Μυρσίνη Καλογεροπούλου: «Οι εικόνες που ποτίζουν την ψυχή μου γίνονται λέξεις»

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε για σας;

«Ένα χαμένο κλειδί», το οποίο ξεκλειδώνει τις καρδιές των ηρώων και αποπειράται να κάνει το ίδιο με τους αναγνώστες. Στην ουσία, τους καλεί να βιώσουν αντάμα στιγμιότυπα από τη ζωή τους και ίσως και να αναγνωρίσουν τον εαυτό τους ανάμεσα στις αράδες του βιβλίου. Να τους προκαλέσει συναισθήματα χαράς, λύπης ή και θυμού ακόμα.

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέας; Τι το καινούργιο φέρνει;

Η παραγωγή γραπτού λόγου στη σύγχρονη ψηφιακή εποχή χαρακτηρίζεται από έναν διαρκή αγώνα επιβίωσης στη ροή του χρόνου. Κάθε βιβλίο οραματίζεται μια διαφορετική οπτική του κόσμου, ο δημιουργός επιθυμεί να είναι παρών στη ζωή, εκφράζοντας ιδέες, συναισθήματα και απόψεις. Όσο υπάρχει ο άνθρωπος, η ψυχή του θα νιώθει την ανάγκη να εκφραστεί, έστω με δύο προτάσεις: -Σ’ αγαπώ. -Κι εγώ.

Πείτε μας δυο λόγια για το νεότευκτο «συγγραφικό σας εργαστήρι». (Ακολουθήσατε κάποια «μέθοδο»; Συμβουλευτήκατε κάποιον; Αυτοσχεδιάσατε; Πώς τα καταφέρατε να μην χαθείτε στον κόσμο των λέξεων;)

Η σχέση μου με τα βιβλία ξεκινά από την παιδική ηλικία. Το πρώτο βιβλίο που διάλεξα μόνη μου ήταν Οι μικρές κυρίες της Λουΐζας Μέυ Άλκοτ, από το βιβλιοπωλείο της γειτονιάς μου. Η μητέρα μου με είχε οδηγήσει εκεί και θα την ευγνωμονώ πάντα για τη στάση της. Στα φοιτητικά χρόνια, τα βιβλιοπωλεία στο κέντρο της Αθήνας απορροφούσαν αρκετό χρόνο από το πρόγραμμά μου. Η εξερεύνηση νέων τίτλων λογοτεχνίας αλλά και εξειδικευμένων επαγγελματικών βιβλίων με γέμιζε ικανοποίηση.

Έχοντας θητεύσει επί σειρά ετών στη δημόσια μέση εκπαίδευση, ήμουν συμφιλιωμένη με τη γραφή. Ως καθηγήτρια γαλλικών, εκτός από τον σχεδιασμό του μαθήματος, έγραφα σενάρια παιδαγωγικού χαρακτήρα και ακολουθούσα πολλές τεχνικές για να αγαπήσουν τα παιδιά τη ξένη γλώσσα. Γάλλοι και Έλληνες συγγραφείς συμπορεύονταν στον σκοπό αυτό. Παράλληλα με την πάροδο του χρόνου, συσσωρεύτηκαν μέσα μου ιδέες, σκέψεις και ένα υλικό, το οποίο έψαχνε οδό διαφυγής. Σίγουρα όμως αναζητούσα έναν τρόπο για να απομονώνομαι, αποφεύγοντας τον θόρυβο της καθημερινότητας. Ένα απάγκιο, ένα απάνεμο λιμανάκι.

Με κυνηγούν οι ήρωες, συχνά ζητούν να τους αφήσω στην ησυχία τους, το κάνω και τους ξαναβρίσκω αργότερα με φρέσκια διάθεση.

Πριν από πέντε χρόνια συμμετείχα σε ένα εργαστήρι δημιουργικής γραφής και άρχισα να ασχολούμαι εντατικά με την γραφή. Δούλευα για ώρες ατελείωτες, γράφοντας κείμενα, αλληλοεπιδρώντας με τις συμμαθήτριες και τους συμμαθητές μου. Ήταν μια όαση δημιουργίας και αλληλεγγύης.

Στο βιβλίο Ένα χαμένο κλειδί υπάρχει διήγημα το οποίο με απασχόλησε ένα χρόνο έως ότου πάρει την τελική μορφή. Η διαδικασία είναι επίπονη. Άλλες φορές ευχάριστη, συχνά εξουθενωτική, με καταβάλλει η κούραση, σαν να περνά από το μυαλό στο σώμα όλη αυτή η διεργασία. Με κυνηγούν οι ήρωες, συχνά ζητούν να τους αφήσω στην ησυχία τους, το κάνω και τους ξαναβρίσκω αργότερα με φρέσκια διάθεση. Αφοσιώνομαι αποκλειστικά στη διαδικασία. Γνωρίζω πως η ανάγνωση βιβλίων είναι ο καμβάς για να μετουσιώσεις τα αναγνώσματά σου, σε λέξεις δικές σου. Επίσης βοήθησαν σε αυτό και δύο άλλοι δάσκαλοι, οι οποίοι με πήγαν παρακάτω και με έκαναν πιο ώριμη αλλά και πιο υποψιασμένη απέναντι στα πράγματα.

Δεν είμαι σίγουρη πως δεν έχω χαθεί στον κόσμο των λέξεων. Το αντίθετο μάλιστα. Βουτάω με το κεφάλι αλλά γρήγορα παίρνω ανάσα και επιπλέω.

Οι εικόνες που ποτίζουν την ψυχή μου γίνονται λέξεις, οι λέξεις τρέχουν ανεξέλεγκτα και το κείμενο αρχίζει να τριβελίζει το μυαλό μου, μαζί με τους νεογέννητους ήρωες.

Έχουν επηρεάσει άλλες τέχνες ­-κινηματογράφος, εικαστικά, κόμικς, μουσική κ.ά.- τη συγγραφική σας δουλειά; Αν ναι, με ποιους τρόπους;

Αν εννοούμε τέχνη το γκραφίτι στον τοίχο ενός γκαράζ στη Σόλωνος, ή μια τοιχογραφία σε πολυκατοικία του Βόλου, απεικονίζοντας έναν ηλικιωμένο σκεφτικό, να ατενίζει ατάραχος το παρόν, τότε ναι, επηρεάζομαι. Όπως με επηρεάζουν τα πάντα όσα παρατηρώ γύρω μου και αναδύουν μια μοναδική αρμονία ή και δυσαρμονία πολλές φορές, μια ομορφιά που βλέπω μόνο εγώ. Μια φορεσιά στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης, ένα σκεύος καθημερινής χρήσης των αρχών του αιώνα. Ένα παρατημένο ποδήλατο σε ένα οικόπεδο. Οι μάσκες και οι ενδυμασίες του Ματζικώφ σε έκθεση στη Γλυπτοθήκη, οι λεπτεπίλεπτες δαντέλες στα παραθυράκια των προσφυγικών, τα παλιά βιβλία στο Μοναστηράκι. Ένα λιωμένο μπουκάλι από την πυρκαγιά στο Μάτι. Μια κουβέντα με ένα άγνωστο θρησκόληπτο στο παγκάκι. Οι εικόνες που ποτίζουν την ψυχή μου γίνονται λέξεις, οι λέξεις τρέχουν ανεξέλεγκτα και το κείμενο αρχίζει να τριβελίζει το μυαλό μου, μαζί με τους νεογέννητους ήρωες.

Ο δρόμος προς την έκδοση για τους νέους συγγραφείς συνήθως δεν είναι σπαρμένος με ροδοπέταλα. Ποια είναι η δική σας ιστορία;

Με την παρότρυνση της εισηγήτριας στο εργαστήρι γραφής όπου συμμετείχα, απευθύνθηκα σε τέσσερις εκδοτικούς οίκους στην αρχή. Για να πω την αλήθεια, ένιωθα άνετη και με πολύ θράσος για να το κάνω αυτό. Ήμουν όμως έτοιμη για να αντιμετωπίσω την απόρριψη. Το βιβλίο εγκρίθηκε από δύο εκδοτικούς οίκους.

Ωστόσο, η αποδοχή που εισέπραξα από τις εκδόσεις Βακχικόν, με πλημμύρισε χαρά, αλλά και ένα ανεξήγητο άγχος. Τι θα γινόταν από εδώ και στο εξής; Με προσέγγισαν με σεβασμό σε κάθε βήμα προς τη έκδοση και τους ευχαριστώ πολύ για την συνεργασία μας. Η ζωή συνεχίζεται, η γραφή δεν σταματά, απαιτεί κόπο, εσωτερική ψυχική δύναμη, ελπίδα και πείσμα.