maigret gabin700 rain

Για το μυθιστόρημα του Georges Simenon «Ο Μαιγκρέ φοβάται» (μτφρ. Αργυρώ Μακάρωφ, εκδ. Άγρα). Στην κεντρική φωτογραφία, o Jean Gabin ως Maigret.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Επιστρέφοντας από ένα διεθνές συνέδριο της αστυνομίας, στο Μπορντώ, ο Μαιγκρέ κάνει μια στάση στην κωμόπολη Φοντεναί, για να επισκεφτεί τον παλιό του φίλο, Ζυλιέν Σαμπό, ο οποίος είναι δικαστής. Προσδοκά λίγη ησυχία μετά τη βαβούρα του συνεδρίου και ένα ήρεμο σαββατοκύριακο με τον παιδικό του φίλο. Αντ' αυτού, τον περιμένει δουλειά: οι κάτοικοι είναι τρομοκρατημένοι εξαιτίας δυο φόνων. 

Το πρώτο θύμα ήταν ο εκκεντρικός αριστοκράτης Ρομπέρ ντε Κουρσόν, και το δεύτερο μια ηλικιωμένη γυναίκα, η παλιά μαμή της πόλης. Φαινομενικά, οι φόνοι δεν συνδέονται αλλά έχουν διαπραχθεί με την ίδια μέθοδο. Στο Φοντεναί, όλοι βλέπουν στον Μαιγκρέ έναν από μηχανής θεό, διότι δεν εμπιστεύονται τις αρχές της πόλης. Σύντομα, ο Μαιγκρέ θα διακρίνει το κοινωνικό/ταξικό χάσμα ανάμεσα στους απλούς ανθρώπους και την παλιά αριστοκρατία, ένα χάσμα που μολύνει με το δηλητήριό του ακόμα και τις πιο απλές διαδικασίες. Κάτω από τη βροχή που πέφτει ακατάπαυστα, ο νεαρός γιατρός Αλαίν Βερνού θα σκοντάψει πάνω σ' ένα τρίτο πτώμα, το οποίο ανήκει στον παλαβό μεθύστακα της πόλης. Ο Σαμπό, ο ανακριτής και παιδικός φίλος του Μαιγκρέ, αδυνατεί να τα βγάλει πέρα, αλλά δεν αποφασίζει να ζητήσει επισήμως τη βοήθεια του έμπειρου φίλου του. Και ο Μαιγκρέ νιώθει φόβο - κάτι που δεν του συμβαίνει συχνά. Δεν φοβάται τον δολοφόνο αλλά την αρρώστια που φωλιάζει σ' αυτή τη φαινομενικά βαρετή και ήσυχη πολίχνη, το μίσος που μεταμορφώνει τους καθημερινούς ανθρώπους σε όχλο έτοιμο να λιντσάρει όποιον έχει την ατυχία να πέσει στα χέρια του. Με τη διακριτική παρέμβαση του Μαιγκρέ το μυστήριο θα βρει τη λύση του και το κοινό αίσθημα θα ικανοποιηθεί. Ανακουφισμένος, ο επιθεωρητής θα επιστρέψει επιτέλους στο ανοιξιάτικο Παρίσι και στη ρουτίνα του. Του απομένουν τρία χρόνια ακόμα για να βγει σε σύνταξη.

Η βροχή είναι πανταχού παρούσα σε κάθε σελίδα του βιβλίου, και όχι μόνο όταν οι ήρωες βρίσκονται σε εξωτερικούς χώρους. Τα βρεγμένα ρούχα που αναδίδουν μια βαριά μυρωδιά, η παγωνιά και η υγρασία στο εσωτερικό των σπιτιών, οι λάσπες και τα πλημμυρισμένα χαντάκια, τα φώτα που διακρίνονται θολά.

Το βιβλίο είναι το όγδοο από τα 13 μυθιστορήματα με ήρωα τον Μαιγκρέ που έγραψε ο Σιμενόν κατά την διαμονή του στο Κονέκτικατ, το διάστημα 1950-1955 (Εδώ αξίζει να σημειωθεί ότι την ίδια περίοδο, έγραψε άλλα 14 βιβλία, αστυνομικά και μη). Όπως λένε οι ειδικοί Σιμενόν-λόγοι, θα μπορούσε να έχει υπότιτλο το Βιβλίο της Βροχής ή το Βιβλίο του Φόβου. Πράγματι, η βροχή είναι πανταχού παρούσα σε κάθε σελίδα του βιβλίου, και όχι μόνο όταν οι ήρωες βρίσκονται σε εξωτερικούς χώρους. Τα βρεγμένα ρούχα που αναδίδουν μια βαριά μυρωδιά, η παγωνιά και η υγρασία στο εσωτερικό των σπιτιών, οι λάσπες και τα πλημμυρισμένα χαντάκια, τα φώτα που διακρίνονται θολά. (Σε όλα τα βιβλία του Σιμενόν, ο καιρός κατέχει σημαίνουσα θέση. Ίσως γι' αυτό ο Έρνεστ Χέμινγουεϊ έγραφε, στα ημερολόγιά του από την Ανατολική Αφρική: "Αν είναι να κάνεις κάμπινγκ υπό βροχή στην Αφρική, δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο για διάβασμα από τα βιβλία του Σιμενόν, και μ' αυτά δεν μ' ένοιαζε πόσο θα κρατούσε η βροχή").

Χαρακτηριστικό της αμερικανικής περιόδου του Σιμενόν είναι ότι αρχίζει να "εξανθρωπίζει" ιδιαίτερα τον ήρωά του: τον δείχνει να νιώθει το βάρος της ηλικίας του, να αναπολεί τις παιδικές αναμνήσεις και να συνειδητοποιεί ότι τίποτα δεν αντέχει στη φθορά του χρόνου. Επίσης, ο Μαιγκρέ διατυπώνει πλέον ανοιχτά τις αμφιβολίες του για το δικαστικό σύστημα και την απονομή της δικαιοσύνης, για την αποτελεσματικότητα της πάταξης του εγκλήματος, για την ενοχή και τη σημασία της. Αντιγράφω από το επίμετρο του εκδότη Σταύρου Πετσόπουλου: "Είναι απόλυτα ανατρεπτικό στην ιστορία του αστυνομικού μυθιστορήματος το γεγονός πως ένας αστυνομικός επιθεωρητής μπορεί να έχει τέτοια στάση απέναντι στην τιμωρία, εκτός της ηθικολογίας και του γράμματος του νόμου".

Η γραφή του Σιμενόν είναι ρεαλιστική, ο λόγος του πυκνός, γεμάτος μικρές έως ασήμαντες λεπτομέρειες που αποτυπώνουν το κλίμα και την ατμόσφαιρα της κάθε ιστορίας.

Όπως συμβαίνει σε όλα τα βιβλία του Σιμενόν, η περιγραφή της τοπικής κοινωνίας και των χαρακτήρων, πρωταγωνιστών ή κομπάρσων, παίζει καίριο ρόλο. Ίσως να είναι πιο σημαντικές οι σκέψεις του επιθεωρητή από το ίδιο το έγκλημα και την εξιχνίασή του. Αντιγράφω πάλι από το επίμετρο: "Συχνά, η τοπική άκρως συντηρητική κοινωνία της γειτονιάς ή της κωμόπολης, ύπουλη, προδοτική, που αρέσκεται να μαρτυράει, να χαφιεδίζει, να φαντασιώνει και να κατασκευάζει ενόχους, μπορεί να συντρίψει και να δολοφονήσει τελικά έναν άνθρωπο".

Η γραφή του Σιμενόν είναι ρεαλιστική, ο λόγος του πυκνός, γεμάτος μικρές έως ασήμαντες λεπτομέρειες που αποτυπώνουν το κλίμα και την ατμόσφαιρα της κάθε ιστορίας. Τα ρούχα, τα καπέλα και τα γυαλιά των ηρώων δίνουν το στίγμα του καθενός, όπως για παράδειγμα, στην αρχή του Ο Μαιγκρέ Φοβάται, η περιγραφή του αριστοκράτη Βερνού ντε Κουρσόν, με τον οποίο συνταξιδεύει ο επιθεωρητής. Στο δικό του επίμετρο, ο συγγραφέας Κώστας Καλφόπουλος ονομάζει τον Σιμενόν "Μπαλζάκ των μικροαστών", και τον τοποθετεί μέσα στο ευρύτερο πολιτιστικό πλαίσιο της Γαλλίας, αλλά και της αστυνομικής λογοτεχνίας.

Τα βιβλία του Σιμενόν είναι απολαυστικά. Χωρίς να καταφεύγει σε λογικά τερτίπια και τραβηγμένες πλοκές, καταφέρνει μέσα σε 200 σελίδες περίπου να αφηγηθεί μια φέτα ζωής από τη μεταπολεμική Γαλλία και τις συνήθειές της, να σκιαγραφήσει δείγματα όλων των κοινωνικών τάξεων και στρωμάτων, να τονίσει τις αλλαγές που φέρνει ο χρόνος στον ήρωά του και στα ήθη της χώρας του.

* Η ΧΙΛΝΤΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ είναι μεταφράστρια και συγγραφέας.

altΟ Μαιγκρέ φοβάται
Georges Simenon
Μτφρ. Αργυρώ Μακάροφ
Άγρα 2015
Σελ. 256, τιμή εκδότη €12,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ GEORGES SIMENON


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ο άρχοντας των μυγών, του Γουίλιαμ Γκόλντινγκ

Ο άρχοντας των μυγών, του Γουίλιαμ Γκόλντινγκ

Για το μυθιστόρημα του William Golding «Ο άρχοντας των μυγών» (μτφρ. Έφη Τσιρώνη, εκδ. Διόπτρα), «αλληγορική παραβολή, διδακτικός μύθος, φιλοσοφικό μυθιστόρημα πάνω στην ανθρώπινη φύση». Στην κεντρική εικόνα στιγμιότυπο από την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου, το 1963, σε σκηνοθεσία του Peter Brook.

Της...

Η ιστορία των αλόγων, της Μάγια Λούντε - Το τρίτο βιβλίο της τετραλογίας του περιβάλλοντος

Η ιστορία των αλόγων, της Μάγια Λούντε - Το τρίτο βιβλίο της τετραλογίας του περιβάλλοντος

Τα άλογα, τα ζώα, ο πλανήτης γη και οι άνθρωποι. Τότε, τώρα και στο μέλλον. Αυτό είναι με δυο μόνο λόγια το θέμα του τρίτου βιβλίου από την τετραλογία του περιβάλλοντος της Μaja Lunde με τίτλο «Η ιστορία των αλόγων» (μτφρ. Δέσπω Παπαγρηγοράκη) που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

...
Φάουστ: μια τραγωδία, του Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκαίτε

Φάουστ: μια τραγωδία, του Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκαίτε

Για το εμβληματικό κείμενο του Johann Wolfgang von Goethe «Φάουστ: μια τραγωδία» (μτφρ. Πέτρος Μάρκαρης, εκδ. Κείμενα).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Ολοκληρώνοντας τον Φάουστ του Γκαίτε, αυτό που μπορώ να καταθέσω ως το μέγα διακύβευμα της ανάγνω...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Σινεμά στη μεγάλη και στη μικρή οθόνη

Σινεμά στη μεγάλη και στη μικρή οθόνη

Η Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση προτείνει δύο ντοκιμαντέρ βασισμένα σε θεατρικές παραστάσεις της: ένα στο You Tube κανάλι του Ιδρύματος και ένα στον θερινό κινηματογράφο «Στέλλα». Κεντρική εικόνα: Η Μαρία Διακοπαναγιώτου από την παράσταση «Όρνιθες» του Νίκου Καραθάνου.

Επιμέλεια: Book Press ...

Μαρία Καμπάνταη: «Το μοίρασμα ιστοριών μεταξύ των ανθρώπων έχει πάντα ιαματικό ρόλο»

Μαρία Καμπάνταη: «Το μοίρασμα ιστοριών μεταξύ των ανθρώπων έχει πάντα ιαματικό ρόλο»

Η Μαρία Καμπάνταη με αφορμή την πρώτη της συλλογή αφηγημάτων «Ανελκυστήρας» (εκδ. Αρμός), με ιστορίες βγαλμένες από τη δουλειά της ως ψυχολόγου σε δημόσια μονάδα υγείας.

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλί...

Γαλήνη (διήγημα)

Γαλήνη (διήγημα)

Απ’ όταν χώρισε, άλλαζε σπίτια συχνά ‒τέσσερα διαμερίσματα σε έξι χρόνια‒, λες κι η ζωή τον εκδικούνταν επειδή ως τότε πάντα απεχθανόταν τις αλλαγές.

Διήγημα της Αλέκας Πλακονούρη

Το τελευταίο διαμέρισμα όμως τ’ αγάπησε με την πρώτη ματιά, ίσως επειδή ήταν πολύ φωτ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Ο θάνατος του Οδυσσέα, του Δημήτρη Σίμου (προδημοσίευση)

Ο θάνατος του Οδυσσέα, του Δημήτρη Σίμου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Δημήτρη Σίμου «Ο θάνατος του Οδυσσέα – Μια Περιπέτεια του Αστυνόμου Καπετάνου», το οποίο κυκλοφορεί στις 10 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

20...

Η χώρα των άλλων, της Λεϊλά Σλιμανί (προδημοσίευση)

Η χώρα των άλλων, της Λεϊλά Σλιμανί (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Leila Slimani «Η χώρα των άλλων» (μτφρ. Κλαιρ Νεβέ, Μανώλης Πιμπλής), που κυκλοφορεί στις 10 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Την πρώτη φορά που η Ματίλντ επισκέφθηκε...

Άνθρωποι στο περιθώριο, του Ούλριχ Αλεξάντερ Μπόσβιτς (προδημοσίευση)

Άνθρωποι στο περιθώριο, του Ούλριχ Αλεξάντερ Μπόσβιτς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ulrich Alexander Boschwitz «Άνθρωποι στο περιθώριο» (μτφρ. Μαρία Αγγελίδου, Άγγελος Αγγελίδης), που κυκλοφορεί στις 9 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έξι καλά ελληνικά αστυνομικά

Έξι καλά ελληνικά αστυνομικά

Τέσσερα μυθιστορήματα και δύο συλλογές αστυνομικών ιστοριών Ελλήνων συγγραφέων, επιλεγμένα από την πρόσφατη βιβλιοπαραγωγή.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Επιλογή οκτώ μεταφρασμένων αστυνομικών μυθιστορημάτων από τις πρόσφατες κυκλοφορίες.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Ήταν Σάββατο του Λαζάρου 26 Απριλίου 1986 όταν σημειώθηκε το μεγαλύτερο, μέχρι τότε, πυρηνικό δυστύχημα στην ιστορία. Μια σειρά εκρήξεων προκάλεσε την καταστροφή του αντιδραστήρα 4 του Πυρηνικού Σταθμού Παραγωγής Ενέργειας στο Τσερνομπίλ της τότε Σοβιετικής Ένωσης και σημερινής Ουκρανίας. Τριάντε πέντε χρόνια μετά, ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

19 Μαΐου 2021 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έξι καλά ελληνικά αστυνομικά

Τέσσερα μυθιστορήματα και δύο συλλογές αστυνομικών ιστοριών Ελλήνων συγγραφέων, επιλεγμένα από την πρόσφατη βιβλιοπαραγωγή. Της Χίλντας Παπαδημητρίου

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ