Από τον «Μόγλη» και τον «Όλιβερ Τουίστ» στο «Έγκλημα και τιμωρία» και τους «Μπούντενμπροκ». Αυτά είναι κάποια από τα βιβλία της ζωής της Μαρίας Σκιαδαρέση.
Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Το πρώτο βιβλίο που θυμάμαι
Το βιβλίο της ζούγκλας (Μόγλι), του Ράντγιαρντ Κίπλινγκ.
Και το θυμάμαι με λατρεία, για να μην πω ότι συχνά ανατρέχω σ’ αυτό όταν θέλω να επιστρέψω σε στιγμές της πρώιμης παιδικότητάς μου και σε ό,τι έχω συγκρατήσει από αυτήν. Όσο για τον λύκο, έγινε από τότε το πιο αγαπητό ζώο για μένα, γι’ αυτό και στο παραμύθι της Κοκκινοσκουφίτσας υποστηρίζω σαφώς τον λύκο που ποτέ δεν τον αποκάλεσα «κακό».
Το αγαπημένο μου βιβλίο ως παιδί
Όλιβερ Τουίστ, του Κάρολου Ντίκενς.
Το αγάπησα τόσο που κοιμόμουν μαζί του τα βράδια, για αρκετά χρόνια το ήθελα στο κομοδίνο μου, δίπλα σε όποιο άλλο βιβλίο διάβαζα, έως ότου μπήκα στην εφηβεία και ξεκίνησα άλλα αναγνώσματα. Λινόδετο κοτσωμένο βιβλίο της Άγκυρας – Παπαδημητρίου, με μπλέ εξώφυλλο και τη συνοπτική βιογραφία του Ντίκενς, κείμενο σε απόδοση του εξαιρετικού Πότη Στρατίκη (ο Κώστας Φωτεινός που Μικρού Σερίφη) και θαυμάσια εικονογράφηση από τον Θέμο Ανδρεόπουλο (και αυτός συνεργάτης των περιοδικών Μικρός Σερίφης, Ελληνόπουλο, Μικρός Ήρωας κ.ά.) σμίλεψε το συναίσθημα της έγνοιας μου για τον συνάνθρωπο.
Το βιβλίο που σημάδεψε την εφηβεία μου
Έγκλημα και Τιμωρία, του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι.
Πολύ καιρό αφότου το διάβασα, ο Ρασκόλνικοφ στοίχειωνε τη σκέψη μου. Κι ενώ δεν είχα ακόμα ιδέα από ψυχανάλυση, αγάπησα τον Ντοστογιέφσκι γιατί τρύπωσε τόσο βαθιά στην ψυχή ενός ανθρώπου, την ανέσυρε, την ανέδειξε, υπογράμμισε τις κακώσεις, τις αποκλίσεις της, και κατάφερε να εξηγήσει την αποτρόπαιη πράξη του με τέτοια ενάργεια. Έτσι τον λάτρεψα και ποτέ δεν ξεπέρασα την άποψη πως πρόλαβε, αυτός μόνος του, να τα πει όλα, και ύστερα απ’ αυτόν πια στη λογοτεχνία δεν μετράει τι θα πεις αλλά το πώς θα το πεις.
Το βιβλίο που επηρέασε τη σκέψη μου
Οι Δαιμονισμένοι, του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι.
Όταν άρχισα πια να διαβάζω έργα πολιτικά και να προσεγγίζω θεωρητικά την έννοια της επανάστασης, αυτή την πυξίδα είχα στο μυαλό μου, τους Διαμονισμένους, να με καθοδηγεί και να με κρατάει νηφάλια στις θέσεις μου πάνω στα ανθρώπινα, που στο μεγαλύτερο ποσοστό τους, είναι εν τέλει πολιτικά. Μια σοφή αλληγορία που με έκανε να πιστέψω βαθιά και ακράδαντα ότι η Πολιτική, ακόμα και όταν στηρίζεται σε καλές προθέσεις, χωρίς την Ηθική είναι καταδικασμένη να εξοκείλει.
Το βιβλίο που με έκανε να θέλω να γίνω συγγραφέας
Οι Μπούντενμπροκ, του Τόμας Μαν.
Ως αναγνώστης αγάπησα ιδιαίτερα το είδος του οικογενειακού έπους, εφόσον τους ήρωες μόνο μέσα από την οικογένεια όπου μεγαλώνουν μπορείς να τους δεις πολυδιάστατα. Κι από τη στιγμή που διάβασα το βιβλίο αυτό, είπα πως πρόκειται για πρότυπο οικογενειακής σάγκας. Αλλά και για τις απαράμιλλες περιγραφές αυτού του μεγάλου μάστορα της πεζογραφίας που σε μεταφέρουν κινηματογραφικά στους χώρους αναφοράς.
Το βιβλίο που ξαναδιαβάζω
Η μεταμόρφωση, του Φραντς Κάφκα.
Ως πυξίδα μέτρου, λιτότητας, αλληγορίας και ενσυναίσθησης.
Το βιβλίο που χαρίζω
Ο άντρας μου, της Ρούμενα Μπουζάροφσκα.
Έντεκα έξυπνες ιστορίες που με τρόπο ξεχωριστό αλλά και ανάλαφρο, θίγουν τα πιο σοβαρά, ή και ζοφερά θέματα, στις σχέσεις των ζευγαριών.
Το βιβλίο που άργησα να ανακαλύψω
Οι χορτασμένοι επιτύμβιοι, της Τζόις Μανσούρ.
Κοιμόταν χρόνια στη βιβλιοθήκη του σπιτιού, και το ανακάλυψα πριν από μια πενταετία. Έτσι βγήκα από την πλάνη πως –στο λογοτεχνικό πεδίο–, η ποίηση είναι, κατά κύριο λόγο, το πεδίο έκφρασης του σουρεαλισμού.
Το βιβλίο που ντρέπομαι να λέω ότι έχω διαβάσει
Κάποιος τόμος από το «Λυκόφως», της Στέφανι Μάγιερ, αν θυμάμαι καλά, τη Χαραυγή.
Ομολογώ ότι είχα περιέργεια να δω τι γράφει πια αυτή η γυναίκα με τα πάνω από 100.000.000 αντίτυπα! Και ντράπηκα όχι γιατί άνοιξα «ένα από τα βιβλία του Λυκόφωτος», αλλά γιατί το έφτασα ως το τέλος!
Το βιβλίο που διαβάζω τώρα
Εμπούσιον της Όλγκα Τοκάρτσουκ.
Η ανάγνωση, σε εξέλιξη. Κρατώ ρυθμούς αργούς για απολαυστικότερη επίγευση.
Λίγα λόγια για τη συγγραφέα
Η Μαρία Ε. Σκιαδαρέση γεννήθηκε στην Αθήνα το 1956. Σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Ασχολήθηκε με την προϊστορική αρχαιολογία και αργότερα με τη νεότερη ιστορία. Επί χρόνια εργάστηκε σε αρχαιολογική ανασκαφή στην Κρήτη και παράλληλα δίδαξε ιστορία σε γαλλικό λύκειο. Στη λογοτεχνία εµφανίστηκε το 1994 και έκτοτε έχει δηµοσιεύσει µυθιστορήµατα, διηγήµατα, νουβέλες, βιβλία για παιδιά, ιστορικές µελέτες. Κείμενά της δημοσιεύονται κατά καιρούς σε περιοδικά και εφημερίδες. Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων. Τελευταίο της βιβλίο, το μυθιστόρημα Αντιγόνη απ' το Πουσκάρ (εκδ. Πατάκη).
