Έντουαρντ Χιρς: «Θα έχουμε πάντα την ποίηση»

Με αφορμή την κυκλοφορία της ποιητικής ανθολογίας του Έντουαρντ Χιρς «Ταξιδιωτικός οδηγός για το τραύμα» από τις εκδόσεις Βακχικόν (ανθολόγηση-μετάφραση: Βαγγέλης Αλεξόπουλος, Διώνη Δημητριάδου), ο Αμερικανός ποιητής μοιράζεται μαζί μας στην παρακάτω συνέντευξη τις σκέψεις του για την ποίηση.

Συνέντευξη στην Αγγελική Δημοπούλου

Ο Έντουαρντ Χιρς είναι ένας από τους σημαντικότερους εκφραστές της σύγχρονης αμερικανικής ποίησης. Στην ποίησή του, είναι έκδηλη η παρουσία τόσο του ατομικού, όσο και του συλλογικού τραύματος, ενώ στους στίχους του κρύβονται αντίρροπες δυνάμεις. Η ανθολογία Ταξιδιωτικός οδηγός για το τραύμα (ανθολόγηση-μετάφραση: Βαγγέλης Αλεξόπουλος, Διώνη Δημητριάδου, εκδ. Βακχικόν) αποτελεί μια πρώτη ανθολόγηση της ποίησης του Χιρς στην ελληνική γλώσσα, μέσα από το σύνολο του ποιητικού του έργου.

Μια ανθολογία ποιημάτων –από ολόκληρο το ποιητικό σας έργο– κυκλοφόρησε πρόσφατα για πρώτη φορά στην ελληνική γλώσσα από τις εκδόσεις Βακχικόν. Ποιες είναι οι σκέψεις σας γι’ αυτό το βιβλίο που φτάνει πλέον στα χέρια των Ελλήνων αναγνωστών;

Είναι τεράστια συγκίνηση για μένα να μεταφράζεται μια επιλογή από το έργο της ζωής μου στα ελληνικά. Τα αρχαία ελληνικά είναι για μένα η πρώτη γλώσσα της ποίησης -ο θάνατος του Πάτροκλου ήταν ο πρωταρχικός στίχος που με μύησε στην ποίηση της θλίψης- και θα ήθελα να πιστεύω ότι η δουλειά μου μπορεί να βρει μια θέση στη γενεαλογία. «Μόνο αέρας, αυτά τα λόγια», είπε υποτίθεται η Σαπφώ, «αλλά απολαυστικό να τα ακούς».

Η ποίηση είναι σαν την ψυχανάλυση – υποτίθεται ότι πρέπει να πας εκεί που είναι πιο οδυνηρό, εκεί που πονάει.

Ταξιδιωτικός Οδηγός για το Τραύμα είναι ο τίτλος – αναφορά σε συγκεκριμένο στίχο, και με βάση επίσης την προσέγγιση των ανθολόγων. Είναι το προσωπικό και συλλογικό τραύμα κάτι που επιδιώκετε να εκφράσετε μέσα από την ποίησή σας ή απασχολεί την ποιητική σας σκέψη με τρόπο που αναπόφευκτα καταλήγει στο χαρτί;

Προσπαθώ να γράφω από μέσα από την εμπειρία, προσωπική και συλλογική. Η λυρική ποίηση είναι ατομική, όμως μας συνδέει και με τους άλλους. Η ιστορία είναι κάτι βιωμένο. Ο Καβάφης κατάλαβε πώς μπορεί να μας δώσει ηθικά διδάγματα – τα ιστορικά του ποιήματα είναι παραβολές. Η ποίηση είναι σαν την ψυχανάλυση – υποτίθεται ότι πρέπει να πας εκεί που είναι πιο οδυνηρό, εκεί που πονάει. Μετατρέπουμε αυτά τα τραύματα σε κάτι με το οποίο μπορούμε να ζήσουμε. Η ιδέα να μεταμορφώνω τη λάσπη της ζωής στη χαρά της ποίησης ήταν πάντα κάτι ευγενές για μένα.

Κατά τη γνώμη σας, είναι η ποίηση ένας τρόπος συνειδητοποίησης και αποδοχής, όχι μόνο της απώλειας, αλλά των Πραγμάτων γενικότερα, τόσο για τον ποιητή όσο και για τον αναγνώστη;

Η ποίηση είναι η συμφιλίωση με την απώλεια. Υποθέτω ότι είναι ένας τρόπος αποδοχής της. Προσωπικά, δεν μπόρεσα ποτέ να συμφιλιωθώ με το γεγονός ότι οι άνθρωποι που αγαπάμε πεθαίνουν. Ο κόσμος είναι αποκαρδιωτικός και όμορφος και εφήμερος. Η λυρική ποίηση είναι η καταγραφή της αίσθησης του να είναι κανείς εδώ.

Πολλές από τις βαθύτερες σχέσεις μου ήταν με ανθρώπους που δεν γνώρισα ποτέ, νεκρούς και ζωντανούς, που όλοι είναι ζωντανοί για μένα.

Η σχέση του ποιητή με τον αναγνώστη; Έχετε πει ότι ο αναγνώστης είναι αρχικά ένας ξένος. Ένας άγνωστος με τον οποίο μοιράζεστε, όμως κάτι βαθύ, κάτι που δεν μοιράζεστε με έναν περαστικό ή κάποιον που γνωρίζετε λίγο ή και πολύ. Πώς λειτουργεί αυτό για τον ποιητή, εν προκειμένω για εσάς; Και πώς λειτουργεί ιδανικά για εσάς ως προς τον αναγνώστη;

Πιστεύω ότι η γραπτή ποίηση μπορεί να σφυρηλατήσει τη βαθύτερη σχέση μεταξύ αγνώστων, του ποιητή και του αναγνώστη, δύο ανθρώπων που δεν είναι φυσικά παρόντες ο ένας για τον άλλο. Αυτό επιτρέπει μια οικειότητα που είναι ασύλληπτη στην κοινωνική ζωή. Πολλές από τις βαθύτερες σχέσεις μου ήταν με ανθρώπους που δεν γνώρισα ποτέ, νεκρούς και ζωντανούς, που όλοι είναι ζωντανοί για μένα.

Κάθε ποίημα είναι αγώνας με τον εαυτό, όπως διαβάζουμε στους στίχους σας; Και η ποίηση; Είναι κάτι που απλά είναι ή κάτι που πρέπει να είναι;

Δεν νομίζω ότι υπάρχει κανόνας γι’ αυτό. Τα δικά μου ποιήματα είναι αγώνες με τον εαυτό μου, αλλά αυτό μπορεί να μην ισχύει για άλλους ποιητές. Η Σχολή Ποιητών της Νέας Υόρκης, για παράδειγμα, είχε ένα εύκολο, εκλεπτυσμένο αντικείμενο. Η δική μου δουλειά είναι πιο σκοτεινή και προέρχεται από πιο σκοτεινό μέρος. Αλλά η ευκολία του να είσαι είναι υπέροχο πράγμα.

Ταξιδιωτικός οδηγός για το τραύμαΣτη σύγχρονη πραγματικότητα που διαμορφώνεται, ανησυχείτε για το μέλλον που μπορεί να έχει η ποίηση είτε σε επίπεδο ποσότητας και ποιότητας γραφής, είτε αναγνωσιμότητας;

Δεν υπήρξε ποτέ πολιτισμός χωρίς ποίηση. Είναι μια από τις απαραίτητες τέχνες, όπως η μουσική. Θα έχουμε πάντα την ποίηση. Προσπαθώ να το θυμάμαι αυτό όταν αποθαρρύνομαι με τη σύγχρονη ποίηση (ή τη μουσική ή την τέχνη). Μερικές φορές είναι δύσκολο να δεις μέσα από το δάσος. Αλλά πάντα κάτι φαίνεται, οι άνθρωποι βρίσκουν την ποίηση που χρειάζονται. Απλώς μερικές φορές χρειάζεται πολύς χρόνος για να τη βρουν.

Είστε αναγνωρισμένος ποιητής. Τι εύχεστε για το μέλλον της ποίησης που έχετε ήδη γράψει και τι εύχεστε για τον τρόπο που θα γράψετε ποίηση στο μέλλον;

Κανείς δεν έχει τον έλεγχο της τύχης της δουλειάς του. Αυτό είναι κάτι που αφήνεται σε άλλους. Είναι όνειρο και παρηγοριά να πιστεύουμε ότι η δουλειά μας μπορεί να βρει τον δρόμο της στο άγνωστο, ότι οι άλλοι θα δουν τον εαυτό τους στο έργο μας.

Τι πιστεύετε ότι μπορεί να προσφέρει η ποίηση στον κόσμο σήμερα;

Η ποίηση μας συνδέει με την εσωτερική μας ζωή, τα βαθύτερα συναισθήματά μας, τον πνευματικό μας εαυτό. Ο σύγχρονος κόσμος αποσπά τρομερά την προσοχή. Η ποίηση μας προσφέρει την ευκαιρία να έρθουμε σε επαφή με τον εαυτό μας, με αυτό που είμαστε.

politeia link more

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Μπεατρίζ Χάουσνερ: «Η αγάπη είναι ποίηση και η ποίηση είναι αγάπη»

Μπεατρίζ Χάουσνερ: «Η αγάπη είναι ποίηση και η ποίηση είναι αγάπη»

Συνέντευξη με την Καναδή ποιήτρια Μπεατρίζ Χάουσνερ [Beatriz Hausner] με αφορμή την πρόσφατη έκδοση της συλλογής ποιημάτων της «Λατρευτέ επαναστατημένε έρωτά μου» (μτφρ. Χριστίνα Λιναρδάκη, εκδ. Βακχικόν). 

Συνέντευξη στην Αγγελική Δημοπούλου

Η Μπ...

Έι Τζέι Φιν: «Το Γυναίκα στο Παράθυρο με ταξίδευσε σ' όλο τον κόσμο, αλλά πιστεύω ότι το νέο βιβλίο μου είναι καλύτερο»

Έι Τζέι Φιν: «Το Γυναίκα στο Παράθυρο με ταξίδευσε σ' όλο τον κόσμο, αλλά πιστεύω ότι το νέο βιβλίο μου είναι καλύτερο»

Με αφορμή την έκδοση του δεύτερου μυθιστορήματός του «Τέλος ιστορίας» (μτφρ. Χρήστος Καψάλης, εκδ. Ψυχογιός) συζητήσαμε με τον Αμερικανό συγγραφέα A.J. Finn για το πώς η επιτυχία τού άλλαξε τη ζωή, για το τι είναι ένα καλό μυθιστόρημα αγωνίας, και για πολλά άλλα.

Συνέντευξη στον ...

«Να μεθάς ή να μη μεθάς;» – Ένα ερώτημα με πολλαπλές απαντήσεις σε μια συζήτηση με τον Βέλγο συγγραφέα Λοράν ντε Σουτέρ

«Να μεθάς ή να μη μεθάς;» – Ένα ερώτημα με πολλαπλές απαντήσεις σε μια συζήτηση με τον Βέλγο συγγραφέα Λοράν ντε Σουτέρ

Μια ενδιαφέρουσα συζήτηση για τη επιρροή του ποτού στους ανθρώπους με τον Βέλγο δημοσιογράφο και δοκιμιογράφο Λοράν ντε Σουτέρ [Laurent de Sutter]. Αφορμή το βιβλίο του «Η τέχνη της μέθης» (μτφρ. Ζωή Καραμπέκιου, εκδ. Το μέλλον). 

Συνέντευξη στην Αγγελική Δημοπούλου ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Η Αρουντάτι Ρόι [Arundhati Roy], συγγραφέας μεταξύ άλλων του βιβλίου «Ο θεός των μικρών πραγμάτων» (μτφρ. Μρία Αγγελίδου, εκδ. Ψυχογιός), που κέρδισε το Booker το 1997, είναι σφοδρή πολέμια της κυβέρνησης Μόντι. Πριν από 14 χρόνια είχε ταχθεί υπέρ της ανεξαρτησίας του Κασμίρ και τώρα, έπειτα από τόσα χρόνια, κινήθηκ...

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

Για το βιβλίο της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου «Ελευθέριος Βενιζέλος. Ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλυτρώτων''. Μέσα από τα αρχεία της Επιτροπής Εθνικής Αμύνης Κωνσταντινουπόλεως (1920-1922)» (εκδ. Gutenberg). 

Γράφει ο Σήφης Μπουζάκης

...
«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

Για την ποιητική συλλογή του Σωκράτη Καμπουρόπουλου «Μετείκασμα» (εκδ. Θράκα). Κεντρική εικόνα: Αυτοπροσωπογραφία του ζωγράφου Τζόρτζιο Μοράντι.

Γράφει ο Μιχάλης Μακρόπουλος 

Ένα πρόσωπο σ’ ένα χώρο, ένα στιγμιότυ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μηνά Στραβοπόδη «Συμπληγάδες αξιών» το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Ιουνίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ναι, το ξέρω! Δεν έπρεπε να σκοτώσω. Μα έπρεπε να σκοτώσω. Ξέρω, δεν είνα...

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή ΕΚΠΑ Αντώνη Μακρυδημήτρη «Μικρές δοκιμές», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το μείζον πρόβλημα στην εποχή μας έχει ...

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το κατασκοπικό μυθιστόρημα του Λεν Ντέιτον [Len Deighton] «Αποστολή στο Βερολίνο» (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης), το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Μάλλον φέρνουν κ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Υπάρχουν βιβλία που τυχαίνει να συμπίπτουν με πολυαναμενόμενες εκδόσεις, δεν μπαίνουν στο οπτικό πεδίο του κοινού ή πολλές φορές μένουν στη σκιά πολύ δημοφιλών τίτλων με παρόμοια θεματική. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουίρ βιβλία. Κάποια ακούγονται και διαβάζονται περισσότερο από άλλα. Σήμερα, λοιπόν, ημέρα εορτασμο...

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Σύμμαχοι, ενίοτε κι αντίπαλοι. Αγαπημένοι, μα κάποιες φορές σε άλλο μήκος κύματος. Με αφορμή την Ημέρα του Πατέρα (16 Ιουνίου) επιλέξαμε πέντε βιβλία που βρίσκονται σε κυκλοφορία και αναδεικνύουν την πολυπλοκότητα και την ουσιαστική δύναμη που φέρει ο πατέρας ως ρόλος και ως υπόσταση. Κεντρική εικόνα: ο Φίλιπ Ροθ με...

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

Τα τελευταία χρόνια, η κουίρ λογοτεχνία έχει ανανεωθεί με σύγχρονους εκπροσώπους όπως ο Όσεαν Βουόνγκ ή η Κάρμεν Μαρία Ματσάδο. Εάν αναζητούσαμε, όμως, τις βάσεις ενός κουίρ λογοτεχνικού Κανόνα θα έπρεπε να πάμε πιο πίσω, σε κάποια βιβλία καθοριστικά για την ομοερωτική λογοτεχνία αλλά και για τη λογοτεχνία γενικότερ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ