Παλαιστίνη. Μαρτυρίες (εκδ. Αλεξάνδρεια) συγκεντρώνει μαρτυρίες παιδιών από την Παλαιστίνη, συνεχίζοντας την εργασία της στη διάσωση φωνών ανθρώπων των οποίων το δικαίωμα να ακουστούν έχει περισταλεί.

Ο Μανώλης Πέπονας στον Ανταρτοπόλεμο στην Ελλάδα (1821-1959) (εκδ. Γκοβόστης) επιχειρεί, βασιζόμενος κυρίως σε πρωτογενείς πηγές και αρχειακό υλικό, μια συνολική αφήγηση του ανορθόδοξου πολέμου από την προεπαναστατική περίοδο έως τον αγώνα της ΕΟΚΑ, εξετάζοντας παράλληλα τη σχέση του με την εδαφική ολοκλήρωση της Ελλάδας.

Η αμερικανική ιστορία συμπυκνώνεται στη Σύντομη ιστορία των ΗΠΑ (μτφρ. Γιώργος Μαραγκός, εκδ. Μεταίχμιο) του Don Watson, από την Αμερικανική Επανάσταση και τον Εμφύλιο έως τους αγώνες για δικαιώματα και τις πολιτικές αναταράξεις του 21ου αιώνα.

Ο Richard J. Evans στο Οι άνθρωποι του Χίτλερ. Τα πρόσωπα του Γ’ Ράιχ (μτφρ. Χρήστος Γεμελιάρης, εκδ. Αλεξάνδρεια) προσεγγίζει το ναζιστικό καθεστώς μέσα από τις βιογραφικές διαδρομές προσώπων που το υπηρέτησαν.

Η Annie Jacobsen στον Πυρηνικό πόλεμο, ένα σενάριο (μτφρ. Κωστής Πανσέληνος, εκδ. Αλεξάνδρεια) παρακολουθεί τα πρωτόκολλα και τις αλυσιδωτές αποφάσεις μιας ενδεχόμενης πυρηνικής κλιμάκωσης, βασισμένη σε συνεντεύξεις και στρατηγικά δεδομένα.

Στις μεγάλες ιστορικές αφηγήσεις ανήκει και η Άνοιξη των επαναστάσεων. Ο αγώνας για έναν νέο κόσμο, 1848-1849 (μτφρ. Χρήστος Γεμελιάρης, εκδ. Αλεξάνδρεια) του Christopher Clark. Οι επαναστάσεις του 1848 γίνονται το πεδίο όπου συναντώνται η δημοκρατία, ο εθνικισμός, ο καπιταλισμός και οι πολιτικές προσδοκίες μιας Ευρώπης σε μετάβαση.

Ο Tim Marshall με το Παιχνίδι σκιών. Η πρώτη πράξη του νέου Ψυχρού Πολέμου μεταξύ Ανατολής και Δύσης (μτφρ. Δρ Σπύρος Κατσούλας, εκδ. Διόπτρα), επιχειρεί την καταγραφή μιας πολύ πρόσφατης γεωπολιτικής σύγκρουσης.

Κοινωνία / Οικονομία / Επιστήμη

Στο Τέμπη Κατηγορώ – Από την Τραγωδία στη Λύτρωση (εκδ. Ιωλκός) οι Λουκάς Θ. Αποστολίδης και Ελισάβετ Μπαρμπαλιού προσεγγίζουν τα Τέμπη από νομική, θεσμική, πολιτική και ψυχοκοινωνική σκοπιά, συνδέοντας πρωτογενή τεκμήρια με την εμπειρία της απώλειας και του συλλογικού τραύματος.

Στο βιβλίο Τιτάν: Χτίζοντας την ελληνική βιομηχανία επί 125 χρόνια — Η βιογραφία μιας διαχρονικά σύγχρονης εταιρείας (εκδ. Παπαδόπουλος), ο Λευτέρης Αναστασάκης παρακολουθεί την πορεία της εταιρείας παράλληλα με τις μεγάλες καμπές της νεότερης ελληνικής ιστορίας, από τους πολέμους και την ανασυγκρότηση έως τη μεταπολεμική ανάπτυξη, τις κρίσεις και την ανάκαμψη. Μέσα από πρόσωπα, εργοστάσια και διαδοχικές φάσεις εκβιομηχάνισης, το βιβλίο συνδέει την ιστορία του Τιτάνα με την εξέλιξη της ελληνικής βιομηχανίας, της οικοδομής και της οικονομικής και κοινωνικής ζωής της χώρας.

Οι Nastasia Hadjadji και Olivier Tesquet στο βιβλίο τους Η Αποκάλυψη των Nerds: Πώς οι τεχνοφασίστες παίρνουν την εξουσία (μτφρ. Μυρτώ Ράις, εκδ. San Casciano) εξετάζουν τη σύγκλιση τεχνολογικής ισχύος και αυταρχικής πολιτικής. Ο Quinn Slobodian στο Καπιταλισμός της διάλυσης: Ριζοσπάστες των αγορών και το όνειρο για έναν κόσμο χωρίς δημοκρατία (μτφρ. Βαγγέλης Πούλιος, εκδ. San Casciano) παρακολουθεί ιδέες που επιδιώκουν να αποδεσμεύσουν την αγορά από τη δημοκρατική λογοδοσία.

Ο Nicolas Niarchos με το βιβλίο του Στη δίνη της ενέργειας: Πόλεμος, τεχνολογία και το βρόμικο παιχνίδι στην αλυσίδα εφοδιασμού κρίσιμων μετάλλων (μτφρ. Κωστής Πανσέληνος, εκδ. Μεταίχμιο) ακολουθεί την παγκόσμια αλυσίδα κρίσιμων μετάλλων που βρίσκονται πίσω από την ενεργειακή και τεχνολογική μετάβαση.

Ο Eyal Weizman στο Ungrounding: The Architecture of Genocide (μτφρ. Έλενα Κουμαριανού, εκδ. San Casciano) στρέφεται στην αρχιτεκτονική και στον χώρο ως πεδία άσκησης και τεκμηρίωσης της βίας. Ο Jared Diamond στο (Πότε) οι ηγέτες κάνουν τη διαφορά; (μτφρ. Χριστόδουλος Λιθαρής, εκδ. Διόπτρα) εξετάζει τη σχέση ανάμεσα στα πρόσωπα της ηγεσίας και στις περιστάσεις μέσα στις οποίες δρουν.

Η Francesca Albanese στο βιβλίο της Το φως της αφύπνισης. Από την Παλαιστίνη σ’ όλο τον κόσμο. Ένα μανιφέστο αντίστασης και ελευθερίας (μτφρ. Παναγιώτης Τσιαμούρας, εκδ. Τόπος) συνδέει σταθμούς της Ιστορίας της Παλαιστίνης με ανθρώπινες ιστορίες.

Στο Ενάντια στον λευκό φεμινισμό (μτφρ. Κατερίνα Σοφιανού, εκδ. Σάλτο) η Rafia Zakaria, δικηγόρος και πολιτική φιλόσοφος, ασκεί κριτική στην κυριαρχία των λευκών γυναικών της μεγαλοαστικής τάξης στη διαμόρφωση της σύγχρονης φεμινιστικής θεωρίας και πρακτικής. Από την κληρονομιά του βρετανικού ιμπεριαλισμού και το «σύμπλεγμα του σωτήρα» έως τη διεθνή βιομηχανία της ανθρωπιστικής βοήθειας, εξετάζει τους τρόπους με τους οποίους αποικιοκρατικές αντιλήψεις και φυλετικά προνόμια εξακολουθούν, κατά την ανάλυσή της, να επηρεάζουν το φεμινιστικό κίνημα και να περιθωριοποιούν τις φωνές μαύρων και έγχρωμων γυναικών. Το βιβλίο προτείνει την αποαποικιοποίηση του φεμινισμού, συνομιλώντας με τη διαθεματική παράδοση της Κίμπερλε Κρένσο, της Αντριέν Ριτς και της Όντρι Λορντ.

Ο Σπύρος Σακελλαρόπουλος στη Θεωρία και Ιστορία του Ιμπεριαλισμού. Από τον Επικρατειακό στον μη Επικρατειακό Ιμπεριαλισμό (εκδ. Τόπος) εξετάζει το φαινόμενο από τις κλασικές θεωρίες και την αποικιοκρατία έως τους Παγκόσμιους Πολέμους, την αμερικανική ηγεμονία και την άνοδο νέων δυνάμεων. 

Ο Ευστράτιος Παπάνης στο Άνθρωποι, Αλγόριθμοι και Γλωσσικά Μοντέλα. Κοινωνικές, Ψυχολογικές και Ερευνητικές Παρεμβάσεις με αρωγό την Τεχνητή Νοημοσύνη (εκδ. Ι. Σιδέρης) προσεγγίζει την τεχνητή νοημοσύνη από κοινωνική, ψυχολογική και ερευνητική σκοπιά.

Η Άννα Νοβοχάτκο στο Από τα αρχαία κείμενα στη μελέτη του νου. Κλασικές σπουδές και γνωσιακή έρευνα (μτφρ. και επιστημονική επιμέλεια Νικόλας Ρουμπέκας, Ολυμπία Παναγιωτίδου, εκδ. ΠΕΚ) χαρτογραφεί τη συνεργασία κλασικών και γνωσιακών σπουδών, από την αντίληψη χώρου και την όραση έως τη μελέτη των συναισθημάτων στην αρχαιότητα.

Από τη σειρά «42» της Διόπτρας η Μαρία Χατζάκη με την Μπλε τελεία. Μια συζήτηση για το κλίμα (εκδ. Διόπτρα) και ο Γιάννης Κοντογιάννης με το Ανάμεσα σε γίγαντες και νάνους. Μια συζήτηση για τα αστέρια (εκδ. Διόπτρα), παραδίδουν δύο βιβλία εκλαϊκευμένης επιστήμης που οργανώνονται ως προσβάσιμες συζητήσεις γύρω από το κλίμα και το σύμπαν.

Ο Ραμόν Ουσάλ στο Futbolítica – 47 ιστορίες όπου η μπάλα συναντά την πολιτική (μτφρ. Δημήτρης Χατζηκωνσταντίνου, εκδ. Βακχικόν) διαβάζει ιστορικά επεισόδια μέσα από ποδοσφαιρικούς συλλόγους, συνδέοντας το άθλημα με πολιτικές και κοινωνικές συγκρούσεις.

Ιδέες / Φιλοσοφία / Ψυχανάλυση

«Το σημαντικότερο φιλοσοφικό γεγονός μετά την εγελιανή Φαινομενολογία», χαρακτήρισε ο Χάμπερμας το Είναι και χρόνος του Martin Heidegger. Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσει σε νέα μετάφραση του Παναγιώτη Θανασά, από τις εκδόσεις Πατάκη. Από το οπισθόφυλλο: «Παρότι ημιτελές, το Είναι και χρόνος παρέμεινε σημείο αναφοράς για κάθε μεταγενέστερο στοχασμό της ύπαρξης, του χρόνου και του νοήματος· μετασχημάτισε τη φαινομενολογία και άσκησε καθοριστική επίδραση στον υπαρξισμό, την ερμηνευτική, την αποδόμηση, αλλά και στη θεωρία της λογοτεχνίας, τη θεολογία και την ψυχανάλυση. Η παρούσα μετάφραση επιδιώκει να αποδώσει με ακρίβεια τη γλωσσική και εννοιολογική τόλμη του πρωτοτύπου, καθιστώντας προσιτό στο ελληνόφωνο κοινό ένα κείμενο που εξακολουθεί να διαμορφώνει τη σύγχρονη φιλοσοφική σκέψη».

Το επόμενο διάστημα αναμένουμε την κριτική έκδοση του Τάδε έφη Ζαρατούστρας (μτφρ. Ήρκος Ρ. Αποστολίδης, εκδ. Gutenberg) του Νίτσε, με εισαγωγή και κριτικά σχόλια του μεταφραστή.

Στη μελέτη Αριστοτέλης: Διδάσκαλος της Δύσης (μτφρ. Συμεών Σταμπουλού, εκδ. Gutenberg), ο Helmut Flashar παρακολουθεί την πορεία και την επίδραση της αριστοτελικής σκέψης. Ο Pierre Aubenque στο δοκίμιό του Το πρόβλημα του όντος στον Αριστοτέλη. Δοκίμιο για την προβληματική του Αριστοτέλη (μτφρ. Αναστασία Καραστάθη, εκδ. ΠΕΚ) διαβάζει τις δεκατέσσερις πραγματείες των Μετά τα Φυσικά αναδεικνύοντας την πολυσημία της έννοιας του όντος και την απορητική διάσταση της πρώτης φιλοσοφίας.

Στη σειρά Φιλοσοφική Βιβλιοθήκη των εκδόσεων Ροές ετοιμάζεται ο 4ος τόμος (Μέρος Β΄, βιβλίο Α΄) του μνημειώδους Ο κόσμος ως βούληση και παράσταση του Arthur Schopenhauer, σε μετάφραση (και με εισαγωγή, σχόλια και επίμετρο) του Δημήτρη Υφαντή.

Η Lola Olufemi στα Πειράματα στη φαντασία του αλλιώς (μτφρ. Κωστής Κηλύμης, εκδ. San Casciano) εξετάζει τη δυνατότητα να φανταστούμε άλλες μορφές κοινωνικής και πολιτικής ζωής. Στο Η αποδρομή του Βάλτερ Μπένγιαμιν. Ένα καλειδοσκόπιο κειμένων για το ίχνος της ύλης στη Νάπολη (μτφρ. Γιάννης Κοιλής, εκδ. Κίχλη), κείμενα του Walter Benjamin και της Asja Lacis συντίθενται σε έναν τόμο γύρω από την πόλη, την ύλη και την εμπειρία της νεωτερικότητας.

Στην κλασική μελέτη Η τυραννία της Αρχαίας Ελλάδος επί της Γερμανίας, η E. M. Butler εξετάζει την καθοριστική επίδραση του αρχαιοελληνικού πολιτισμού στη γερμανική πνευματική και λογοτεχνική παράδοση από τον 18ο αιώνα και εξής. Από τον Winckelmann έως τους Goethe, Schiller, Hölderlin, Heine και Nietzsche, παρακολουθεί τη διαμόρφωση της γερμανικής ελληνολατρίας και τη σύνδεσή της με την οικοδόμηση μιας ιδιαίτερης εθνικής και πολιτισμικής ταυτότητας. Το βιβλίο, που άρχισε να γράφεται το 1933 και εντάχθηκε λίγο μετά την έκδοσή του, το 1935, στον ναζιστικό Κατάλογο Απαγορευμένων Βιβλίων, αναμένεται να κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα στα ελληνικά σε μετάφραση Μαρίας Μαντή και επιμέλεια Βασιλείου Π. Βερτουδάκη από τις εκδόσεις ΕΠΟΨ.

Τα καλύτερα μυαλά (μτφρ. Βαγγέλης Προβιάς, εκδ. Ίκαρος) του Jonathan Rosen αφορμάται από τη φιλία του συγγραφέα με τον Michael Laudor και επιχειρεί τη διερεύνηση των ορίων της ιατρικής και της κοινωνίας απέναντι στη σοβαρή ψυχική νόσο.

Ο Ηρακλής Λογοθέτης με τον Διανοούμενο ελευθέρας βοσκής (εκδ. Κίχλη), πραγματοποιεί μια ετερόδοξη και αυτοειρωνική περιήγηση στην ιστορία των ιδεών και της λογοτεχνίας. Κάτι ανάλογο κάνει και ο Arnaud Miranda στον Σκοτεινό διαφωτισμό. Για την κατανόηση της νεοαντιδραστικής σκέψης (εκδ. Πόλις).

Στο Stop στην υπερανάλυση (μτφρ. Χριστόδουλος Λιθαρής, εκδ. Ελληνοεκδοτική) της ψυχολόγου Susan Nolen-Hoeksema, εξετάζεται ο φαύλος κύκλος της επίμονης ανακύκλωσης σκέψεων και η σχέση του με το άγχος και τη θλίψη. Βασισμένη στην ερευνητική της δουλειά, η συγγραφέας αναλύει τους μηχανισμούς που συντηρούν την υπερανάλυση, τη συχνότερη εμφάνισή της στις γυναίκες και προτείνει πρακτικές στρατηγικές για την αντιμετώπισή της και την αποτελεσματικότερη διαχείριση των καθημερινών δυσκολιών.

Ο Frédéric Gros στην Ανυπακοή (μτφρ. Γιώργος Καράμπελας, εκδ. Πόλις) στρέφεται στους μηχανισμούς της υπακοής και στην πολιτική και ηθική δυνατότητα της άρνησης. Ο Φώτης Τερζάκης συνεχίζει την Αφήγηση της φιλοσοφίας. Μια κοινωνική ιστορία της δυτικής σκέψης με τον δεύτερο τόμο, Νεότερη φιλοσοφία (εκδ. Αλεξάνδρεια).

Ο Charles Péguy στο Το χρήμα (μτφρ. Φωτεινή Βλαχοπούλου, εκδ. Πατάκη), κείμενο του 1913, βλέπει στην κυριαρχία του χρήματος έναν μηχανισμό αποσύνθεσης των παραδοσιακών κόσμων της εργασίας, της εκπαίδευσης και της κοινότητας.

Η συλλογική έκδοση Η Ψυχολογία με απλά λόγια (μτφρ. Χριστίνα Σωτηροπούλου, εκδ. Κλειδάριθμος) παρουσιάζει περισσότερες από εκατό ιδέες από την ιστορία και τα πεδία της ψυχολογίας, με διαγράμματα, χρονολογικούς πίνακες και εικονογράφηση.

Από τις εκδόσεις Ροές και στη σειρά «Ψυχολογία-Ψυχανάλυση» αναμένεται το 8ο βιβλίο στα ελληνικά της φημισμένης ψυχολόγου Alice Miller (1923-2010), με τίτλο Δεν πρέπει να γνωρίζεις, σε μετάφραση της Εύης Μαυρομμάτη.

Αυτοβελτίωση

Ο Jean-Marc Benhaiem στο βιβλίο Η τέχνη της ύπνωσης με τον Φρανσουά Ρουστάν (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη, εκδ. ΕΠΟΨ) κάνει σαφές ότι ο Roustang προσεγγίζει την ύπνωση ως μια ριζική ανατροπή της δυτικής εμμονής με το Εγώ, την αυτοβελτίωση και την προσωπική εξέλιξη. Στο επίκεντρο βρίσκεται η δυνατότητα να παραμερίσει κανείς το Εγώ και να αφεθεί σε δυνάμεις που τον υπερβαίνουν και μπορούν να τον μεταμορφώσουν. Μια διαφορετική θεώρηση της ύπνωσης, ως άσκησης παράδοσης και υπέρβασης του εαυτού.

Από τον Κλειδάριθμο η Karin Kuschik και το βιβλίο της 50 προτάσεις για εσωτερική ηρεμία (μτφρ. Κλαίρη Θεοδώρου), η οποία μας δίνει πενήντα φράσεις για περισσότερη αυτοκυριαρχία στην επαγγελματική και προσωπική ζωή, γιατί σύμφωνα με τον Joseph Nguyen Μην εμπιστεύεσαι κάθε σου σκέψη (μτφρ. Χριστόδουλος Λιθαρής) γύρω από το άγχος, τον φόβο, την υπερανάλυση και την αυτοκριτική. Και τα δύο από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Ο Peter A. Levine στο Με μια σιωπηλή φωνή (εκδ. Πεδίο) εξετάζει το τραύμα μέσα από τις αντιδράσεις του σώματος και του νευρικού συστήματος, ενώ η Nicola Jane Hobbs στο Όχι όλα σήμερα! (εκδ. Πεδίο) συνδέει χρόνιο στρες, κοινωνικές πιέσεις και μη ρεαλιστικές προσδοκίες με πρακτικές ξεκούρασης και ρύθμισης του νευρικού συστήματος.

Ο Alain de Botton στο Θεραπευτικό ταξίδι. Μαθήματα από το Σχολείο της Ζωής (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης, εκδ. Πατάκη) ακολουθεί τη διαδρομή από την ψυχική κρίση έως την ανάρρωση, εξετάζοντας τις στιγμές όπου χάνεται ο προσανατολισμός και τις πρακτικές προσωπικής φροντίδας που μπορούν να επαναφέρουν μια αίσθηση σταθερότητας.

Στο βιβλίο Το νόημα της ζωής (σου): Αναζητώντας σκοπό σε μια εποχή κενού (μτφρ. Χριστίνα Θεοχάρη, εκδ. Παπαδόπουλος), ο κοινωνικός επιστήμονας Arthur C. Brooks εξετάζει το αίσθημα κενού και απουσίας σκοπού που χαρακτηρίζει τη σύγχρονη ζωή. Αντλώντας από την κοινωνική έρευνα, τη φιλοσοφία και τις πνευματικές παραδόσεις, διερευνά τι μπορεί να προσδώσει ουσιαστικό περιεχόμενο στην ανθρώπινη εμπειρία, εστιάζοντας στις σχέσεις, την προσωπική κλίση, την αναζήτηση σκοπού και την υπέρβαση.

Ο Thomas Erikson με την αναθεωρημένη και συμπληρωμένη έκδοση του Ανάμεσα σε ηλίθιους (μτφρ. Χριστιάννα Σακελλαροπούλου, εκδ. Διόπτρα), χρησιμοποιεί τέσσερις τύπους συμπεριφοράς ως εργαλείο κατανόησης της επικοινωνίας. Ο Dr. Sam Akbar στο Σκέψου σαν τον Οδυσσέα. 7 μαθήματα ζωής από την πιο διαχρονική ιστορία του κόσμου (μτφρ. Χρήστος Μπαρουξής, εκδ. Διόπτρα) μετατρέπει επεισόδια του ομηρικού ταξιδιού σε επτά πρακτικά μαθήματα.

Ο ψυχολόγος-ψυχοθεραπευτής Μάνος Χατζημαλωνάς στο Αντί καληνύχτας να σου πω… (εκδ. KeyBooks) συγκεντρώνει βραδινά κείμενα που ξεκίνησαν στα κοινωνικά δίκτυα και κινούνται γύρω από τις σχέσεις, τη μοναξιά, το άγχος, τη μνήμη και το σώμα.

Αστικές ιστορίες

Ο Δημήτρης Γ. Παπαϊωάννου στο «Ό,τι απέμεινε». Το «σημειωματάριο» ενός οδοιπορικού στις «χαμηλές» κατοικίες του Μεσοπολέμου της Αθήνας και του Πειραιά (εκδ. ΠΕΚ) καταγράφει προσφυγικές και εργατικές κατοικίες του Μεσοπολέμου, συγκροτώντας πρωτογενή βάση δεδομένων με έμφαση στην τυπολογία, στα κατασκευαστικά χαρακτηριστικά και στους δημιουργούς τους.

Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσει και η μελέτη της Αλεξάνδρας Μούργου Τόποι του ρεμπέτικου: από την ανατολική Μεσόγειο στον μεσοπολεμικό Πειραιά (εκδ. Εστία).

Στο Κυκλοφοριακό: Υπάρχει λύση; 100 προβλήματα + 100 προτάσεις (εκδ. Επίκεντρο) ο Σταύρος Κωνσταντινίδης αντιμετωπίζει την κυκλοφορία ως ζήτημα δημόσιου αστικού χώρου και καθημερινής ζωής, οργανώνοντας εκατό προβλήματα και εκατό προτάσεις σε δεκαοκτώ θεματικές ενότητες.

Ο Γιώργος Μαργαρώνης, δημιουργός του project Athens Street Names, υπογράφει τα Μα ποιος ήταν αυτός ο Ερμού; Μια βόλτα στο εμπορικό τρίγωνο μέσα από τα ονόματα των δρόμων (εκδ. Μεταίχμιο) και Φωκίωνος και Νέγρη γωνία: Μια βόλτα στην Κυψέλη μέσα από τα ονόματα των δρόμων (εκδ. Μεταίχμιο). Οι πινακίδες των δρόμων γίνονται αφορμές για πρόσωπα, γεγονότα, μύθους και πολιτικές ίντριγκες, μετατρέποντας τις δύο γειτονιές σε πεδία αστικής μνήμης.

Λογοτεχνικές μελέτες

Η νέα μετάφραση στο Ενάντια στην ερμηνεία και άλλα δοκίμια (μτφρ. Έφη Γιαννοπούλου, εκδ. Gutenberg) της Susan Sontag είναι μια σημαντική ψηφίδα στον κειμενικό κόσμο της συγγραφέως. Κείμενα που έχουν σφραγίσει τη συζήτηση για την τέχνη, την αισθητική και την κριτική μεταφράζονται εκ νέου παραμένοντας σημείο αναφοράς.

Στη συλλογή πεζών και δοκιμίων Campo Santo (μτφρ. Γιάννης Καλιφατίδης, εκδ. Άγρα) του W.G. Sebald (1944–2001), Γερμανού συγγραφέα και δοκιμιογράφου που έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στην Αγγλία, επανέρχονται τα βασικά θέματα του έργου του: η μνήμη, η ιστορία, η απώλεια και ο θάνατος. Τέσσερα κείμενα για την Κορσική συνδέουν το παρελθόν με το παρόν, από τη γενέτειρα του Ναπολέοντα έως ένα κορσικανικό κοιμητήριο. Παράλληλα, ο Sebald γράφει για τον Günter Grass, τον Bruce Chatwin και τον Κάφκα, εξετάζοντας τη δύναμη της λογοτεχνίας να διασώζει όσα η ιστορία αφήνει πίσω.

Ο Γιώργος Λαμπράκος στη Διψομανία. Ιστορίες μέθης από την αρχαιότητα μέχρι τις μέρες μας (εκδ. Εστία) οργανώνει μια αφήγηση για την ιστορία του αλκοόλ στη λογοτεχνία, από την αρχαιότητα έως τον 20ό αιώνα, συνδέοντας τη μυθολογία, την ιατρική, την ψυχολογία και την ιστορία των ποτών.

Ο Wallace Stegner στον Νόμο της φύσης και το όνειρο του ανθρώπου. Για την έννοια και τον σκοπό της λογοτεχνίας και της συγγραφής (μτφρ. και εισαγωγή Γιάννης Παλαβός, εκδ. ΠΕΚ) μεταφέρει μια διάλεξη του 1988 σε ένα δοκίμιο για την τέχνη και την τεχνική της (συγ)γραφής.

Ο Κώστας Ακρίβος στο Βάρδια στον Μόμπι Ντικ: 6 + 1 σημειώματα για τη Φάλαινα του Χέρμαν Μέλβιλ (εκδ. Μεταίχμιο) αποτίει φόρο τιμής στο μυθιστόρημα του Μέλβιλ και εξετάζει τη φιλία, την παρομοίωση, τα πλοία, την ελληνικότητα και την προφητεία, σε ένα βιβλίο που αντιμετωπίζει την ανάγνωση ως δημιουργική συνομιλία με ένα έργο ζωής.

Η Νότα Σεφερλή στο (Γ)Ραφές και Υφάνσεις. Η μόδα στη λογοτεχνία από τον ρομαντισμό στον μοντερνισμό (εκδ. Κίχλη) εξετάζει τη μόδα ως λογοτεχνικό και κοινωνικό κώδικα, από την καταναλωτική κοινωνία και τις έμφυλες σημασίες του ενδύματος έως τον κομφορμισμό και τη νεωτερικότητα.

Ο Σαράντος Ι. Καργάκος στην Επάνοδο στον Όμηρο (εκδ. Gutenberg) επιστρέφει στα ομηρικά έπη και σε αυτό το τελευταίο βιβλίο του εξετάζει γιατί ήταν απαραίτητη η επιστροφή του Οδυσσέα και ποιο είναι το τελικό μήνυμα του Ομήρου; Ενώ ο Sylvain Tesson στο Ένα καλοκαίρι με τον Όμηρο (μτφρ. Μήνα Πατεράκη-Γαρέφη, εκδ. Πατάκη) επιστρέφει στην Ιλιάδα και την Οδύσσεια από ένα νησί των Κυκλάδων.

Στη μελέτη Ο Πίνδαρος και το Υψηλό, ο Robert L. Fowler επανεξετάζει την ποίηση του Πινδάρου μέσα από την αισθητική κατηγορία του Υψηλού, αξιοποιώντας τόσο τις αρχαίες όσο και τις νεότερες θεωρητικές προσεγγίσεις της έννοιας, με ιδιαίτερη αναφορά στον Hölderlin. Μετατοπίζοντας το ενδιαφέρον από την αρχική εκτέλεση και την προφορικότητα προς την πρόσληψη των ωδών ως λογοτεχνικών κειμένων, διερευνά ζητήματα όπως η επιτελεστικότητα, η εικονοποιία, ο μύθος, η θεϊκότητα, ο χρόνος και τα όρια της γλώσσας. Το βιβλίο αναμένεται να κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα στα ελληνικά σε μετάφραση Δημήτρη Πρόκου και επιμέλεια Βασιλείου Π. Βερτουδάκη από τις εκδόσεις ΕΠΟΨ.

Άλλη μια σημαντική έκδοση που αναμένουμε είναι η Αλληλογραφία (1930-1966) (εκδ. Ίκαρος) του Γιώργου Θεοτοκά και του Γιώργου Σεφέρη, ογδόντα πέντε τεκμήρια για την προσωπική και πνευματική τους σχέση.

Ο Γιώργος Σκαμπαρδώνης στο Λίγη μυθοπλασία δεν βλάπτει (εκδ. Πατάκη) συμπυκνώνει εμπειρία από τη συγγραφή και τα διαβάσματά του, ενώ ο Σέρχιο Μπλάνκο στην Αυτομυθοπλασία. Μια μηχανική του εγώ (μτφρ. Μαρία Χατζηεμμανουήλ, εκδ. Πατάκη) εξετάζει τη δική του αυτομυθοπλαστική πρακτική.

Ο Νικόλας Σεβαστάκης σκιαγραφεί το πορτρέτο του Άγγελου Ελεφάντη στο «να βλέπω τα πρόσωπα των ανθρώπων». Ο Άγγελος Ελεφάντης ως πολιτισμικός κριτικός (εκδ. Πόλις), ο Λέων Ναρ γράφει για τον Λεξ στο Από τις σκιές της γειτονιάς στο φως των στίχων: Σχεδίασμα ποιητικής βιογραφίας του ΛΕΞ (εκδ. Πατάκη) και ο Νίκος Παναγιωτόπουλος σε συνεργασία με τον Ανδρέα Μεταξά στο Η Κοινωνιολογία συναντά τη Ραπ (εκδ. Κλειδάριθμος), φέρνει την κοινωνιολογία σε διάλογο με τη ραπ μέσα από συζητήσεις με τους ΛΕΞ, Εθισμό, Λόγο Τιμής, Νέγρο του Μοριά και Novel 729.

Θέατρο / Σινεμά / Εικαστικές Τέχνες

Σύντομα θα έχουμε μια νέα μετάφραση της Ορέστειας του Αισχύλου από τον Θανάση Βαλτινό στις εκδόσεις της Εστίας.

Ο Τόμας Μπέρνχαρντ στον Προορισμό (μτφρ. Δημήτρης Τσεκούρας, εκδ. Βακχικόν) στήνει ένα έργο με μια Μητέρα, την Κόρη της και έναν θεατρικό Συγγραφέα, με τον «προορισμό» να μετατρέπεται σε σκοπό που διαρκώς μετατοπίζεται.

Ο τόμος Roland Barthes Γραπτά για το θέατρο (εκδ. Κέδρος), αποτελείται από κείμενα που συγκέντρωσε και παρουσιάζει ο Jean-Loup Rivière, με άρθρα και κριτικές του Barthes γύρω από την ουσία του θεάτρου.

Ο Μιχαήλ Μαρμαρινός και η συγγραφική ομάδα των Ηλιάνας Καλαδάμη, Μαριλένας Κατρανίδου, Ρίας Μεντηλίδου και Μαρίας Παπαγιαννάκη υπογράφουν το Ο χρόνος του δεμένου σκύλου. Τεχνικές απέναντι στο κενό (εκδ. Κίχλη), εγχειρίδιο υποκριτικής και πρωτογενή πηγή για τη μέθοδο του σκηνοθέτη, με άξονες Θεατρικότητα, Αφηγηματικότητα και Πραγματικότητα.

Η συλλογική έκδοση Το ντιζάιν με απλά λόγια (μτφρ. Αγγελική Τζαβέρα – Βάσω Γκρέστα, εκδ. Κλειδάριθμος) παρουσιάζει περισσότερα από ενενήντα εμβληματικά σχέδια, συνδέοντας δημιουργικότητα, τεχνολογία και καινοτομία με πλούσια εικονογράφηση.

Οι Jean-Claude Poursat και Carl Knappett στην Τέχνη στο Αιγαίο της Εποχής του Χαλκού (μτφρ. και επιστημονική επιμέλεια Ειρήνη Νικολακοπούλου, εκδ. ΠΕΚ) καλύπτουν τις βασικές μορφές τέχνης από τη Νεολιθική περίοδο έως το τέλος της Εποχής του Χαλκού, σε ελληνική έκδοση εμπλουτισμένη με έγχρωμες εικόνες και πρόσφατες εξελίξεις της έρευνας.

Με αφορμή την ομότιτλη έκθεση στο Μουσείο Μπενάκη κυκλοφορεί το Ζωγραφική 1961-2026. Δια βίου παιχνίδι (εκδ. Άγρα) του Αλέκου Λεβίδη.

Στα εκατό χρόνια από τον θάνατο του Κλωντ Μονέ, ο Jean-Philippe Toussaint στο βιβλίο Η στιγμή ακριβώς που ο Μονέ μπαίνει στο εργαστήριο (εισαγωγή-μτφρ. Θωμάς Συμεωνίδης, εκδ. Στερέωμα) εστιάζει στη δεκαετία 1916-1926, στο εργαστήριο του Ζιβερνύ και στη μακρά ολοκλήρωση των «Νούφαρων», με φόντο τον πόλεμο, τα γηρατειά και την εξασθένηση της όρασης.

Αυτο-βιογραφίες

Στο βιβλίο Ο μπάρμπα Σταμάτης στο Λαϊκό Νοσοκομείο (εκδ. Καπόν) των Σταμάτη Χατζηγιάννη και Γιώργου Πουλημένου, καταγράφεται η ζωή ενός Μικρασιάτη πρόσφυγα στην Αθήνα του Μεσοπολέμου και της Κατοχής και, κυρίως, η εμπειρία του στο Λαϊκό Νοσοκομείο από το 1942 έως το 1960. Ο Χατζηγιάννης προσλήφθηκε τον Φεβρουάριο του 1942 ως τραπεζοκόμος, όμως σύντομα ανέλαβε και καθήκοντα νοσοκόμου, τραυματιοφορέα και καθαριστή. Από τη θέση αυτή έζησε εκ των έσω την Κατοχή, τα Δεκεμβριανά, τον Εμφύλιο και τα δύσκολα μεταπολεμικά χρόνια. Μετά τη συνταξιοδότησή του κατέγραψε τις εμπειρίες του, από τα τραγικά έως τα ευτράπελα περιστατικά της νοσοκομειακής καθημερινότητας, αλλά και τις συναντήσεις του με γιατρούς που αργότερα διακρίθηκαν στην πανεπιστημιακή ιατρική. Η μαρτυρία του αποτελεί ταυτόχρονα προσωπικό χρονικό και μια σπάνια εικόνα της λειτουργίας του Λαϊκού Νοσοκομείου σε μια κρίσιμη περίοδο της νεότερης ελληνικής ιστορίας.

Ο Τίτος Πατρίκιος στο Άνθρωποι που γνώρισα (εκδ. Κίχλη) καταγράφει πρόσωπα που πέρασαν από τη ζωή του σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους —Κατοχή, Εμφύλιος, δικτατορία, Μεταπολίτευση— και συνθέτει μέσα από τις συναντήσεις μια προσωπική ιστορία του 20ού αιώνα.

Η Αλίκη Καγιαλόγλου στο Μια φορά κι έναν καιρό, η Αλεξάνδρα, η Ευανθία και η Αλίκη (εκδ. Μεταίχμιο) ξεδιπλώνει την προσωπική και καλλιτεχνική της διαδρομή με αυτοβιογραφικές ιστορίες, συνεντεύξεις, κριτικές και φωτογραφικό υλικό.

Ο Emir Kusturica στο Καλά, δε βλέπεις πως δεν βλέπω; (μτφρ. Ισμήνη Ραντούλοβιτς, εκδ. Gutenberg) παίρνει αφορμή από τη φιλία του με τον Peter Handke και σταδιακά μετατρέπει το κείμενό του σε αυτοβιογραφική αφήγηση για τη Γιουγκοσλαβία, τον πόλεμο, την τέχνη και τη θέση του καλλιτέχνη απέναντι στην Ιστορία. 

Η Siri Hustvedt γράφει τις Ιστορίες φαντασμάτων (μτφρ. Ιωάννα Ηλιάδη, εκδ. Μεταίχμιο) μετά τον θάνατο του Paul Auster το 2024. Το βιβλίο ανατέμνει σαράντα χρόνια κοινής ζωής και μετατρέπει την προσωπική απώλεια σε αφήγηση μνήμης, έρωτα και πένθους.

Στο βιβλίο Στα ίχνη της Εναγιάτ (εκδ. Σάλτο), σε μετάφραση Βίκης Μπούτρη και με Διεθνές Βραβείο Λογοτεχνίας Καβάφη 2026, η Iman Mersal ανασυνθέτει τη ζωή και το έργο της Αιγύπτιας συγγραφέα Εναγιάτ αλ-Ζαγιάτ, η οποία αυτοκτόνησε το 1963, σε ηλικία 27 ετών. Το μοναδικό μυθιστόρημα της αλ-Ζαγιάτ, «Έρωτας και Σιωπή», είχε απορριφθεί από εκδότες και κυκλοφόρησε μετά τον θάνατό της, πριν η ίδια και το έργο της περάσουν σταδιακά στη λήθη. Όταν η Μερσάλ ανακαλύπτει τυχαία το βιβλίο τη δεκαετία του ’90, ξεκινά μια πολυετή έρευνα σε αρχεία, μαρτυρίες και τόπους του Καΐρου. Το αποτέλεσμα κινείται ανάμεσα στη βιογραφία, τη λογοτεχνική έρευνα και το non-fiction, φωτίζοντας παράλληλα τη θέση μιας γυναίκας συγγραφέα στην αιγυπτιακή κοινωνία και λογοτεχνία της εποχής της.

Επίσης, ο Αύγουστος Κορτώ στο Παιδάκι μ’ άσπρα γένια (εκδ. Πατάκη) φτιάχνει ένα βιβλίο ζωής με μουσικές, βιβλία, φιλίες, έρωτες, οικογενειακές μνήμες, αποτυχίες και τη διαδρομή του προς τη συγγραφή — ένα αυτοβιογραφικό παιχνίδι ανάμεσα στο φως και στο σκοτάδι μιας σχεδόν μισού αιώνα ζωής.

Ο Πολυχρόνης Κουτσάκης στο Όσες πατρίδες αντέχεις (εκδ. Πατάκη) γράφει από την εμπειρία της μετανάστευσης στην Αυστραλία για τις πολλαπλές εκδοχές της πατρίδας, τη νοσταλγία και την ξενότητα, αλλά και για την άνοια, την απώλεια, τον χρόνο και τον Θεό.

Ο Howard Fast στο Για πάντα κόκκινος. Ταξιδεύοντας στην αριστερή λωρίδα της Αμερικής (εκδ. Γκοβόστη) καταγράφει την ένταξή του στο Κομμουνιστικό Κόμμα, τα χρόνια του μακαρθισμού, την παρακολούθηση από το FBI, τα εμπόδια στην έκδοση και τη φυλάκισή του, ως πολιτικό και προσωπικό χρονικό.

Χωρίς ακόμη τίτλο, ετοιμάζεται επίσης το βιβλίο του Γιώργου Καμίνη (εκδ. Πατάκη), οργανωμένο σε τρεις άξονες: τη θητεία του στον Δήμο Αθηναίων από το 2011 έως το 2019, μια ανασκόπηση της πολιτικής «εποχής των μνημονίων» και έναν απολογισμό του τι επιτεύχθηκε και τι όχι στην οκταετία της δημαρχίας του.