sakos 01 2022

Ο ιχνηλάτης βιβλιοπωλείων και βιβλιοθηκών Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης έρχεται και τη νέα χρονιά με τον Σάκο Εκστρατείας του, μιλώντας μας για βιβλία σαν να αφηγείται ιστορίες. Σήμερα, πέντε βιβλία πεζογραφίας αλλά και τρία ερεθιστικά δοκίμια που κυκλοφόρησαν πρόσφατα.

Του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη

Νέο έτος, το 2022! Πολλές νέες κυκλοφορίες, και μάλιστα ορισμένως εξόχως σημαντικές! Φορτωμένος ο Σάκος Εκστρατείας του Επίμονου Αναγνώστη με μια τρελή σοδειά (που έλεγε κι ο ποιητής), με κάμποσα εκλεκτά (τι άλλο;) βιβλία για δύο, για το νησί –ως γνωστόν, παίρνουμε τα βουνά το καλοκαίρι, και στα νησιά κραιπαλιάζουμε (με την καλή έννοια!) τον χειμώνα–, και, όπως κάθε εμμονικός (με την καλή έννοια!) βιβλιόφιλος έτσι και ο ιδιοκτήτης του σάκου φροντίζει να συναγελάζεται με εμμονικούς (και πάλι με την καλή έννοια!) βιβλιόφιλους. Μετά τις λεγόμενες διακοπές λοιπόν, εκδράμαμε μια καλή παρέα στο νησί ώστε απρόσκοπτοι να περάσουμε μερικά εικοσιτετράωρα παθιασμένης και έλλογης, συνάμα, ανάγνωσης. Το νόστιμο είναι ότι συναντήσαμε τυχαία και άλλους βιβλιόφιλους, και άναψαν κάποιες γόνιμες συνομιλίες. Ιδού κάποιες πρώτες σημειώσεις από βιβλία που κυκλοφόρησαν προσφάτως και που είχαμε μαζί μας στο μικρό μας ταξίδι. Για κάποια από αυτά, θα μιλήσουμε εκτενέστερα στο άμεσο μέλλον.

Μεταφρασμένη πεζογραφία

kastaniotis gus to tounel Η μόνη σήραγγα που είναι κατακλυσμένη από φως. Λάμπουν εδώ η ευρυμάθεια, η διάνοια, ένα καταιγιστικό χιούμορ, μια σαρκαστική σοφία. Πρόκειται για το Τούνελ του Γουίλιαμ Χ. Γκας, που μεταφράζει αριστοτεχνικά ο τενόρος Γιώργος Κυριαζής και εκδίδει ανεπίληπτα ο Καστανιώτης. Ανήκει στη χορεία των μυθιστορημάτων που μετατρέπουν τον αναγνώστη σε μύχια πολυκέφαλη λέσχη ανάγνωσης που θυμίζει τη φωτογραφία με το πολλαπλό είδωλο του Μαρσέλ Ντυσάν σε επιδέξια τοποθετημένα κάτοπτρα. Ένα έπος λογοτεχνικής δεινότητας, το Τούνελ θα διαβαστεί περιπαθώς, και όχι μόνο μία φορά, από όλους εκείνους που θητεύουν στη ΜΜΜΜ [Μεγάλη Μοντέρνα & Μεταμοντέρνα Μυθιστοριογραφία], στους ακόλουθους του Τζέιμς Τζόις, του Γουίλιαμ Γκάντις, του Τόμας Πίντσον, του Ντέιβιντ Φόστερ Γουάλας, του Ντον ΝτεΛίλο.

gutenberg de lillo americana Του οποίου Ντον ΝτεΛίλο το πρώτο μυθιστόρημα, το θρυλικό πια Americana, έχουμε στα χέρια μας χάρη στην έμπειρη μεταφράστρια Άννα Παπασταύρου, τη διεθύντρια της σειράς Aldina που οραματίστηκε και συγκρότησε ο αείμνηστος Δημήτρης Αρμάος και τις εκδόσεις Gutenberg. Γραμμένο μισόν αιώνα πριν (το 1971), το εναρκτήριο λάκτισμα του ΝτεΛίλο παραμένει ανοξείδωτα επίκαιρο, τόσο λόγω της χαρακτηριστικής μεταλλικής πρόζας του (σήμα κατατεθέν σε όλα του τα μυθιστορήματα) όσο και των θεμάτων που θίγει, όπως η πρωτοκαθεδρία της εικόνας στη μεταπολεμική κοινωνία, η μετατροπή μιας χώρας σε γενικευμένο ψεύδος, σε μια γιγάντια φαντεζί καρτποστάλ άνευ ουσίας, άνευ σημασίας – «Πώς να συνοψιστεί περαιτέρω», σημειώνει εύστοχα στο περιεκτικό επίμετρό του ο συγγραφέας Λευτέρης Καλοσπύρος, «ένα βιβλίο με νονούς στοχαστές και καλλιτέχνες σαν τους Λακάν και ΜακΛούαν, Φελίνι και Γκοντάρ, Τζόις και Κέρουακ;»

metaixmio mitchell utopia avenue Στα τέλη των sixties μας λικνίζει το μουσικοχορευτικό μυθιστόρημα Utopia Avenue, που γυρίζει στα ελληνικά η συγγραφέας Μαρία Ξυλούρη (όλβιοι οι συγγραφείς που μεταφράζονται από συγγραφείς!), και εκδίδει το Μεταίχμιο. Ψυχεδελική αθωότητα, προ-του-πανκ αμεριμνησία, και λωλαμένος ιδεαλισμός πάλλονται στις 714 σελίδες αυτού του βιβλίου που σε κάποιους σαν εμάς θυμίζει ότι δεν στέρξαμε να αφήσουμε στην άκρη ό,τι αγαπήσαμε μες στα στροβοσκοπικά ξεφαντώματα μιας νιότης που δε λέει να μας αδειάσει τη γωνιά.

potamos hilbig o ypnos ton dikaion Φέραμε στο νησί και δύο ισχυρά βιβλία από τη Γερμανία, τα οποία έχω ήδη ξεκοκαλίσει αλλά πάνε σκυταλοδρομία στο αναγνωστικό σύμπαν του Ημίσεως, ώστε να συζητηθούν διεξοδικώς εν συνεχεία. Ο ύπνος των δικαίων του Βόλφγκανγκ Χίλμπιχ [Wolfgang Hilbig, 1941-2007], μεταφράζεται δυναμικά από την Αλεξάνδρα Πούλου και μας προσφέρεται με τη γνωστή κομψότητα των εκδόσεων Ποταμός. Εφτά συνταρακτικά αφηγήματα καταβύθισης σε γκρίζα τοπία, κονιορτοποιημένες ψυχές, μίζερες (αλλά θανάσιμες) παγίδες της μικρονοϊκής εξουσίας, όνειδος της χυδαίας υποτέλειας. Και μια πρόζα που ρίχνει στο ψαχνό, που μανιάζει, που δαγκάνει, που πάλλεται, που δε μασάει. Όπως σημειώνει και ο Λάσλο Κρασναχορκάι στον Πρόλογό του, «Ο Βόλγκανγκ Χίλμπιχ είναι ενός τεραστίου διαμετρήματος καλλιτέχνης. Ανακάλυψε μια θεσπέσια γλώσσα για να περιγράψει έναν φρικαλέο κόσμο».

agra melle 3000 euro Ο Τόμας Μέλλε (Thomas Melle, Βόννη 1975) καταγράφει την πραγματικότητα της σημερινής Γερμανίας, τρεις δεκαετίες από εκεί που την άφησε ο Χίλμπιχ. Στο στοχαστικά συγκινητικό μυθιστόρημα 3.000 ευρώ (έξοχα μεταφράζει η Ιωάννα Μεϊτάνη, έξοχα εκδίδει η Άγρα του Πετσόπουλου) η σκληρή πραγματικότητα της οικονομικής πίεσης, του ψηφιακού επικοινωνιακού λόξυγγα, της γενικευμένης αναισθησίας, αποδίδεται με ενάργεια και μ᾽ ένα λυτρωτικό υποχθόνιο χιούμο. Μυθιστόρημα βούτυρο στο ψωμί του Λεός Καράξ.

Σκέψη

Το θέλει η διαλεκτική, και το καλό γούστο, να απλώνονται σαν τραπουλόχαρτα σκληρής παρτίδας πόκερ στο τραπέζι πολύτιμα πονήματα που υπογράφουν οι Χέγκελ, Κορτάσαρ και Ζανκελεβίτς.

pek hegel prologoi eisagoges Ο τόμος Χέγκελ – Πρόλογοι και Εισαγωγές (μτφρ. Παναγιώτης Θανασάς, εκδ. Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης) στεγάζει καίρια κείμενα του μεγαφιλοσόφου της ρευστότητας των εννοιών όπως η περιλάλητη –και μεγαλειώδης, τονίζει ο Θανασάς– Εισαγωγή στη Φαινομενολογία του Πνεύματος (1806), η Εισαγωγή στην Επιστήμη της Λογικής (1812), και ο Πρόλογος στις Βασικές Γραμμές της Φιλοσοφίας του Δικαίου (1820) όπου και η απόφανση που ακόμη μας δονεί: «Όταν η φιλοσοφία ζωγραφίζει το γκρίζο της πάνω σε γκρίζο [φόντο], τότε μια μορφή ζωής έχει κιόλας γεράσει – και με το γκρίζο πάνω σε γκρίζο δεν μπορεί να ξανανιώσει, αλλά μόνο να καταστεί εγνωσμένη· η γλαύκα της Αθηνάς αρχίζει το πέταγμά της μόνο την ώρα που απλώνεται το λυκόφως».

opera cortazar mathimata logotexnias Ο τόμος Μαθήματα Λογοτεχνίας (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Opera) είναι ένα γλέντι του νου, μια λογοτεχνική πανδαισία, μια φιέστα για κάθε παρέα βιβλιομανών. Οχτώ μαθήματα που δίνει ο Χούλιο Κορτάσαρ στο Πανεπιστήμιο του Μπέρκλι, στην Καλιφόρνια, το φθινόπωρο του 1980. Τζαζ και χιούμορ, Μπόρχες και Ρομπέρτο Αρλτ, το Κουτσό και η παιγνιώδης υφή της γραφής, κινηματογραφικές ταινίες και στιγμιότυπα της καθημερινότητας, συνθέτουν πραγματικά ένα ευφορικό εργαστήρι αλληλοπεριχωρήσεων ανάμεσα σε αναγνώστες, συγγραφείς, μεταφραστές, και ξωτικά που συχνάζουν στο σύμπαν που λέγεται Βιβλιοθήκη.

polis Jankélévitch kapou sto anolokliroto Ο τόμος Κάπου στο Ανολοκλήρωτο (μτφρ. Λίζυ Τσιριμώκου, εκδ. Πόλις) μας μυεί στη στοχαστική λεπταισθησία του σπουδαίου Βλαντιμίρ Ζανκελεβίτς [Vladimir Jankélévitch, 1903-1985) μέσα από εκτεταμένες θεματικές μαγνητοφωνημένες συζητήσεις του με την Μπεατρίς Μπερλοβίτς [Béatrice Berlowitz] που θίγουν θέματα όπως το χιούμορ, η μουσική, ο έρωτας, η σιωπή, ο χρόνος, ο αυτοσχεδιασμός, οι ψίθυροι της νύχτας και οι εωθινές επαγγελίες. «Το μαγνητόφωνο μας παρείχε έναν σωρό μαργαριτάρια, έμενε να φτιάξουμε το περιδέραιο», σημειώνει η Μπερλοβίτς. «Έτσι, ασκήσαμε βία στο μαγνητοφωνημένο διά του γραπτού. Αποκαταστήσαμε τις πτυχώσεις και τις κρύπτες που η διά ζώσης ομιλία διασπαθίζει». Ο Ζανκελεβίτς, ήδη από τη δεκαετία του 1970, επισημαίνει: «Ζούμε μέσα στον βούρκο της σύγχυσης και την ιλιγγιώδη αντιστροφή των πολιτικών λογυδρίων και ανοησιών».


* Ο ΓΙΩΡΓΟΣ-ΙΚΑΡΟΣ ΜΠΑΜΠΑΣΑΚΗΣ είναι συγγραφέας και μεταφραστής. Τελευταίο του βιβλίο, το αφήγημα «Η Κοκό στην Κοπεγχάγη – Το μυθιστόρημα της μεταπολίευσης» (εκδ. Νήσος).

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Με ποίηση, Αξελό, Μπάροουζ και Μαρξ, στη Μυσταγωγία της Μεγάλης Τεσσαρακοστής: 8 βιβλία στη «στραφταλιστή αιθρία του Απριλίου»

Με ποίηση, Αξελό, Μπάροουζ και Μαρξ, στη Μυσταγωγία της Μεγάλης Τεσσαρακοστής: 8 βιβλία στη «στραφταλιστή αιθρία του Απριλίου»

Ο ιχνηλάτης βιβλιοπωλείων και βιβλιοθηκών Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης έρχεται και πάλι με τον Σάκο Εκστρατείας του, μιλώντας μας για βιβλία σαν να αφηγείται ιστορίες. Σήμερα επιλέγει οκτώ βιβλία που μπορεί θεματικά να ποικίλουν, ωστόσο η λαμπρότητα της Άνοιξης τα κάνει απαραίτητα προς τέρψη και ανάγνωση. Kεντρική εικ...

Η αέναη επιστροφή του Καρλ Μαρξ [ΙΙ] – Τα μυστήρια του χρήματος, του εμπορεύματος και των... βιντεοπαιχνιδιών

Η αέναη επιστροφή του Καρλ Μαρξ [ΙΙ] – Τα μυστήρια του χρήματος, του εμπορεύματος και των... βιντεοπαιχνιδιών

Ο ιχνηλάτης βιβλιοπωλείων και βιβλιοθηκών Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης έρχεται και πάλι με τον Σάκο Εκστρατείας του, μιλώντας μας για βιβλία σαν να αφηγείται ιστορίες. Σήμερα, στο δεύτερο μέρος βιβλίων του ή για τον Καρλ Μαρξ, ο Σάκος του περιλαμβάνει το περιεκτικό πόνημα «Το Κεφάλαιο. Κριτική της πολιτικής οικονομίας...

Η αέναη επιστροφή του Καρλ Μαρξ [Ι] – από τον Μαρξ, με τον Μαρξ, για τον Μαρξ

Η αέναη επιστροφή του Καρλ Μαρξ [Ι] – από τον Μαρξ, με τον Μαρξ, για τον Μαρξ

Ο ιχνηλάτης βιβλιοπωλείων και βιβλιοθηκών Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης έρχεται και πάλι με τον Σάκο Εκστρατείας του, μιλώντας μας για βιβλία σαν να αφηγείται ιστορίες. Σήμερα, στο πρώτο μέρος, ο Σάκος του περιλαμβάνει το εμβληματικό κείμενο του Καρλ Μαρξ [Karl Marx] «Η 18η Μπυρμαίρ του Λουδοβίκου Βοναπάρτη» (μτφρ. Γιά...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Βίος και Πολιτεία»: Ο μετρ του noir Ανδρέας Αποστολίδης έρχεται στο «υπόγειο»

«Βίος και Πολιτεία»: Ο μετρ του noir Ανδρέας Αποστολίδης έρχεται στο «υπόγειο»

Στο 40ο επεισόδιο της σειράς συζητήσεων στο Βιβλιοπωλείο της Πολιτείας με ανθρώπους από το χώρο του βιβλίου και της σκέψης, o Κώστας Κατσουλάρης θα συνομιλήσει με τον μετρ του noir, σκηνοθέτη, συγγραφέα και μεταφραστή Ανδρέα Αποστολίδη, με αφορμή την έκδοση του τελευταίου του βιβλίου «Roman-tica» (εκδ. Άγρα). Η συζή...

Λογοτεχνικό Βραβείο Δουβλίνου 2024: Νικητής ο Μίρτσεα Καρταρέσκου

Λογοτεχνικό Βραβείο Δουβλίνου 2024: Νικητής ο Μίρτσεα Καρταρέσκου

Ο Ρουμάνος συγγραφέας Μίρτσεα Καρταρέσκου [Μircea Cartarescu] έλαβε το βραβείο για το μυθιστόρημά του «Solenoid» που είναι εν μέρει αυτοβιογραφικό και μάς μεταφέρει στην κομμουνιστική Ρουμανία των τελών του ‘70. Στα ελληνικά τον έχουμε γνωρίσει με το μυθιστόρημα «Νοσταλγία» (μτφρ. Βίκτορ Ιβάνοβιτς, εκδ. Καστανιώτη)....

ΔΕΒΘ 2024: Γυναίκες, φύλο και φεμινισμοί – Τι είδαμε, τι καταλάβαμε

ΔΕΒΘ 2024: Γυναίκες, φύλο και φεμινισμοί – Τι είδαμε, τι καταλάβαμε

Ένα από τα αφιερώματα της φετινής ΔΕΒΘ ήταν αυτό στις «Γυναίκες», μια ευρεία θεματική που ξεδιπλώθηκε μέσα από συζητήσεις για συγγραφείς, εκδότριες και μεταφράστριες, για τη γυναίκα σαν λογοτεχνικό ήρωα, αλλά και τη γυναικεία γραφή. Οι εκδηλώσεις ήταν διάχυτες στο πρόγραμμα, αρκετές συνέπιπταν η μία με την άλλη, αλλ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της βραβευμένης με Νόμπελ λογοτεχνίας Ανί Ερνό [Annie Ernaux] «Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), μια συνομιλία, μέσω μέιλ, της Ερνό με τον Φρεντερίκ Ιβ Ζανέ [Frederic-Yves Jeannet]. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμ...

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ [Graeme Macrae Burnet] «Μελέτη περίπτωσης» (μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου), το οποίο κυκλοφορεί στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στην αρχή, καθώς ...

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Μουράτ Εσέρ [Murat Eser] «Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής», η οποία κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εφημερίδα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Για τα βιβλία των Κνουτ Χάμσουν [Knout Hamsun] «Η πείνα» (μτφρ. Βασίλη Δασκαλάκη), Νικολάι Γκόγκολ [Νikolai Gogol] «Το παλτό» (μτφρ. Κώστας Μιλτιάδης), Μαξίμ Γκόρκι [Maxim Gorky] «Τα ρημάδια της ζωής» (μτφρ. Κοραλία Μακρή) και Λέον Τολστόι [Leon Tolstoy] «Η σονάτα του Κρόιτσερ» (μτφρ. Κοραλία Μακρή). 

...
Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Εαρινά αναγνώσματα από όλο τον κόσμο. Νομπελίστες, αναγνωρισμένοι συγγραφείς, αλλά και νέα ταλέντα ξεχωρίζουν και τραβούν την προσοχή. Στην κεντρική εικόνα, οι Αμπντουλραζάκ Γκούρνα, Κάρα Χόφμαν, Ντέιβιντ Μίτσελ.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος 

Από την...

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Η επιστήμη προχωράει με ραγδαίoυς ρυθμούς. Η 4η βιομηχανική επανάσταση θα στηριχθεί στην κβαντική υπεροχή και την Τεχνητή Νοημοσύνη. Για να ξέρουμε πώς θα είναι το μέλλον μας επιλέγουμε τρία βιβλία που εξηγούν λεπτομέρως όλα όσα θα συμβούν. Kεντρική εικόνα: @ Wikipedia.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ