Τζορτζ Όργουελ, ένας συγγραφέας του 21ου αιώνα – 35 βιβλία του στα ελληνικά

Από τις πρώτες μέρες της περσινής χρονιάς ξεκίνησε ένας καταιγισμός εκδόσεων έργων του Τζορτζ Όργουελ, με πλέον των 10 εκδόσεων ή επανεκδόσεων του 1984, κι αρκετών εκδόσεων της Φάρμας των ζώων. Κι ακολούθησαν πολλά ακόμη βιβλία του. Από τα περισσότερα των 50 βιβλίων του Όργουελ που κυκλοφορούν αυτήν τη στιγμή στα ελληνικά, επιλέξαμε 35 και σας τα παρουσιάζουμε, ανά τίτλο και ανά κατηγορία (λογοτεχνία, δοκίμια κ.λπ). 

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το 1984 είναι όχι μόνο το δημοφιλέστερο μυθιστόρημα του Τζορτζ Όργουελ, αλλά κι ένα από τα δημοφιλέστερα του 20ου αιώνα, ενώ ακόμη και στις μέρες μας συνεχίζει να βρίσκει νέους αναγνώστες. Πολλές νέες μεταφράσεις του 1984 κυκλοφόρησαν φέτος, οι περισσότερες υψηλού επιπέδου, απειλώντας έτσι την κυριαρχία της μετάφρασης των εκδόσεων Κάκτος που σχεδόν μονοπωλούσε την αγορά. Επιλέξαμε εννιά από αυτές, που τις θεωρούμε όλες αξιόπιστες. Οι μεταφραστές που αναμετρήθηκαν με το κείμενο του Όργουελ σε αυτές τις εννιά εκδόσεις είναι οι: Κατερίνα Σχινά (εκδ. Μεταίχμιο), Ανδρέας Παππάς (εκδ. Πατάκης), Αύγουστος Κορτώ (εκδ. Ψυχογιός), Αλεξάνδρα Σακελαροπούλου (εκδ. Λιβάνη), Αλέξης Καλοφωλιάς (εκδ. Μίνωας), Νίνα Μπάρτη (Κάκτος), Διονύσιος Ψιλόπουλος (εκδ. Άμμων), Γιώργος Καράμπελας (εκδ. Εστία), Πάνος Τομαράς (εκδ. Οξύ).

Τις εκδόσεις του 1984 ως μυθιστόρημα συμπληρώνουν τα δύο ωραιότατα γκράφικ νόβελ που βγήκαν τη χρονιά που μας πέρασε, από τις εκδόσεις Κάκτος και Μίνωας. 

Η Φάρμα των ζώων είναι, με μικρή διαφορά, το δεύτερο πιο δημοφιλές μυθιστόρημα του Όργουελ, κι επίσης ένα από τα πιο διαβασμένα, διασκευασμένα και επιδραστικά βιβλία του περασμένου αιώνα. Κι όπως είναι επόμενο, είχε και στη χώρα μας την τιμητική του: Κατερίνα Σχινά, Αύγουστος Κορτώ, Αλέξης Καλοφωλιάς, Κυριάκος Ντελόπουλος είναι μερικοί από τους μεταφραστές που μας έδωσαν νέες και ποιοτικές μεταφράσεις. 

Όπως και με το 1984, έτσι και με τη Φάρμα των ζώων, είχαμε και δύο φρέσκα γκράφικ νόβελ, από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος και από τον Κάκτο, καθώς και μια πολύ ενδιαφέρουσα διασκευή από τον πεζογράφο Μιχάλη Μακρόπουλο, σε ωραία έκδοση από τις εκδόσεις Διόπτρα. 

Παράλληλα, κυκλοφορούν ή κυκλοφόρησαν φέτος και άλλα πεζά του συγγραφέα, με τα περισσότερα από αυτά να είναι νεανικά γραπτά είτε από την περίοδο της «αλητείας» του (βλ. Οι άθλιοι του Παρισιού και του Λονδίνου», εκδ. Αίολος) είτε από την εποχή που υπηρέτησε στη Βιρμανία (γνωστή και ως Μπούρμα) που πλέον ονομάζεται Μιανμάρ. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το νεανικό του μυθιστόρημα Ανάσες (μτφρ. Πάνος Τομανάς, εκδ. Αίολος), όπου διακρίνεται εν σπέρματι ο συγγραφέας του 1984 και της Φάρμας. 

Τέλος, έχουμε τα λογιών λογιών ταξιδιωτικά, στοχαστικά, δοκιμιακά βιβλία του Τζορτζ Όργουελ, με κορυφαίο όλων το Φόρος τιμής στη Καταλονία, η μαρτυρία του συγγραφέα από τον Ισπανικό Εμφύλιο, όπου και πάλι ακτινογράφησε σωστά και με ακρίβεια τα τεκταινόμενα. Σημαντικό βιβλίο, μια και η εμπειρία της Ισπανίας στάθηκε πολύτιμη για τον ίδιο ώστε να συλλάβει τον κίνδυνο του Ολοκληρωτισμού, που τόσο δημιουργικά τον απασχόλησε τα επόμενα χρόνια ως συγγραφέα. Μεγάλο ενδιαφέρον έχουν βέβαια και τα πάσης φύσεως κείμενα ή δοκίμιά του, είτε αυτά είναι αμιγώς πολιτικά, είτε αφορούν την ίδια τη συγγραφή, όπως το περίφημο «Γιατί γράφω», που το συναντάμε σε περισσότερα του ενός από τα βιβλία που παρουσιάζονται παρακάτω. 

Και βέβαια, η «επιστροφή στον Όργουελ», ή η εκ νέου ανακάλυψη και ανάγνωση αυτού του σπουδαίου, του μοναδικού συγγραφέα, δεν ολοκληρώθηκε το 2021, μια και απ' ό,τι μαθαίνουμε νέες εκδόσεις με κείμενα του Τζορτζ Όργουελ ετοιμάζονται και για το 2022.