Για τις «Στιγμές ΙΙ», τα αυτοβιογραφικά κείμενα - μαρτυρίες του Λεωνίδα Κύρκου που συμπληρώνουν τις δυο άλλες εκδόσεις («Στιγμές Ι» και «Στιγμές ΙΙΙ») και κυκλοφορούν από τις εκδόσεις της Εστίας.
Του Σωτήρη Βανδώρου
Ύστερα από μια κουραστική περιοδεία στη Λευκάδα, ο Λεωνίδας Κύρκος συνεχίζει στην Αιτωλοακαρνανία. Έχει βραδιάσει, κάνει κρύο. Στο καφενείο ενός χωριού θαμώνες είναι μαζεμένοι γύρω από την ξυλόσομπα. Άλλοι παίζουν χαρτιά ή τάβλι. Ο Κύρκος με τους συντρόφους του ζητά την άδεια για να τους μιλήσει.
Πράγματι, του δίνουν την προσοχή τους κι ενημερώνονται για τις θέσεις του ΚΚΕ εσωτερικού και το πρόγραμμά του και πώς η φτώχεια και η ανέχεια –που χαρακτήριζε τότε την περιοχή- μπορεί να ανατραπεί. Ακολουθεί σιωπή. Μια γιαγιά που καθόταν παράμερα πλησιάζει τον ομιλητή και του λέει: «Καλά τα λέτε εσείς οι κομμουνιστές, όταν όμως ανεβείτε στην κυβέρνηση θα μου πάρετε την κατσίκα μου»!
Δεν είναι μόνο τα μεγάλα γεγονότα που αποδίδουν την ατμόσφαιρα της πολιτικής ιστορίας. Ενίοτε είναι μικρά περιστατικά, πότε θλιβερά, πότε διασκεδαστικά που συμπυκνώνουν το κλίμα της συγκυρίας, ακόμη και μιας ολόκληρης εποχής. Οι «Στιγμές ΙΙ» του Λεωνίδα Κύρκου (όπως και οι «Στιγμές» Ι και ΙΙΙ, όλα από τις εκδόσεις της Εστίας) περιέχουν βιώματα του μεγάλου πολιτικού που ενώ θα μπορούσαν να καταχωριστούν στα «παραλειπόμενα», ανασύρονται στην επιφάνεια από τη μνήμη κι αποκτούν αναπάντεχη βαρύτητα.
Δεν είναι μόνο τα μεγάλα γεγονότα που αποδίδουν την ατμόσφαιρα της πολιτικής ιστορίας. Ενίοτε είναι μικρά περιστατικά, πότε θλιβερά, πότε διασκεδαστικά που συμπυκνώνουν το κλίμα της συγκυρίας, ακόμη και μιας ολόκληρης εποχής.
Μια άλλη διασκεδαστική ιστορία είναι αυτή στην οποία ο απομνημονευματογράφος με την ιδιότητα του ευρωβουλευτή -εκλέχτηκε το 1981- μεταβαίνει στο πλαίσιο επίσκεψης αντιπροσώπων της Επιτροπής Περιφερειακής Πολιτικής στην Ήπειρο. Στα Γιάννενα προκύπτει η αναμενόμενη υποδοχή με χορούς, κλαρίνα, τραπεζώματα και τα συμπαρομαρτούντα.
Κατόπιν, ο πρόεδρος της επιτροπής ζητά η επίσκεψη να συνεχιστεί σε κάποιο ψαροχώρι του Αμβρακικού. Οι προτάσεις πέφτουν βροχή από τους τοπικούς παράγοντες. Φυσικά, όλοι θέλουν οι επισκέπτες να μεταβούν στο δικό τους χωριό. Πώς να διαλέξουν; Τελικά επιλέγεται η Ανέζα. Γιατί; Απλά, διότι διαθέτει ένα ωραίο γυναικείο όνομα.
Πράγματι, η αντιπροσωπεία θα μεταβεί στην Ανέζα όπου θα επαναληφθεί το σκηνικό. Νταούλια και ζουρνάδες, πιατέλες με ψάρια πηγαινοέρχονται κατά κύματα. Στα όρια πια του σκασμού και σε κλίμα ευθυμίας το γεύμα τελειώνει. Οι κάτοικοι επιθυμούν να δωρίσουν ένα καλάθι με αυγοτάραχο σε κάθε φιλοξενούμενό τους.
Ο πρόεδρος αντιλαμβάνεται ότι αυτό είναι πολύ ακριβό δώρο, ιδιαίτερα για το φτωχό ντόπιο πληθυσμό και καταρχάς αρνείται να το δεχτεί. Όμως με τα πολλά δέχεται καθώς καταλαβαίνει ότι διαφορετικά θα προσβάλει τους οικοδεσπότες. Αυτή ήταν μια από τις πρώτες δια ζώσης εμπειρίες ευρωπαίων αξιωματούχων από το νεότερο τότε μέλος της ΕΟΚ, την Ελλάδα.
* Πρώτη δημοσίευση: «Ελεύθερος Τύπος της Κυριακής», 29/6/2008
Στιγμές ΙΙ
Λεωνίδας Κύρκος
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΣΤΙΑΣ 2008
ΣΕΛ. 77, ΤΙΜΗ €8,58
