Metaxas390

Για το βιβλίο του Σπυρίδωνα Γ. Πλουμίδη Το καθεστώς Ιωάννη Μεταξά (1936- 1941) (εκδ. Εστία).

Του Γιώργου Σιακαντάρη

Η επιστήμη της ιστορίας είναι από τους λίγους τομείς της ελληνικής πραγματικότητας για τους οποίους μπορεί κανείς άφοβα να δηλώσει ότι τα τελευταία χρόνια –από τις αρχές της πρώτης δεκαετίας του 2000– υπάρχει μεγάλη άνοδος, η οποία αντί να μειωθεί στα χρόνια της κρίσης, συνεχίζει με υψηλούς ποσοτικούς και πολύ ανώτερους ποιοτικά ρυθμούς. 

Οι δυο μείζονες ιστορικοί περίοδοι που απασχολούν παλαιότερους και ιδιαίτερα άξιους νέους ιστορικούς είναι η περίοδος του Μεγάλου Διχασμού και της Μικρασιατικής ήττας, με πρωταγωνιστή τον Ελευθέριο Βενιζέλο, και αυτή του Εμφυλίου. Αν και υπάρχουν ιδιαίτερα σημαντικές μελέτες και για την περίοδο της 4ης Αυγούστου και του Ιωάννη Μεταξά, φαίνεται πως αυτά τα χρόνια δεν έχουν τεθεί στο επίκεντρο του προβληματισμού των ιστορικών μας. Με αυτήν εδώ τη μελέτη του Σπυρίδωνα Γ. Πλουμίδη, Επίκουρου Καθηγητή Νεώτερης και Σύγχρονης Ελληνικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, δίνονται αφορμές για εμπλουτισμό του προβληματισμού σχετικά με το καθεστώς Μεταξά.

Ένα καθεστώς το οποίο αντλούσε πολλά από τα πρότυπά του στον ιταλικό φασισμό και στον γερμανικό εθνικοσοσιαλισμό. 

Ένα καθεστώς το οποίο, όπως τονίζει ο συγγραφέας, αντλούσε πολλά από τα πρότυπά του στον ιταλικό φασισμό και στον γερμανικό εθνικοσοσιαλισμό. Ο κολεκτιβισμός, ο κορπορατισμός, ο αντιφιλελευθερισμός, ο ελιτισμός, ο ριζοσπαστικός αγροτισμός ήσαν μερικά από τα πρότυπα του φασισμού που ακολούθησε το καθεστώς Μεταξά. Δομικοί όμως παράγοντες που είχαν να κάνουν με τον χαρακτήρα του ελληνικού κοινωνικού σχηματισμού και την ιστορία του δεν επέτρεψαν τη μετατροπή του καθεστώτος σε φασιστικό. Βεβαίως η μελέτη δείχνει και μια άλλη διάσταση του πράγματος. Ο έξυπνος και ιδιαίτερα μορφωμένος Μεταξάς, ο άνθρωπος που στην κηδεία του πήγε ακόμη και ο νεαρός τότε κομμουνιστής Γρηγόρης Φαράκος, δεν αποτελούσε τυπικό εκπρόσωπο φασίστα ηγέτη.

Η μελέτη ξεκινά με την άνοδο του Μεταξά στην εξουσία. Δεν παρακολουθεί όμως καθόλου τις εξελίξεις που προηγήθηκαν της 4ης Αυγούστου. Αυτό κατά τη γνώμη μου αποτελεί μια έλλειψη της μελέτης, αφού οι επιτυχίες και οι αποτυχίες του καθεστώτος εξηγούνται εν πολλοίς και από την ατμόσφαιρα μέσα στην οποία αυτό γεννήθηκε, αλλά και από την ανάλυση των πολιτικών δυνάμεων της εποχής. Βεβαίως, αυτό σίγουρα δεν οφείλεται σε αβελτηρία του συγγραφέα, αλλά στην άποψή του ότι η δικτατορία του Μεταξά αποτελεί τομή στην ελληνική πολιτική ιστορία. Ακόμη όμως και έτσι να είναι, καμία τομή δεν είναι χωρίς προϊστορία και ιστορία.

Ο αντικοινοβουλευτισμός του νέου καθεστώτος φυσικά και δεν ήταν κάτι το καινοφανές στην Ευρώπη του ύστερου Μεσοπολέμου.

Ο βασιλιάς Γεώργιος παρουσίαζε στον βρετανό πρέσβη σερ Σίντνεϋ Ουοτερλόου την επιβολή του στρατιωτικού νόμου ως μια «τεχνική παρανομία» που είχε ως στόχο την αποτροπή των επαναστατικών διεργασιών. Ο αντικοινοβουλευτισμός του νέου καθεστώτος φυσικά και δεν ήταν κάτι το καινοφανές στην Ευρώπη του ύστερου Μεσοπολέμου. Ο Μεταξάς με δηλώσεις του διέλυσε τις πρώτες αυταπάτες για την προσωρινότητα της αντικοινοβουλευτικής εκτροπής. Το καθεστώς όμως δεν ήταν, ούτε έγινε στρατιωτική δικτατορία, ούτε και επιδίωξε την επιστροφή στην απόλυτη μοναρχία. Ήταν ένα καθεστώς δυισμού μεταξύ της εξουσίας του βασιλιά και της εξουσίας του «Εθνικού Κυβερνήτη» και «Αρχηγού της Κυβερνήσεως». Στα δυο πρώτα χρόνια (1936-1938) το βάρος της ηγεμονίας έγερνε στην πλευρά του μονάρχη και στην επόμενη περίοδο ώς τον θάνατο του Μεταξά, τον Ιανουάριο του 1941, έγερνε στην πλευρά του «Εθνικού Κυβερνήτη».

Αν και το καθεστώς δεν ήταν στρατιωτική δικτατορία, τα 2/3 των μελών της κυβέρνησης ήσαν στρατιωτικοί. Ο συγκεντρωτισμός της εξουσίας στα χέρια του Μεταξά και το μοίρασμα αυτής σε ανθρώπους που έπαιξαν κεντρικό ρόλο, όπως ο Κων/νος Μανιαδάκης (Υφυπουργός Δημόσιας Ασφάλειας) και ο Θεόδωρος Σκυλακάκης (Υπουργός Εσωτερικών), ήταν μια σημαντική παράμετρος του καθεστώτος. Σημαντική θέση στη δομή του κατείχε όμως το Υφυπουργείο Τύπου και Τουρισμού, που ήταν επιφορτισμένο με την καθεστωτική προπαγάνδα και τον έλεγχο του τύπου και του ραδιοφώνου.

Παρ’ όλο τον μεγάλο αριθμό στρατιωτικών που συμμετείχαν στην κυβέρνηση ο Μεταξάς προσπάθησε να δώσει στο καθεστώς του μια εικόνα τεχνοκρατικού χαρακτήρα, γι’ αυτό και «προσέλαβε» σε κρίσιμες θέσεις πανεπιστημιακούς, τεχνοκράτες, αλλά και εκπροσώπους του μεγάλου κεφαλαίου.

metaxas eon

Τον Νοέμβριο του 36 ιδρύεται η Εθνική Οργάνωση Νεολαίας (ΕΟΝ, βλ. φωτογραφία από πάνω κι από κάτω), η οποία αποτέλεσε και τη μοναδική μαζική οργάνωση του καθεστώτος, αφού ποτέ δεν δημιουργήθηκε μεγάλο «μεταξικό» κόμμα. Η ΕΟΝ στόχευε στη δημιουργία του μαζικού λαϊκού ερείσματος που στερείτο το καθεστώς. Έχουμε έτσι από τη μια τη μαζικότητα της ΕΟΝ και από την άλλη τον ελιτίστικο ρόλο που το καθεστώς απέδωσε στη νεολαία. Έτσι και αλλιώς, το Κράτος της 4ης Αυγούστου εμφανιζόταν ως «η κυβέρνησις των αρίστων». Η ΕΟΝ ήταν το αμιγέστερο φασιστικό στοιχείο του καθεστώτος. Ένα καθεστώς που παράλληλα επιδίωκε τη λεγόμενη «γεωργικοποίηση» της χώρας, τονίζοντας τον καθοριστικό ρόλο που καλούνταν να παίξουν για το έθνος οι αγρότες. Φυσικά και οι στρατιωτικοί κατείχαν επίσης δεσπόζουσα θέση σ’ αυτό.

Οι ιδεολογικές ορίζουσες του καθεστώτος

«Το ιδεολογικό εποικοδόμημα του καθεστώτος δεν ήταν ωστόσο καθ’ όλα πιστό αντίγραφο του ιταλικού και του γερμανικού μοντέλου, αλλά διέφερε ουσιωδώς ως προς την εφαρμογή του και ως προς τις μεθόδους του» (σελ. 54). Η μεταξική δικτατορία τήρησε κάποιες αρχές της ατομικότητας και άφηνε κάποια περιθώρια στην κοινωνία των πολιτών. Ήταν όμως αδίστακτη (φυλακίσεις, εξορίες, βασανιστήρια, πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων) με εκείνους, αριστερούς και δεξιούς, βενιζελικούς και αντιβενιζελικούς, δημοκράτες και βασιλοφρονες, που την αμφισβητούσαν σοβαρά.

Όπως και άλλα παρόμοια δικτατορικά και φασιστικά καθεστώτα η αφετηρία του ήταν «η ιδεολογία της παρακμής». 

Βασική κατευθυντήρια γραμμή της μεταξικής δικτατορίας ήταν ο εθνικισμός, όπως κάθε είδος φασισμού, αλλά δεν ήταν ένα αντισημιτικό καθεστώς ούτε υποστήριζε κάποια βιολογική καθαρότητα. Επίσης, απουσίαζε το κόμμα που θα υποχρέωνε όλη την κοινωνία να ενταχθεί σ’ αυτό. Όπως και άλλα παρόμοια δικτατορικά και φασιστικά καθεστώτα, η αφετηρία του ήταν «η ιδεολογία της παρακμής». Γενικά κάθε είδους ολοκληρωτισμός ξεκινά με μια θεώρηση που απολυτοποιεί τα φαινόμενα παρακμής. Βασικό μάθημα και για σήμερα, γι’ όλους εμάς που ακούμε με απάθεια ή στήνουμε ευήκοο ους σε κάθε σημερινή έκφραση της ιδεολογίας της παρακμής.

Σε θεωρητικό επίπεδο η ιδεολογία του μεταξικού καθεστώτος συμπυκνώθηκε στην προτεραιότητα του λεγόμενου «Τρίτου Ελληνικού Πολιτισμού», ο οποίος κατ’ ουσία ήταν «ένας πολιτισμικός και εσωστρεφής αμυντικός εθνικισμός» (σελ. 58). Η μεταξική Μεγάλη Ιδέα είχε πολιτισμική και όχι «εδαφική μορφή». Σ’ αυτόν τον πολιτισμικό εθνικισμό ταίριαζε απόλυτα ο «ριζοσπαστικός αγροτισμός» και το «σπαρτιατικό πολιτειακό ιδεώδες». «Το άτομο θα έπρεπε να συγχωνευθεί με το έθνος και η προσωπική του θέληση να υποταχθεί σε αυτήν του Κράτους» (σελ. 65). Αυτό εδώ το σημείο αποτελεί την κεντρική ιδεολογική ορίζουσα κάθε δεξιού και αριστερού αντιδιαφωτισμού.

Το ύφος όμως του καθεστώτος παρέμεινε συντηρητικό και ποτέ δεν έγινε ριζοσπαστικό φασιστικό. Το ίδιο αφορά και το κράτος, το οποίο αν και αντικοινοβουλευτικό, αντικομμουνιστικό, αυταρχικό και αστυνομοκρατούμενο, ποτέ δεν πήρε τη μορφή καθαρού φασιστικού ολοκληρωτικού κράτους. Επίσης, ο συγγραφέας μας υπενθυμίζει πως η δικτατορία Μεταξά φρόντισε για την καθιέρωση της δημοτικής γλώσσας, ερχόμενη σε σύγκρουση με τους υπερσυντηρητικούς πυλώνες της ελληνικής κοινωνίας. 

Είχε κοινωνικό όραμα ο Μεταξάς;

Και βεβαίως είχε. Όπως κάθε αυταρχισμός και ο αντι-ατομικισμός μιλούσε εξ ονόματος των φτωχών. Το καθεστώς θεωρούσε τον εργάτη και τον αγρότη «στυλοβάτες» του και προσδιόριζε το κράτος του ως «αντιπλουτοκρατικό». Τα ίδια που υποστήριζαν ο μουσολινικός φασισμός και ο ναζισμός. Ο λαϊκισμός του «οραματιζόταν» τον μετασχηματισμό της κοινωνίας των πολιτών σε «λαϊκή κοινότητα». Το κράτος της 4ης Αυγούστου ήταν το κράτος «των αγροτών και των εργατών», «το κράτος των εργαζόμενων», «το κράτος του εθνικού σοσιαλισμού». Το μέσο για να υπάρξει αυτό το κράτος ήταν η κορπορατιστική ιδεολογία και πρακτική. Εδώ δεν υπάρχουν συγκρουόμενες τάξεις –αξίζει να το προσέξουν αυτό όλοι όσοι και σήμερα θεωρούν πως δεν υπάρχουν και δεν αξίζει να αναφερόμαστε σε ταξικές διαφορές και ανισότητες– παρά μόνο η «εθνική ενότητα», το «Έθνος», «ο Λαός ως ενιαίο σώμα».

Αυτή η ιδεώδης κοινωνία δεν βάσιζε την ταυτότητά της στην ταξική προέλευση, αλλά στην αρχή της συντροφικότητας, την οποία βεβαίως εξέφραζε ο «Εθνικός Κυβερνήτης». Το καθεστώς έλαβε πολλά φιλεργατικά μέτρα, όπως την ολοκλήρωση της δημιουργίας του ΙΚΑ που είχε ξεκινήσει από την κυβέρνηση Τσαλδάρη το 1934, την καθιέρωση των συλλογικών συμβάσεων, την καθιέρωση του οκτάωρου και της εξαήμερης εργασίας, την εδραίωση του Υπουργείου Εργασίας που είχε ξεκινήσει το 1935 ένας άλλος δικτάτορας, ο Γεώργιος Κονδύλης.

Metaxas 3Το αντίτιμο για όλα αυτά ήταν η καθιέρωση από το κράτος της «υποχρεωτικής διαιτησίας» και η κατάργηση κάθε ανεξάρτητου συνδικαλιστικού κινήματος. Το νέος κράτος επεδίωξε να είναι συντεχνιακό, είχε ως σκοπό του να δημιουργήσει κοινές «οργανώσεις εργοδοτών και εργοληπτών εις έκαστον νομό». Βεβαίως, ο Μεταξάς ποτέ δεν κατόρθωσε να δημιουργήσει ένα πλήρες «συντεχνιακό κράτος». Παρά δε τις μεγαλοστομίες για την προτεραιότητα της αγροτικής πολιτικής, εδώ δεν πέτυχε καμία καινοτομία. Ναι μεν έφτιαξε τους «Οίκους του Αγρότη» ως μορφή παρέμβασης στην αγροτική παραγωγή, αλλά αυτοί δεν είχαν καμία παραγωγική επιτυχία. Το μόνο που προσπάθησαν να πετύχουν ήταν η ιδεολογική ποδηγέτηση της αγροτικής τάξης. Ποδηγέτηση που όμως στηρίχθηκε, κυρίως, στη διαγραφή των αγροτικών χρεών.

Ο συγγραφέας εξετάζει και την οικονομική πολιτική της δικτατορίας Μεταξά της οποίας το πλαίσιο καθοριζόταν από τον οικονομικό εθνικισμό και τη λεγόμενη ολική γεωργική αυτάρκεια. Αν και ανέπτυξε οικονομικές σχέσεις με τη ναζιστική Γερμανία, παρ’ όλα αυτά το μεγαλύτερο κομμάτι των οικονομικών της σχέσεων, όπως και των διπλωματικών της, τις ανέπτυξε με τη Μεγάλη Βρετανία.  

Ο Μεταξάς τελικά αποτελεί ένα πολύ δύσκολο πρόβλημα για ανάλυση για κάθε ιστορικό μελετητή.

Τελικά, παρά την αποδοχή εκ μέρους του Μεταξά του φασισμού ως πολιτικού στυλ και εξουσιαστικής πρακτικής, όταν τέθηκε το ζήτημα των εθνικών επιλογών ο πολιτικός ρεαλισμός και η στρατιωτική ιδιοφυία του τον οδήγησαν στο να ενταχθεί στο, όπως αποδείχτηκε, νικηφόρο αντιφασιστικό στρατόπεδο.

Ο Μεταξάς τελικά αποτελεί ένα πολύ δύσκολο πρόβλημα για ανάλυση για κάθε ιστορικό μελετητή. Δυσκολεύει τον ιστορικό, όπως δυσκολεύουν τον μαθηματικό τα αναπόδεικτα μαθηματικά θεωρήματα. Και όμως ο Πλουμίδης τα καταφέρνει πάρα πολύ καλά. Αν και πιστεύω πως θα τα κατάφερνε ακόμη καλύτερα αν τον απασχολούσε το πώς ανήλθε στην εξουσία ο Μεταξάς, ποια ήταν η πολιτική ζωή και πως λειτουργούσε το κομματικό και πολιτικό σύστημα πριν την άνοδο του στρατιωτικού και δικτάτορα στην εξουσία. 

Αυτή η υποτίμηση των πολιτικών συστημάτων από μια μερίδα σύγχρονων ιστορικών είναι κάτι που μειώνει τις πολύ σημαντικές εργασίες και μελέτες τους. 

* Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΑΚΑΝΤΑΡΗΣ είναι συγγραφέας και διδάκτωρ κοινωνιολογίας.

ploumidis metaxasΤο καθεστώς Ιωάννη Μεταξά (1936- 1941)
Σπυρίδων Γ. Πλουμίδης
Εστία 2016
Σελ. 192, τιμή εκδότη € 12,00
 
politeia link
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Η ελληνική επανάσταση» του Μαρκ Μαζάουερ (κριτική)

«Η ελληνική επανάσταση» του Μαρκ Μαζάουερ (κριτική)

Για το ιστορικό έργο του Μαρκ Μαζάουερ (Mark Mazower) «Η ελληνική επανάσταση» (μτφρ. Κώστας Κουρεμένος, εκδ. Αλεξάνδρεια). Κεντρική εικόνα: Από το λεύκωμα Dupré (1825): «Ο Νικολάκης Μητρόπουλος υψώνοντας την πολεμική σημαία του Σταυρού στα Σάλωνα, την ημέρα του Πάσχα 1821».

Του Ηλία Καφάογλου ...

«Ο Ελληνικός λαός» του Γκέοργκ Λούντβιχ φον Μάουρερ (κριτική)

«Ο Ελληνικός λαός» του Γκέοργκ Λούντβιχ φον Μάουρερ (κριτική)

Για το δίτομο έργο του Γκέοργκ Λούντβιχ φον Μάουρερ (Georg Ludwig von Maurer) «Ο Ελληνικός λαός – Δημόσιο, ιδιωτικό και εκκλησιαστικό δίκαιο από την έναρξη του αγώνα για την ανεξαρτησία ως την 31η Ιουλίου 1834» (μτφρ. Όλγα Ρομπάκη, επιμ. Τάσος Βουρνάς, εκδ. Οξύ).

Του Γιώργου Σιακαντάρη...

«1821: Η δημιουργία ενός έθνους-κράτους» των Θάνου Μ. Βερέμη, Γιάννη Σ. Κολιόπουλου, Ιάκωβου Δ. Μιχαηλίδη (κριτική)

«1821: Η δημιουργία ενός έθνους-κράτους» των Θάνου Μ. Βερέμη, Γιάννη Σ. Κολιόπουλου, Ιάκωβου Δ. Μιχαηλίδη (κριτική)

Για τον συλλογικό τόμο των Θάνου Μ. Βερέμη, Γιάννη Σ. Κολιόπουλου, Ιάκωβου Δ. Μιχαηλίδη «1821: Η δημιουργία ενός έθνους-κράτους» (εκδ. Μεταίχμιο).

Της Μελίνας Βέργη

Ένα ανοιχτό βιβλίο μπορεί να ταράξει το αφήγημα γενεών ολόκληρων, σε ποικίλους τομείς: ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Μάνος Κοντολέων: «Η καθαρή λογοτεχνία δεν έχει ηλικιακά όρια, μήτε δημιουργίας μήτε πρόσληψης»

Μάνος Κοντολέων: «Η καθαρή λογοτεχνία δεν έχει ηλικιακά όρια, μήτε δημιουργίας μήτε πρόσληψης»

Συνέντευξη εφ' όλης της ύλης με τον πολυβραβευμένο συγγραφέα Μάνο Κοντολέων.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Πάνε κιόλας, Μάνο, τρία χρόνια απ’ όταν έκλεισες 40 χρόνια δημιουργικής πορείας στον χώρο της λογοτεχνίας, κι έγινε μάλιστα μια ημερίδα προς τ...

Στην Ινδή Γκιτάντζαλι Σρι το Διεθνές Βραβείο Μπούκερ

Στην Ινδή Γκιτάντζαλι Σρι το Διεθνές Βραβείο Μπούκερ

Η συγγραφέας Γκιτάντζαλι Σρι (Geetanjali Shree) και η μεταφράστρια Daisy Rockwell θα μοιραστούν το χρηματικό έπαθλο των 50,000 λιρών για το «εξαιρετικά διασκεδαστικό και αστείο» βιβλίο «Tomb of Sand» (Τάφος από άμμο). Θα κυκλοφορήσει στα ελληνικά από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Επιμέλεια: Book Press ...

«Προσκόμματα και ποιμαντικές λύσεις για την κατάβαση της αγέλης στον κάμπο σε περίπτωση αντάρας» του Αλέξιου Μάινα (κριτική)

«Προσκόμματα και ποιμαντικές λύσεις για την κατάβαση της αγέλης στον κάμπο σε περίπτωση αντάρας» του Αλέξιου Μάινα (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή του Αλέξιου Μάινα «Προσκόμματα και ποιμαντικές λύσεις για την κατάβαση της αγέλης στον κάμπο σε περίπτωση αντάρας» (εκδ. Μικρή Άρκτος). Κεντρική εικόνα: Ο πίνακας του Jean-Michel Basquiat «Εκπεπτωκός άγγελος» (1981).

Της Χλόης Κουτσουμπέλη

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πίσω από τον ήχο του νερού» της Γεωργίας Τάτση (προδημοσίευση)

«Πίσω από τον ήχο του νερού» της Γεωργίας Τάτση (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη νουβέλα της Γεωργίας Τάτση «Πίσω από τον ήχο του νερού», που θα κυκλοφορήσει στις 6 Ιουνίου από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Μην ανησυχείς. Μην αισθάνεσαι θλίψη. Έλα, χαμογέλα. Για σένα δεν πέθαν...

«Σπίτια και τάφοι» του Μπερνάρντο Ατσάγα (προδημοσίευση)

«Σπίτια και τάφοι» του Μπερνάρντο Ατσάγα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μπερνάρντο Ατσάγα (Bernardo Atzaga) «Σπίτια και τάφοι» (μτφρ. Κώστας Αθανασίου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 3 Ιουνίου από τις εκδόσεις Εκκρεμές. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου «Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μέχρι κάποια ηλικία η μνήμη θυμίζει πατάρι· στοιβάζεις ό,...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

Το μυθιστόρημα, ακόμη και την τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα, παραμένει το μεγάλο χωνευτήρι της πεζογραφικής φόρμας, ένας αφηγηματικός κόσμος ευρύχωρος και δεκτικός, που έχει τη μοναδική δύναμη να κινεί μεγάλους όγκους αφηγηματικού υλικού και να τους κατανέμει ομαλά μέσα στη διάρκεια μίας ή και πολλών δεκαετιών. ...

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι προσφατα αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του George Orwell. Κλασικό και σύγχρονο βρετανικό, σκανδιναβικό αλλά και μια αυτοέκδοση ελληνικού αστυνομικού μυθιστορήματος μεταξύ των προτάσεων. Κεντρική εικόνα: Εικονογράφηση του Λιθουανού © Karolis Strautniekas.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου ...

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Οκτώ βιβλία που μας βοηθούν να καταλάβουμε, ακόμη και σε καταστάσεις κρίσιμες και τραγικές όπως αυτές που ζούμε σήμερα, «Πώς φτάσαμε ως εδώ». Τα έξι είναι βιβλία ιστορίας, έρευνας και γεωπολιτικής και τα δύο είναι λογοτεχνικά έργα Ουκρανών συγγραφέων. Στην κεντρική εικόνα: Από διαδήλωση στο Βερολίνο την περασμένη Κυ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ