alt

Ομολογώ ότι το όνομα και τη δουλειά –πρώτη ποιητική συλλογή– του Θανάση Γαλανάκη «Τα καναρίνια» (εκδ. Σμίλη), τα έμαθα πολύ πρόσφατα μέσα από ένα διθυραμβικό κείμενο του Κώστα Κουτσουρέλη, που είχαμε τη χαρά να φιλοξενήσουμε στην Book Press. Ο Κουτσουρέλης δεν είναι από τους ποιητές/κριτικούς που ξοδεύουν αλόγιστα λέξεις και επαίνους.  

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Διαβάζοντας τα ποιήματα του Γαλανάκη και προσεγγίζοντάς τα περισσότερο διαισθητικά, ξεφυλλίζοντας το βιβλίο άναρχα μετά την πρώτη ανάγνωση, αισθάνθηκα ότι βρισκόμουν στον προσωπικό χώρο ενός νέου ανθρώπου, ο οποίος μόλις έφυγε από την οικογενειακή εστία και εγκαταστάθηκε σε ένα δικό του δωμάτιο. Εκεί είχε πάρει μαζί του μόνο τα πολύτιμα και πολύ δικά του αντικείμενα/αισθήματα/εικόνες/μνήμες/λέξεις. Κάποια διακοσμούσαν τον χώρο, ενώ κάποια δεν είχαν ακόμη αποσυσκευαστεί. Αν ήταν να χαρακτηρίσω με δύο λέξεις την ποιητική συλλογή του Θανάση Γαλανάκη αυτές θα ήταν: Οικονομία και παιχνίδι

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας ποιητής; Τι το καινούργιο φέρνει;

Εν πρώτοις, θα συμφωνούσα με τη διαπίστωση «ακόμη ένας ποιητής»· δεν θεωρώ ότι πρόκειται για «μη απελευθερωμένο επάγγελμα». Αντιθέτως, είναι παραπάνω από ελπιδοφόρο όταν ένας νέος στρέφεται στην καλλιτεχνική έκφραση μέσα σε μια κοινωνία που έχει πληγεί –σχεδόν ανεπανόρθωτα– σε όλα της τα επίπεδα. Τώρα, όσον αφορά στο δεύτερο ερώτημα, σκέφτομαι ότι η μανιώδης θήρα του «καινούριου» λειτουργεί τόσο ευεργετικά όσο και παρελκυστικά για την Τέχνη. Προσωπικά, έχοντας γνώση καί των δύο αποτελεσμάτων, επιδιώκω την εξέλιξη ακόμα κι αν αυτό απαιτεί ενίοτε την οπισθοβασία. 

Με ποιους στίχους από τη Συλλογή σας θα την συστήνατε σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε γι’ αυτήν; 

[...]
Εἶν’ η ζωή μου σὰν τοῦ Schrödinger τὴ γάτα:
πάνω ποὺ λέω πὼς ὑπάρχει, δὲν ὑπάρχει!
Τρέμω τὴν ὥρα ποὺ στὰ ὡραῖα μου τὰ νιάτα 
 
κληθῶ μιὰ αἰτία νὰ σκαρφιστῶ γιὰ τὴ θανή τους.
Μὰ ὣς τότε ἀσκῶ τὴν ἀλχημεία τοῦ Πετράρχη
μήπως κι ἐξάγω ἀπὸ τὸ γκρί, τὸ χρυσαφί τους.

 

Πώς κατανοείτε τον περίφημο στίχο του Γιώργου Σεφέρη «Είναι παιδιά πολλών ανθρώπων τα λόγια μας»;

Κάθε συγγραφέας φέρει μαζί του ένα δισάκι, στο οποίο φυλά ό,τι έχει διαβάσει στη ζωή του. Στην επιφάνεια, βρίσκεται ό,τι δηλώνεται ευθέως στο έργο. Λίγο παρακάτω, κρύβεται ό,τι –εκούσια ή ακούσια– κάνει φανερή την παρουσία του κλείνοντας εντέχνως το μάτι στον αναγνώστη. Κάτω-κάτω, φυλάσσονται όλα εκείνα τα καλοχωνεμένα αναγνώσματα, που διατρέχοντας υποδόρια το έργο του συγγραφέα ενσωματώνονται σ’ αυτό διαμορφώνοντας την ταυτότητά του. Ένα καθοριστικό για την καλλιτεχνική ιδιοπροσωπία ζητούμενο έγκειται στην ισορροπημένη εισαγωγή των επιδράσεων στο έργο. Φυσικά, αυτές θα πρέπει να αξιοποιούνται με τρόπο τέτοιο που αφ’ ενός δεν θα το μετατρέπουν σε μέσο προβολής τής πολυπραγμοσύνης ή του αναγνωστικού/γνωσιακού υποβάθρου του συγγραφέα και αφ’ ετέρου δεν θα «γράφουν» εν είδει κολλάζ το ποίημα ενδυόμενες τη δορά της κρυπτομνησίας. Εν πάση περιπτώσει όμως, ας προσπαθούμε να ’χουμε με τα λόγια μας σχέση εξ αίματος, κι όχι εξ αγχιστείας – μ’ άλλα λόγια, ας είναι πρώτα-πρώτα «δικά μας παιδιά»... 

Η Ελλάδα διαθέτει σπουδαία ποίηση, ωστόσο αυτό δεν σημαίνει ότι θα πρέπει κανείς να παραμείνει ως αναγνώστης εξ ολοκλήρου αφιερωμένος σ’ αυτήν. Ασφαλώς, η εμμονή προς την αντίθετη κατεύθυνση, όπου οτιδήποτε ξένο είναι αναγκαστικά ανώτερο του εγχώριου προϊόντος –μια τάση που μας χαρακτηρίζει εθνικά, πολιτισμικά– είναι παραπάνω από απευκταία.

Ελληνική ποίηση, μεταφρασμένη ποίηση. Ποιο είναι το δικό σας «αναγνωστικό ισοζύγιο»;

Αλλοίμονο για έναν συγγραφέα αν εγκλωβιστεί σε μία εθνική λογοτεχνική παράδοση. Η Ελλάδα διαθέτει σπουδαία ποίηση, ωστόσο αυτό δεν σημαίνει ότι θα πρέπει κανείς να παραμείνει ως αναγνώστης εξ ολοκλήρου αφιερωμένος σ’ αυτήν. Ασφαλώς, η εμμονή προς την αντίθετη κατεύθυνση, όπου οτιδήποτε ξένο είναι αναγκαστικά ανώτερο του εγχώριου προϊόντος –μια τάση που μας χαρακτηρίζει εθνικά, πολιτισμικά– είναι παραπάνω από απευκταία. 

Έχουν επηρεάσει άλλες τέχνες –εικαστικά, μουσική, κινηματογράφος κ.ά.– το ποιητικό σας έργο;

Οπωσδήποτε όλες οι τέχνες λειτουργούν ως πηγές έμπνευσης ή/και ως εστίες διαλόγου, τόσο σε θεματικό όσο και σε μορφοτεχνικό επίπεδο. Προσωπικά, θεωρώ τη μουσική ως βασικό και αναπόσπαστο πυλώνα της ποίησης εν γένει, αλλά και της δικής μου ποίησης ειδικότερα. Μάρτυρες τούτου: ο τίτλος του βιβλίου, το μότο της πρώτης ενότητας, ακόμα-ακόμα και το πρώτο ποίημα της συλλογής – όλα μαζί συντάσσονται με το παλαμικό «Ποίηση είναι ο λόγος που πάει να γίνει τραγούδι».

* Ο ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣΤΟΣ είναι δημοσιογράφος.


altΤα καναρίνια
Θανάσης Γαλανάκης
Σμίλη 2019
Σελ. 72, τιμή εκδότη €10,00

alt


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Για είκοσι χρόνια έζησα με τον φόβο του διωγμού»

«Για είκοσι χρόνια έζησα με τον φόβο του διωγμού»

Ο Μιχάλης Δεναξάς αφηγείται τα χρόνια του βίαιου ξεριζωμού της οικογένειάς του από την Πόλη, τη ζωή του στην Αθήνα, την επαγγελματική καταξίωση κι εκείνο το τραύμα της φυγής που ζητούσε άλλο ένα ταξίδι επιστροφής στην Κωνσταντινούπολη για να επουλωθεί οριστικά.

Επιμέλεια: Κώ...

«Αλήθειες για τις οποίες όλοι μας λέμε ψέματα»

«Αλήθειες για τις οποίες όλοι μας λέμε ψέματα»

Η Ειρήνη Ψύρρα, με το πρώτο της μυθιστόρημα «Αθώα ψέματα, ένοχες αλήθειες» (εκδ. Αρμός), αφήνει την ηρωίδα της, επιμελήτρια σε εκδοτικό οίκο, να βυθιστεί στον κόσμο μιας γοητευτικής λογοτεχνικής ηρωίδας, συγχέοντας τα όρια ανάμεσα στην αλήθεια της μυθοπλασίας και τα ψέματα της πραγματικής ζωής. 

...
«Έγραφα τις νύχτες, σαν να έβλεπα ταινία»

«Έγραφα τις νύχτες, σαν να έβλεπα ταινία»

Ο Γεράσιμος Μπέκας ανήκει στους λίγους εκείνους συγγραφείς που έκαναν το πρώτο τους βήμα στο εξωτερικό και το βιβλίο τους «επιστρέφει» στην Ελλάδα εισαγόμενο. Κι αυτό δεν θα μπορούσε παρά να είναι εκδεικτικό της ιδιαίτερης δυναμικής του. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Αν Πέντερς: «kalá»

Αν Πέντερς: «kalá»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από την ποιητική σύνθεση της Βελγίδας ποιήτριας Αν Πέντερς «kalá» (μτφρ. Αναστασία Χαβάτζα) που κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μια ακροθαλασσιά. Πολύχρωμη. Ορυκτώδης. ...

Θηριόμορφοι, της Έλενας Μαρούτσου

Θηριόμορφοι, της Έλενας Μαρούτσου

Για το μυθιστόρημα της Έλενας Μαρούτσου «Θηριόμορφοι» (εκδ. Πόλις).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Όταν πρωτογνώρισα την Έλενα Μαρούτσου, το 2008, είχε δύο βιβλία στο ενεργητικό της, που είχαν περάσει μάλλον απαρατήρητα, κι είχε μόλις εκδώσει το Μεταξύ...

Ο Χάρι Πότερ στην πυρά, ξανά

Ο Χάρι Πότερ στην πυρά, ξανά

Καίγοντας βιβλία, καίγοντας απόψεις: Η γενιά που «βγήκε από τη ντουλάπα» με τη βοήθεια του Χάρι Πότερ καίει σήμερα τον αγαπημένο της μάγο και μαζί τη διάσημη δημιουργό του, την Τζ. Κ. Ρόουλινγκ. Δίκαιη αγανάκτηση ή ο δικαιωματισμός στα άκρα;

Της Ελένης Κορόβηλα

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Marilynne Robinson «Στο σπίτι» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Γκλόρι πήρε τον Τζακ επάνω στο δωμάτιο που είχε ετοιμά...

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Βάσιας Τζανακάρη «Αδελφικό», που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΜΑΡΩ

Το μωρό γκρίνιαζε σε όλη τη διαδρομή. Τόσο που το μι...

Λ. Π. Χάρτλεϊ: «Ο μεσάζων»

Λ. Π. Χάρτλεϊ: «Ο μεσάζων»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Λ.Π. Χάρτλεϊ «Ο μεσάζων» (μτφρ. Τόνια Κοβαλένκο), που κυκλοφορεί στις 28 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Tο παρελθόν είναι μια ξένη χώρα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εννέα νέοι συγγραφείς μοιράζονται μαζί μας σκέψεις τους για ένα βιβλίο που διάβασαν τον Αύγουστο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Αυτά είναι τα είκοσι (20) καλύτερα μυθιστορήματα που γράφτηκαν και εκδόθηκαν στα αγγλικά την τελευταία δεκαετία (2010-2019), σύμφωνα με τη συντακτική ομάδα του έγκριτου αμερικανικού ιστότοπου για τα βιβλία και τον πολιτισμό Literary Hub. 

Επιμέλεια: Book Press

...
13 μυθιστορήματα τρόμου και φαντασίας για γερά νεύρα

13 μυθιστορήματα τρόμου και φαντασίας για γερά νεύρα

Μυθιστορήματα που δοκιμάζουν τη φαντασία μας, που δεν μπορούμε να τα αφήσουμε από τα χέρια μας, που μας κάνουν να ξενυχτάμε από την αγωνία ή να καθυστερούμε λίγο ακόμη την επόμενη βουτιά.

Του Λεωνίδα Καλούση

Ενώ είναι αλήθεια ότι πολλά από τα μυθι...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

11 Σεπτεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εν

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ