alt

Οι διαδρομές του κυρίου Έκτορα μέσα από τα διηγήματα της Βάσιας Τζανακάρη «Η καρέκλα του κυρίου Έκτορα» (εκδ. Μεταίχμιο).

Του Κώστα Αγοραστού

Η Βάσια Τζανακάρη μάς συστήθηκε πριν από μερικά χρόνια με μια ενδιαφέρουσα συλλογή διηγημάτων, εμπνευσμένων από τραγούδια του Νικ Κέιβ. Έπειτα από ένα «διάλειμμα» που έκανε με το μυθιστόρημα Τζόνυ και Λούλου κυκλοφόρησε πριν από λίγους μήνες τη δεύτερη συλλογή διηγημάτων της. Μια συλλογή αρκετά διαφορετική από την πρώτη. Άλλωστε πώς αλλιώς θα μπορούσε να είναι μιας και η ίδια η Τζανακάρη εγκατέλειψε τη δημοσιογραφία και ασχολήθηκε επαγγελματικά με τη μετάφραση.

Οι ιστορίες των κατοίκων αυτής της πόλης δεν είναι χαρούμενες, δεν χαρακτηρίζονται από επαγγελματικές επιτυχίες και στιγμές προσωπικής ευτυχίας

Στο τελευταίο της βιβλίο οι περισσότερες ιστορίες είναι αυτό που λέμε «αστικές». Προβληματισμοί και μικρά ή μεγαλύτερα δράματα των ανθρώπων της πόλης. Ανθρώπων, όμως, που βαθειά μέσα τους έχουν ριζωμένη την επαρχία. Την αγάπη για τον γενέθλιο τόπο που βρίσκεται μακριά και τους έχει σημαδέψει για πάντα. Οι ιστορίες των κατοίκων αυτής της πόλης δεν είναι χαρούμενες, δεν χαρακτηρίζονται από επαγγελματικές επιτυχίες και στιγμές προσωπικής ευτυχίας. Η Σπυριδούλα, στο όμοτιτλο διήγημα, άθελά της αναβιώνει τη γνωστή ιστορία της Σπυριδούλας Ράπτη, ένας χήρος, όσο περιμένει μάταια τη γυναίκα του, της μαγειρεύει και αποθηκεύει την τροφή σε πλαστικά τάπερ, ένας περιπτεράς αποφασίζει να εγκαταλείψει το παρατηρητήριό του, μετά από πολλά χρόνια και μια παλιά ηθοποιός του θεάτρου αφήνει για πάντα κάτι από την αύρα της σε μια παλιά μονοκατοικία προς ενοικίασιν. Αυτές είναι λίγες από τις ιστορίες με τις οποίες η Τζανακάρη επιχειρεί να σκιαγραφήσει πτυχές της ζωής του σύγχρονου ανθρώπου καθώς και της πόλης μέσα στην οποία ζει.

Η εχθρική πόλη

Συχνά η μεγαλούπολη τσακίζει τους αδύναμους. Ρατσισμός, ξενοφοβία, κλίμα φόβου και εγκατάλειψης χαρακτηρίζει τόσο την πόλη όσο και πολλούς από τους ανθρώπους της. Ο «Ξένος» στο Πεδίο του Άρεως θα είναι πάντα ο εχθρός και το θύμα, η δύσμορφη Ρόζα θα έχει συνεχώς απέναντί της τη χλεύη της γειτονιάς και τέλος η ηρωίδα της πράσινης πολυκατοικίας θα παρατηρήσει για τελευταία φορά τα διαμερίσματα της πρόσοψης ένα προς ένα, πριν χάσει οριστικά τις αισθήσεις της από την πτώση στο κενό. Η Τζανακάρη δεν είναι πεσσιμίστρια εκ πεποιθήσεως. Αγαπάει τους ήρωές της, τους φροντίζει και συνεχώς τους δικαιολογεί για τις πράξεις τους. Πράξεις που κατά την κοσμοθεωρία της συγγραφέως δεν θα μπορούσαν να είναι άλλες. Οι ήρωές της υποφέρουν γιατί ζούνε σε αυτήν την πόλη, αυτήν τη χρονική στιγμή παλεύοντας για την επιβίωσή τους.

alt
   Η Βάσια Τζανακάρη
 

Μια γαλάζια νότα αισιοδοξίας

Ένα από τα ωραιότερα διηγήματα του βιβλίου είναι οι «Διάβες». Η συγγραφέας έχει αξιοποιήσει με πολύ όμορφο τρόπο ένα θρύλο που κυκλοφορούσε στα χωρία της βόρειας Ελλάδας και σύμφωνα με τον οποίο οι Διάβες, οι οποίες ήταν νεραΐδες, κυκλοφορούσαν από χωριό σε χωριό με τα ταμπούρλα τους και το σπασμένο κάρο τους, το οποίο όλο το έφτιαχναν και αυτό όλο χάλαγε. Τις νύχτες έψαχναν για βίδες και παξιμάδια για το κάρο και όταν έβλεπαν απλωμένα παιδικά ρουχαλάκια, στην αυλή κάποιου σπιτιού, ήξεραν ότι μέσα κοιμάται ένα παιδί και πήγαιναν και του έκλεβαν τους μηνίσκους για να τους βάλουν στο κάρο. Οι δοξασίες της επαρχίας μπλέκονται αρμονικά με τις φοβίες της ηρωίδας η οποία ταξιδεύει μέχρι το χωρίο της για να λύσει το μυστήριο που τη βασανίζει από την παιδική της ηλικία.

Η Τζανακάρη με αυτήν τη συλλογή απέτισε φόρο τιμής τόσο σε αγαπημένους της Έλληνες συγγραφείς (Βουτυράς, Αξιώτη, Δημητρίου) όσο και σε κλασικούς αγγλόφωνους (Henry James, Elizabeth Gaskell). Πίσω από τα θεμελιώδη ζητήματα της ανθρώπινης ύπαρξης, τη μοναξιά, την αγάπη και τον θάνατο, φωτογράφισε την Αθήνα της κρίσης με χρώματα ζοφερά. Μπορεί αυτός ο κόσμος να μην αλλάξει ποτέ, πόντοτε όμως θα υπάρχει ένα γαλαζοπούλι να μας σηκώνει από την καρέκλα μας και να οδηγεί τη ματιά μας και τα βήματά μας σε μέρη που δεν είχαμε καν φανταστεί.

Ο ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣΤΟΣ είναι δημοσιογράφος.

altΗ καρέκλα του κυρίου Έκτορα
Βάσια Τζανακάρη
Μεταιχμιο 2014
Σελ. 192, τιμή € 11,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΒΑΣΙΑΣ ΤΖΑΝΑΚΑΡΗ

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Κιθαιρώνας» του Νίκου Α. Μάντη (κριτική) – Στη μαγική ενδοχώρα των Βακχών

«Κιθαιρώνας» του Νίκου Α. Μάντη (κριτική) – Στη μαγική ενδοχώρα των Βακχών

Για το μυθιστόρημα του Νίκου Α. Μάντη «Κιθαιρώνας» (εκδ. Καστανιώτη). Στην κεντρική εικόνα, ένας άντρας και μια γυναίκα κοιτάζουν τον διάσημο πίνακα του William-Adolphe Bouguereau (1825-1905) - The Youth of Bacchus. Νέο βλέμμα, σε ένα αρχέγονο θέμα. 

Γράφει ο Διονύση...

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (κριτική) – Μικροί συμπυκνωμένοι κόσμοι

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (κριτική) – Μικροί συμπυκνωμένοι κόσμοι

Για τη συλλογή διηγημάτων του Μιχάλη Μακρόπουλου «Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» (εκδ. Κίχλη). Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από την ταινία «Στάλκερ» του Αντρέι Ταρκόφσκι. 

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Μπορεί τα διηγήματα του Μιχάλη Μα...

«Μπέμπης» του Θωμά Κοροβίνη (κριτική)

«Μπέμπης» του Θωμά Κοροβίνη (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Θωμά Κοροβίνη «Μπέμπης» (εκδ. Άγρα). Κεντρική εικόνα: Ο Δημήτρης Στεργίου ή «Μπέμπης».

Γράφει ο Νίκος Χρυσός

«Κάθε κομμάτι που παίζουμε αφηγείται κι από μια ιστορία, ένα περιστατικό, μια χαρά, ένα ντέρτι, μια πεθυμιά, ένα όν...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Γιατί Ψυχανάλυση;» Συνομιλίες για τον ψυχικό μας βίο με τη Βίκυ Φλέσσα – Σήμερα: «Γονείς και παιδιά»

«Γιατί Ψυχανάλυση;» Συνομιλίες για τον ψυχικό μας βίο με τη Βίκυ Φλέσσα – Σήμερα: «Γονείς και παιδιά»

Στο πλαίσιο του κύκλου «Γιατί Ψυχανάλυση;» 12 συνομιλίες για τον ψυχικό μας βίο με την Βίκυ Φλέσσα που διοργανώνονται από τις εκδόσεις Αρμός, το Σάββατο 4 Φεβρουαρίου το θέμα είναι «Γονείς και παιδιά».

Επιμέλεια: Book Press

Ο κύκλος συνομιλιών «Γι...

Μενδώνη και Γιατρομανωλάκης στήνουν νέο ΕΚΕΒΙ χωρίς διαβούλευση – Τι καταγγέλλουν οι εκδότες

Μενδώνη και Γιατρομανωλάκης στήνουν νέο ΕΚΕΒΙ χωρίς διαβούλευση – Τι καταγγέλλουν οι εκδότες

Η ηγεσία του υπουργείου Πολιτισμού, Μενδώνη και Γιατρομανωλάκης, στήνει νέο ΕΚΕΒΙ ερήμην εκδοτών και συγγραφέων. Τα σωματεία των εκδοτών καταγγέλλουν ότι δεν υπήρξε καμία ανταπόκριση στα αιτήματά τους για συνάντηση και ζητούν από το υπουργείο, την ύστατη ώρα, να κληθούν για να συνεργαστούν. Φωτογραφία: Το κτίριο που...

«Αστικά βήματα» του Γιώργου Ν. Θεοχάρη (κριτική)

«Αστικά βήματα» του Γιώργου Ν. Θεοχάρη (κριτική)

Για την ποιητική και φωτογραφική συλλογή του Γιώργου Ν. Θεοχάρη «Αστικά βήματα» (εκδ. ΑΩ). Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία του Thorsten Koch.

Γράφει η Διώνη Δημητριάδου

Αναπαράσταση συναισθημάτων με λόγο και ε...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα - πολιτική μαρτυρία του Θόδωρου Σούμα, «Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» το οποίο θα κυκλοφορήσει την ερχόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Επίκεντρο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Τις μέρες που λιγόστευε το φως» του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Τις μέρες που λιγόστευε το φως» του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Όιγκεν Ρούγκε [Eugen Ruge] «Τις μέρες που λιγόστευε το φως» (μτφρ. Τεό Βότσος), το οποίο θα κυκλοφορήσει την ερχόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

1 ΟΚΤΩΒΡΙ...

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Μιχάλη Μακρόπουλου «Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον», που θα κυκλοφορήσει στις 19 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Γιανγκσὶ-ντιέναο (τρεῖς σκηνὲς)  ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

Πρώτος μήνας του νέου έτους και πριν δούμε τι θα φέρει η φετινή πραγματικότητα ας επιτρέψουμε στον εαυτό μας ένα φανταστικό λογοτεχνικό ταξίδι. Οι εκδόσεις Βακχικόν προτείνουν επτά μυθιστορήματα για τους φίλους του φανταστικού. Γιατί η φαντασία σε πάει παντού...

Επιμέλεια: Book Press

...
Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Στο βιβλίο του με τίτλο «The William H. Gass Reader», ο Αμερικανός πεζογράφος William H. Gass επέλεξε τα δώδεκα βιβλία που διαμόρφωσαν τη λογοτεχνική ματιά του. Μια λίστα που, όπως σημειώνει και ο ίδιος στην εισαγωγή του, δεν περιλαμβάνει απαραιτήτως τα «δώδεκα καλύτερα βιβλία» που έχει διαβάσει, καθώς «κάθε σπουδαί...

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Ο κριτικός λογοτεχνίας της βρετανικής εφημερίδας, Guardian, Robert McCrum επέλεξε τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία γραμμένα στα αγγλικά. Στη λίστα του εντοπίζουμε έργα που θεωρούνται πλέον κλασικά, από συγγραφείς όπως οι Ντίκενς, Μέλβιλ, κ.ά., καθώς και μυθιστορήματα από τους ΝτεΛίλο, Ισιγκούρο, Ροθ, Κουτσί, κ.ά. ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

13 Δεκεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2022

Έφτασε η στιγμή και φέτος για την καθιερωμένη εδώ και χρόνια επιλογή των εκατό από τα καλύτερα βιβλία λογοτεχνίας της χρονιάς που φτάνει σε λίγες μέρες στο τέλος της. Ε

ΦΑΚΕΛΟΙ