Του Σωτήρη Βανδώρου

Ένα από τα δεινά της, πολυετούς πια, οικονομικής και πολιτικής κρίσης είναι η αφόρητη πίεση που (εξακολουθεί να) εκφράζεται ποικιλοτρόπως στη δημοσιότητα προκειμένου να πάρουμε θέση μεταξύ διασταυρούμενων πυρών. Το λέω συνθηματικά, αλλά νομίζω συνεννοούμαστε: Εάν σου φταίει ο «νεοφιλελευθερισμός», στρατοπέδευσε από ΄δω. Εάν σου φταίει ο «λαϊκισμός», στρατοπέδευσε από 'κει. Ωραία, τώρα άρχισε κι εσύ να εκτοξεύεις τις βολές σου: κατάγγειλε τις ανήθικες πολιτικές δυνάμεις που μας καταδυναστεύουν, κούνα το δάκτυλο στους αφελείς ή στους δόλιους που τάσσονται με τους «απέναντι», ονομάτισε τους εχθρούς. Και πάει λέγοντας.

Του Κώστα Κουτσουρέλη

Ο παλιός ρομαντικός φανταζόταν ότι είναι ποιητής επειδή ξεχείλιζε από «συναισθήματα». Ο τωρινός κονσεπτουαλιστής οπτασιάζεται ότι είναι καλλιτέχνης επειδή έχει «ιδέες». Όμως ιδέες και συναισθήματα έχουμε όλοι, μονοπώλιο στην ευαισθησία και το μυαλό καμιά ομάδα κοινωνική δεν διαθέτει. Κάθε άλλο μάλιστα. Το ξέρουμε εκ πείρας, ειδικά οι καλλιτέχνες πολλές φορές υστερούν σε συναισθηματική ή αναλυτική νοημοσύνη. Καταστάσεις που για τον μέσο άνθρωπο είναι προφανείς, για εκείνους είναι γρίφοι και αξεπέραστα εμπόδια, φαινόμενο που τόσο σκώμμα και γελοιογραφίες ενέπνευσε. 

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη, η μεταφράστρια Κυριακή Χρυσομάλλη-Henrich με αφορμή τη μετάφραση του συλλογικού τόμου Ιστορία της Γερμανικής Λογοτεχνίας. Από τις αρχές της ως σήμερα. Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις University Studio Press.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στη μνήμη του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν ο οποίος γεννήθηκε στις 2 Απριλίου 1805, η IBBY, η Διεθνής Οργάνωση Βιβλίων για τη Νεότητα, διοργανώνει εκστρατεία για την προώθηση του βιβλίου στα παιδιά. Και φέτος, με αφορμή την Παγκόσμια Μέρα Παιδικού Βιβλίου αλλά και τον ερχομό των ημερών ξεκούρασης του Πάσχα, επιλέγουμε και προτείνουμε βιβλία για παιδιά και εφήβους από την πρόσφατη βιβλιοπαραγωγή. Καλές αναγνώσεις, σε μικρούς και μεγάλους. 

Της Ελένης Κορόβηλα

Η μεγάλη επιστροφή του διδακτισμού έχει «συρρικνώνει» τη λογοτεχνία για παιδιά με μεγάλες συνέπειες για τους αναγνώστες και τις αναγνώστριες του σήμερα και του αύριο

Του Γιάννη Σ. Παπαδάτου

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενος, ο μεταφραστής Βαγγέλης Δουβαλέρης με αφορμή τις μεταφράσεις των βιβλίων του Friedrich Nietzsche Φιλοσοφία στα χρόνια τής αρχαιοελληνικής τραγωδίας, Αντίχριστος και Λυκόφως των ειδώλων. Τα βιβλία κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Gutenberg.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη η μεταφράστρια Δήμητρα Δότση με αφορμή τη μετάφραση της Τετραλογίας της Νάπολης, της Έλενα Φερράντε. Τα βιβλία κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Για το έργο Τέχνη Ρητορική του Αριστοτέλη (μτφρ. Παντελής Μπασάκος, εκδ. νήσος & Εταιρεία Μελέτης των Επιστημών του Ανθρώπου)

Του Σωτήρη Βανδώρου

Ο Αριστοτέλης δεν μιλάει ελληνικά.
Η Ρητορική του Αριστοτέλη είναι ένα σύγχρονο έργο.
Η ρητορική διάσταση δεν μπορεί να διαχωριστεί από το περιεχόμενο του (πολιτικού) λόγου.
Αναγνώστη, αν νομίζεις ότι μόλις διάβασες ένα μικρό κατάλογο παραδόξων κάνεις λάθος κι αν έχεις την υπομονή να διαβάσεις τις παρακάτω αράδες θα προσπαθήσω να σου εξηγήσω γιατί.

Η πρόσφατη μεταφορά στη μεγάλη οθόνη του βιβλίου του Φίλιπ Ροθ Αμερικανικό ειδύλλιο δίνει αφορμή για αναψηλάφηση του σπουδαίου αυτού μυθιστορήματος, αλλά, παράλληλα, και την ευκαιρία διατύπωσης κάποιων σκέψεων αναφορικά με τις αλλοιώσεις που υφίσταται συχνά ένα λογοτεχνικό έργο, όταν αυτό γίνει κινηματογραφική ταινία.

Του Παναγιώτη Γούτα

Η Book Press προτείνει ένα βιβλίο για παιδιά ή για εφήβους.

Της Ελένης Κορόβηλα

Αυτή την εβδομάδα, το μυθιστόρημα για εφήβους «Στάργκερλ» του Τζέρρυ Σπινέλλι που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη.

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη η μεταφράστρια Άννα Παπασταύρου με αφορμή τις μεταφράσεις των βιβλίων του Erri De Luca, τα οποία κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Κέλευθος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Book Press προτείνει ένα βιβλίο για παιδιά ή για εφήβους.

Της Ελένης Κορόβηλα

Αυτή την εβδομάδα, το μυθιστόρημα «Στα ίχνη του ντουκουζούρι» του Πάνου Τσερόλα που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κέδρος.

Του Γιάννη Λειβαδά

Η καύτρα, αναληπτικό ενός καταλογισμού. Τότε προς τι το μοιραίον; Σάμπως γονιμοποιεί κάποια αυτογένεια; Όχι, τουναντίον, την αποκλείει[1]. Για την ίδια την ποίηση, δεν έχω να προσθέσω πολλά. Όσα είχα, είτε εκδόθηκαν είτε βρίσκονται υπό έκδοση. Τα υπόλοιπα που δεν γνωρίζω τα αφήνω να γίνουν. Να ωριμάσουν το κενό τους. Εδώ, στο δεύτερο αυτό πρόχειρο σημείωμα, θίγω κάπως πιο επικεντρωμένα το κοινωνικό στίγμα της ποίησης. Το οποίο είναι πεποιημένο.

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη η μεταφράστρια Ιφιγένεια Μποτουροπούλου με αφορμή την μετάφραση του μυθιστορήματος του Émile Zola Στον παράδεισο των κυριών, το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Στερέωμα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Book Press προτείνει ένα βιβλίο για παιδιά ή για εφήβους.

Της Ελένης Κορόβηλα

Αυτή την εβδομάδα, η «Ομήρου Οδύσσεια» του Μιχάλη Γκανά που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

Άρθρο που γράφτηκε «εν θερμώ» έπειτα από την αναγγελία για διακοπή της έκδοσης του Βήματος, η οποία εντέλει αποφεύχθηκε. Εντούτοις, το κείμενο έχει ελπίζουμε κάποια αξία, ως το χρονικό μιας επαφής, κι ενδεικτικό της κουλτούρας μιας μεγάλης εφημερίδας, κουλτούρας που στις μέρες μας πνέει τα λοίσθια.  

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη η μεταφράστρια Αθηνά Δημητριάδου με αφορμή την μετάφραση του βιβλίου του Colm Tóibín Μπρούκλιν, το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ίκαρος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Με θλίψη περισσή πληροφορήθηκα κι εγώ τον θάνατο του αγαπημένου Σπύρου Ευαγγελάτου. Περίσσεψαν τα δημόσια πένθη τον τελευταίο 1-1,5 χρόνο – καθένας, συνήθως, βρίσκει ένα μερίδιο (μικρό, μεγάλο ή μηδαμινό) σε αυτά. Μα, κάποιες φορές, συμβαίνει η λύπη να είναι πιο προσωπική, πιο βιωμένη.

Του Χρήστου Αποστολόπουλου

Μολονότι δεν υπήρξα ποτέ «εγγεγραμμένος» μαθητής του Σπύρου Ευαγγελάτου, τον θεωρούσα ανέκαθεν έναν κορυφαίο δάσκαλο στη ζωή μου. Ήταν ένας άνθρωπος, ειδικά στα χρόνια της μεγάλης ακμής του, με σπάνια ποιότητα και ακτινοβολία.

Οι Αλαίν Ζοφρουά (1928-2015), Τέντ Τζόουνς (1928-2003), Τζόυς Μανσούρ (1928-1986) και Νάνος Βαλαωρίτης (γεν. 1921) σε μία από τις συνήθεις συγκεντρώσεις τους σε ένα καφέ στο Παρίσι τη δεκαετία του ΄60.

Του Μεγακλή Ρογκάκου

Μια φωτογραφία που απαθανατίζει μαζί μια παρέα ποιητών –τον αφροαμερικανό Τεντ Τζόουνς (1928-2003), την αγγλίδα Τζόυς Μανσούρ (1928-1986), τον ελληνοελβετό Νάνο Βαλαωρίτη (γ. 1921) και τον γάλλο Αλαίν Ζοφρουά (1928-2015), αντικατοπτρισμένος στον καθρέφτη– σε ένα καφενείο κοντά στο Μπομπούρ, έδωσε το έναυσμα για μια πραγματεία περί διανοητικής ξενιτιάς. Ήταν μία από τις πολλές συναντήσεις τους σε εκθέσεις, μετά από τις οποίες πήγαιναν σε καφέ για να τις συζητήσουν. Είναι από τη δεκαετία του 1960, όταν ο Βαλαωρίτης είχε επιστρέψει από το Παρίσι στην Αθήνα, αλλά  επισκεπτόταν το Παρίσι για να συναντήσει τους φίλους του ανελλιπώς κάθε καλοκαίρι. 

Σκέψεις για την πεζογραφία του Γιώργου Χειμωνά και την αυτοτέλεια του αποσπάσματος, με αφορμή την ανθολογία του Αργύρη Παλούκα Αγάπη σαν ακολασία (εκδ. Κριτική), με κείμενα του Γιώργου Χειμωνά.

Του Νίκου Ξένιου

Επιμέλεια: Book Press

Στο τέλος ακόμη μιας χρονιάς κατά την οποία εκδόθηκαν πολλά και καλά νέα βιβλία, ενώ έγιναν και σημαντικές επανεκδόσεις, στην Book Press για τρίτη συνεχόμενη φορά επιλέξαμε και σας προτείνουμε και φέτος τα 100 καλύτερα βιβλία του 2016. Βιβλία από 45 εκδοτικούς οίκους, 98 διαφορετικούς συγγραφείς, καταξιωμένους, νεότερους, πρωτοεμφανιζόμενους, Έλληνες και ξένους· βιβλία πεζογραφίας, δοκίμια, επιστημονικά βιβλία, βιβλία φιλοσοφίας, φιλολογίας και ιστορίας που μπορείτε να αναζητήσετε σε όλα τα ενημερωμένα βιβλιοπωλεία, φυσικά ή ηλεκτρονικά. 

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενος ο συγγραφέας και μεταφραστής Γιώργος Λαμπράκος με αφορμή την μετάφραση του βιβλίου του E.M. Forster Η μηχανή σταματά (εκδ. Οκτώ).

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Της Μυρένας Σερβιτζόγλου

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη, η συγγραφέας και μεταφράστρια Μαρία Ξυλούρη με αφορμή τη μετάφραση του μυθιστορήματος της Hanya Yanagihara «Λίγη ζωή» (εκδ. Μεταίχμιο).

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

Υπάρχει ένα είδος βραχέος λόγου που ’ναι σύγχρονη τέχνη: εννοιολογική τέχνη που δεν χρειάζεται συνοδευτικές εξηγήσεις γιατί το υλικό της είναι έτσι κι αλλιώς οι λέξεις, μα που συγγενεύει με κρυπτικούς καμβάδες και ανερμήνευτες εγκαταστάσεις σε μια γκαλερί τέχνης – και που επίσης με έναν τρόπο είναι το γλωσσικό αδελφάκι των εικόνων του νέου ελληνικού «weird» κινηματογράφου· ως εκφραστές, και τα δύο, ενός πάντοτε διαλανθάνοντος zeitgeist.  

Του Μάριου Μηχαηλίδη

H ιδιότητα της ποίησης να ανταμείβει απλόχερα τους εραστές της, ποιητές και αναγνώστες, ηχεί παράδοξα στους αντιποιητικούς καιρούς μας. Ωστόσο, η ανταμοιβή της είναι γεγονός για όσους τολμούν και αντιστέκονται, παρά τα όσα υπομένουν, για να μην τους ρουφήξει ο καταποτήρας της στυγνής και ανελέητης καθημερινότητας.

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη, η συγγραφέας και μεταφράστρια Σοφία Διονυσοπούλου με αφορμή τη μετάφραση του μυθιστορήματος του Mathias Énard Πυξίδα, το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Στερέωμα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Αναμνήσεις του Νάνου Βαλαωρίτη από τη συνάντησή του με τον Μαρσέλ Ντυσάν στην Αθήνα, το 1960.

Του Μεγακλή Ρογκάκου*

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Ένα χρόνο μετά τα μαζικά τρομοκρατικά χτυπήματα, στις 13 Νοεμβρίου 2015, οι Γάλλοι πασχίζουν να συγχωρήσουν αλλά και να κατανοήσουν τα αίτια της ισλαμικής ριζοσπαστικοποίησης.

Του Θωμά Συμεωνίδη

Τα γεγονότα, δυστυχώς, είναι λίγο έως πολύ γνωστά: Το βράδυ της 13ης Νοεμβρίου 2015, έξι τρομοκρατικά χτυπήματα, αρχικά στο Σεν Ντενί και στη συνέχεια στο 10ο και 11ο διαμέρισμα του Παρισιού, προκαλούν τον θάνατο συνολικά 130 και τον τραυματισμό 413 ατόμων, μεταξύ των οποίων οι 99 πολύ σοβαρά. Το τέταρτο χτύπημα, στο συναυλιακό χώρο Μπατακλάν ήταν το πιο βαρύ: 90 άτομα θα χάσουν τη ζωή τους μεταξύ των οποίων και η Ελέν Μυγιάλ-Λερίς, μία τριανταπεντάχρονη γυναίκα που εργαζόταν ως μακιγιέζ και κομμώτρια στον χώρο της μόδας και του κινηματογράφου. Ο άντρας της, Αντουάν Λερίς, δημοσιογράφος στη France Bleu, αμέσως μετά την αναγνώριση του πτώματος της γυναίκας του, αποφασίζει να απευθύνει μία επιστολή στους δολοφόνους της, την οποία δημοσιεύει στη σελίδα του στο Facebook (διαβάζουμε την πρώτη από τις τέσσερις παραγράφους): Την Παρασκευή το βράδυ κλέψατε τη ζωή μίας ξεχωριστής ύπαρξης, της αγάπης της ζωής μου, της μητέρας του παιδιού μου, αλλά δεν θα έχετε το μίσος μου. Δεν ξέρω ποιοι είστε και δεν θέλω να μάθω, είστε ψυχικά νεκροί. Εάν ο Θεός για τον οποίο σκοτώνετε τυφλά μας έχει κάνει σύμφωνα με την εικόνα του, κάθε σφαίρα στο σώμα της γυναίκας μου θα ήταν μία πληγή στην καρδιά του. Μέσα σε μία μέρα, η ανάρτηση του Λερίς θα κοινοποιηθεί 100.000 φορές περίπου. 

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη, η μεταφράστρια Ιωάννα Αβραμίδου με αφορμή τη μετάφραση των βιβλίων του László Krasznahorkai Πόλεμος και Πόλεμος και Η μελαγχολία της αντίστασης (εκδ. Πόλις).

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Σκέψεις με αφορμή την επανέκδοση του βιβλίου-μαρτυρία του Elie Wiesel «Η νύχτα» (μτφρ. Γιώργος Ξενάριος, εκδ. Μεταίχμιο).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη