Για το δοκίμιο εκλαϊκευμένης ιστορίας του Θεόδωρου Παπακώστα «-Πόση Μεγάλη Ελλάδα θέλετε; -Ναι» (εκδ. Key Books). Εικόνα: Η μάχη στις Συρακούσες κατά την Εκστρατεία στη Σικελία.
Γράφει ο Σόλωνας Παπαγεωργίου
Η εκλαΐκευση της επιστήμης μπορεί να επιτευχθεί με πολλά μέσα – πρώτα επιχειρήθηκε μέσω της γραφής, κατόπιν, με την έλευση της τηλεόρασης, δημιουργήθηκαν ντοκιμαντέρ και ενημερωτικές εκπομπές, ενώ τα τελευταία χρόνια γίνεται όλο και εντονότερα στο διαδίκτυο. Άνθρωποι με μεταπτυχιακά και διδακτορικά αφουγκράζονται τον παλμό της κάθε εποχής και προσπαθούν να συνδέσουν το ευρύ κοινό με τις θετικές επιστήμες, τη θεωρία των τεχνών, και, φυσικά, την Ιστορία.
Αυτή η τάση έχει αρχίσει να εκδηλώνεται και στο ελληνικό κομμάτι του διαδικτύου. Ξεχωρίζει η παρουσία του Θεόδωρου Παπακώστα, που, μέσω του project Archaeostoryteller, μιλάει για την Ιστορία, τις μεγαλειώδεις της στιγμές, τις συγκρούσεις και τα παράδοξά της, με απλά λόγια και έντονο χιούμορ, προσπαθώντας να μεταδώσει έναν πλούτο γνώσεων.
Στο προηγούμενο βιβλίο του, Ένας Αιγύπτιος, ένας Βαβυλώνιος κι ένας Βίκινγκ μπαίνουν σ' ένα μπαρ (εκδ. Key Books), ο Παπακώστας αφηγείται την ιστορία τριών πολιτισμών, δημιουργώντας δύο ήρωες που συνομιλούν κατά τη βραδινή τους έξοδο – ο ένας αποτελεί alter ego του συγγραφέα, που μεταλαμπαδεύει τη γνώση του σε μία φιλοπερίεργη φίλη του. Αυτό το μοτίβο ακολουθεί και στο πιο πρόσφατο βιβλίο του - Πόση Μεγάλη Ελλάδα θέλετε; - Ναι! (εκδ. Key Books): ένας ιστορικός, κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού του με το πλοίο προς την Ιταλία, κάθεται δίπλα σε ένα ζευγαράκι τουριστών που ανυπομονούν να εξερευνήσουν τα αρχαία μνημεία. Εφόσον δεν μπορεί να συγκρατηθεί, ανοίγει συζήτηση μαζί τους και κάπως έτσι ξεκινούν όλα.
Ακούγοντας τη φράση «Μεγάλη Ελλάδα», ίσως η σκέψη του σύγχρονου αναγνώστη να πάει, εσφαλμένα, στη Μικρά Ασία και στις αποικίες που ιδρύθηκαν εκεί. Όμως, στην πραγματικότητα η Magna Graecia περιλάμβανε τις ελληνικές αποικίες της Κάτω Ιταλίας και της Σικελίας. Σε αυτούς τους τόπους μάς οδηγεί το αφηγηματικό νήμα του Θεόδωρου Παπακώστα, ο οποίος αναλύει όλο το σύστημα του εποικισμού, ξεκινώντας από τα πολύ βασικά, ορίζοντας δηλαδή την «αποικία» (δεν δημιουργούσε κάθε εγκατάσταση απαραιτήτως και μία αποικία), και προχωρώντας στη συνέχεια με την παρουσίαση των κομβικών γεγονότων (Σικελική εκστρατεία) και των πρωταγωνιστών της εποχής, τυράννων, στρατηγών, ποιητών, φιλοσόφων και άλλων.
Όλα αυτά με ένα χιούμορ που πηγάζει κατευθείαν από τον ωκεανό του διαδικτύου. Ο τίτλος, άλλωστε, κάνει στην ουσία μία αναφορά σε ένα δημοφιλές meme, σύμφωνα με το οποίο, όταν απαντάμε καταφατικά στην ερώτηση «πόσο πολύ θέλεις κάτι;», εννοούμε στην ουσία «πάρα μα πάρα πολύ». Ο Παπακώστας γράφει σε ένα σημείο: «Σοβαρούς μάς βαριέστε, χιουμορίστες μάς κράζετε. Έτσι δεν μας θέτε, αλλιώς δεν μας θέτε, πώς μας θέτε τέλος πάντων;» Χωρίς ενοχές, παρουσιάζει απλουστευμένα γνώσεις που προέρχονται από πολλές και διάφορες πηγές – μπορούμε να τις βρούμε στο τέλος της έκδοσης.
• Διαβάστε επίσης: «Ένας Αιγύπτιος, ένας Βαβυλώνιος και ένας Βίκινγκ μπαίνουν σε ένα μπαρ» του Θεόδωρου Παπακώστα – Μιλώντας για την ιστορία και τη μυθολογία με μια φίλη στο ποτό σας
Το κοινό στο οποίο απευθύνεται, είτε έχει καλή σχέση με τον ψηφιακό κόσμο είτε όχι, θα μάθει μέσα από ένα κείμενο με «ζωντάνια και θεατρικότητα», όπως σημειώνει ο καθηγητής Δημήτρης Ρουμπής στον πρόλογό του, πολλά για μια πλευρά του αρχαίου κόσμου που δεν επισκεπτόμαστε και τόσο συχνά.
* Ο ΣΟΛΩΝΑΣ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας.
Λίγα λόγια για τον συγγραφέα
Ο Θεόδωρος Παπακώστας γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη. Σπούδασε αρχαιολογία στο πανεπιστήμιο του Reading. Πήρε το μεταπτυχιακό του στην προϊστορική αρχαιολογία από το πανεπιστήμιο του Nottingham και το 2017 ολοκλήρωσε το διδακτορικό του στην κλασική αρχαιολογία από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Το 2018 δημιούργησε τον archaeostoryteller, επικοινωνώντας την αρχαιογνωσία σε όλα τα κοινωνικά δίκτυα. Έχει παρουσιάσει δύο σειρές αρχαιολογικών ντοκιμαντέρ και το ομώνυμο podcast του, archaeostoryteller, παραμένει μέσα στα top 5 πανελλαδικά.
Το πρώτο του βιβλίο Χωράει όλη η αρχαιότητα στο ασανσέρ; κυκλοφόρησε το 2021 από την Key Books, έγινε bestseller, βραβεύτηκε και μεταφράστηκε σε 15 γλώσσες. Ακολούθησε το 2022 το επίσης βραβευμένο bestseller Αρχαιολογία αγάπη μου… έλα πάρε με από δω και το 2023 το παιδικό Παιδιά, χωράει όλη η αρχαιότητα στο ασανσέρ; αμφότερα από τις εκδόσεις Key Books.
