Άσε μέσα τα ποντίκια

Ο Μπράιον Γκάισιν είναι περισσότερο γνωστός για το εικαστικό του έργο, το οποίο εάν δεν είναι  εκπληκτικό, είναι αξιοσημείωτο. Το λογοτεχνικό του έργο είναι και αυτό αναπόφευκτα σημαντικό.

Ο Μπράιον Γκάισιν (19/01/1916 – 13/07/1986) είναι περισσότερο γνωστός για το εικαστικό του έργο, το οποίο εάν δεν είναι  εκπληκτικό, είναι αξιοσημείωτο. Το λογοτεχνικό του έργο είναι και αυτό αναπόφευκτα σημαντικό.

Ο Γκάισιν δεν ήταν ο μόνος που εξέδιδε συνεργατικά βιβλία, καμωμένα παρέα με φίλους ή συνεργάτες – στην παρούσα περίπτωση τον Ουίλιαμ Μπάροουζ και τον Ίαν Σόμερβιλ. Το ανά χείρας βιβλίο όμως, είναι ένα από εκείνα που δεν μπορούν, όχι μόνο να επαναληφθούν, αλλά κυρίως, δεν μπορούν να παραγκωνιστούν. Σε σύγκριση με το τομίδιο που προηγήθηκε του παρόντος βιβλίου και έφερε τον τίτλο Προ αναχωρήσεως, το οποίο συνυπέγραψαν ο Γκάισιν μαζί με τον Σίνκλερ Μπέιλις, τον Γκρέγκορι Κόρσο και τον Ουίλιαμ Μπάροουζ· το Άσε μέσα τα ποντίκια είναι κατά πολύ αξιολογότερο. Και οπωσδήποτε πολύ πιο μετρημένο και ξεκάθαρο από τον επόμενο στη σειρά τόμο με τίτλο Ο τρίτος νους ο οποίος, κατά την προσπάθεια να αποτελέσει την οριστική έκδοση που αφορούσε τα κατ-απς (cut-ups), τα λεγόμενα «μεταλλαγμένα ποιήματα» (permutation poems), τα «αναδιπλωμένα» (fold-ins) κτλ., προσέφερε μία πληθωρική μα οπωσδήποτε συγκεχυμένη και άνευρη παράθεση κειμένων. Εδώ, πέραν του ότι παρουσιάζεται με ευκρίνεια η αντίληψη με την οποία ο Γκάισιν έπραττε, λειτουργούσε τη λογοτεχνία, παρατίθενται και μία σειρά από εξαιρετικά κείμενα τα οποία δηλοποιούν την μεταφορική σημασία που είχε η αναπνοή στο έργο του Γκάισιν: η εισπνοή έμπνευση, η εκπνοή δημιουργία.

Γιάννης Λειβαδάς

↔

«Μιλάω μια καινούργια γλώσσα. Θα καταλάβεις. Μιλάω για τα ελατήρια και τις παγίδες της έμπνευσης.

Εισπνοή πνεύματος – αυτό που εισπνέεις. Ανασαίνεις τις λέξεις. Οι λέξεις σε εισπνέουν και σε εκπνέουν. Σου παρουσιάζω, την Απούσα Λέξη σε δράση εξίσου οπτική και ακουστική, καθώς σε μία ορισμένη κατεύθυνση συναγωνίζεται σε ταχύτητα ήχους πιο συγκεκριμένους από τη μουσική και, επιπλέον, πίνακες ζωγραφικής που μοιάζουν με τηλεοπτικές οθόνες μέσα στο κεφάλι σου. Είμαι κάτι παραπάνω από Μορφοτροπέας  γιατί σου παρουσιάζω το Εσωτερικό σου Διάστημα.

Εν αρχή ην η Λέξη – βαθιά μέσα Σου για μία πάρα πολύ μεγάλη χρονική περίοδο. Σβήνω τη λέξη. Εσύ μέσα στη Λέξη και η Λέξη μέσα σε εσένα είναι μια λεκτική κλειδαριά όπως ο συνδυασμός ενός χρηματοκιβωτίου ή μίας βαλίτσας. Αν προσκυνάς τα χρηματοκιβώτια, μην ακούς τι έχω  να σου πω παρακάτω».