Γράφοντας ως Ρόμπερτ Γκάλμπρεϊθ – μια συνέντευξη με την Τζ. Κ. Ρόουλινγκ

Γιατί επιλέξατε να γράψετε αστυνομική λογοτεχνία; 

Πάντα μου άρεσαν οι ιστορίες με ντετέκτιβ. Την Άγκαθα Κρίστι, τη Ρουθ Ρέντελ, τη Μάρτζερι Άλιγκχαμ και την Π. Ντ. Τζέιμς τις λατρεύω! Ήθελα να δοκιμάσω να γράψω ένα σύγχρονο whodunnit, με ένα αληθοφανές υπόβαθρο.

Ένα μέρος της γοητείας του είδους είναι το ότι οι κανόνες είναι ξεκάθαροι. Με ιντριγκάρουν οι κανόνες αυτοί και μου αρέσει να παίζω μαζί τους. Ο ντετέκτιβ σου θα πρέπει να αναπτύσσει τις πληροφορίες που διαθέτει ώστε να είναι ενήμερος ο αναγνώστης, αλλά πάντα θα προηγείται στο παιχνίδι. Υπάρχουν κάποιοι συγκεκριμένοι αμετάβλητοι κανόνες της αστυνομικής λογοτεχνίας που ακολουθώ. 

Ποια είναι η διαδικασία που ακολουθείτε όταν γράφετε αυτά τα μυθιστορήματα; Είναι διαφορετική από τη διαδικασία που ακολουθείτε όταν γράφετε τα άλλα σας βιβλία;

Συχνά ξεκινάω με μια πυρηνική ιδέα και μετά δουλεύω μέχρι να φτάσω ως αυτήν. Σχεδιάζω και ψάχνω πολύ και γνωρίζω πολύ περισσότερα για τους χαρακτήρες απ’ όσα τελικά εμφανίζονται στα βιβλία. Έχω διαγράμματα με χρωματική κωδικοποίηση, οπότε μπορώ να παρακολουθώ το πώς πορεύομαι. Πάντα έτσι δούλευα. Το ίδιο και με τα μυθιστορήματα του Χάρι Πότερ. Ο διεξοδικός σχεδιασμός εκείνης της σειράς βιβλίων είναι καταγεγραμμένος.

Γενικά, είμαι πολύ πειθαρχημένη κατά το γράψιμό μου και προσπαθώ οι εργάσιμες μέρες μου να είναι οργανωμένες, αλλά δεν θέτω ως στόχο συγκεκριμένο αριθμό λέξεων που πρέπει να πετύχω. Κάποιες φορές θεωρώ ότι η μέρα μου ήταν παραγωγική αν έχω διαγράψει πολλές λέξεις ή αν απλώς έχω σκεφτεί πολύ. Και δεν καταλήγω στον τίτλο μέχρι να τελειώσει το βιβλίο.

Στα ελληνικά κυκλοφορούν τα τέσσερα βιβλία της σειράς, ενώ το πέμπτο με τίτλο Troubled Blood, το οποίο μόλις εκδόθηκε στα αγγλικά, μεταφράζεται στα ελληνικά και έχει προγραμματιστεί για το καλοκαίρι του 2022.

Έχοντας ήδη γράψει πέντε βιβλία σε αυτήν την σειρά, ποιου τη συγγραφή έχετε απολαύσει περισσότερο μέχρι τώρα; Έχετε κάποιο αγαπημένο;

Μου άρεσαν όλα τα βιβλία της σειράς Στράικ. Η κλασική αστυνομική ιστορία, το whodunnit, ταιριάζει με τον τρόπο που στήνω την πλοκή, και απαιτεί τεράστιο εύρος χαρακτήρων, των οποίων τη δημιουργία βρίσκω πάρα πολύ ευχάριστη, ως διαδικασία. Με όρους καθαρής απόλαυσης, νομίζω ότι η Σοδειά του κακού ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα για πεζούς λόγους: δεν είχα πολλούς περισπασμούς και είχα τη δυνατότητα να βυθιστώ στο βιβλίο αρκετά, κάτι που είναι ιδανικό.

Παρ’ όλα αυτά, το αγαπημένο μου είναι το Θανάσιμο λευκό, το οποίο πραγματικά δε θα μπορούσε να είναι πιο ζόρικο στο γράψιμο, εν μέρει επειδή είχα τόσο πολλά άλλα να εκκρεμούν και εν μέρει επειδή είχα επιλέξει όχι απλώς να δημιουργήσω μία λαβυρινθώδη πλοκή, αλλά επίσης να υφάνω πολλές εξελίξεις στην προσωπική ζωή του Στράικ και της Ρόμπιν.

Στο τέλος της Σοδειάς του κακού, ο αναγνώστης εξακολουθεί να θέλει να μάθει περισσότερα για τη σχέση του Στράικ και της Ρόμπιν. Μπορείτε να μας μιλήσετε σχετικά με το πώς αυτή η σχέση αναπτύσσεται στο Θανάσιμο Λευκό;

Υπάρχουν πολλές αλλαγές στην προσωπική ζωή και των δυο τους, ειδικά στη ζωή της Ρόμπιν. Η σχέση ανάμεσα στους δυο ντετέκτιβ είναι απίστευτα διασκεδαστική στη γραφή, επειδή κάτω από μία δυνατή φιλία υπάρχουν τόσο πολλά που δεν έχουν ειπωθεί και που τους είναι σχεδόν άγνωστα. Στην αρχή του Θανάσιμου λευκού βλέπουμε ένα μεγάλο βήμα προς τα μπροστά, όπου και οι δύο παραδέχονται τι νιώθουν σε μια περίπλοκη και αγχωτική σκηνή. Η πιθανότητα να συμβεί κάτι παραπάνω ανάμεσα σε ένα πολύ έξυπνο, εσωστρεφές και φοβικό ως προς τη δέσμευση άτομο και σε μια γυναίκα που από τύχη έγινε η πιο στενή του φίλη και συνεργάτιδά του είναι, νομίζω, αυτό που ελκύει τους αναγνώστες στα βιβλία. Είναι σίγουρα αυτό που με κάνει να τα γράφω.

Παρόλο που τα βιβλία ανήκουν σε σειρά, στέκονται και ως ανεξάρτητοι τίτλοι. Πώς τα κάνετε να ξεχωρίζουν;

Προσπαθώ να δημιουργώ κάθε φορά μια πλοκή με διαφορετική δομή. Δεν θα πρέπει να είναι απολύτως προφανές, αλλά αυτή είναι για μένα η πρόκληση.

Το Κάλεσμα του κούκου, το οποίο αφορά υπόθεση αρχείου, είναι ίσως το μυθιστόρημα που αναφέρεται περισσότερο στη διαδικασία της αστυνομικής έρευνας από οποιοδήποτε άλλο. Η πλοκή ξεδιπλώνεται μαζί με την έρευνα. Ο Μεταξοσκώληκας είναι τελείως διαφορετικό βιβλίο, εξαιτίας της επινόησης του μυθιστορήματος μέσα στο μυθιστόρημα. Η Σοδειά του κακού είναι και πάλι πολύ διαφορετικό, επειδή ο αναγνώστης παρακολουθεί τρεις ιστορίες, που συνυφαίνονται με εκείνη του Στράικ. Το Θανάσιμο λευκό, πάλι, είναι διαφορετικό, αν και ένα μέρος του αφορά την αστυνομική διαδικασία. Ωστόσο, προφανώς, δεν μπορώ να πω πολλά περισσότερα… 

Ο Tom Burke στον κεντρικό ρόλο του Cormoran Strike και η Holliday Grainger στο ρόλο της «βοηθού» του Robin Ellacott, πρωταγωνιστούν στη μεταφορά των βιβλίων της σειράς του Ρόμπερτ Γκάλμπρεϊθ στη μικρή οθόνη, μεταφορά που έγινε αρχικά για το BBC πριν περάσει στα χέρια της αμερικανικής HBO.

Γιατί διαλέξατε έναν ιδιωτικό ερευνητή ως τον βασικό χαρακτήρα και γιατί είναι βετεράνος πολέμου και ακρωτηριασμένος;

Ήθελα να γράψω μια κλασική αστυνομική ιστορία με ένα σύγχρονο στοιχείο. Ένας ιδιωτικός ερευνητής καλείται να μπει σε διαφορετικούς κόσμους. Οι εμπειρίες του μου δίνουν τη δυνατότητα να διερευνήσω σε βάθος αυτούς τους κόσμους. Ξέρω πολλούς ανθρώπους που υπηρέτησαν στις ένοπλες δυνάμεις και οι οποίοι είχαν την καλοσύνη να με βοηθήσουν στην έρευνά μου. Πήρα συνέντευξη από άτομα που υπηρετούν ακόμα ή έχουν αποστρατευθεί, για όσο χρόνο μου επέτρεψαν να τους ενοχλώ. Στην ουσία, οι πραγματολογικές πληροφορίες μου προήλθαν από στρατιωτικές πηγές. Μία από αυτές είναι ανήκε στον Τομέα Ειδικών Ερευνών της Στρατονομίας – όπως δηλαδή και ο Στράικ.

Οπότε, ενώ ο ίδιος ο Στράικ είναι φανταστικό πρόσωπο, η καριέρα του και οι εμπειρίες του βασίζονται σε πραγματικές ιστορίες πραγματικών στρατιωτών. Είναι τόσο αληθοφανής όσο και συναρπαστικός με όρους λογοτεχνικούς.

Μία από τις κριτικές που λάτρεψα έλεγε ότι ο ήρωάς μου αντιμετώπισε την κατάστασή του «με αποφασιστικότητα, αντί για τη συνηθισμένη αυτοκαταστροφικότητα». Έδωσα στον Στράικ πολλά προτερήματα από αυτά που έχουν οι στρατιωτικοί τους οποίους γνωρίζω: δυνατό χαρακτήρα, μπλακ χιούμορ, αντοχή και ευφυΐα. Το ότι τον παρουσιάζω ακρωτηριασμένο προσέθεσε άλλη μία διάσταση, επιτρέποντάς μου να δείξω την καθημερινή πραγματικότητα του να ζεις με μια αναπηρία, την οποία πολλοί βετεράνοι πολέμου αντιμετωπίζουν.

Μπορείτε να μας πείτε λίγα παραπάνω πράγματα για τον Στράικ; Γιατί επιλέξατε να τον κάνετε τον χαρακτήρα που είναι;

Ο Στράικ είναι τελείως φανταστικός. Ήταν ένας πολύ ζωντανός χαρακτήρας που μου ήρθε με τον καλύτερο τρόπο, απλώς έσκασε μύτη στο μυαλό μου. Μολονότι βασίζεται σε πολλούς πραγματικούς ανθρώπους που υπηρέτησαν στις ένοπλες δυνάμεις και σε βετεράνους που έχω γνωρίσει, κατά βάση ήταν δικό μου δημιούργημα.

Πέρα από το ότι είναι πρώην μέλος του Τομέα Ειδικών Ερευνών της Στρατονομίας, ο ήρωάς μου είναι ο νόθος γιος ενός πολύ διάσημου ανθρώπου, τον οποίο συνάντησε μόνο δύο φορές. Φέρει ψυχικά τραύματα γιατί μεγάλωσε με εντελώς ασυνήθιστο τρόπο. Ο Στράικ αποτελεί κατά κάποιον τρόπο ένα όχημα για να μιλήσω αντικειμενικά και αποστασιοποιημένα για όλα τα παράξενα παρεπόμενα της φήμης.

Ενώ ήταν στον στρατό, ο Στράικ είχε την ανωνυμία που λαχταρούσε. Τώρα που έφυγε, συναντά ανθρώπους που κάνουν πολλές υποθέσεις γι’ αυτόν, βασισμένες κυρίως στην καταγωγή του. Πρόκειται για έναν περίπλοκο χαρακτήρα, επειδή έχει καταβολές στρατιωτικές αλλά και από τον λαμπερό χώρο της ροκ, όπου πολλοί άνθρωποι θα ήθελαν να μπουν, χωρίς να καταλαβαίνουν πραγματικά πόσο καταστροφικό θα ήταν κάτι τέτοιο. Είναι μοναδικός, όπως νομίζω ότι θα πρέπει να είναι ο κάθε ντετέκτιβ, αλλά ανταποκρίνεται σωστά στους κανόνες της αστυνομικής λογοτεχνίας, γεγονός που τον κάνει οικείο στον αναγνώστη.

Και έπειτα είναι και η Ρόμπιν, η πρώην βοηθός του Στράικ, πλέον συνεργάτιδά του. Η σχέση τους, όσο αναπτύσσεται, γίνεται και πιο ενδιαφέρουσα. Θέλετε να μας πείτε λίγα περισσότερα για κείνη;

Νομίζω ότι η Ρόμπιν είναι ο πιο αγαπητός χαρακτήρας που έχω γράψει ποτέ. Είναι, σκοπίμως, σε πλήρη αντίθεση με τον Στράικ. Αμφισβητεί αυτά που κάνουν λίγο περισσότερο από ό,τι εκείνος και ανταποκρίνεται στις καταστάσεις πιο πολύ συναισθηματικά. Χρειάζεσαι αυτό το περιτύλιγμα για τον Στράικ, επειδή κρατά πολύ περισσότερο τα πράγματα μέσα του. Δεν είναι Γουάτσον, με την έννοια ότι είναι κι εκείνη ντετέκτιβ και πολύ πετυχημένη, αλλά και πάλι ακολουθεί την κλασική νόρμα μιας Γουάτσον, επειδή ακόμη ρωτάει τον Στράικ τις ερωτήσεις που όλοι θα θέλαμε να γνωρίζουμε, αφού εκείνος είναι πάντα ένα βήμα μπροστά.

Αντίθετα, ο Στράικ λύνεται χάρη σ’ αυτή τη φιλία. Η Ρόμπιν, αρχικά, τον βρίσκει είτε μη ελκυστικό είτε αντιπαθή, αλλά σύντομα ξεκινά να θαυμάζει την εργασιακή ηθική και την εξυπνάδα του. Εν τω μεταξύ, ο Στράικ, γνωρίζοντας το πόσο ευάλωτος είναι, ως απομονωμένος εργένης, αποφασίζει να μην κολλήσει και να μην αποκτήσει εξάρτηση από αυτή την εξυπηρετική αλλά και αναντίρρητα πολύ σέξι κοπέλα.

Και οι δύο κρύβουν πολλά μυστικά όταν γνωρίζονται, τα οποία τους βαραίνουν, και κρατούν και οι δύο το στόμα τους κλειστό, σχετικά με τα μεγάλα τραύματα της ζωής τους. Στην πορεία αρχίζει ο ένας να ανοίγει το βιβλίο της ζωής του στον άλλον. Για τον Στράικ η σχέση με τη Ρόμπιν δε μοιάζει με καμιά άλλη από αυτές που είχε ως τώρα. Η δυναμική ανάμεσά τους είναι, νομίζω, αυτό που κάνει τους ανθρώπους να διαβάζουν και είναι σίγουρα αυτό που με κάνει να γράφω.