Τέσσερα πρόσφατα ψυχολογικά θρίλερ και αστυνομικά μάς ταξιδεύουν στο τέλος του καλοκαιριού στα πιο σκοτεινά μέρη, από το Μπουένος Άιρες της οικονομικής κρίσης ως τον κόσμο της ΜΙ5.
Γράφει η Χίλντα Παπαδημητρίου
Τέσσερα ψυχολογικά θρίλερ και αστυνομικά που κυκλοφόρησαν πρόσφατα και αξίζουν να διαβαστούν στο αποκαλόκαιρο. Μυθιστορήματα που μας ταξιδεύουν από τις προνομιακές περιοχές του Μπουένος Άιρες ως το Παρίσι της δεκαετίας του ‘60 και από τον κόσμο της ΜΙ5 ως τα πορτογαλικά εθνικά πάρκα όπου βρίσκουν καταφύγιο οι κατατρεγμένες ηρωίδες.
Οι χήρες της Πέμπτης (μτφρ. Ασπασία Καμπύλη, εκδ. Carnivora) της Κλαούδια Πινιέιρο
Σ’ ένα πολυτελές, αυστηρά φυλασσόμενο προάστιο του Μπουένος Άιρες, ζουν οι προνομιούχοι της χώρας μέσα στο πράσινο, με πισίνες και γήπεδα γκολφ και τένις. Μόνο που στις αρχές του νέου αιώνα, και συγκεκριμένα το 2001, ο κόσμος γυρίζει ανάποδα. Η οικονομική κρίση χτυπάει την Αργεντινή και τους νεόπλουτους αεριτζήδες που ζούσαν κλείνοντας τα μάτια μπρος την καταστροφή.
Η Κλαούδια Πινιέιρο έγραψε αυτό το -τρομακτικό στον ρεαλισμό του- βιβλίο το 2005, όταν τα τραύματα ήταν ακόμα νωπά. Σε ένα ανάλογο προάστιο εκτυλίσσεται και η Μπέτι Μπου, το βιβλίο που έγραψε το 2016.
Μια Πέμπτη, όμως, ο ένας από τα τέσσερα τακτικά μέλη της παρέας γυρίζει νωρίτερα και δείχνει τρομοκρατημένος. Το επόμενο πρωί, οι άλλοι τρεις βρίσκονται νεκροί μέσα στην πισίνα του οικοδεσπότη.
Οι χήρες της Πέμπτης είναι τέσσερις γυναίκες που ζουν με τις οικογένειές τους στη Λα Κασκάδα, αυτή την προνομιακή κοινότητα, και των οποίων οι σύζυγοι συναντιούνται κάθε Πέμπτη για να πιούν και να παίξουν χαρτιά χωρίς την ενοχλητική παρουσία παιδιών, συζύγων και υπηρετριών. Μια Πέμπτη, όμως, ο ένας από τα τέσσερα τακτικά μέλη της παρέας γυρίζει νωρίτερα και δείχνει τρομοκρατημένος. Το επόμενο πρωί, οι άλλοι τρεις βρίσκονται νεκροί μέσα στην πισίνα του οικοδεσπότη.
Με παράλληλες αφηγήσεις των γυναικών αυτών γυρίζουμε λίγο πίσω στον χρόνο και κάνουμε τη γνωριμία των ηρωίδων και των ηρώων. Αχ αυτοί οι ήρωες, σκληροί άντρες όλοι και ανίκητοι στο γκολφ και το τένις, πόσο αδυνατούν να εκφράσουν τους φόβους και τις επαγγελματικές δυσκολίες τους. Οι γυναίκες είναι πιο ανθρώπινες, όχι όλες φυσικά, αλλά οι δύο τουλάχιστον από τις χήρες της Πέμπτης, που παίρνουν στα χέρια τους τα ηνία των οικονομικών προβλημάτων των οικογενειών τους. Δεν θεωρείται σικ να εργάζονται οι κυρίες σ’ αυτό το προάστιο, αλλά όπως στα αμερικάνικα νουάρ του Μεσοπολέμου, αυτές διασώζουν ό,τι μπορεί να σωθεί.
Το βιβλίο δεν είναι whodunit, είναι περισσότερο ένα νουάρ ψυχολογικό θρίλερ. Γιατί δεν θα κουραστώ να επαναλαμβάνω ότι η φρίκη της καθημερινής ζωής ξεπερνάει τη φαντασία των συγγραφέων του αστυνομικού είδους.
Το βαγόνι των δολοφόνων (μτφρ. Ανδρέας Παππάς, εκδ. Πατάκη) του Σεμπαστιέν Ζαπριζό
Σ’ ένα τρένο που φτάνει στο Παρίσι, έχοντας ξεκινήσει από τη Μασσαλία, βρίσκεται το πτώμα μιας στραγγαλισμένης επιβάτισσας. Η αστυνομία του Παρισιού αναλαμβάνει αμέσως την έρευνα και αναζητεί τους συνεπιβάτες του θύματος, που κοιμήθηκαν όλες και όλοι σ’ ένα κουπέ έξι θέσεων. Τι θα συμβεί όμως όταν οι συνεπιβάτες αυτοί, άγνωστοι μεταξύ τους, θα αρχίσουν να δολοφονούνται με το ίδιο περίστροφο;
Ο Σεμπαστιέν Ζαπριζό θεωρείται ο Γκράχαμ Γκριν της Γαλλίας, αν και θα έλεγα ότι θυμίζει περισσότερο τον Ζωρζ Σιμενόν. Ο κεντρικός του ήρωας, ο αστυνόμος Γκρατσιανό ή Γκράτσι, είναι κουρασμένος και μπουχτισμένος από τη δουλειά του, αλλά οξυδερκής και έμπειρος. Από την ιστορία, θα περάσουν οι υπόλοιποι πέντε επιβάτες του βαγονιού μαζί με στενούς ή πιο μακρινούς συγγενείς του, μερικά μέλη της αστυνομικής διεύθυνσης και εικόνες του Παρισιού στις αρχές της δεκαετίας του ’60.
Ωστόσο, αξίζει πραγματικά να διαβάσει κανείς το βιβλίο, για να απολαύσει την περιγραφή των χαρακτήρων, το σταδιακό χτίσιμο του μυστηρίου και το Παρίσι πριν γίνει μια τρομακτική megalopolis.
Λέγεται ότι ο Ζαπριζό ήταν επηρεασμένος από το γαλλικό Νέο Μυθιστόρημα και τους εκπροσώπους του, γι’ αυτό είχε την τάση να διασπά την πλοκή και να ανατρέπει τους κανόνες του αστυνομικού ύφους. Στο Το βαγόνι των δολοφόνων όμως χάνει το στοίχημα και η λύση που δίνει είναι τραβηγμένη από τα μαλλιά και τελείως εκτός λογικής. Ωστόσο, αξίζει πραγματικά να διαβάσει κανείς το βιβλίο, για να απολαύσει την περιγραφή των χαρακτήρων, το σταδιακό χτίσιμο του μυστηρίου και το Παρίσι πριν γίνει μια τρομακτική megalopolis.
Το καταφύγιο (μτφρ. Νεκτάριος Καλαΐτζής, εκδ. Ψυχογιός) της Σάρα Πιρς
Η Κίερ Τέμπλερ, μια νεαρή Βρετανίδα, έχει αποφασίσει να ζήσει ταξιδεύοντας αδιάκοπα με το τροχόσπιτό της. Στην αρχή του Το καταφύγιο βρίσκεται μαζί με τον σύντροφό της, έναν επαγγελματία σεφ, σ’ ένα εθνικό πάρκο της Πορτογαλίας. Στο ίδιο πάρκο θα ζητήσει «καταφύγιο» και η ηρωίδα της Σάρα Πίερς, η ντετέκτιβ Έλιν Γουόρνερ, η οποία προσπαθεί επίσης να ξεπεράσει τα τραύματα που κουβαλάει από τη δουλειά της. (Τα βάσανα της ‘Ελιν έχουμε διαβάσει στα προηγούμενα δύο βιβλία της Πίερς, Το σανατόριο και Το θέρετρο, τα οποία έχουν μεταφραστεί επίσης στα ελληνικά και κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Ψυχογιός). Όσο κι αν θα προτιμούσε να το αποφύγει, η Έλιν θα αναλάβει την έρευνα της εξαφάνισης της Κίερ.
Την ιστορία αφηγούνται οι δύο ηρωίδες διαδοχικά, κι ο αναγνώστης παρακολουθεί τις αλλαγές οπτικής που προκαλούν αναπάντεχες ανατροπές, αλλά και την ομοιότητα των προβλημάτων των δύο γυναικών. Η οικογένεια και οι απώλειες αγαπημένων ανθρώπων, η αδερφική σχέση, η ενδοοικογενειακή βία, συνδέουν τις δυο γυναίκες με έναν περίεργο, σχεδόν μεταφυσικό τρόπο.
Χαρακτηριστικό δείγμα ψυχολογικού θρίλερ της βρετανικής σχολής των νεότερων συγγραφέων που δηλώνουν όλες επηρεασμένες από την Άγκαθα Κρίστι.
Με το βιβλίο αυτό ολοκληρώνεται η τριλογία της συγγραφέως με ηρωίδα τη ντετέκτιβ Έλιν Γουόρνερ.
Ανήσυχες τίγρεις (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης, εκδ. Αίολος) του Μικ Χέρον
Η Κάθριν Στάντις, άλλη μια ανεπιθύμητη της ΜΙ5 που έχει καταλήξει στην Οικία Σλάου, πέφτει θύμα απαγωγής με σκοπό την ανταλλαγή της με ένα φάκελο άκρως απορρήτων πληροφοριών. Αυτός που θα προσπαθήσει να τη σώσει είναι ο Ρίβερ Καρτράιτ, ένας αληθινά αποτυχημένος παρ’ ολίγον πράκτορας, εγγονός ενός σπουδαίου στον καιρό του κατασκόπου.
Το κύριο ενδιαφέρον του βιβλίου έγκειται στην πλήρη αποκαθήλωση της θρυλικής ΜΙ5, η οποία έχει καταλήξει πεδίο πισώπλατων μαχαιρωμάτων, αδιάκοπων δολοπλοκιών και ενός διαρκούς αγώνα δρόμου για τις πιο σημαντικές προαγωγές. Ο συγγραφέας, γνωρίζοντας πολύ καλά τη βρετανική κατασκοπική σχολή, συνεχίζει ίσως από εκεί που σταμάτησε ο Τζον Λε Καρέ, εστιάζοντας στις ανθρώπινες, ταπεινές και αξιολύπητες πλευρές των επιγόνων των μεγάλων πρακτόρων.
Οι Ανήσυχες τίγρεις είναι το τρίτο βιβλίο με ήρωες τους εργαζόμενους στην Οικία Σλάου, η οποία αριθμεί δεκατέσσερα βιβλία.
* Η ΧΙΛΝΤΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ είναι συγγραφέας και μεταφράστρια. Το νέο της αστυνομικό μυθιστόρημα «Κομπολόι στο χώμα» αναμένεται το φθινόπωρο από τις εκδ. Μεταίχμιο.
