andreas

Της Εύας Στάμου

Ο κάθε λαός έχει την ψυχολογία και την ψυχοπαθολογία του. Και τα δυο εκδηλώνονται τόσο μέσα από μια σειρά χαρακτηριστικών που αφορούν τη συμπεριφορά σε δημόσιο χώρο: την επικοινωνία και τις κοινωνικές συμβάσεις που καθορίζουν τις σχέσεις ανάμεσα στα φύλα, τις τάξεις, τις διαφορετικές ηλικιακές ομάδες και επαγγελματικές κατηγορίες, όσο και από τον τρόπο που οι πολίτες ορίζουν τη συλλογική και ατομική τους ταυτότητα: πώς περιγράφουν δηλαδή τους εαυτούς τους ως πολίτες της χώρας, πώς αντιλαμβάνονται το συλλογικό παρόν και παρελθόν, τις κοινές επιδιώξεις για το μέλλον, τη σχέση τους με τους θεσμούς, την εξουσία, τις σχέσεις ανάμεσα στις κοινωνικές ομάδες και τις σχέσεις της χώρας τους με άλλα κράτη. 

307billyliar250

Σχετικά με το μεταπολεμικό βρετανικό μυθιστόρημα*

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Οι κωμωδίες γεννιούνται στις κώμες αλλά τα μυθιστορήματα γεννιούνται στις πόλεις.

henry_rider_haggard

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1856 είχε έρθει στη ζωή ο συγγραφέας Χένρυ Ράιντερ Χάγκαρντ στην πόλη Νόρφολκ της Αγγλίας. Κατά την ενηλικίωσή του θα εγκατασταθεί στην Νότια Αφρική για να εργαστεί ως γραμματέας και αρχειογράφος. Σ’ αυτό το διάστημα θα αντλήσει πολλά εξωτικά στοιχεία από την μαύρη ήπειρο, τα οποία θα χρησιμοποιήσει ως πρώτη ύλη των μετέπειτα έργων του. 

akhmatova-photo

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1889 είχε έρθει στη ζωή η ποιήτρια Άννα Αχμάτοβα στην πόλη Οδησσός. Σπούδασε στην Νομική Σχολή του Κιέβου, όπου και γνωρίστηκε με τον πρώτο σύζυγό της Νικολάι Γκουμιλιόφ, ο οποίος ήταν επίσης ποιητής και την εισήγαγε στην λογοτεχνική ομάδα «Συντεχνία των ποιητών». Η Αχμάτοβα εξέδωσε την πρώτη της ποιητική συλλογή, «Το απόβραδο», το 1912 και δύο χρόνια αργότερα η φήμη της εξαπλώθηκε σ’ όλη τη Ρωσία με την συλλογή «Το ροζάριο». 

machiavelli

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα είχε φύγει από την ζωή ο Ιταλός Νικολό Μακιαβέλι, που έμεινε στην ιστορία για το βιβλίο του «Ο ηγεμόνας», το οποίο αποτελεί ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα πολιτικά κείμενα και στάθηκε η αφορμή για να ταυτιστεί το όνομα του συγγραφέα του με την έννοια της πολιτικής θεωρίας με την οποία η εκάστοτε κυβέρνηση μιας χώρας, ανάλογα με τις περιστάσεις, μεταχειρίζεται οποιοδήποτε μέσο, ηθικά σωστό ή όχι, για την προστασία του κράτους. Κατ’ επέκταση ως μακιαβελισμός νοείται και η αμοραλιστική στάση, ταυτόσημη με την δολοπλοκία και την μηχανορραφία για την επίτευξη προσωπικών φιλοδοξιών χωρίς κανένα ηθικό φραγμό. 

aganaktis_cover

Είναι οι αγανακτισμένοι «φούσκα» ή το πολιτικό υποκείμενο του μέλλοντος; Σκέψεις σε διάλογο με δυο βιβλία.

Του Σωτήρη Βανδώρου

Μα, τέλος πάντων, πώς μπορούμε να ορίσουμε τους «αγανακτισμένους» του Συντάγματος και των πλατειών της Ελλάδας; Σε ποιο σημείο του ιδεολογικού φάσματος τοποθετούνται; Ποιο ακριβώς είναι το αίτημά τους; Ποια η σχέση τους με τους επίσημους θεσμούς και φορείς πολιτικής δράσης; Ποια είναι τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά τους ως πολιτικού υποκειμένου;

offenbach

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1819 είχε έρθει στη ζωή ο συνθέτης Ζακ Όφενμπαχ στην Κολωνία της Γερμανίας. Ο πατέρας του ήταν επίσης μουσικός, γεγονός που ώθησε τον γιο του προς την ίδια κατεύθυνση. 

frederick_hollyer_edward_burne-jones_and_william_morris_1874

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1898 έφυγε από την ζωή ο βρετανός ζωγράφος Έντουαρντ Μπερν Τζόουνς. Είχε γεννηθεί στο Μπέρμιγχαμ και σπούδασε στη Σχολή Τεχνών της πόλης για μια τετραετία και κατόπιν εισάγεται στο θεολογικό τμήμα τού κολλεγίου της Οξφόρδης. Εκεί γνωρίστηκε με τον Γκάμπριελ Ροσέτι, υπό την επιρροή του οποίου θα αρχίσει να ασχολείται σοβαρά με την ζωγραφική, εγκαταλείποντας παράλληλα τις σπουδές του. 

smith

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1723 είχε έρθει στη ζωή ο οικονομολόγος και φιλόσοφος Άνταμ Σμιθ στην πόλη Κιρκάλντυ της Σκωτίας. Η πανεπιστημιακή του μόρφωση άρχισε στην ηλικία των δεκατεσσάρων, οπόταν και εισήχθη στο τμήμα Ηθικής Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου της Γλασκόβης και στη συνέχεια αποπερατώνει τις σπουδές του στο κολλέγιο της Οξφόρδης. Κατά το διάστημα αυτό ήταν που άρχισε να καλλιεργεί την φιλοσοφική του σκέψη. 

erikson

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1902 είχε έρθει στη ζωή ο Έρικ Έρικσον στην Φρανκφούρτη της Γερμανίας. Κατά την παιδική του ηλικία αντιμετώπισε προβλήματα από τους συνομηλίκους του εξαιτίας της εβραϊκής καταγωγής του, γεγονός που τον έβαλε από μικρό σε σκέψεις σχετικά με την ταυτότητα τού ατόμου. 

maxim-gorky

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα έφυγε από την ζωή ο Ρώσος συγγραφέας Αλεξέι Μαξίμοβιτς Πέτσκοφ, που θα έμενε γνωστός στην ιστορία με το λογοτεχνικό ψευδώνυμο Γκόργκι, το οποίο στα ρώσικα σημαίνει πικρός. 

pessoa

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1888 γεννήθηκε στη Λισαβώνα ο Φερνάντο Πεσσόα. Μετά το θάνατό του, 47 χρόνια μετά, άφησε πίσω του το περίφημο μπαούλο με τα 27.453 χειρόγραφα. Μετά το θάνατο τού πατέρα του θα εγκατασταθεί μαζί με την μητέρα του και τον πατριό του στη Νότια Αφρική, όπου και θα λάβει εκπαίδευση στα αγγλικά. Κατά την ενηλικίωσή του θα επιστρέψει στην Λισαβώνα και δεν θα φύγει ποτέ πια από εκεί. 

gaudi

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1926 έφυγε από την ζωή ο καταλανός αρχιτέκτονας Antoni Gaudi, ένας από τους κύριους εκπροσώπους της art nouveau. Ο πατέρας του ήταν χαλκουργός και από νωρίς τον μύησε στα μυστικά της μεταλλοτεχνίας. 

astourias

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1974 έφυγε από την ζωή ο συγγραφέας και διπλωμάτης Μιγκέλ Άνχελ Αστούριας στην πόλη της Μαδρίτης. Είχε γεννηθεί στην Γουατεμάλα και σπούδασε νομική στο Πανεπιστήμιο της πόλης, ενώ το 1923 θα εγκατασταθεί στο Λονδίνο για να συνεχίσει τις σπουδές του. 

robert-suman

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1810 είχε έρθει στην ζωή ο Γερμανός συνθέτης Ρόμπερτ Σούμαν. Από νωρίς άρχισε να λαμβάνει μουσική εκπαίδευση, ενώ έδειχνε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την λογοτεχνία και φιλοδοξία του ήταν να γράψει ποίηση. Με την ενηλικίωσή του θα εγκατασταθεί στην Λειψία για να σπουδάσει Νομική, ενώ παράλληλα έκανε μαθήματα πιάνου αρχίζοντας να δημιουργεί και τις πρώτες συνθέσεις του.
a-clockwork250

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Στα μέσα του 18ου αιώνα τα παιδικά τραγούδια μιλούσαν για ήλιο και πορτοκάλια. Έναν αιώνα αργότερα, ένα τέτοιο παιδικό τραγουδάκι είχε τίτλο: «Από τι είναι φτιαγμένα τ’ αγοράκια;» Άραγε από τι είναι φτιαγμένα, αναρωτιέται o Άντονυ Μπέρτζες στο σύντομο μυθιστόρημα “A Clockwork Orange” (1962) όπου ο Άλεξ μοιάζει φτιαγμένος από σκληρή αντιύλη και φυλακίζεται για μια σειρά εγκλήματα. Στη φυλακή υφίσταται μια «θεραπεία» που τον μεταμορφώνει από «κακό» παραβάτη σ' ένα πλάσμα συναισθηματικά ευνουχισμένο· κάνει εμετό κάθε φορά που έρχεται σε επαφή με τη βία (την πρωταρχική του φύση), με το σεξ, με την τέχνη, ειδικά με την κλασική μουσική. Ο Άλεξ μεταμορφώνεται σε μια μηχανή, σε κουρδιστό πορτοκάλι. 

paulgauguin

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα είχε έρθει το 1848 στη ζωή ο ζωγράφος Paul Gauguin στο Παρίσι. Η μητέρα του ήταν περουβιανής καταγωγής και για τέσσερα περίπου χρόνια η οικογένεια εγκαταστάθηκε στην Λίμα όταν ο Gauguin ήταν τριών ετών. Μετά τις σπουδές του έκανε ένα εξαετές πέρασμα από το εμπορικό ναυτικό ταξιδεύοντας ανά τον κόσμο, ενώ αργότερα παντρεύτηκε και εργάστηκε ως χρηματιστής διάγοντας ευκατάστατο βίο. 

thomas-mann

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1875 είχε έρθει στη ζωή ο συγγραφέας Τόμας Μαν στην πόλη Λίμπεκ της Γερμανίας. Μεγάλωσε στο Μόναχο, όπου και σπούδασε οικονομικά, ιστορία, ιστορία της τέχνης και λογοτεχνία. Mε το πέρας των σπουδών του αρχίζει και η συγγραφική του δραστηριότητα και συγκεκριμένα το 1894 γράφει την πρώτη του νουβέλα, ενώ παράλληλα αρχίζει να αρθρογραφεί και να δημοσιεύει διηγήματα σε εφημερίδες και περιοδικά. 

ginsberg

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1926 στο Νιού Τζέρσεϋ ήρθε στο κόσμο ο ποιητής Άλλεν Γκίνσμπεργκ. Ο πατέρας του έγραφε ποίηση κι έτσι από νωρίς ο Άλλεν ήρθε σε επαφή με κλασικούς ποιητές που θα επηρεάζανε την μετέπειτα φόρμα του, όπως ο Walt Whitman. Από νωρίς γαλουχήθηκε και πολιτικά καθώς η μητέρα του ήταν δραστήριο μέλος του αμερικάνικου κομμουνιστικού κόμματος και ο Άλλεν την ακολουθούσε από μικρός στις διαδηλώσεις. 

sade

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1740 είχε γεννηθεί στο Παρίσι ο Μαρκήσιος ντε Σαντ. Φοίτησε σε ιησουίτικο κολλέγιο και κατά την παιδική του ηλικία εισήχθη σε στρατιωτική σχολή. Το 1763 θα αποστρατευτεί και θα νυμφευθεί, αλλά παράλληλα θα αρχίσουνε τα πρώτα ερωτικά σκάνδαλα που θα τον οδηγήσουνε την υπόλοιπη ζωή του για μεγάλα διαστήματα στην φυλακή. 

botticelli_dante

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1265 είχε έρθει στη ζωή ο Ιταλός ποιητής Δάντης Αλιγκιέρι στην πόλη της Φλωρεντίας. Διδάχτηκε λατινικά, φιλοσοφία και άλλες επιστήμες και θαύμαζε ιδιαίτερα το έργο του Βιργιλίου, που επηρέασε σημαντικά την ποίησή του. Στην παιδική του ηλικία ερωτεύτηκε μια νεαρή κοπέλα, την Βεατρίκη, η οποία θα παρουσιαστεί αργότερα, μαζί με άλλα πρόσωπα του περιβάλλοντός του, στο σπουδαιότερο ποίημά του την «Θεία Κωμωδία». 

save

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Σημείωμα για το βρετανικό μυθιστόρημα της νεωτερικότητας*

«Ποιο είναι το καθήκον μας;» αναρωτιόταν μεγαλοφώνως ο Lloyd George το 1918. Και απαντούσε ρητορικά: «Να κάνουμε τη Βρετανία μια χώρα που να ταιριάζει σε ήρωες».

kindle1

Του Σωτήρη Βανδώρου

Η αγορά κατακλύζεται πλέον από δεκάδες ψηφιακούς αναγνώστες (e-readers: συσκευές ανάγνωσης που έχουν δυνατότητα αποθήκευσης κι επεξεργασίας ηλεκτρονικών βιβλίων κι άλλων κειμένων). Με μικρή, μεγάλη ή διπλή οθόνη, με δυνατότητα διαβάσματος περιορισμένων ή πολλών τύπων αρχείων, με μικρή ή μεγάλη χωρητικότητα, με ηλεκτρονικό στυλό για σημειώσεις ή όχι, με παράλληλες λειτουργίες, ασύρματη σύνδεση με το διαδίκτυο, επικοινωνία με άλλες συσκευές κ.ο.κ.

haydn

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1809 πέθανε στην Βιέννη ο συνθέτης Joseph Haydn. Eίχε γεννηθεί σ’ ένα χωριό της Αυστρίας και ο πατέρας του έπαιζε ερασιτεχνικά άρπα. Ο Haydn έλαβε τα πρώτα μαθήματα μουσικής από έναν συγγενή του και συγκεκριμένα διδάχτηκε βιολί και κλειδοκύμβαλο. 

rotas

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1977 έφυγε από την ζωή ο λογοτέχνης Βασίλης Ρώτας. Είχε σπουδάσει ελληνική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και θέατρο στη Δραματική Σχολή του Ωδείου Αθηνών, ενώ εκείνη την περίοδο άρχισε να δραστηριοποιείται και στον δημοσιογραφικό τομέα γράφοντας σε διάφορα έντυπα κυρίως χρονογραφήματα και κριτικές θεάτρου. 

paganini

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1840 είχε φύγει από την ζωή ο Ιταλός βιολιστής Νικολό Παγκανίνι. Είχε γεννηθεί στη Γένοβα και ο πατέρας του, που ασχολούνταν ερασιτεχνικά με την μουσική, τον δίδαξε πρώτος βιολί. Από μικρή ηλικία άρχισε να δίνει τις πρώτες του συναυλίες και για ένα διάστημα προσελήφθη ως μουσικός στην υπηρεσία της αδελφής του Ναπολέοντα. Η άψογη τεχνική του και η στάση του επί σκηνής, που θύμιζε αυτή αστέρων της rock στην σύγχρονη εποχή, εκτινάξανε την φήμη του. 

man-covering-his-face

Της Εύας Στάμου

Η αντίληψη ότι σε μία μεγαλούπολη όλοι οι άνθρωποι μπορούν να κυκλοφορούν το ίδιο άνετα κι ελεύθερα στις γειτονιές της πόλης τους, δεν είναι παρά μια ψευδαίσθηση. Η αλήθεια είναι ότι –όπως δείχνει πλήθος ερευνών που έχουν γίνει στην Ευρώπη την τελευταία πενταετία– ο λευκός, ετεροφυλόφιλος άντρας νιώθει περισσότερο ελεύθερος από οποιαδήποτε άλλη κατηγορία ερωτηθέντων να διερευνήσει και να ορίσει τον χώρο του. 

man-covering-his-face

Της Εύας Στάμου

Η αντίληψη ότι σε μία μεγαλούπολη όλοι οι άνθρωποι μπορούν να κυκλοφορούν το ίδιο άνετα κι ελεύθερα στις γειτονιές της πόλης τους, δεν είναι παρά μια ψευδαίσθηση. Η αλήθεια είναι ότι –όπως δείχνει πλήθος ερευνών που έχουν γίνει στην Ευρώπη την τελευταία πενταετία– ο λευκός, ετεροφυλόφιλος άντρας νιώθει περισσότερο ελεύθερος από οποιαδήποτε άλλη κατηγορία ερωτηθέντων να διερευνήσει και να ορίσει τον χώρο του. 

pushkin4

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1799 είχε γεννηθεί ο Ρώσος ποιητής Αλεξάντερ Πούσκιν. Ανήκε σε οικογένεια ευγενών και έλαβε γαλλική μόρφωση. Κατά την παιδική του ηλικία, πέρα από τα άλλα αναγνώσματα, ήρθε σε επαφή και με την ρωσική λαϊκή ποίηση και ο θείος του Βασίλι Πούσκιν, επίσης ποιητής, ήταν αυτός που τον ενθάρρυνε να ασχοληθεί με το γράψιμο. 

alt

Ο Γιάννης Βαρβέρης εκτός από ποιητής ήταν και οξύ κριτικό πνεύμα. Κι όχι μόνο στο χώρο του θεάτρου, όπως καταδεικνύει η αιρετική κι ενδιαφέρουσα ανάγνωση που έκανε στο μυθιστόρημα του Άρη Αλεξάνδρου. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ανταποκρινόμενος άμεσα στην πρόσκλησή μας, ο ποιητής και κριτικός θεάτρου Γιάννης Βαρβέρης έθεσε εύστοχα και με ακρίβεια τι είναι αυτό που θεωρεί υπερεκτιμημένο σε ένα από τα θεωρούμενα ως σπουδαιότερα πεζογραφήματα της μεταπολεμικής μας λογοτεχνίας. Προσωπικές προτιμήσεις και στιβαρή άποψη, η οποία παραβλέπει τον όποιο μύθο έχει φτιαχτεί γύρω από πρόσωπα, βιβλία και συγγραφείς, είναι οι συνιστώσες του κειμένου που ακολουθεί.

emiliano_zapata

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα ο Εμιλιάνο Ζαπάτα κηρύσσει επανάσταση κατά της μεξικανικής κυβέρνησης δημοσιεύοντας παράλληλα το πρόγραμμά του που μεταξύ των άλλων προέβλεπε παραχώρηση του ενός τρίτου από την γη που κατείχε ο κάθε φεουδάρχης και επιστροφή των περιουσιών στους φτωχούς αγρότες που την είχανε χάσει εξαιτίας χρεών. 

dylan

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1941 είχε έρθει στον κόσμο ο τραγουδοποιός Bob Dylan. To πραγματικό του όνομα είναι Rombert Zimmerman και το άλλαξε προς τιμήν του ποιητή Dylan Thomas. Από την παιδική του ηλικία άρχισε να μαθαίνει τα πρώτα μουσικά όργανα, ασχολούμενος κυρίως με την κιθάρα και την φυσαρμόνικα. Ήταν όμως κατά την διάρκεια των σπουδών του, που τελικά τις εγκατέλειψε, όταν αποφάσισε να ασχοληθεί αποκλειστικά με την μουσική. 

heroes-quentin-tarantino
Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα το 1994 ο Κουεντίν Ταραντίνο βραβεύτηκε στο φεστιβάλ των Καννών για την ταινία του «Pulp Fiction». Η σκηνοθετική του καριέρα είχε ξεκινήσει την δεκαετία του ’80 και η πρώτη σημαντική δουλειά του ήρθε το 1992 με το «Reservoir Dog» που έστρεψε τα φώτα της δημοσιότητας πάνω του. 

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ