politiki anypakoi kentriki

Για τα δοκίμια των Henry David Thoreau «Πολιτική ανυπακοή» (μτφρ. Γιώργος Λαμπράκος, εκδ. Πατάκη) και Frédéric Bastiat «Ο Νόμος» (μτφρ. Σωτήριος Παπασωτηρίου, εκδ. Παπαδόπουλος).

Του Μύρωνα Ζαχαράκη

Ισχύει άραγε πως οτιδήποτε είναι νόμιμο είναι και ηθικό ή μήπως η δικαιοσύνη υπάρχει ανεξάρτητα από τις κοινωνικές συμβάσεις; Τι δικαιολογεί την κρατική παρέμβαση στην ιδιωτική ζωή του ατόμου; Με τέτοια ερωτήματα κλήθηκε από πολύ νωρίς να αναμετρηθεί η φιλελεύθερη σκέψη. Η πολιτική ανυπακοή, που εκφράστηκε αρχικά από τον Θωμά Ακινάτη και θεμελιώθηκε θεωρητικά από τον Τζον Λοκ, είναι ένα από τα θεμέλια κάθε γνήσιας δημοκρατίας.

Ως γνωστόν, δημοκρατία είναι εκείνο το πολίτευμα όπου οι αποφάσεις για τα κοινά λαμβάνονται από τους ίδιους τους κυβερνωμένους (άμεσα ή μέσω αντιπροσώπων). Κάθε δημοκρατία στηρίζεται απαραίτητα σε δύο βασικές αρχές: την αρχή της πλειοψηφίας και την αρχή της λαϊκής κυριαρχίας. Στην αρχαία αθηναϊκή δημοκρατία του 5ου π.Χ. αιώνα, το άτομο, σε γενικές γραμμές, όφειλε να είναι υποταγμένο στο κοινωνικό σύνολο. Ο δήμος διέθετε απόλυτη εξουσία απέναντι στα μέλη του και μπορούσε, λόγου χάρη, να εκδιώξει κάποιο από αυτά ως «επικίνδυνο» για το πολίτευμα, ακόμη και χωρίς κάποια περαιτέρω αιτιολόγηση (θεσμός του εξοστρακισμού).

Κάθε δημοκρατία στηρίζεται απαραίτητα σε δύο βασικές αρχές: την αρχή της πλειοψηφίας και την αρχή της λαϊκής κυριαρχίας.

Αντίθετα, πυλώνας της σύγχρονης δημοκρατίας είναι η προστασία των ατομικών δικαιωμάτων, ακόμη και κόντρα στη βούληση της πλειοψηφίας. Γι’ αυτό ακριβώς η σύγχρονη δημοκρατία, σε αντιδιαστολή με την αρχαία, ονομάζεται φιλελεύθερη. Βέβαια, στους Νεώτερους Χρόνους, όταν δηλαδή έκανε την εμφάνισή του ο φιλελευθερισμός, ουσιαστικά δεν υπήρχαν στη Δύση δημοκρατίες. Αυτό που υπήρχε ήταν διάφορες μοναρχίες και οι πρώτοι φιλελεύθεροι στοχαστές (π.χ. Λοκ, Μοντεσκιέ) επεδίωκαν να προασπίσουν ορισμένα ατομικά δικαιώματα σε πολιτικό και οικονομικό επίπεδο. Όταν, για παράδειγμα, ο Μοντεσκιέ πρότεινε τη διάκριση των εξουσιών, είχε στο μυαλό του ως πρότυπο, τις φιλελεύθερες μοναρχίες της εποχής του και όχι τις δημοκρατίες του αρχαίου παρελθόντος, οι οποίες τότε έμοιαζαν μάλλον τόσο ξεπερασμένες, όσο ξεπερασμένες μοιάζουν οι φιλελεύθερες μοναρχίες εκείνης της εποχής σε εμάς σήμερα. Η ένωση του φιλελευθερισμού με τη δημοκρατία για πρώτη φορά πραγματοποιήθηκε στις ΗΠΑ στα τέλη του 18ου αιώνα και στην Ευρώπη γύρω στο 1830, με τη θεσμοθέτηση της καθολικής ψηφοφορίας (για τον ανδρικό πληθυσμό). Η δυσπιστία απέναντι στο κράτος πηγάζει από εκείνη την πρώιμη εποχή διαμόρφωσης της φιλελεύθερης παράδοσης, όπου το πολίτευμα ήταν η μοναρχία. «Η μοναρχία είναι σε κάθε περίπτωση ο παπισμός των κυβερνήσεων» έγραφε κάποτε χαρακτηριστικά ο Τόμας Πέιν (Thomas Paine). Αυτή η δυσπιστία των φιλελευθέρων απέναντι στην κρατική εξουσία εκφράζεται και στα βιβλία των Θορώ και Μπαστιά, οι βίοι των οποίων υπήρξαν παράλληλοι, από πολλές απόψεις.

Henry David Thoreau
  Ο Χένρι Ντέιβιντ Θορώ (1817-1862) υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους οραματιστές της Αμερικής του 19ου αιώνα. Γεννήθηκε στο Κόνκορντ της Μασαχουσέτης και σπούδασε στο Χάρβαρντ (1833-1837) κλασική φιλολογία, φυσική ιστορία και μαθηματικά. Ελεύθερο πνεύμα και βαθύς γνώστης της φιλοσοφίας της ζωής έζησε για δύο χρόνια (1845-1847) στην περιοχή Walden Po στις όχθες της λίμνης Ουώλντεν. Ο Θόρω έγραψε επίσης ποιήματα, δοκίμια, το 14τομο Ημερολόγιο καθώς και την Πολιτική ανυπακοή. Πολέμιος του δουλοκτητικού συστήματος, βοήθησε πολλούς σκλάβους να δραπετεύσουν. Οι ιδέες του επηρέασαν, στον 20ο αιώνα, τον Μαχάτμα Γκάντι, τον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, κ.ά.

Ο Χένρι Ντέιβιντ Θορώ (Henry David Thoreau), που θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους Αμερικανούς συγγραφείς, υπήρξε ποιητής, πεζογράφος και δοκιμιογράφος με έντονες οικολογικές ευαισθησίες. Υπήρξε επίσης σφοδρός πολέμιος της δουλείας, σε μια εποχή που αυτή ήταν νόμιμη και δεδομένη στον Δυτικό κόσμο. Πραγματοποίησε σπουδές στο Χάρβαρντ, όπου είχε καθηγητή τον Ραλφ Γουόλντο Έμερσον (Ralph Waldo Emerson), απέκτησε βαθιές γνώσεις των αρχαίων ελληνικών και λατινικών, καθώς και μια ιδιαίτερη αγάπη προς την αγγλική ποίηση. Απογοητευμένος από το εκπαιδευτικό σύστημα του καιρού του, ο Θορώ ίδρυσε με τον αδερφό του ένα ιδιωτικό σχολείο, προκειμένου να εφαρμόσουν σύγχρονες και αντιαυταρχικές παιδαγωγικές μεθόδους. Κατά τη διετία 1845-1847, ο συγγραφέας έζησε σε μια ξύλινη καλύβα που κατασκεύασε ο ίδιος, στο κτήμα του Έμερσον, στις όχθες της λίμνης Walden, δυτικά της Βοστόνης. Λογοτεχνικό καρπό αυτής της περιόδου, θα αποτελέσει το περίφημο έργο του Walden ή η ζωή στη φύση, το οποίο θεωρείται από πολλούς ως πρόδρομος των οικολογικών μανιφέστων.

Το δεύτερο σημαντικό έργο του είναι το ολιγοσέλιδο Περί του καθήκοντος της πολιτικής ανυπακοής (1849), όπου ο Θορώ υποστηρίζει πως όταν ένα κράτος διαπράττει πράξεις αντίθετες με τη συνείδηση των πολιτών του, οι τελευταίοι οφείλουν να αρνηθούν να δώσουν την έγκρισή τους σε αυτή. Πρόκειται για το δικαίωμα της πολιτικής ανυπακοής, βασικό στοιχείο κάθε Κράτους Δικαίου. Στο παρόν βιβλίο, που προέρχεται από δημόσιες ομιλίες του, ο Θορώ αφηγείται το πώς κλείστηκε για μία νύχτα στη φυλακή, ακριβώς επειδή αρνήθηκε να πληρώσει φόρους έξι ετών στο κράτος, με την αιτιολόγηση ότι η τότε κυβέρνηση ζητούσε τους φόρους προκειμένου να εισβάλει στο Μεξικό και να υποδουλώσει τους κατοίκους του, κατά τον μεξικανοαμερικανικό πόλεμο του 1846-1848.

Παρά το γεγονός ότι το ποσό των φόρων τελικά πληρώθηκε από κάποιον ανώνυμο δότη (πιθανώς τη θεία του Θορώ), ο ίδιος δεν έπαψε να επιμένει πως αν κάθε πολίτης ατομικά αρνούνταν να δώσει τη συγκατάθεσή του σε οτιδήποτε θεωρεί αδικία, τότε το κράτος θα ήταν πολύ πιο κοντά στα ιδεατά μας πρότυπα. Αντιμετωπίζοντας με δυσπιστία την κυβέρνηση, ο Αμερικανός συγγραφέας εξηγεί πως όσο λιγότερο κυβερνά μια κυβέρνηση, τόσο καλύτερη κυβέρνηση είναι, δεδομένου ότι τις περισσότερες φορές οι κυβερνήσεις προκαλούν περισσότερη ζημιά απ’ ό,τι ωφελούν. Είναι δείγμα απραξίας να περιμένουμε από τις κυβερνήσεις να κάνουν όσα θεωρούμε αξιόλογα, τη στιγμή που εμείς οι ίδιοι μπορούμε να εναντιωνόμαστε σε όποια πράξη θεωρούμε άδικη, αρνούμενοι να της χορηγήσουμε την έμπρακτη στήριξή μας (π.χ. πληρωμή φόρων).

Ενώ τείνουμε να είμαστε γενικά περήφανοι για τη δημοκρατία μας και θεωρούμε πως ζούμε σε έναν πολιτισμένο κόσμο, συχνά αφήνουμε την πλειοψηφία να λαμβάνει τις αποφάσεις που το κάθε άτομο, πρωτίστως, οφείλει να κρίνει προσεκτικά. Ο σεβασμός για το κράτος και τους νόμους δεν ταυτίζεται πάντοτε με τον σεβασμό για τη δικαιοσύνη, συχνά μάλιστα μπορεί και να συγκρούονται μεταξύ τους. Τότε είναι όμως που ο πολίτης οφείλει να τιμήσει τα ατομικά του δικαιώματα αρνούμενος να υποταχθεί σε οτιδήποτε έρχεται σε αντίθεση με τη συνείδησή του, λέει χαρακτηριστικά ο Θορώ.

Αντιμετωπίζοντας με δυσπιστία την κυβέρνηση, ο Αμερικανός συγγραφέας εξηγεί πως όσο λιγότερο κυβερνά μια κυβέρνηση, τόσο καλύτερη κυβέρνηση είναι, δεδομένου ότι τις περισσότερες φορές οι κυβερνήσεις προκαλούν περισσότερη ζημιά απ’ ό,τι ωφελούν.

Το κράτος λοιπόν οφείλει να προασπίζεται την ελευθερία και τη συνείδηση των ατόμων που το αποτελούν, διαφορετικά χάνει την ηθική νομιμοποίησή του. Επομένως, η πολιτική ανυπακοή δεν είναι απλώς ένα δικαίωμα των ελεύθερων ανθρώπων. Είναι αρχικά και πρωτίστως ένα καθήκον. Καλός πολίτης σημαίνει (και πρέπει να σημαίνει) καλός άνθρωπος. Αυτό το ευσύνοπτο δοκίμιο επηρέασε έντονα, μεταξύ άλλων, τον Τολστόι, τον Γκάντι, τον Αμερικανό πρόεδρο Κένεντι, τον δικαστή Ουίλιαμ Ντάγκλας, τον Μάρτιν Μπούμπερ, και φυσικά τον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, ενώ αποτέλεσε έρεισμα για αρκετές συζητήσεις και διαφωνίες μέχρι σήμερα. Μέσα στο βιβλίο διατυπώνεται η περίφημη φράση του Θορώ, που έχει μείνει στην ιστορία και χρησιμοποιείται ακόμη από όσους θέλουν να θεωρούνται συνεχιστές της σκέψης του: «καλύτερη κυβέρνηση είναι αυτή που κυβερνά λιγότερο». Δυστυχώς, ο Θορώ έφυγε πρόωρα από φυματίωση, σε ηλικία σαράντα πέντε ετών.

Claude Frédéric Bastiat
Ο Φρεντερίκ Μπαστιά (1801-1850) είναι βασικός εκπρόσωπος του κλασικού οικονομικού φιλελευθερισμού. Μετά την Επανάσταση του 1848, εξελέγη βουλευτής στη Γαλλική Εθνοσυνέλευση. Χάρη στη διαύγεια των γραπτών του, με τον έντονα σκωπτικό, πολεμικό αλλά και παιδαγωγικό χαρακτήρα τους, έχει κατ’ επανάληψη χαρακτηριστεί ως ο σημαντικότερος εκλαϊκευτής της κλασικής πολιτικής οικονομίας.

 

Την ίδια περίοδο με εκείνον έζησε ένας άλλος φιλελεύθερος στοχαστής, ο Φρεντερίκ Μπαστιά (Claude Frédéric Bastiat). Επιφανής οικονομολόγος, μέλος της γαλλικής Βουλής και γνωστός για την περίφημη «πλάνη σπασμένου παραθύρου» που επινόησε, μεταξύ άλλων, ο Μπαστιά υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους επικριτές του κρατικού παρεμβατισμού στην οικονομία. Ο Νόμος αποτελεί, δίχως αμφιβολία, το σημαντικότερο έργο του. Σε πλήρη συμφωνία με τον Θορώ, ο Μπαστιά υποστηρίζει μέσα στο βιβλίο ότι όσο λιγότερο επεμβαίνει ο νόμος και η κυβέρνηση στις ανθρώπινες ζωές μέσα σε μια χώρα, τόσο πιο ευτυχισμένοι είναι οι άνθρωποι αυτής της χώρας. Ο πλούτος αποτελεί προϊόν εργασίας και επομένως κάθε απόπειρα ελέγχου του συνιστά «νόμιμη λεηλασία». Υποχρέωση του νόμου είναι απλώς η εγγύηση της ασφάλειας ατόμων και περιουσιών. Οι φιλελεύθεροι, λέει ο Μπαστιά εν έτει 1850, απορρίπτουν όσες μορφές συνεργασίας επιβάλλονται άνωθεν, αλλά αποδέχονται ευχαρίστως την ελεύθερη συνεργασία. Κατά τον Μπαστιά, οι σοσιαλιστές τείνουν να ταυτίζουν εσφαλμένα την κοινωνία με το κράτος, οπότε όταν οι φιλελεύθεροι αντιδρούν ενάντια σε κυβερνητικές παρεμβάσεις, οι σοσιαλιστές τους μέμφονται ότι αντιδρούν απέναντι στους κοινωνικούς θεσμούς συλλήβδην.

Οι σοσιαλιστές τείνουν επίσης να διαιρούν την ανθρωπότητα σε δύο ομάδες: από τη μια μεριά βρίσκεται εκείνο το μέρος της που μοιάζει με ένα είδος φυτού το οποίο απαιτεί κλάδεμα ή με πηλό που περιμένει να πλαστεί, ενώ από την άλλη είναι εκείνο που θα αναλάβει να τη διαμορφώσει, να την «πλάσει» κατά τα δικά του πρότυπα. Συλλαμβάνοντας τον νόμο αρνητικά, δηλαδή ως προστασία των τριών θεμελιωδών αγαθών (της ζωής, της ελευθερίας και της ιδιοκτησίας), ο Μπαστιά αντιτίθεται στις διάφορες (σοσιαλιστικής κυρίως έμπνευσης) προτάσεις υπέρ του κρατικού παρεμβατισμού, μεμφόμενος τους θιασώτες τους ότι βλέπουν αλαζονικά και αφ’ υψηλού τους ανθρώπους όχι ως ελεύθερα όντα, αλλά σαν υλικό που προσφέρεται για τον πειραματισμό των διανοουμένων. Τέλος, κάθε φιλελεύθερος της Αυστριακής Σχολής (και όχι μόνο) μπορεί να αναγνωρίσει το παρακάτω κλασικό επιχείρημα του Μπαστιά:

«Αν οι φυσικές τάσεις των ανθρώπων είναι τόσο κακές ώστε να μην είναι ασφαλές να επιτρέπουμε στους ανθρώπους να είναι ελεύθεροι, τότε πώς γίνεται οι ροπές των ίδιων των οργανωτών να είναι πάντοτε καλές;»

Και τα δύο αυτά κλασικά βιβλία, που γράφτηκαν την ίδια περίοδο, αποστρέφονται έντονα κάθε μορφή κρατικού παρεμβατισμού, προβάλλοντας την ιδέα ενός συρρικνωμένου κράτους που κυβερνάει λίγο και αποτελεσματικά, ως απαραίτητη προϋπόθεση μιας αληθινά ελεύθερης κοινωνίας.

* Ο ΜΥΡΩΝ ΖΑΧΑΡΑΚΗΣ είναι μεταπτυχιακός φοιτητής Φιλοσοφίας.


Thoreau exΠολιτική ανυπακοή
ΧΕΝΡΥ ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΘΟΡΩ
Μτφρ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΛΑΜΠΡΑΚΟΣ
ΠΑΤΑΚΗΣ 2020
Σελ. 96, τιμή εκδότη 5,50

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ HENRY DAVID THOREAU

 

bastiat exΟ Νόμος
FRÉDÉRIC BASTIAT
Μτφρ. ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΠΑΠΑΣΩΤΗΡΙΟΥ
ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ 2018
Σελ. 96, τιμή εκδότη 8,00

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ FRÉDÉRIC BASTIAT


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Για το βιβλίο του Σταύρου Ζουμπουλάκη «Έντεκα συναντήσεις – Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο» (εκδ. Πόλις).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Ένα υβριδικό βιβλίο, που δεν είναι δοκίμιο, δεν είναι αυτοβιογραφία, δεν είναι συλλογή συνεντεύξεων, δεν ...

Ιστορία της μεσαιωνικής φιλοσοφίας, του Φρέντερικ Κάπλστον

Ιστορία της μεσαιωνικής φιλοσοφίας, του Φρέντερικ Κάπλστον

Για τη μελέτη του Fredericκ C. Copleston «Ιστορία της Μεσαιωνικής Φιλοσοφίας» (μτφρ. Γιάννης Δημητρακόπουλος, εκδ. Gutenberg).

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

Η Ιστορία της μεσαιωνικής φιλοσοφίας του Frederick Copleston, ...

Στις φλόγες, της Ναόμι Κλάιν

Στις φλόγες, της Ναόμι Κλάιν

Για το βιβλίο της Naomi Klein «Στις φλόγες – Το καυτό θέμα της κλιματικής αλλαγής» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος, εκδ. Κλειδάριθμος).

Της Λεύκης Σαραντινού

Το Στις φλόγες, της γνωστής συγγραφέως, δημοσιογράφου και ακτιβί...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Πέθανε, σαν σήμερα, στις 21 Ιανουαρίου 1950 ο Τζορτζ Όργουελ. Ο Βρετανός συγγραφέας, κριτικός και δημοσιογράφος Έρικ Άρθουρ Μπλερ γεννήθηκε το 1903. Έμεινε στην ιστορία για την αιχμηρή κριτική που άσκησε σε κάθε είδους ολοκληρωτισμό με τα έργα του «Η φάρμα των ζώων» και «1984».

Επιμέλεια: Book P...

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Για το βιβλίο του Σταύρου Ζουμπουλάκη «Έντεκα συναντήσεις – Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο» (εκδ. Πόλις).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Ένα υβριδικό βιβλίο, που δεν είναι δοκίμιο, δεν είναι αυτοβιογραφία, δεν είναι συλλογή συνεντεύξεων, δεν ...

Ο εξαίσιος ίλιγγος (διήγημα)

Ο εξαίσιος ίλιγγος (διήγημα)

Έφτασε στο Παρίσι στις δώδεκα το μεσημέρι. Ο καιρός ήταν καλός, ο ήλιος έλαμπε αλλά το κρύο ήταν τσουχτερό. Με το που κατέβηκε στην αποβάθρα του σταθμού έβγαλε τον χάρτη από τον σάκο της για να προσανατολιστεί.

Της Νατάσας Χολιβάτου

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Αλέξη Χατζηδάκη «Όψεις τουρισμού – Δεκαοχτώ δοκίμια για την τουριστική ανάπτυξη, τον σχεδιασμό του χώρου και την αρχιτεκτονική», που κυκλοφορεί από τις Cube Art Editions.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Nina George «Τα φώτα του νότου» (μτφρ. Όλγα Γκαρτζονίκα), που κυκλοφορεί στις 7 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος ενός διηγήματος, από τη συλλογή διηγημάτων του Νίκου Παναγιωτόπουλου «Ανήσυχα άκρα», που κυκλοφορεί στις 26 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΗΣΥΧΩΝ ΑΚΡΩΝ

Έν...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Η πιο απροσδόκητη χρονιά φτάνει στο τέλος της. Για τους περισσότερους από εμάς δύσκολα φαντάζεται κανείς άλλη χρονιά που να έκρυβε μια τόσο μεγάλη έκπληξη για όλη την ανθρωπότητα. Δοκιμαστήκαμε και δοκιμαζόμαστε ψυχολογικά, συναισθηματικά, ηθικά, μετράμε απώλειες ανθρώπων δικών μας και αγνώστων που τους νιώθουμε όμω...

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

Μια επιλογή δέκα χριστουγεννιάτικων βιβλίων για πολύ μικρά και λίγο μεγαλύτερα παιδιά από τη βιβλιοπαραγωγή του 2020. Πρόκειται για όμορφα βιβλία που μεταφέρουν το πνεύμα των Γιορτών στους μικρούς αναγνώστες με τρυφερές καλογραμμένες ιστορίες. Στις παρακάτω επιλογές, η εικονογράφηση παρουσιάζει ποικιλία και μεγάλο ε...

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Επιλογή 21 τίτλων από τα καλύτερα ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά μυθιστορήματα που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2020.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

ΕΛΛΗΝΙΚΑ

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

11 Ιανουαρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Πέθανε ο αγαπητός σε Ελλάδα και Γαλλία συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης

Σε ηλικία 77 ετών και έπειτα από μακροχρόνια ασθένεια, πέθανε ο συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης, όπως έγινε γνωστό από τον εκδοτικό του οίκο, τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ