faulkner william

Για το μυθιστόρημα του Ουίλιαμ Φόκνερ (William Faulkner) «Φως τον Αύγουστο» (μτφρ. Παναγιώτης Κεχαγιάς, εκδ. Gutenberg).

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης

Για τους μεγάλους συγγραφείς, εκείνους που διαστέλλουν τον χρόνο μέσα μας, που υφαίνουν αργά και σταθερά τον ιστό τους σε ξεχασμένες γωνιές της ψυχής μας, αναγκάζοντάς μας τακτικά να κατεβαίνουμε τις σκάλες στο υπόγειο, μία ανάγνωση ισούται με καμία. Ο Φόκνερ δεν αποδέχεται χρονικούς περιορισμούς, φευγαλέες εντυπώσεις, σπουδή και λησμονιά. Κατοικεί μόνιμα στο μεταίχμιο πραγματικότητας και ονείρου που συνιστά την πνευματική μας ύπαρξη. Κάθε νέα ανάγνωση, επομένως, αποτελεί μια πρώτη ανάγνωση, ένα ακόμα πέρασμα μέσα από την ονειροχώρα που έπλασε ο ευφυής Αμερικανός.

Ένα κάρο σταματά σε έναν σκονισμένο δρόμο του Νότου και παίρνει μαζί του μια έγκυο κοπέλα, τη Λένα, η οποία αναζητά πεισματικά τον νεαρό άντρα (περιφερόμενος, διαφεύγει μονίμως από τις ευθύνες του) με τον οποίο ελπίζει να παντρευτεί και να συμβιώσει. Η πορεία της θα τη φέρει από μια πόλη στην άλλη, έως το Τζέφερσον. Εκεί θα ξεκινήσει μια αλυσίδα γεγονότων, η οποία θα προσφέρει την ευκαιρία στον Φόκνερ να ξετυλίξει τον δημιουργικό του μίτο, το άκρο του οποίου βρίσκεται χωμένο βαθιά στα σκοτάδια της ανθρώπινης ψυχής. Τόσο βαθιά που ούτε το Φως του Αυγούστου δεν μπορεί να τα φωτίσει, παρά μόνο ως φλόγα που κατακαίει.

gutenberg faulkner fos ton avgousto 2

Ο συγγραφέας θα αφήσει ξανά τον κήπο του να καρποφορήσει με ανθρώπους, τόπους και τρόπους, τόσο οικείους όσο κι απόμακρους. Η πένα του διαγράφει τεράστια τόξα, περικλείοντας την ανθρώπινη κατάσταση, ενώ ταυτόχρονα την περιορίζει σε μια επαρχία, μια πολίχνη, ένα οίκημα, ένα δωμάτιο. Εκεί το μερικό γίνεται καθολικό, το έλασσον μείζον, η επιμέρους κίνηση κι ο ενίοτε ασυνάρτητος λόγος περικλείουν το άπαν. Ο χωρικός καθίσταται αυτοστιγμεί εκπρόσωπος του είδους, η γυναίκα κυοφορεί το άλγος του φύλου της και ο άντρας φέρει την κατάρα της κυριαρχίας ως σκιά που τον ακολουθεί στον τάφο.

Ο Μπάιρον και ο άπιστος Μπράουν στέκουν ο ένας απέναντι στον άλλον ως το τέλος του βιβλίου. Ο δεύτερος συνεχώς σε κίνηση, να διαφεύγει, να εγκαταλείπει ασυλλόγιστα, προδίδοντας όχι μόνο τη γυναίκα αλλά και τον «φίλο» του Κρίσμας για μια αμοιβή που ποτέ δεν θα εισπράξει.

Οι σελίδες του βιβλίου κινούνται αργά σαν όνειρο, ένας βηματισμός που βραδυπορεί, με τη βαρύτητα να τον τραβά. Η παρουσία της εγκύου κοπέλας που αναζητά τον πατέρα, η επαφή της με τον τίμιο και ηθικό Μπάιρον που θέλει να την αποκαταστήσει και του αποσυνάγωγου ιερέα Χάιταουερ που θέλει να τον αποτρέψει. Ο Μπάιρον και ο άπιστος Μπράουν στέκουν ο ένας απέναντι στον άλλον ως το τέλος του βιβλίου. Ο δεύτερος συνεχώς σε κίνηση, να διαφεύγει, να εγκαταλείπει ασυλλόγιστα, προδίδοντας όχι μόνο τη γυναίκα αλλά και τον «φίλο» του Κρίσμας για μια αμοιβή που ποτέ δεν θα εισπράξει. Στον αντίποδα, ο συνετός Μπάιρον, να επιχειρεί να ισορροπήσει τις απώλειες, αντισταθμίζοντας τον πόνο, επαναφέροντας την κοσμική ισορροπία στην ταχύτητα του χρόνου και την εντροπία που ο αντίπαλος του εκπροσωπεί. Δεν είναι τόσο το άδικο όσο η ακηδία, την οποία αντιπαλεύει με το ενδιαφέρον και την εμπλοκή του.

politeia deite to vivlio 250X102

Η ιστορία του Κρίσμας 

Οι παράλληλες ιστορίες κατέχουν ξεχωριστή δύναμη, με σημαντικότερη εκείνη του μιγά με το παράξενο όνομα Κρίσμας. Ο τελευταίος αποτελεί κομβικό πρόσωπο για την εξέλιξη του βιβλίου. Όντας ο ίδιος θύμα κακοποίησης, θα στραφεί εναντίον του μοναδικού προσώπου (της μοναχικής γυναίκας) που θα του φερθεί ανθρώπινα επιδεικνύοντάς του τρυφερότητα. Στον κόσμο της ενοχής και του βιασμένου Εγώ, εκείνον του Φόκνερ, όπου ο άνθρωπος βυθίζεται συνεχώς στο τέναγος ενός παρελθόντος πλήρους απωθημένων και διεστραμμένης σεξουαλικότητας που βρίσκει διέξοδο αποκλειστικά με τη μορφή της επιβολής ή της αποδοχής της εξουσίας, οι ανθρώπινες σχέσεις ορίζονται από το σκοτάδι της ψυχής, απομονώνοντας τους ανθρώπους στη σφαίρα της ανικανότητας σύνδεσης και ανταπόδοσης.

Ο Κρίσμας θα διαπράξει φόνο και θα κυνηγηθεί σαν άγριο σκυλί από τους ρατσιστές κατοίκους της πόλης. Ο αργός διασκελισμός στο Φως τον Αύγουστο δείχνει να κυριαρχεί μέχρι τη σκηνή προς το τέλος, όπου ο άγγελος-εκδικητής με τη μορφή ενός ντόπιου πρώην στρατιώτη διώκει και σκοτώνει τον «αράπη» Κρίσμας. Η ταχύτητα της δράσης είναι εντυπωσιακή, η όψη του εκτελεστή καθαρή, άσπιλη και κλινική – εμφανής η απόλυτη βεβαιότητά του ότι τον κινεί ο Μέγας Παίκτης, μια ανώτερη δύναμη, τυφλή και άσπλαχνη. Η σιγουριά του ενός έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την αμφιβολία του άλλου ήρωα, του ιερέα ονόματι Χάιταουερ, ο οποίος αίρει τις αμαρτίες του ταπεινού ποιμνίου του ζοφερού οίκου του θεού. Ο ιερέας θα βρεθεί εν τω μέσω, μολονότι επιχείρησε μέχρι τέλους να αποφύγει το πικρό ποτήρι. Αμαρτωλός και ο ίδιος, μεταξύ αμαρτωλών θνητών, έλαβε μια απόφαση: να παραμείνει μακριά από τους ανθρώπους που δεν τον ενέταξαν, δεν τον αποδέχτηκαν. Παθητικός θεατής ενός κόσμου σαθρού που έχει πάψει από καιρό να κατανοεί, έχει αποσυρθεί από τα εγκόσμια.

Όμως, ο νεκρός με τη σειρά του θα πάρει την εκδίκησή του. Η εικόνα του αποτρόπαιου θανάτου θα στοιχειώσει για πάντα τους μετέχοντες.

Όμως, η μοίρα του μοναχικού ανθρώπου όταν τεθεί προ ηθικού διλήμματος αποδεικνύεται σκληρή. Θα κληθεί σε πρωταγωνιστικό ρόλο και θα το πράξει υπακούοντας στην εσωτερική του φωνή. Μπροστά στο ανόσιο έγκλημα, στον φόνο, θα αφήσει να ακουστεί η κραυγή του: «Άνθρωποι, άνθρωποι!», λες και η επίκληση της ανθρώπινης ιδιότητας των εκτελεστών είναι αρκετή για να αλλάξει τον ρου των πραγμάτων. Αλίμονο, δεν θα βρει συμπαραστάτες στο διάβημά του – μόνο πιόνια αταλάντευτα (να τρέμεις εκείνους που δεν αμφιβάλλουν ποτέ) έτοιμα να σκοτώσουν και να σκοτωθούν. Ο μιγάς με το παράξενο όνομα «Κρίσμας» θα εκτελεστεί και θα ευνουχιστεί με φρικτό τρόπο, ώστε η τάξη θα βασιλέψει ξανά στον Νότο. Όμως, ο νεκρός με τη σειρά του θα πάρει την εκδίκησή του. Η εικόνα του αποτρόπαιου θανάτου θα στοιχειώσει για πάντα τους μετέχοντες. Το μέγα αμάρτημα της ρατσιστικής βίας θα λεκιάσει τους ίδιους, τα παιδιά τους και τους επιγόνους τους.

Το φως του Αυγούστου προχωρά αργά αλλά σταθερά. Θα σταθεί σαν φωτοστέφανο στο κεφάλι του άντρα που έχει πλέον εκπνεύσει.

Όμως, την ίδια ώρα, το φως του Αυγούστου λάμπει επί δικαίους και αδίκους. Τυλίγει με τη θέρμη του τα ανθρώπινα, όσο μιαρά κι αν είναι. Δείχνει όμως προτίμηση σ’ ένα συγκεκριμένο σπίτι, σε μια αυλή, μια πολυθρόνα, όπου ένας αποσυνάγωγος ιερέας κάθεται μοναχικός και άπελπις και ανασύρει μνήμες του παρελθόντος του. Εγγονός δικηγόρου, γιός γιατρού και ταυτόχρονα πολεμιστή που δεν πυροβόλησε ποτέ άνθρωπο, ο Χάιταουερ, το σύμβολο του ευγενούς Νότου, προσφέρει την ευκαιρία στον Φόκνερ να μεγαλουργήσει σ’ ένα από τα ωραιότερα κεφάλαια του βιβλίου (το 20ό), καλπάζοντας με μοναδικό τρόπο ανάμεσα στις εποχές, στις γενιές, στον χρόνο που φεύγει κάτω από την πένα του, υπενθυμίζοντάς μας πόσοι μετά από εκείνον προσπάθησαν να τον αντιγράψουν (μόνο ο Κόρμακ ΜακΚάρθι τον προσέγγισε επαρκώς). Το κεφάλαιο θα κλείσει με τους επιθανάτιους οραματισμούς του ιερέα, ο οποίος γνωρίζει ότι έχει έρθει η ώρα του. Δεν θα προλάβει να ψελλίσει μια προσευχή όπως θα το ήθελε. Οι έφιπποι πρόγονοι θα τον τραβήξουν μαζί τους. Το φως του Αυγούστου προχωρά αργά αλλά σταθερά. Θα σταθεί σαν φωτοστέφανο στο κεφάλι του άντρα που έχει πλέον εκπνεύσει.

Αργότερα, στο καταληκτικό κεφάλαιο ένα κάρο εμφανίζεται και παίρνει μαζί του τη Λένα με το μωρό και τον Μπάιρον για να τους οδηγήσει κάπου αλλού, όχι τόσο μακριά όσο θα χρειαζόταν ούτε τόσο κοντά όσο θα προτιμούσαν. Ο χρόνος που πέρασε εξάλλου είναι ελάχιστος για τα ανθρώπινα δεδομένα και η Λένα, η ζωή που φέρνει τη ζωή, δεν θυμάται πότε κιόλας έφτασε από τη μια κομητεία στην άλλη. Η παρτίδα θα ξαναστηθεί, και τα πιόνια θα πάρουν πάλι τις θέσεις τους. Αυτή τη φορά, χωρίς τη μεσολάβηση του δημιουργού, το παιχνίδι της ζωής θα συνεχιστεί μακριά από τις σελίδες ενός βιβλίου που έφτασε στο τέλος του.

Το ύφος του έργου

Θα μπορούσα να αναφέρω πληθώρα παραδειγμάτων σχετικά με το πώς ο Φόκνερ χειρίζεται τον λόγο και τι επιτυγχάνει, αλλά ο χώρος δεν το επιτρέπει, οπότε θα δώσω ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της προσίδιας γλώσσας του Φόκνερ – του πώς ο συγγραφέας ανοικειώνει, αποσπώντας το αντικείμενο από τον αυτοματισμό της καθημερινής του χρήσης που το καθιστά ανενεργό άρα αμιγώς χρηστικό. Εν αρχή, το κάρο, το οποίο μεταφέρει την έγκυο στο αρχικό ξετύλιγμα της ιστορίας. Ο συγγραφέας επιχειρεί επιτυχώς τη «σημασιολογική μετατόπιση» (Σκλόφσκι), αποσπώντας την έννοια από τη σημασιολογική σειρά που βρίσκεται και την τοποθετεί με τη χρήση ρητορικών σχημάτων σε άλλη σειρά. Το κάρο, ένα ξύλινο χρηστικό αντικείμενο μεταφοράς μετατρέπεται σε σύμβολο, ως αλληγορική απεικόνιση.

Συγκεκριμένα, το αντικείμενο μέσα από τις συνειρμικές σκέψεις της Λένα ενσωματώνει τρεις διαδοχικές σημασίες: Χώρο, χρόνο, αίσθηση. Και τα τρία αυτά διαπλέκονται, λογοτεχνικώ τω τρόπω, στο μυαλό της, με τον Φόκνερ ενορχηστρωτή. Το αντικείμενο μεταφοράς βιώνεται ως αίσθηση (ακοή προηγούμενη της όρασης), ενώ στη συνέχεια το υποκείμενο (η Λένα) μετακινείται στον χρόνο προτού μετακινηθεί στον χώρο μέσω μιας ακόμα αίσθησης (ανάμνηση / φαντασία). Φαντάζεται τον εαυτό της ήδη επάνω στο αντικείμενο και την ίδια στιγμή αλλού, αφού ακούει και φαντάζεται πριν δει και βιώσει. Οι πολλαπλοί εαυτοί της (εκείνη τώρα, εκείνη τότε, εκείνη μετά) θα έχουν ήδη κάνει αυτό που θα ακολουθήσει, δεδομένου ότι το έχει ήδη φανταστεί, άρα έχει ήδη γίνει. Αυτό που ισχύει όμως για τη Λένα, ισχύει και για τον άντρα που αναζητά. Ο Λούκας, εάν δεχτούμε την προηγούμενη αλληλουχία, θα την ακούσει, όχι την ίδια, αλλά το κάρο ως μεταφορικό της μέσο πριν τη δει «Και μετά θα με δει και θα χαρεί πολύ. Κι έτσι θα δει δύο πριν θυμηθεί». Η διαστολή της φαντασίας ως επιθυμίας παραβιάζει τα όρια του χωροχρόνου, μετατρέποντάς τον σε υποχείριό της. Η μία θα γίνει δύο, κάτι που θεωρητικά θα υποχρεώσει τον άπιστο να αποδεχτεί τη διπλή παρουσία πιο εύκολα από το να ήταν μία.

Ο αναγνώστης στέκει μετέωρος, καθώς αναμετριέται με τον αφηγηματικό τρόπο του Φόκνερ, ξεχωρίζοντας λέξεις που κατέχουν κεντρική θέση στους συνειρμούς του, οι οποίες ξεχύνονται σε προτάσεις που δικτυώνονται, διαπλέκονται και δείχνουν να ξεφεύγουν από την αμεσότητα της πρόσληψης. Αυτές όμως οι στιγμές είναι λιγότερες από άλλα βιβλία του στα οποία οι εσωτερικοί μονόλογοι κυριαρχούν και η «πολυφωνία», σύμφωνα με την οπτική του Μπαχτίν, συνεπάγεται πολλαπλές ανταγωνιστικές φωνές και όχι μία κυρίαρχη φωνή, εκείνη του αφηγητή. Το Φως τον Αύγουστο μπορεί να είναι ένα από τα πλέον άμεσα έργα του, αλλά ο Φόκνερ αφήνει την οργή να ξεχειλίσει, αν κι όχι με δεκάρικους ή αφοριστικά λογύδρια περί αδικίας και φυλετισμού (όποιος ζητά κάτι τόσο απτό, ελπιδοφόρο και αναζωογονητικό ας προστρέξει στη ζεστή αγκαλιά της Χάρπερ Λι).

Θα σκοντάψουν, θα λαθέψουν, θα φανούν κατώτεροι των περιστάσεων, θα απογοητευτούν και θα θελήσουν να αποσυρθούν στην ουτοπία των οικείων ανθρώπων και των ευγενών σκέψεων.

Κάθε φορά που ο αναγνώστης επιχειρεί να ταυτιστεί με κάποιον από τους ήρωες, ο συγγραφέας σπεύδει με περίτεχνες αφηγηματικές κινήσεις να παγώσει την ευκολία. Σαφώς και υπάρχουν θετικοί ήρωες, αλλά -όπως και στη ζωή- είναι ελάχιστοι, όπως εξάλλου και οι κακοί. Και ο Φόκνερ, ως Μέγας Αρχιερέας της λογοτεχνίας, το γνωρίζει καλά και δεν χαρίζεται, ακόμα και σε εκείνους τους ήρωες που έχουν ξεκάθαρα την προτίμησή του. Θα σκοντάψουν, θα λαθέψουν, θα φανούν κατώτεροι των περιστάσεων, θα απογοητευτούν και θα θελήσουν να αποσυρθούν στην ουτοπία των οικείων ανθρώπων και των ευγενών σκέψεων. Και εκεί όμως θα τους κυνηγήσει ο όχλος, το κακό που έχει συχνότερα την όψη της αρετής, και θα τους ξετρυπώσει αναγκάζοντάς τους να πάρουν θέση.

Τα πλάσματα που κοιτάζουν μέσα του και μας αντιγυρίζουν το βλέμμα έχουν πρόσωπα στεγνά, ψυχές στεγνές, ζωές στεγνές.

Ο Φόκνερ δεν επιθυμεί να προσφέρει παραμυθία. Αργά, σταθερά, ανασύρει τον καθρέφτη, στήνοντάς τον πάλι μπροστά μας. Αυτή τη φορά έχει το ιδιαίτερο ύφος του Αμερικανού συγγραφέα: είναι λερός από την κάψα του Νότου, λεκιασμένος από τις αναθυμιάσεις του ανθρώπινου μόχθου, όζοντας από την αποφορά της τυφλής πίστης και της φυλετικής καθαρότητας. Τα πλάσματα που κοιτάζουν μέσα του και μας αντιγυρίζουν το βλέμμα έχουν πρόσωπα στεγνά, ψυχές στεγνές, ζωές στεγνές. Αποστρέφουν με αηδία το βλέμμα από την όψη τους, μισώντας το είναι τους και στρέφοντας εκδικητικά το μίσος προς τους άλλους – ιδίως εκείνους που είναι διαφορετικοί, εκείνους που θεωρούν κατώτερους. Ο συγγραφέας είναι παρών, μεταφέροντάς μας τον θρίαμβο της βαρβαρότητας, την συντριβή της ελπίδας, τον βάναυσο ακρωτηριασμό (ο φυσικός θα επέλθει, αφότου έχει προηγηθεί ο εσωτερικός). Εντούτοις, η λογοτεχνία είναι η εκδίκηση του καλλιτέχνη επί του πραγματικού, είναι η άρνησή του, ένα ανοιχτός ορίζοντας συμβάντων, όπου οι νομοτέλειες ανατρέπονται και ο «ετερόκοσμος μολύνεται» από τη συγγραφική ματιά.

Υ.Γ. Μια μικρή ένσταση στη στρωτή, εξ όσων μπορώ να κρίνω, μετάφραση του Παν. Κεχαγιά εντοπίζεται στο εξής: δεν θεωρώ πως ο Φόκνερ χρειάζεται να μεταφερθεί πάση θυσία στο πνεύμα της εποχής μας. Αυτό ισχύει σε πρώτο επίπεδο για την απόδοση των ύβρεων που μου φάνηκαν ελαφρώς υπερβολικές, αν κι αυτό μπορεί να θεωρηθεί από κάποιους αποδεκτό. Εκείνο που μου φάνηκε όμως άστοχο ήταν κάτι που αρκετοί φίλοι αναγνώστες παρατήρησαν και στο οποίο αναφέρθηκαν χαμογελώντας. Αφορά στην έκφραση «Άντρες, πεταμένα λεφτά» ως απόδοση του «You darn men». Μια πιο «συμβατική» προσέγγιση θα ήταν, θεωρώ, προτιμότερη.

 *Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΡΑΜΠΕΣΙΝΗΣ είναι πτυχιούχος Αγγλικής Φιλολογίας. Διαχειρίζεται το βιβλιοφιλικό blog Αναγνώσεις.


Απόσπασμα από το βιβλίο

«Η ΜΝΗΜΗ ΠΙΣΤΕΥΕΙ πρὶν ἡ γνώση θυμηθεί. Πιστεύει γιὰ περισσότερο ἀπ' ὅ,τι θυμᾶται, γιὰ περισσότερο κι ἀπ' ὅ,τι ἡ γνώση ἀναρωτιέται. Γνωρίζει θυμᾶται πιστεύει ἕνα διάδρομο μέσα σ' ἕνα ψηλό μεγάλο δαιδαλῶδες παγωμένο σπηλαιῶδες κτίριο ἀπὸ βαθυκόκκινα τοῦβλα καπνισμένα ἀπὸ καμινάδες πιὸ πολλὲς κι ἀπ' τὶς δικές του, χτισμένο σ' ἕνα κατάξερο οἰκόπεδο γεμάτο στάχτες ποὺ περιβάλλεται ἀπὸ ἀπέραντα ἐργοστάσια ποὺ ξερνοῦν καπνό, περιφραγμένο μ' ἕναν συρμάτινο φράχτη τρία μέτρα ψηλὸ σὰν φυλακή ἢ ζωολογικὸς κῆπος, ὅπου σὲ τυχαῖα κι ἀλλοπρόσαλλα ξεσπάσματα, τρέμοντας σὰν τὰ σπουργίτια, τὰ ὀρφανὰ ποὺ φοροῦν πανομοιότυπες καὶ ὁμοιόμορφες ποδιὲς ἀπὸ γαλάζιο ντρίλι μπαινοβγαίνουν στη θύμηση ἐνῶ στὴ γνώση μένουν ἀκλόνητα σὰν τοὺς καταθλιπτικοὺς τοίχους, τὰ καταθλιπτικὰ παράθυρα στὰ ὁποῖα κάθε χρόνο ὅταν ἔπιαναν οἱ βροχές ἡ καπνιὰ ἀπὸ τὰ γειτονικὰ φουγάρα κυλοῦσε σὰν μαῦρα δάκρυα».

Δυο λόγια για τον συγγραφέα 

Ο Ουίλιαμ Φόκνερ γεννήθηκε στο New Albany κοντά στην Οξφόρδη της Πολιτείας του Μισισιπή το 1897. Παρόλο που ο προπάππος του ήταν συνταγματάρχης και σπουδαία φυσιογνωμία του αμερικανικού Νότου, ο Φόκνερ δεν έγινε δεκτός στο στρατό όταν η Αμερική μπήκε στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Λίγο αργότερα, κατάφερε να καταταγεί στην καναδική και, στη συνέχεια, στη βρετανική βασιλική αεροπορία, και μετά τον πόλεμο φοίτησε για ένα διάστημα στο Πανεπιστήμιο του Μισισιπή. Εγκατέλειψε τις σπουδές του -ήταν, εξάλλου, μετριότατος φοιτητής- και ασχολήθηκε με δουλειές του ποδαριού, ανάμεσά τους ένα βιβλιοπωλείο στη Νέα Υόρκη και μια μικρή εφημερίδα στη Νέα Ορλεάνη, όπου το 1924 ο φίλος του Φιλ Στόουν φρόντισε να εκδοθεί σε 1.000 αντίτυπα η συλλογή ποιημάτων του The marble faun.

william faulkner

Στη Νέα Ορλεάνη γνωρίστηκε με έναν κύκλο λογοτεχνών στον οποίο συμμετείχε ο Σέργουντ Άντερσον, που τον ενθάρρυνε να στραφεί στην πεζογραφία, κι έτσι γεννήθηκε το πρώτο του μυθιστόρημα, Η πληρωμή του στρατιώτη, που εκδόθηκε από τον εκδοτικό οίκο Boni and Liveright το 1926. Το 1929 γράφτηκε το μυθιστόρημα Ο αχός και το πάθος. Την ίδια χρονιά παντρεύτηκε κι έπιασε δουλειά, νυχτερινή βάρδια, στην τροφοδοσία ενός τοπικού ηλεκτρικού σταθμού. Εκείνο το διάστημα, μέσα σε έξι βδομάδες του καλοκαιριού, από τα μεσάνυχτα ως τις τέσσερις το πρωί, γεννήθηκε το Καθώς ψυχορραγώ, που κυκλοφόρησε την αμέσως επόμενη χρονιά (1930). Το Φως τον Αύγουστο βγήκε δυο χρόνια μετά, το 1932.

Αν και αναγνωρισμένος συγγραφέας, ο Φώκνερ πέρασε βασανισμένη ζωή βυθισμένος στον αλκοολισμό και την κατάθλιψη. Στον κόσμο του, παρά την επικέντρωση στον αμερικανικό νότο, η αφήγηση προσλαμβάνει οικουμενική σημασία ως στάση απέναντι στο ανθρώπινο πεπρωμένο και σε προβλήματα όπως οι φυλετικές διακρίσεις. Το 1949 τιμήθηκε με το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας, το 1955 με το National Book Award και με το Pulitzer Prize for fiction (για το μυθιστόρημα A fable), το 1962 με το Χρυσό Μετάλλιο Λογοτεχνίας της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Γραμμάτων και -μετά θάνατον- για δεύτερη φορά με το Pulitzer Prize (για το μυθιστόρημα The reivers). Πέθανε από ανακοπή καρδιάς στο 1962.

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Το φως της καρδιάς» της Μπάνου Μουστάκ (κριτική) – Το Διεθνές Βραβείο Μπούκερ 2025 κόντρα στην πατριαρχία

«Το φως της καρδιάς» της Μπάνου Μουστάκ (κριτική) – Το Διεθνές Βραβείο Μπούκερ 2025 κόντρα στην πατριαρχία

Για τη συλλογή διηγημάτων της Μπάνου Μουστάκ (Banu Mushtaq) «Το φως της καρδιάς» (μτφρ. Ιφιγένεια Ντούμη, εκδ. Καστανιώτη), που τιμήθηκε με το Διεθνές Βραβείο Μπούκερ 2025. Εικόνα: Από το εξώφυλλο της αγγλικής έκδοσης.

Γράφει ο Σόλωνας Παπαγεωργίου

...
«Esteiros: Στα λασποτόπια του Τάγου» του Σοέιρου Περέιρα Γκόμες (κριτική) – Η Πορτογαλία των ταξικών ανισοτήτων και της παιδικής εργασίας

«Esteiros: Στα λασποτόπια του Τάγου» του Σοέιρου Περέιρα Γκόμες (κριτική) – Η Πορτογαλία των ταξικών ανισοτήτων και της παιδικής εργασίας

Για το μυθιστόρημα του Σοέιρου Περέιρα Γκόμες (Soeiro Pereira Gomes) «Esteiros: Στα λασποτόπια του Τάγου» (μτφρ. Νίκος Πρατσίνης, εκδ. Μονόκλ). Εικόνα: Από το ντοκιμαντέρ «Este...

Δέκα χρόνια «Λίγη ζωή» της Χάνια Γιαναγκιχάρα – Πώς διαβάζουμε σήμερα την εναλλακτική στο «μεγάλο αμερικανικό μυθιστόρημα»

Δέκα χρόνια «Λίγη ζωή» της Χάνια Γιαναγκιχάρα – Πώς διαβάζουμε σήμερα την εναλλακτική στο «μεγάλο αμερικανικό μυθιστόρημα»

Για το μυθιστόρημα της Χάνια Γιαναγκιχάρα (Hanya Yanagihara) «Λίγη ζωή» (μτφρ. Μαρία Ξυλούρη, εκδ. Μεταίχμιο), που επανακυκλοφορεί σε επετειακή, σκληρόδετη έκδοση 10 χρόνια από την π...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τριάντα βιβλία κουίρ θεματολογίας που εκδόθηκαν το 2025 και συμβάλλουν στην ορατότητα και ακουστικότητα βιωμάτων που συστηματικά και διαχρονικά αποσιωπήθηκαν.

Γράφει η Φανή Χατζή

Καθώς είναι η τρίτη χρονιά που συγκεντρώνουμε τους καλύτερους τίτλους ...

«Ο κήπος με τις φράουλες» του Φίλιππου Φιλίππου (κριτική) – Νουάρ μυθιστόρημα με υπαρξιακά ερωτήματα και διάχυτο ερωτισμό

«Ο κήπος με τις φράουλες» του Φίλιππου Φιλίππου (κριτική) – Νουάρ μυθιστόρημα με υπαρξιακά ερωτήματα και διάχυτο ερωτισμό

Για το μυθιστόρημα του Φίλιππου Φιλίππου «Ο κήπος με τις φράουλες» (εκδ. Πατάκη). Εικόνα: Από το «Body heat» (1981) του Λόρενς Κάσνταν.

Γράφει ο Θόδωρος Σούμας 

Διαβάσαμε τον ...

Ντέιβιντ Χιουμ και Ιμάνουελ Καντ: Οι δύο Διαφωτιστές των ορίων της γνώσης

Ντέιβιντ Χιουμ και Ιμάνουελ Καντ: Οι δύο Διαφωτιστές των ορίων της γνώσης

Για τα φιλοσοφικά δοκίμια του Ντέιβιντ Χιουμ (David Hume) «Ο σκεπτικιστής, ο επικούρειος, ο στωικός, ο πλατωνικός» (μτφρ. Γιάννης Λειβαδίτης, εκδ. Ροές) και του Ιμάνουελ Καντ (Immanuel Kant‎‎) «Κριτική του Καθαρού Λόγου» (μτφρ. Αναστάσιος Γιανναράς, εκδ. Παπαζήση).

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μάλινα» της Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν (προδημοσίευση)

«Μάλινα» της Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν [Ingeborg Bachmann] «Μάλινα» (Εισαγωγή – Μτφρ – Επίμετρο – Σημειώσεις: Αλέξανδρος Κυπριώτης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 22 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις πότλατς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«2052, Το μυθιστόρημα των τριών» των Μάνου Στεφανίδη, Γιώργου Αριστηνού & Joe (a.k.a. A.I.) (προδημοσίευση)

«2052, Το μυθιστόρημα των τριών» των Μάνου Στεφανίδη, Γιώργου Αριστηνού & Joe (a.k.a. A.I.) (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο των Μάνου Στεφανίδη, Γιώργου Αριστηνού & Joe (a.k.a. A.I.) «2052, Το μυθιστόρημα των τριών», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν καν...

«Συναίνεση» της Βανεσά Σπρινγκορά (προδημοσίευση)

«Συναίνεση» της Βανεσά Σπρινγκορά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό βιβλίο της Βανεσά Σπρινγκορά [Vanessa Springora] «Συναίνεση» (μτφρ. Γιώργος Κωνσταντίνος Μιχαηλίδης, επιμέλεια μτφρ. Μιρέλα Διαλέτη), το οποίο αναμένεται να κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Μετρονόμος.

Επιμέλεια: Κώστας ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τριάντα βιβλία κουίρ θεματολογίας που εκδόθηκαν το 2025 και συμβάλλουν στην ορατότητα και ακουστικότητα βιωμάτων που συστηματικά και διαχρονικά αποσιωπήθηκαν.

Γράφει η Φανή Χατζή

Καθώς είναι η τρίτη χρονιά που συγκεντρώνουμε τους καλύτερους τίτλους ...

Τέσσερα ποιητικά έργα από τις εκδόσεις Βακχικόν – Τρεις συλλογές και ένα υβριδικό κείμενο

Τέσσερα ποιητικά έργα από τις εκδόσεις Βακχικόν – Τρεις συλλογές και ένα υβριδικό κείμενο

Τρία ποιητικά έργα και ένα υβριδικό, πεζό και ποίηση μαζί, κυκλοφόρησαν πρόσφατα από τις εκδόσεις Βακχικόν. Εικόνα: Πίνακας του Maurice Denis.

Επιμέλεια: Book Press

Τρία νέα ποιητικά έργα και ένα ακόμη, υβριδικό, νουβέ...

Τα οκτασέλιδα ποίησης του «Μπιλιέτου» – Επιλογές από την πρόσφατη σοδειά

Τα οκτασέλιδα ποίησης του «Μπιλιέτου» – Επιλογές από την πρόσφατη σοδειά

Επιλογές από την πρόσφατη σοδειά των οκτασέλιδων του «Μπιλιέτου» (2023 – 2025). Στο κέντρο της εικόνας, πίνακας του Γιάννη Δημητράκη (1958-2022).

Γράφει ο Παναγιώτης Γούτας

Οι καλαίσθητες και ποιοτικές εκδόσεις «Μπιλιέτο» συνεχίζουν την τύπωσ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΦΑΚΕΛΟΙ