alt

Η Δήμητρα Λουκά με την πρώτη της συλλογή διηγημάτων Κόμπο τον κόμπο (εκδ. Κίχλη) μας εισάγει σ' έναν πεζογραφικό κόσμο με υλικά από το παρελθόν (τοπική διάλεκτο, προφορικότητα, ήρωες από φτωχά και μεσαία κοινωνικά και οικονομικά στρώματα, ανδροκρατία, συντηρητικό αξιακό σύστημα, καταπίεση των γυναικών, μικρές προσωπικές επαναστάσεις), τα οποία φέρει στο παρόν ως εργαλεία (και όχι με ηθογραφική χρήση και μόνο) που χρησιμοποιεί στην αφήγηση των ιστοριών της, προς ανάδειξη αυτών. Μεγάλο το ρίσκο που παίρνει, εξαιτίας του οριακού κορεσμού πολλών από τα στοιχεία που χρησιμοποιεί, αλλά τελικά φαίνεται ότι το κερδίζει, μιας και οι ιστορίες της έχουν βάθος και η γραφή της λόγο ύπαρξης.

Επιμέλεια: Κωστας Αγοραστός

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε για σας;

Στη συλλογή διηγημάτων μου Κόμπο τον κόμπο όλες σχεδόν οι ιστορίες έχουν τη μορφή της εξομολόγησης γεγονότων που έχουν συμβεί στο παρελθόν και σημάδεψαν ανεξίτηλα τον αφηγητή ή την αφηγήτρια. Έχουν ως αφετηρία ατομικά και συλλογικά βιώματα της ιδιαίτερης πατρίδας μου και οι περισσότερες διαδραματίζονται σε μια χρονική περίοδο που εκτείνεται από τις πρώτες δεκαετίες του εικοστού αιώνα μέχρι τα μετεμφυλιακά χρόνια. Ό,τι συνέχει τα διηγήματα αυτά, όπως υπαινίσσεται και ο τίτλος της συλλογής, είναι η προφορικότητα ενός λόγου που αρθρώνεται λέξη τη λέξη, κόμπο τον κόμπο, όπως συμβαίνει και με τη δημιουργία ενός παραδοσιακού υφαντού. Γυναίκες που βίωσαν την ανδρική καταπίεση, ηρωίδες περήφανες που αντιστάθηκαν στις επιταγές της αρχαϊκής κοινωνίας ή την ένδεια του τόπου τους, ήρωες έρμαια της Ιστορίας, οικογενειακά μυστικά, αφηγήσεις που συγκεράζουν το φανταστικό με το ρεαλιστικό συνιστούν κάποιους από τους βασικούς θεματικούς άξονες αυτών των ιστοριών. 

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέας; Τι το καινούργιο φέρνει;

Είναι ένα εύλογο ερώτημα. Τι το καινούργιο θα μπορούσε να φέρει ένας συγγραφέας όταν έχει προηγηθεί ο Όμηρος, ο Σαίξπηρ, ο Θερβάντες, ο Γκαίτε; Την ετερότητά του, θα απαντούσα. Τα δικά του προσφιλή υλικά, τα ερωτήματα, τα κενά, τις εκκρεμότητές του. Αν καταφέρει να κάνει τον αναγνώστη να ταυτιστεί έστω και λίγο με όλα αυτά, τότε κάτι έχει πετύχει. Αλλά, για να το πει αυτό κανείς με σιγουριά, θα πρέπει να σταθεί εκ του μακρόθεν και να παρατηρήσει την πορεία του έργου του σε βάθος χρόνου. Ως πρωτοεμφανιζόμενη λοιπόν δεν μπορώ να δώσω συγκεκριμένη απάντηση σε αυτό το ερώτημα.

Πείτε μας δυο λόγια για το νεότευκτο «συγγραφικό σας εργαστήρι». 

Κάποια από τα διηγήματα γράφτηκαν στο πλαίσιο της επικοινωνίας μέσα σε ένα εργαστήρι δημιουργικής γραφής. Όλα όμως είναι αποτέλεσμα συστηματικής δουλειάς. Μπαίνω στο δικό μου εργαστήρι συγκεκριμένες ώρες της ημέρας, είτε έχω είτε δεν έχω έμπνευση. Μπορεί να κοιτάζω για ώρες τη λευκή οθόνη του υπολογιστή, αλλά αυτό με βοηθά να μπαίνω σε ένα πρόγραμμα. Σημαντική βοήθεια μου προσφέρει και η δημιουργική ανάγνωση, μαθαίνω από τους άλλους συγγραφείς. Σημειώνω στα βιβλία τους όσα μου κάνουν εντύπωση, μια πρωτότυπη μεταφορά, μια ατμοσφαιρική περιγραφή, τη φωνολογική αποτύπωση ενός ήχου. Στον κόσμο των λέξεων είναι δύσκολο να χαθώ, γιατί η γραφή μου είναι τόσο λιτή, που μάλλον χρειάζεται να επιδίδομαι τακτικά στο κυνήγι τους. 

Στις ταινίες του Haneke λατρεύω τα χαμηλότονα σενάρια και τη μαεστρία με την οποία κατασκευάζει την υπόγεια ένταση που θα οδηγήσει στο τέλος στη δραματική κορύφωση. Πιστεύω ότι αυτή η τεχνική μπορεί να διδάξει πολλά σε έναν διηγηματογράφο.

Έχουν επηρεάσει άλλες τέχνες –κινηματογράφος, εικαστικά, κόμικς, μουσική, κ.ά.– τη συγγραφική σας δουλειά; Αν ναι, με ποιους τρόπους;

Οι εικαστικές τέχνες διεισδύουν στη λογοτεχνική γραφή με έναν υφέρποντα τρόπο. Ο συγγραφέας αιχμαλωτίζει ασυνείδητα τη μέθοδο, τις εικόνες, τα συναισθήματα που απορρέουν όχι μόνον από συγγενικές με εκείνον καλλιτεχνικές ιδιοσυγκρασίες, αλλά από οποιοδήποτε έργο τέχνης με το οποίο έρχεται σε επαφή. Δεν έχω μονομανία με ένα είδος τέχνης, αλλά υπάρχει σίγουρα ένας ομοιογενής κόσμος προτιμήσεων. Ενδεικτικά μπορώ να αναφέρω δύο καλλιτέχνες που συνέβαλαν με τον τρόπο τους στην ανασυγκρότηση του δικού μου συγγραφικού σύμπαντος. Είναι η φωτογράφος Dorothea Lange και ο σκηνοθέτης Michael Haneke. Η Lange καταγράφει με έναν μοναδικό τρόπο την απόγνωση αλλά και την υπερηφάνεια των εξαθλιωμένων αγροτών της Αμερικής στα μέσα της δεκαετίας του 1930 με τη χρήση μιας σιωπηρής εικαστικής γλώσσας. Τα πορτρέτα της είναι λακωνικά, δεν φωνασκούν την ανθρώπινη δυστυχία, αλλά την υποβάλλουν. Αυτός υπήρξε και ο δικός μου στόχος ή μάλλον η έγνοια μου: να σταθώ απέναντι από τους ήρωές μου και να φωτογραφίσω τα πρόσωπά τους με μια ματιά ευαίσθητη αλλά και διακριτική. Στις ταινίες του Haneke λατρεύω τα χαμηλότονα σενάρια και τη μαεστρία με την οποία κατασκευάζει την υπόγεια ένταση που θα οδηγήσει στο τέλος στη δραματική κορύφωση. Πιστεύω ότι αυτή η τεχνική μπορεί να διδάξει πολλά σε έναν διηγηματογράφο.

Ο δρόμος προς την έκδοση για τους νέους συγγραφείς συνήθως δεν είναι σπαρμένος με ροδοπέταλα. Ποια είναι η δική σας ιστορία;

Η επικοινωνία με το κοινό δεν είναι ποτέ εύκολη. Εγώ ήμουνα τυχερή γιατί βρήκα από την πρώτη στιγμή έναν άνθρωπο που με πίστεψε. Έστειλα το κείμενό μου στη Γιώτα Κριτσέλη, γιατί έτρεφα πάντοτε θαυμασμό και εκτίμηση για την Κίχλη, και εκείνη μου απάντησε μέσα σε λίγες μέρες. Αισθάνομαι ευτυχής που δεν με θεώρησε «μια ακόμη συγγραφέα»!

* Ο ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣΤΟΣ είναι δημοσιογράφος.


altΚόμπο τον κόμπο
Δήμητρα Λουκά
Κίχλη 2019
Σελ. 120, τιμή εκδότη €11,00

alt

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Εύη Βούλγαρη: «Το βιβλίο ξεκίνησε στο μυαλό μου βλέποντας μέσα στον εγκλεισμό να γίνονται παράλογες απαγορεύσεις»

Εύη Βούλγαρη: «Το βιβλίο ξεκίνησε στο μυαλό μου βλέποντας μέσα στον εγκλεισμό να γίνονται παράλογες απαγορεύσεις»

Η Εύη Βούλγαρη μάς συστήθηκε πρόσφατα με το μυθιστόρημα «Πιο πολύ φοβήθηκαν τις λέξεις» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μωβ Σκίουρος. 

Eπιμέλεια: Book Press

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέας; ...

Χριστίνα Λιναρδάκη: «Το βιβλίο μου είναι μια ποιητικά αποδοσμένη ματιά στην καθημερινότητα ενός ανθρώπου με σκλήρυνση κατά πλάκας»

Χριστίνα Λιναρδάκη: «Το βιβλίο μου είναι μια ποιητικά αποδοσμένη ματιά στην καθημερινότητα ενός ανθρώπου με σκλήρυνση κατά πλάκας»

Η Χριστίνα Λιναρδάκη μάς συστήθηκε πρόσφατα με την ποιητική συλλογή της «ΣΚΠ» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ενάντια. 

Επιμέλεια: Book Press

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας ποιητής; Τι το καινούργιο φ...

Τάσος Αναστασιάδης: «Ο άνθρωπος από τη φύση του έχει μια τάση προς την αυτοκαταστροφή»

Τάσος Αναστασιάδης: «Ο άνθρωπος από τη φύση του έχει μια τάση προς την αυτοκαταστροφή»

Ο Τάσος Αναστασιάδης μάς συστήθηκε πρόσφατα με το μυθιστόρημα «Πίσω από τις σκιές» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Book Press

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε για εσάς;

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Το πρόσωπο του άλλου» του Κόμπο Αμπέ (κριτική) – Ένα νοητικό και φιλοσοφικό παιχνίδι

«Το πρόσωπο του άλλου» του Κόμπο Αμπέ (κριτική) – Ένα νοητικό και φιλοσοφικό παιχνίδι

Για το μυθιστορημα του Κόμπο Αμπέ [Köbö Abe] «Το πρόσωπο του άλλου» (μτφρ. Στέλιος Παπαλεξανδρόπουλος, εκδ. Άγρα). Κεντρική εικόνα από την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου (1966).

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης

Ο τρόπος που συντίθεται η...

«Νέος ρεαλισμός» του Χάρη Γεωργιάδη (προδημοσίευση)

«Νέος ρεαλισμός» του Χάρη Γεωργιάδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Χάρη Γεωργιάδη «Νέος ρεαλισμός – Το Κυπριακό 50 χρόνια από την τουρκική εισβολή», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Παπαζήση.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Αυτό που η ιστορία τω...

3ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: Το φετινό πρόγραμμα, οι προοπτικές και τα σχέδια για το μέλλον

3ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: Το φετινό πρόγραμμα, οι προοπτικές και τα σχέδια για το μέλλον

Δόθηκε σήμερα (28/5) η Συνέντευξη Τύπου για το 3ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων (26-30 Ιουνίου 2024). Σπουδαίοι Έλληνες και ξένοι συγγραφείς αναμένονται στην Κρήτη, ενώ το πρόγραμμα των εκδηλώσεων είναι πιο φιλόδοξο σε σχέση με τα προηγούμενα δύο χρόνια. Στην κεντρική εικόνα, εκδήλωση από το περσινό φεστιβάλ στα σκαλιά πί...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Νέος ρεαλισμός» του Χάρη Γεωργιάδη (προδημοσίευση)

«Νέος ρεαλισμός» του Χάρη Γεωργιάδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Χάρη Γεωργιάδη «Νέος ρεαλισμός – Το Κυπριακό 50 χρόνια από την τουρκική εισβολή», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Παπαζήση.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Αυτό που η ιστορία τω...

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της βραβευμένης με Νόμπελ λογοτεχνίας Ανί Ερνό [Annie Ernaux] «Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), μια συνομιλία, μέσω μέιλ, της Ερνό με τον Φρεντερίκ Ιβ Ζανέ [Frederic-Yves Jeannet]. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμ...

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ [Graeme Macrae Burnet] «Μελέτη περίπτωσης» (μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου), το οποίο κυκλοφορεί στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στην αρχή, καθώς ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Πέντε ελληνικά μυθιστορήματα, πέντε εντυπωτικές ηρωίδες

Πέντε ελληνικά μυθιστορήματα, πέντε εντυπωτικές ηρωίδες

Γυναίκες άλλων εποχών, αλλά και σύγχρονες. Βασίλισσες, αλλά και γυναίκες της διπλανής πόρτας. Επιλέγουμε πέντε πρόσφατα βιβλία Ελλήνων συγγραφέων που μας προσφέρουν, αντίστοιχα, πέντε εντυπωτικές και καλοσχηματισμένες ηρωίδες. 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος  ...

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Για τα βιβλία των Κνουτ Χάμσουν [Knout Hamsun] «Η πείνα» (μτφρ. Βασίλη Δασκαλάκη), Νικολάι Γκόγκολ [Νikolai Gogol] «Το παλτό» (μτφρ. Κώστας Μιλτιάδης), Μαξίμ Γκόρκι [Maxim Gorky] «Τα ρημάδια της ζωής» (μτφρ. Κοραλία Μακρή) και Λέον Τολστόι [Leon Tolstoy] «Η σονάτα του Κρόιτσερ» (μτφρ. Κοραλία Μακρή). 

...
Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Εαρινά αναγνώσματα από όλο τον κόσμο. Νομπελίστες, αναγνωρισμένοι συγγραφείς, αλλά και νέα ταλέντα ξεχωρίζουν και τραβούν την προσοχή. Στην κεντρική εικόνα, οι Αμπντουλραζάκ Γκούρνα, Κάρα Χόφμαν, Ντέιβιντ Μίτσελ.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος 

Από την...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ