Δήμητρα Παναγιωτοπούλου: «Έγραψα μια ιστορία υπαρξιακής περιπλάνησης στο παρελθόν και στην ψυχή ενός άνδρα»

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέας; Τι το καινούργιο φέρνει;

Νομίζω ότι το ζητούμενο δεν είναι να φέρουμε κάτι καινούργιο στη λογοτεχνία. Όλα έχουν ειπωθεί εξάλλου, και μάλιστα κάποιες φορές με τρόπο αξεπέραστο. Θα ήθελα πάντως να φέρνω στο σημερινό λογοτεχνικό τοπίο μια γραφή διακριτή, που να ενδιαφέρει και άλλους ανθρώπους.

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε γι’ αυτό;

Το Sha la la είναι μια ιστορία υπαρξιακής αναζήτησης σε μια πόλη-φάντασμα και μαζί περιπλάνησης στο παρελθόν και στην ψυχή του πρωταγωνιστή. Ο Χ. Π. επιστρέφει στον τόπο όπου γεννήθηκε, την Κομοτηνή, για να πουλήσει το πατρικό του σπίτι, αλλά αυτό το ταξίδι εξελίσσεται σε μια συναισθηματική περιπέτεια γεμάτη με κωμικοτραγικά συμβάντα. Βίωμα και επινόηση διαπλέκονται, για να αποτυπώσουν μια ελληνική επαρχία που είναι πιο πολύ ψυχικό αποτύπωμα παρά πραγματικότητα.

Πείτε μας δυο λόγια για το νεότευκτο «συγγραφικό σας εργαστήρι». 

Πρώτο μέλημα ενός αρχάριου είναι να διαμορφώσει το προσωπικό του ύφος κάνοντας τις επιλογές του ανάμεσα στις λέξεις. Αν δεν χαθεί στη διαδρομή, μπορεί να γίνει συγγραφέας. Το δικό μου εργαστήρι δεν είναι τόσο νεότευκτο, γιατί, αν και εκδίδω κείμενο πρώτη φορά, ασχολούμαι συστηματικά με τη συγγραφή πάνω από δεκαετία. Πάντως, από την αρχή με βοήθησαν άτομα σε εργαστήρια δημιουργικής γραφής με την ανατροφοδότησή τους, όπως και η μαθητεία μου δίπλα στον Μισέλ Φάις ήταν καθοριστική για να βρω τα πατήματά μου.

Έχουν επηρεάσει άλλες τέχνες –κινηματογράφος, εικαστικά, κόμικς, μουσική κ.ά.– τη συγγραφική σας δουλειά; Αν ναι, με ποιους τρόπους;

Η λογοτεχνία, όταν γράφεται με εικόνες, συγγενεύει πολύ με τον κινηματογράφο στην αφήγησή της και βρίσκω ότι το κινηματογραφικό στιγμιότυπο υπάρχει έντονα στη σημερινή λογοτεχνία. Γράφοντας την ιστορία του Χάρη πολλές φορές φανταζόμουν τις σκηνές σαν κινηματογραφικά πλάνα. Και άλλες τέχνες όμως μ’ έχουν επηρεάσει, όπως για παράδειγμα τα κόμικς και η μουσική. Θα μπορούσε ο Χάρης να είναι μια φιγούρα από κόμικ της Βαβέλ ή θα του ταίριαζε να ήταν κάποτε ένας μαυροντυμένος έφηβος που αγαπούσε τα dark wave τραγούδια της δεκαετίας του ’80 . Άλλωστε, και ο τίτλος «Sha la la» παραπέμπει σ’ ένα τραγούδι των South of no North.

Ο δρόμος προς την έκδοση για τους νέους συγγραφείς συνήθως δεν είναι σπαρμένος με ροδοπέταλα. Ποια είναι η δική σας ιστορία;

Πουθενά δεν υπάρχουν ροδοπέταλα, και κυρίως στην εποχή μας. Από την άλλη, σήμερα πρωτοεμφανιζόμενοι λογοτέχνες τυπώνουν βιβλία -πολλές φορές αξιόλογα- συνεισφέροντας στα έξοδα. Εγώ ήμουν τυχερή που συνάντησα τον Νίκο Κουφάκη, γιατί η Loggia έκανε μια καλαίσθητη και φροντισμένη έκδοση, χωρίς να επιβαρυνθώ οικονομικά. Εννοείται όμως πως είχα στείλει το κείμενό μου και σε άλλους εκδότες -όσους θεωρούσα ότι εκδίδουν κείμενα ανάλογης αισθητικής-, αλλά το απέρριψαν είτε ευγενικά είτε σιωπηρά.