alt

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Βιρτζίνια Γουλφ «Ένα δικό της δωμάτιο», σε εισαγωγή και μετάφραση Βάσιας Τζανακάρη, το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η γυναίκα της μεσαίας τάξης άρχισε να γράφει. Γιατί αν το Περηφάνια και προκατάληψη είναι σημαντικό, αν το Μίντλμαρτς και το Βιλέτ και τα Ανεμοδαρμένα ύψη είναι σημαντικά, τότε είναι πολύ πιο σημαντικό απ’ όσο μπορώ να αποδείξω σε μια διάλεξη μίας ώρας το ότι οι γυναίκες γενικά, και όχι μόνον οι μοναχικές αριστοκράτισσες, οι κλεισμένες στο εξοχικό τους ανάμεσα στους τόμους τους και στους κόλακές τους, άρχισαν να γράφουν. Χωρίς αυτές τις προδρόμους, η Τζέιν Όστεν και οι αδελφές Μπροντέ και η Τζορτζ Έλιοτ δεν θα μπορούσαν να έχουν γράψει, όπως δεν θα μπορούσε ο Σαίξπηρ να έχει γράψει χωρίς τον Μάρλοου, ή ο Μάρλοου χωρίς τον Τσόσερ ή ο Τσόσερ χωρίς τους ξεχασμένους εκείνους ποιητές που άνοιξαν τον δρόμο και δάμασαν τη φυσική αγριότητα της γλώσσας. Γιατί τα αριστουργήματα δεν είναι μεμονωμένα και μοναχικά δημιουργήματα· είναι το αποτέλεσμα πολλών ετών συλλογικής σκέψης, σκέψης του συνόλου των ανθρώπων, ώστε πίσω από τη μία φωνή βρίσκεται η εμπειρία της μάζας. Η Τζέιν Όστεν θα έπρεπε να καταθέσει στεφάνι στον τάφο της Φάνι Μπέρνι και η Τζορτζ Έλιοτ να τιμήσει το ρωμαλέο πνεύμα της Ελίζα Κάρτερ – της γενναίας εκείνης ηλικιωμένης που έδεσε ένα καμπανάκι στο κρεβάτι της για να ξυπνάει νωρίς και να μαθαίνει ελληνικά. Κι όλες οι γυναίκες μαζί θα έπρεπε να αφήσουν λουλούδια στον τάφο της Άφρα Μπεν, που βρίσκεται, εξαιρετικά σκανδαλωδώς αλλά μάλλον ταιριαστά, στο αβαείο του Γουεστμίνστερ, γιατί εκείνη κέρδισε γι’ αυτές το δικαίωμα να εκφράζουν αυτά που σκέφτονται. Χάρη σ’ εκείνη –τη διαβόητη και ερωτόληπτη– δεν είναι τελείως εξωπραγματικό το ότι μπορώ να σας πω απόψε: Να κερδίζετε πεντακόσιες λίρες τον χρόνο με το μυαλό σας.

Η Τζέιν Όστεν έγραφε έτσι μέχρι τον θάνατό της. «Είναι εκπληκτικό πώς μπόρεσε να τα καταφέρει όλα αυτά» γράφει ο ανιψιός της στη βιογραφία της «καθώς δεν είχε ξεχωριστό γραφείο όπου θα μπορούσε να αποσύρεται και η περισσότερη δουλειά έπρεπε να γίνεται στο κοινόχρηστο καθιστικό, όπου υφίστατο κάθε λογής τυχαίες διακοπές. Πρόσεχε η ενασχόλησή της να μη γίνει αντιληπτή από υπηρέτες ή επισκέπτες ή άτομα εκτός της οικογένειάς της».

Και κάπως έτσι φτάσαμε στον δέκατο ένατο αιώνα και, πρώτη φορά, βρήκα αρκετά ράφια αφιερωμένα αποκλειστικά σε έργα γυναικών. Αλλά δεν μπορούσα να μην αναρωτηθώ, καθώς τα κοίταζα, γιατί άραγε, με πολύ λίγες εξαιρέσεις, ήταν όλα μυθιστορήματα; Η αρχική τάση ήταν για ποίηση. «Η πρωθιέρεια του τραγουδιού» ήταν ποιήτρια. Και στη Γαλλία και στην Αγγλία, οι ποιήτριες προηγούνται των μυθιστοριογράφων. Επιπλέον, σκέφτηκα, κοιτάζοντας τα τέσσερα διάσημα ονόματα, τι κοινό είχε η Τζορτζ Έλιοτ με την Έμιλι Μπροντέ; Μήπως η Σάρλοτ Μπροντέ δεν απέτυχε τελείως να καταλάβει την Τζέιν Όστεν; Με εξαίρεση το πιθανώς σχετικό γεγονός ότι καμιά τους δεν είχε παιδί, δεν θα μπορούσαν να είχαν βρεθεί σε ένα δωμάτιο τέσσερις πιο αταίριαστοι χαρακτήρες – τόσο, που είναι δελεαστικό να επινοήσεις μια συνάντηση και έναν διάλογο ανάμεσά τους. Ωστόσο, σπρωγμένες από κάποια παράξενη δύναμη, όλες όταν έγραφαν ένιωθαν επιβεβλημένο να γράψουν μυθιστορήματα. Άραγε είχε κάποια σχέση με το ότι προέρχονταν από τη μεσαία τάξη, αναρωτήθηκα, αλλά και με το γεγονός, που η δίδα Έμιλι Ντέιβις λίγο αργότερα έδειξε τόσο εντυπωσιακά, ότι η μεσοαστική οικογένεια των αρχών του δέκατου ένατου αιώνα διέθετε μόνο ένα καθιστικό για όλους; Αν μια γυναίκα έγραφε, ήταν αναγκασμένη να γράφει στο κοινόχρηστο καθιστικό. Και, όπως τόσο έντονα παραπονιόταν η δίδα Νάιτινγκεϊλ –«οι γυναίκες ποτέ δεν έχουν μισή ώρα... που να μπορούν να πουν ότι είναι δική τους»–, τη διέκοπταν συνέχεια. Και πάλι θα ήταν πιο εύκολο να γράψουν πρόζα, πεζογραφήματα εκεί παρά ποίηση ή θέατρο. Απαιτούν λιγότερη συγκέντρωση. Η Τζέιν Όστεν έγραφε έτσι μέχρι τον θάνατό της. «Είναι εκπληκτικό πώς μπόρεσε να τα καταφέρει όλα αυτά» γράφει ο ανιψιός της στη βιογραφία της «καθώς δεν είχε ξεχωριστό γραφείο όπου θα μπορούσε να αποσύρεται και η περισσότερη δουλειά έπρεπε να γίνεται στο κοινόχρηστο καθιστικό, όπου υφίστατο κάθε λογής τυχαίες διακοπές. Πρόσεχε η ενασχόλησή της να μη γίνει αντιληπτή από υπηρέτες ή επισκέπτες ή άτομα εκτός της οικογένειάς της». Η Τζέιν Όστεν έκρυβε τα χειρόγραφά της ή τα κάλυπτε με ένα στυπόχαρτο. Έπειτα, πάλι, όλη η λογοτεχνική παιδεία που είχε μια γυναίκα στις αρχές του δέκατου ένατου αιώνα ήταν η εξάσκηση στην παρατήρηση του χαρακτήρα, στην ανάλυση του συναισθήματος. Η ευαισθησία της διαμορφωνόταν επί αιώνες από τις επιδράσεις του κοινόχρηστου καθιστικού. Τα συναισθήματα των ανθρώπων άφηναν το αποτύπωμά τους πάνω της· οι προσωπικές σχέσεις ήταν πάντα μπροστά στα μάτια της. Έτσι, όταν αυτή η γυναίκα της μεσαίας τάξης άρχισε να γράφει, ήταν φυσικό να γράψει μυθιστορήματα, παρόλο που, όπως φαίνεται αρκετά καθαρά, δύο από τις τέσσερις γυναίκες που κατονομάζονται εδώ δεν ήταν μυθιστοριογράφοι εκ φύσεως. Η Έμιλι Μπροντέ θα έπρεπε να είχε γράψει ποιητικό θέατρο· το χειμαρρώδες, ευρύ πνεύμα της Τζορτζ Έλιοτ θα έπρεπε να είχε επεκταθεί και προς άλλες κατευθύνσεις, όταν η δημιουργική τάση ήταν για ιστοριογραφία και βιογραφία. Όμως έγραψαν μυθιστορήματα· μπορούμε να πάμε ένα βήμα πιο πέρα, είπα, κατεβάζοντας το Περηφάνια και προκατάληψη από το ράφι, και να πούμε ότι έγραφαν καλά μυθιστορήματα. Χωρίς να καυχιόμαστε και χωρίς να ενοχλήσουμε το άλλο φύλο, μπορούμε να πούμε ότι το Περηφάνια και προκατάληψη είναι καλό βιβλίο. Όπως και να ’χει, δεν θα ντρεπόσουν να σε πιάσουν την ώρα που έγραφες το Περηφάνια και προκατάληψη. Ωστόσο η Τζέιν Όστεν χαιρόταν που έτριζε ο μεντεσές στην πόρτα της, γιατί μπορούσε να κρύψει το χειρόγραφό της προτού μπει κανείς μέσα. Για την Τζέιν Όστεν υπήρχε κάτι το επονείδιστο στο να γράφει το Περηφάνια και προκατάληψη. Και, αναρωτήθηκα, άραγε θα ήταν καλύτερο μυθιστόρημα αν η Τζέιν Όστεν δεν το θεωρούσε απαραίτητο να κρύβει το χειρόγραφό της από τους επισκέπτες; Διάβασα μια δυο σελίδες για να δω· αλλά δεν μπόρεσα να βρω ενδείξεις ότι οι συνθήκες είχαν βλάψει τη δουλειά της στο ελάχιστο. Αυτό, ίσως, ήταν το μεγαλύτερο θαύμα. Ήταν μια γυναίκα περί τα 1800 που έγραφε χωρίς μίσος, χωρίς πικρία, χωρίς φόβο, χωρίς διαμαρτυρίες, χωρίς κηρύγματα. Έτσι έγραφε ο Σαίξπηρ, σκέφτηκα, κοιτάζοντας το Αντώνιος και Κλεοπάτρα· και όταν οι άνθρωποι συγκρίνουν τον Σαίξπηρ και την Τζέιν Όστεν, μπορεί να εννοούν ότι το μυαλό και των δύο είχε εξοβελίσει όλα τα εμπόδια· και για τον λόγο αυτό δεν γνωρίζουμε την Τζέιν Όστεν και δεν γνωρίζουμε τον Σαίξπηρ, και για τον λόγο αυτό η Τζέιν Όστεν διαποτίζει κάθε λέξη που έγραψε, όπως και ο Σαίξπηρ. Αν η Τζέιν Όστεν υπέφερε με κάποιον τρόπο από τις συνθήκες της, αυτό είχε να κάνει με την περιορισμένη ζωή που της επιβαλλόταν. Ήταν αδύνατον μια γυναίκα να κυκλοφορήσει μόνη της. Δεν ταξίδευε ποτέ· δεν διέσχιζε ποτέ το Λονδίνο με το λεωφορείο της εποχής ούτε έτρωγε σε εστιατόρια μόνη της. Αλλά ίσως ήταν στη φύση της Τζέιν Όστεν να μην επιθυμεί εκείνο που δεν είχε. Το ταλέντο της και οι συνθήκες εναρμονίζονταν απόλυτα μεταξύ τους. Αμφιβάλλω όμως αν αυτό ίσχυε για τη Σάρλοτ Μπροντέ, είπα, ανοίγοντας την Τζέιν Έιρ και βάζοντάς τη πλάι στο Περηφάνια και προκατάληψη

altΤην άνοιξα στο κεφάλαιο δώδεκα και το βλέμμα μου έπεσε στη φράση «Όποιος θέλει να με κατηγορήσει ας το κάνει». Για τι πράγμα κατηγορούσαν τη Σάρλοτ Μπροντέ; αναρωτήθηκα. Και διάβασα πώς η Τζέιν Έιρ ανέβαινε στη στέγη, όταν η κυρία Φέρφαξ έφτιαχνε μαρμελάδες, και ατένιζε τον ορίζοντα πέρα από τους αγρούς. Κι ύστερα λαχταρούσε –και γι’ αυτό την κατηγορούσαν–, γιατί «τότε λαχταρούσα να έχω μία όραση ικανή να υπερβεί αυτά τα όρια, ικανή να φτάσει στον πολύβουο κόσμο, στις πόλεις, στις γεμάτες ζωή περιοχές για τις οποίες είχα ακούσει αλλά τις οποίες ποτέ δεν είχα δει, όταν θα προσθέσω ότι τότε ποθούσα να έχω περισσότερες εμπειρίες απ’ όσες είχα, να συναντήσω περισσότερους ανθρώπους που να μου μοιάζουν, να γνωρίσω μεγαλύτερη ποικιλία χαρακτήρων απ’ αυτήν που μου προσφερόταν εδώ. Εκτιμούσα τα καλά της κυρίας Φέρφαξ και τα καλά της Αντέλ, αλλά πίστευα ότι υπήρχαν και άλλα, λαμπρότερα είδη καλοσύνης, και ήθελα να τα γνωρίσω κι αυτά. 

»Ποιος θα με κατηγορήσει; Αναμφίβολα, πολλοί. Θα πουν ότι είμαι ανικανοποίητη. Δεν μπορούσα να κάνω αλλιώς. Η ανησυχία ήταν στη φύση μου. Καμιά φορά με αναστάτωνε σε βαθμό οδύνης [...].

»Δεν έχει νόημα να λέει κανείς ότι οι άνθρωποι πρέπει να ικανοποιούνται με την ηρεμία. Οι άνθρωποι έχουν ανάγκη από δράση και, αν δεν τη βρίσκουν, τη δημιουργούν από μόνοι τους. Εκατομμύρια άνθρωποι είναι καταδικασμένοι σε μια μοίρα πιο στάσιμη από τη δική μου και εκατομμύρια εξεγείρονται σιωπηρά εναντίον του κλήρου τους. Κανείς δεν ξέρει πόσες εξεγέρσεις εκτός από τις πολιτικές ζυμώνονται καθημερινά στις μάζες ζωής στις οποίες ζουν οι άνθρωποι. Θεωρείται γενικά ότι οι γυναίκες είναι πολύ ατάραχες. Αλλά οι γυναίκες νιώθουν όσο νιώθουν κι οι άνδρες· έχουν ανάγκη να εξασκούν τις ικανότητές τους και έχουν ανάγκη από ένα πεδίο δράσης για τις προσπάθειές τους όσο το έχουν ανάγκη και οι αδελφοί τους. Υποφέρουν από τους υπερβολικά αυστηρούς περιορισμούς και από την υπερβολικά μεγάλη στασιμότητα, όπως θα υπέφεραν και οι άνδρες. Και είναι στενόμυαλο από την πλευρά των πιο προνομιούχων συνανθρώπων τους να λένε πως οι γυναίκες πρέπει ν’ αρκούνται να φτιάχνουν γλυκίσματα και να πλέκουν κάλτσες, να παίζουν πιάνο και να κεντούν πορτοφόλια. Είναι απερίσκεπτο να τις καταδικάζουν και να τις περιγελούν όταν αυτές προσπαθούν να κάνουν ή να μάθουν κάτι παραπάνω απ’ ό,τι έχει καθιερώσει ως απαραίτητο για το φύλο τους η συνήθεια. 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Κήπος βιβλίων» του Παναγιώτη Γούτα (προδημοσίευση)

«Κήπος βιβλίων» του Παναγιώτη Γούτα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τον πρόλογο του συγγραφέα Παναγιώτη Γούτα της ανθολογίας κειμένων του «Κήπος βιβλίων – Διαβάζοντας Θεσσαλονικείς και Αμερικανούς πεζογράφους», που θα κυκλοφορήσει στις 17 Μαΐου από τις εκδόσεις Νησίδες.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Κάνα δυο φωτογραφίες» (προδημοσίευση)  – Η καλλιτεχνική πορεία του ΛΕΞ από το 2014 μέχρι και σήμερα μέσα από τον φακό του Δημήτρη Μουγκού

«Κάνα δυο φωτογραφίες» (προδημοσίευση)  – Η καλλιτεχνική πορεία του ΛΕΞ από το 2014 μέχρι και σήμερα μέσα από τον φακό του Δημήτρη Μουγκού

Προδημοσίευση από το φωτογραφικό λεύκωμα «Κάνα δυο φωτογραφίες» του Δημήτρη Μουγκού, στο οποίο αποτυπώνεται η καλλιτεχνική πορεία του ΛΕΞ, από το 2014 και τον πρώτο του δίσκο «Ταπεινοί και Πεινασμένοι» μέχρι και σήμερα. Το βιβλίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Petites-Maisons.

Επιμέλεια:...

«Η νοσταλγία κι εγώ» της Μάρως Βαμβουνάκη (προδημοσίευση)

«Η νοσταλγία κι εγώ» της Μάρως Βαμβουνάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Μάρως Βαμβουνάκη «Η νοσταλγία κι εγώ», που θα κυκλοφορήσει στις 24 Μαρτίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

— Αναρωτιέμαι τι νοσταλγείς;
— …
— Νοσταλγείς κάτι που συνέβη ή κάτι πο...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Τα ρόδα δεν πεθαίνουν ποτέ» του Γκούναρ Στόλεσεν (προδημοσίευση)

«Τα ρόδα δεν πεθαίνουν ποτέ» του Γκούναρ Στόλεσεν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκούναρ Στόλεσεν [Gunnar Staalesen] «Τα ρόδα δεν πεθαίνουν ποτέ» (μτφρ. Βαγγέλης Γιαννίσης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 7 Ιουνίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Υπάρχουν κάποιε...

2ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: Η καρδιά του βιβλίου χτυπάει και φέτος στα Χανιά με «ατομικές και συλλογικές ταυτότητες»

2ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: Η καρδιά του βιβλίου χτυπάει και φέτος στα Χανιά με «ατομικές και συλλογικές ταυτότητες»

Ο Δήμος Χανίων σε συνδιοργάνωση με την Περιφέρεια Κρήτης εγκαινιάζουν το 2ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων, από την Τρίτη 20 έως και το Σάββατο 24 Ιουνίου 2023. Στην κεντρική εικόνια, ο Δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης και ο Διευθυντής του Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων, ο δημοσιογράφος Μανώλης Πιμπλής.

...
Μαρία Ηλιού: «Θέλησα να γράψω ένα μυθιστόρημα που να πηγαίνει κατευθείαν στην καρδιά»

Μαρία Ηλιού: «Θέλησα να γράψω ένα μυθιστόρημα που να πηγαίνει κατευθείαν στην καρδιά»

Με αφορμή το μυθιστόρημά της «Μια φιλία στη Σμύρνη» (εκδ. Μίνωας), το οποίο τιμήθηκε φέτος με το βραβείο Ουράνη πεζού λόγου, η σκηνοθέτις, σεναριογράφος και συγγραφέας Μαρία Ηλιού μιλά για τη Σμύρνη, την κινηματογραφική της παιδεία και τις λογοτεχνικές επιρροές της.

Συνέντευξη στ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Τα ρόδα δεν πεθαίνουν ποτέ» του Γκούναρ Στόλεσεν (προδημοσίευση)

«Τα ρόδα δεν πεθαίνουν ποτέ» του Γκούναρ Στόλεσεν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκούναρ Στόλεσεν [Gunnar Staalesen] «Τα ρόδα δεν πεθαίνουν ποτέ» (μτφρ. Βαγγέλης Γιαννίσης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 7 Ιουνίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Υπάρχουν κάποιε...

«Αρκτικό καλοκαίρι» του Ντέιμον Γκάλγκατ (προδημοσίευση)

«Αρκτικό καλοκαίρι» του Ντέιμον Γκάλγκατ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ντέιμον Γκάλγκατ [Damon Galgut] «Αρκτικό καλοκαίρι» (μτφρ. Κλαίρη Παπαμιχαήλ), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 24 Μαΐου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Οι δύο άντρες κάθονταν στις πο...

«Ο γυάλινος κήπος» της Τατιάνας Τσιμπουλεάκ (προδημοσίευση)

«Ο γυάλινος κήπος» της Τατιάνας Τσιμπουλεάκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Τατιάνας Τσιμπουλεάκ [Tatiana Ţîbuleac] «Ο γυάλινος κήπος» (μτφρ. Άντζελα Μπράτσου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 15 Μαΐου από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 25 καλύτερα λογοτεχνικά έργα γραμμένα από γυναίκες συγγραφείς – από τη Μέρι Σέλεϊ στην Έλενα Φερράντε

Τα 25 καλύτερα λογοτεχνικά έργα γραμμένα από γυναίκες συγγραφείς – από τη Μέρι Σέλεϊ στην Έλενα Φερράντε

Σε δημοσίευσή της στον Independent, η αρθρογράφος Clarisse Loughrey ξεχώρισε τα εικοσιπέντε σημαντικότερα λογοτεχνικά έργα που γράφτηκαν από γυναίκες συγγραφείς. Στη φωτογραφία, μία από αυτές, η Octavia E. Butler [1947 - 2006], συγγραφέας μυθιστορημάτων επιστημονικής φαντασίας με έντονο κοινωνικό και πολιτικό υ...

«Φάκελος αρχαιοκαπηλία»: Νικόλας Ζηργάνος, Ανδρέας Αποστολίδης και Γιάννης Μαρής

«Φάκελος αρχαιοκαπηλία»: Νικόλας Ζηργάνος, Ανδρέας Αποστολίδης και Γιάννης Μαρής

Φάκελος αρχαιοκαπηλία με προτάσεις τριών βιβλίων: «Επιχείρηση “Νόστος”: Ένα χρυσό στεφάνι και μια Κόρη για τον Αλέξη Καρρά» (εκδ. Τόπος), του Νικόλα Ζηργάνου, «Αρχαιοκαπηλία και εμπόριο αρχαιοτήτων – Μουσεία, έμποροι τέχνης, οίκοι δημοπρασιών, ιδιωτικές συλλογές» (εκδ. Άγρα), του Ανδρέα Αποστολίδη και  «Ίλ...

Bιβλία αυτοβοήθειας, αυτογνωσίας και προσωπικής βελτίωσης: 20 επιλογές από τις καλύτερες πρόσφατες εκδόσεις

Bιβλία αυτοβοήθειας, αυτογνωσίας και προσωπικής βελτίωσης: 20 επιλογές από τις καλύτερες πρόσφατες εκδόσεις

Κανείς δεν μπορεί να λύσει το πρόβλημά σου, αν δεν κάνεις ο ίδιος την αρχή για να βοηθήσεις τον εαυτό σου. Είκοσι επιλογές από τις καλύτερες πρόσφατες εκδόσεις βιβλίων αυτοβοήθειας, αυτογνωσίας και προσωπικής βελτίωσης από τους επαγγελματίες του είδους.

Επιμέλεια: Book Press...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

13 Δεκεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2022

Έφτασε η στιγμή και φέτος για την καθιερωμένη εδώ και χρόνια επιλογή των εκατό από τα καλύτερα βιβλία λογοτεχνίας της χρονιάς που φτάνει σε λίγες μέρες στο τέλος της. Ε

ΦΑΚΕΛΟΙ