Μπορούν τα μη ανθρώπινα ζώα (ΜηΑΖω) να έχουν δικαιώματα; Είναι ίσως δυνατόν οι άνθρωποι απλώς να έχουν καθήκοντα απέναντί τους; Υπάρχει σήμερα τρόπος να περιοριστεί η δεσποτική ανθρώπινη συμπεριφορά που αναδεικνύει περίτρανα μία άφρονη εξάσκηση εξουσίας τόσο προς τα ΜηΑΖω όσο και προς τη φύση; Δύνανται οι θρησκείες ή οι υπάρχουσες ηθικές θεωρίες να συνδράμουν προς αυτή την κατεύθυνση; Αν οι απαντήσεις σε όλα τα παραπάνω ερωτήματα είναι αρνητικές, δεν μας απομένει τίποτα άλλο ως διέξοδος παρά η απόπειρα επαναθεμελίωσης της Ηθικής. Έτσι, στο παρόν σύγγραμμα, προτείνεται ότι για να καλείται μια θεωρία "Ηθική", πρέπει η αρχή πάνω στην οποία εδράζεται να είναι συμβατή με τη θέληση για απόδοση δύναμης στον ασθενέστερο. Και εξειδικεύουμε με την "Ηθική του Περιορισμού", ενστερνιζόμενοι ταυτόχρονα τη δυναμική της να επεκταθεί και να καλύψει ποικίλα πεδία της ανθρώπινης δραστηριότητας. Ως όμως άμεσο αποτέλεσμα, η νέα θεωρία αποσπά από τον άνθρωπο τα δικαιώματα εκείνα που του επιτρέπουν να υποτάσσει χωρίς ενοχές τα ΜηΑΖω, να τα εκμεταλλεύεται, να τα υποδουλώνει, να αποστερεί εκ γενετής την ελευθερία τους, να πειραματίζεται με αυτά, να τα θανατώνει. (Από τον εκδότη)

Συνήθως οι μεγάλες ιστοριογραφικές αφηγήσεις για την Ελληνική Επανάσταση αμέσως μετά την εκτέλεση του Γρηγορίου Ε' από τους Οθωμανούς στρέφουν το βλέμμα από την Κωνσταντινούπολη στις επαναστατημένες περιοχές της ελλαδικής χερσονήσου και επιμένουν να το έχουν εκεί εντοπισμένο μέχρι την αναγνώριση της ανεξαρτησίας του ελληνικού κράτους από τις Μεγάλες Δυνάμεις το 1830. Στην πραγματικότητα αυτή η τάση είναι το αποτέλεσμα μιας τελεολογικής αντίληψης για την Επανάσταση, που παράγει η πορεία προς το εθνικό κράτος: ως ένα γεγονός που το προετοιμάζουν τέσσερις αιώνες "σκλαβιάς" (στην κλασική εθνική ιστοριογραφία) ή η οικονομική ανάπτυξη των τελευταίων δεκαετιών πριν το 1821 και η επίδραση φυσικά της Γαλλικής Επανάστασης (στην σύγχρονη νεοτερική). Με τη σειρά τους αυτές οι δύο παραλλαγές παράγουν δύο στερεοτυπικές αντιλήψεις για το ρόλο του Πατριαρχείου: είτε ως "Κιβωτό του Γένους", το Πατριαρχείο δηλαδή ως κρυφός υποστηρικτής των επαναστατημένων Ελλήνων, στην πρώτη είτε ως συνεργάτης της Οθωμανικής εξουσίας εναντίον τους, στη δεύτερη. Η μονογραφία αυτή υιοθετώντας μια αντίληψη της Επανάστασης ως ανοιχτής διαδικασίας εκδίπλωσης πολλαπλών συγκρούσεων προσπαθεί να κατανοήσει τη δράση των Πατριαρχών αυτής της περιόδου, από τα τέλη του 18ου αιώνα μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας του 1830, μέσα στο πλέγμα των δικτύων εξουσίας του Οθωμανικού κράτους και ταυτόχρονα των αναδυόμενων επαναστατικών. Γιατί εάν στρέψουμε το βλέμμα με επιμονή στην Κωνσταντινούπολη τότε θα διαπιστώσουμε ότι αυτές οι συγκρούσεις (χωρίς κάποιος να παραγνωρίζει την σημασία της επίδρασης των επαναστατικών ιδεών) έχουν κοινό υπόβαθρο την αντιπαράθεση τμημάτων των ηγετικών ελίτ: ο αγώνας τους για ηγεμονία είναι ενιαίος και διαπερνά τόσο το αυτοκρατορικό κέντρο όσο και τη Μολδοβλαχία, τη Σμύρνη, την Ήπειρο και φυσικά την Πελοπόννησο. Και επειδή εμπλέκονται οι ελίτ όλων των Οθωμανικών Βαλκανίων σε αυτόν η Ελληνική Επανάσταση δεν είναι μόνο η γραμμή εκκίνησης για την ίδρυση του ελληνικού κράτους αλλά και η αφετηρία μιας Βαλκάνιας νεοτερικής εθνογένεσης στην οποία παίζουν ηγετικό ρόλο οι τελευταίες. Εκατό χρόνια από την έκδοση του εμβληματικού βιβλίου του Γιάνη Κορδάτου Η Κοινωνική Σημασία της Επαναστάσεως τον 1821 και την πρόσληψή της ως "αστικής" (παράδοξο: θέση που στην πραγματικότητα επιβεβαιώνουν οι χαρακτηρισμοί της ως "εθνικής", "εμπορικής" ή "φιλελεύθερης") ήρθε η ώρα να στραφούμε προς μια αφήγηση για την "πολιτική" της σημασία. Και η ιστορία των Πατριαρχών της Επανάστασης μπορεί να συμβάλλει σε αυτό. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Η μελέτη Γεωπολιτική του πολέμου κατά της Ουκρανίας του Ιωάννη Ε. Κωτούλα (Δρ Ιστορίας, Δρ Γεωπολιτικής) είναι η πρώτη αυτοτελής ακαδημαϊκή μονογραφία στην ελληνόγλωσση βιβλιογραφία για τον πόλεμο στην Ουκρανία, τη σημαντικότερη γεωπολιτική εξέλιξη της εποχής μας. Η μελέτη αναλύει σε βάθος βάσει της Ιστορίας, των Διεθνών Σχέσεων και της Κλασικής Γεωπολιτικής την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: το ιστορικό και γεωπολιτικό υπόβαθρο του πολέμου, τον ρωσικό αναθεωρητισμό και προπαγάνδα, τις επιχειρήσεις της εισβολής, τα στρατηγικά και τακτικά διδάγματα, τα πολεμικά σενάρια, τα συμπεράσματα για την τέχνη του πολέμου και την νέα παγκόσμιο ισορροπία με πλούσια ιστορική τεκμηρίωση και ανάλυση. Αξιοποιώντας ποικίλους επιστημονικούς κλάδους και αποδίδοντας έμφαση στην Ιστορία και την Γεωπολιτική ο συγγραφέας προτείνει μία μεγαλόπνοη μακροϊστορική ερμηνεία του πολέμου κατά της Ουκρανίας ως συνέπεια της ρωσικής ιστορικής πορείας και των βαθειών δομών της ιστορίας, του πολιτισμού και της γεωγραφίας. (Από τον εκδότη)

"Η οπτική του συγγραφέα αξιοποιεί τις τρεις ουσιώδεις παραμέτρους της γενικής οπτικής του ρεαλισμού: τη συστημική δομή, τους εσωτερικούς παράγοντες, όπως οι ιστορικές και πολιτισμικές παραστάσεις, και τον χαρακτήρα της ηγεσίας. [...] Σημαντική είναι η έμφαση του συγγραφέα στην δημογραφική και γεωπολιτική παράμετρο, οι οποίες αντανακλούν τους πραγματικούς στρατηγικούς στόχους της Ρωσίας στην Ουκρανία. [...] Η μελέτη Γεωπολιτική του πολέμου κατά της Ουκρανίας επαναφέρει τη μεγάλη αφήγηση στην ελληνόγλωσση βιβλιογραφία ως ιστοριογραφική μέθοδο" (Αθανάσιος Γ. Πλατιάς, Καθηγητής Στρατηγικής Πανεπιστημίου Πειραιώς)
"Η μελέτη Γεωπολιτική του πολέμου κατά της Ουκρανίας του Δρ Ιωάννη Ε. Κωτούλα αποτελεί μία εξαίρετη ανάλυση για το ιστορικό και γεωπολιτικό υπόβαθρο της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. Ο Κωτούλας ως ιστορικός αναδεικνύει τις βαθιές δομές της ρωσικής εισβολής, ενώ αναλύει τις στρατηγικές και τακτικές πλευρές του πολέμου ενσωματώνοντας την πλέον πρόσφατη διεθνή βιβλιογραφία. Η μελέτη επίσης αναδεικνύει τη σημασία της στρατηγικής πρόβλεψης, ενός ταχύτατα αναπτυσσόμενου κλάδου επιστημονικής ανάλυσης και πολιτικών προτάσεων". (Jake Sotiriadis, National Intelligence University/State Department)

Mισό αιώνα μετά την τουρκική εισβολή είναι πλέον η ώρα για μια νέα ρεαλιστική προσέγγιση. Δεν αρκεί η διακηρυκτική επανάληψη των θέσεών μας και η πρόσκληση της τουρκικής πλευράς σε διάλογο. Ούτε, βεβαίως, οδηγεί πουθενά η ανέξοδη και ανεύθυνη ρητορεία, που αγνοεί τις πραγματικότητες και την επίδραση του χρόνου. Με νηφαλιότητα οφείλουμε να αποτυπώσουμε τα δεδομένα, να διαμορφώσουμε καθαρή εικόνα για τις επιδιώξεις της Τουρκίας και να αξιολογήσουμε τόσο τους κινδύνους όσο και τις επιλογές που έχουμε μπροστά μας. Όχι για να αποδεχθούμε παθητικά τη μοίρα μας, αλλά για να αντιμετωπίσουμε όλα όσα απειλούν την εθνική επιβίωση των Ελλήνων της Κύπρου. Για να λάβουμε συνετές και ωφέλιμες αποφάσεις και να προσδιορίσουμε με αυτοπεποίθηση τα βήματα που θα διασφαλίσουν τον κυπριακό ελληνισμό. Αυτό σημαίνει διεκδικητικός και πατριωτικός ρεαλισμός.

Το βιβλίο αυτό περιλαμβάνει όλα τα κείμενα και τις συνεντεύξεις μου, που δημοσιεύτηκαν σε διάφορα έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα ενημέρωσης στην περίοδο 2019-2023. Καταγράφουν πολιτικά, κοινωνικά και οικονομικά θέματα που απασχόλησαν το δημόσιο χώρο στην Ελλάδα, την Ευρώπη και τον Κόσμο και αποτελούν ψηφίδες ενός πολυσύνθετου ψηφιδωτού αποτυπώνοντας την συγκυρία, στην οποία γράφτηκαν.
Τα κείμενα αυτά ξαναζωντανεύουν στη μνήμη μας δημόσιες συζητήσεις και γεγονότα, που σημάδεψαν μια συγκεκριμένη εποχή, ενώ άλλα συμβάλλουν στην ερμηνεία της σημερινής πολιτικής, κοινωνικής και οικονομικής πραγματικότητας, καθώς τα γραφόμενα συχνά μπορούν να θεωρηθούν "προφητικά", κυρίως όσα αφορούν στις οικονομικές εξελίξεις στην Ε.Ε. και τις ΗΠΑ.
Αρκετά κείμενα ξεπερνούν την επικαιρότητα της εποχής και ασχολούνται με διαχρονικά ζητήματα, όπως αυτά της δημοκρατίας, της εξωτερικής πολιτικής, οικονομικής ανάπτυξης, της μετανάστευσης, της επιχειρηματικότητας, της αγροτικής οικονομίας, της παιδείας, της εμπιστοσύνης, της επιστήμης, του ορθολογισμού, του πολιτισμού κ.ά.
Στο βιβλίο καταγράφεται η θυελλώδης περίοδος 2019-2023, όπου οι κρίσεις διαδέχονται η μία την άλλη: προσφυγική κρίση, υγειονομική κρίση, ενεργειακή κρίση και τέλος πληθωριστική κρίση, μέχρι να αρχίσει να διαφαίνεται μια "κανονικότητα", τόσο στη χώρα μας, όσο και στην Ευρώπη και στον κόσμο ολόκληρο, μέσα στην γεωπολιτική αβεβαιότητα με τους πολέμους στην Ουκρανία και στη Γάζα.
Η έκδοση έρχεται σε μια χρονική στιγμή, όπου η Ε.Ε. ετοιμάζεται να εκλέξει το νέο ευρωπαϊκό κοινοβούλιο και να προβεί στον απολογισμό μιας πενταετίας που αποδεικνύεται μάλλον θετικός. Η Ε.Ε. όχι μόνο άντεξε στις πολλαπλές κρίσεις, αλλά εξήλθε περισσότερο ενωμένη μετά την πανδημία, παρά την αρχική "κακοφωνία" στο ζήτημα της ενέργειας, της πράσινης μετάβασης και του μεταναστευτικού ζητήματος. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Το μικρό αυτό ανθολόγιο αγιολογικών κειμένων προορίζεται για τις ασκήσεις των φοιτητών των φιλολογικών τμημάτων μας στα συναφή με το αντικείμενο μαθήματα, μπορεί όμως να χρησιμεύσει και για μια πρώτη γνωριμία του αναγνώστη με τον πλούτο της αγιολογικής γραμματείας του Βυζαντίου.
Πρόκειται για κείμενα της μέσης και της ύστερης βυζαντινής περιόδου, τα οποία ανθολογούνται εδώ με μικρές εισαγωγές και ορισμένα σχόλια σχετικά με τις πηγές τους. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Αντικείμενο του βιβλίου είναι η ανάδειξη της φωνής των παιδιών στο δημόσιο λόγο για την παιδική φτώχεια και η προοπτική συμπερίληψής της σε κοινωνικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες θα έχουν νόημα για τα παιδιά και θα συμβάλουν στην ανάσχεση των επιπτώσεων της φτώχειας στη ζωή τους. Τοποθετεί τα παιδιά στο επίκεντρο, αποσκοπώντας να αναδείξει τι σημαίνει να είσαι παιδί και μάλιστα φτωχό παιδί στις σύγχρονες κοινωνίες.Το θεωρητικό μέρος πραγματεύεται την προβληματική του παιδιού μέσα στις βασικές επιστημονικές προσεγγίσεις για τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό. Στο ερευνητικό μέρος παρουσιάζεται μια παιδοκεντρικής προσέγγισης συμμετοχική ποιοτική έρευνα, στην οποία παιδιά που μεγαλώνουν σε φτωχογειτονιές της Αττικής μιλούν για τις δυσκολίες, τους αποκλεισμούς και τους κινδύνους που βιώνουν, αναδεικνύοντας διαστάσεις που δεν περιλαμβάνονται στο κυρίαρχο ενήλικο λόγο για την παιδική φτώχεια στη χώρα μας. Στο τελευταίο κεφάλαιο γίνεται μια επισκόπηση των πολιτικών για το παιδί και την παιδική φτώχεια στον ευρωπαϊκό χώρο και στη χώρα μας και επιχειρείται η σύνδεση των ερευνητικών συμπερασμάτων με κατευθύνσεις για παιδοκεντρικές κοινωνικές μεταρρυθμίσεις.

Το βιβλίο απευθύνεται σε όποιον ερευνητή ασχολείται με συμμετοχικές έρευνες, ιδίως σε παιδιά, σε κάθε κοινωνικό επιστήμονα που μελετά την παιδική ηλικία, την παιδική φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό, σε δημόσιους δρώντες που επιχειρούν την ανάδειξη της οπτικής του παιδιού στο δημόσιο λόγο και στις κοινωνικές πολιτικές και σε επαγγελματίες που ασχολούνται με παιδιά, στην εκπαίδευση, στην υγεία, στην παιδική προστασία και φροντίδα. Τέλος απευθύνεται σε οργανώσεις εκπροσώπησης παιδιών και νέων και της κοινωνίας των πολιτών που συνηγορούν υπέρ των δικαιωμάτων των παιδιών και αναζητούν υπερασπιστικά επιχειρήματα για τη συμπερίληψη και ενδυνάμωση της φωνής τους στο κοινωνικό γίγνεσθαι. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Το βιβλίο αυτό αποτελεί μια διεπιστημονική προσέγγιση των ιδεολογικών και αισθητικών λειτουργιών του ελληνικού τοπίου σε πεζογράφους της λεγόμενης «γενιάς του τριάντα». Λαμβάνοντας υπόψη τον βαθμό που το έργο τους συνεχίζει να απασχολεί τους ερευνητές, όπως και να διαβάζεται από το αναγνωστικό κοινό, η μελέτη δεν περιορίζεται σε μια αποτίμηση των ιδεολογικών ζυμώσεων και των αισθητικών αιτημάτων της περιόδου, αλλά διερευνά τον βαθμό και τους τρόπους που οι ιδεολογικές προθέσεις αρκετών συγγραφέων της περιόδου εγγράφονται δημιουργικά στα ίδια τα κείμενά τους.

Περιγράφει και εφαρμόζει έναν πρωτότυπο συνδυασμό μεθοδολογικών εργαλείων Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών, προκειμένου να αναδειχθούν οι σημασιακές σχέσεις και η αισθητική λειτουργία του ελληνικού τοπίου (και τι αυτό σημαίνει) στα λογοτεχνικά τους κείμενα. Συγκεκριμένα, στο βιβλίο αξιοποιούνται εργαλεία της Δομικής και της Κοινωνικής Σημειωτικής, ενώ ο σχεδιασμός της έρευνας εμπλουτίζεται με θεωρητικές αρχές της Ιστορικής και Πολιτιστικής Γεωγραφίας, οι οποίες έχουν προσφέρει στην επιστημονική κοινότητα νέες μορφές κατανόησης της πολιτιστικής χρήσης και της σημασιοδότησης του τόπου. Η χρηστικότητα του μικτού μεθοδολογικού σχήματος φανερώνει πόσο οι διεπιστημονικές θεωρήσεις μπορούν να συμβάλλουν στα πεδία έρευνας των λογοτεχνικών σπουδών, χωρίς να αλλοιώνεται ο χαρακτήρας τους και η δυναμική των παραδοσιακών εργαλείων. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)