9 συγγραφικές συμβουλές από την Πατρίσια Χάισμιθ

Η Patricia Highsmith ήταν Αμερικανίδα συγγραφέας, γνωστή για τη σειρά μυθιστορημάτων της με πρωταγωνιστή τον διαβόητο απατεώνα Thomas Ripley. Οι ακόλουθες συμβουλές της βοηθούν τους εκκολαπτόμενους πεζογράφους να αναπτύξουν την πλοκή και τους χαρακτήρες των ιστοριών τους.

Επιμέλεια: Book Press

Η Πατρίσια Χάισμιθ (1921-1995) ήταν Αμερικανίδα μυθιστοριογράφος και διηγηματογράφος. Γεννήθηκε στην πόλη Fort Worth του Τέξας. Δέκα ημέρες πριν από τη γέννησή της, οι γονείς της πήραν διαζύγιο. Η Χάισμιθ είχε ιδιαίτερα άσχημη σχέση με τη μητέρα της. Σπούδασε στο κολλέγιο Barnard της Νέας Υόρκης και άρχισε να εργάζεται ως σεναριογράφος ιστοριών κόμικς. Ήταν η μόνη σταθερή δουλειά που είχε στη ζωή της. Το 1950, δημοσίευσε το πρώτο της μυθιστόρημα με τίτλο Ξένοι στο τρένο, το οποίο ενέπνευσε την ομότιτλη κινηματογραφική ταινία του διακεκριμένου σκηνοθέτη Alfred Hitchcock. Το δεύτερο μυθιστόρημά της, με τον τίτλο Κάρολ (1952), μιλά για τον απαγορευμένο έρωτα δύο γυναικών. Το 1955, κυκλοφόρησε το πιο γνωστό μυθιστόρημά της, Ο ταλαντούχος κύριος Ρίπλεϋ, με πρωταγωνιστή τον γοητευτικό κακοποιό Τόμας Ρίπλεϋ, ο οποίος δολοφονεί τον πλούσιο φίλο του και παίρνει τη θέση του. Ακολούθησαν ακόμα τέσσερα βιβλία που διηγούνται τις περιπέτειες του Ρίπλεϋ. Κατά τη διάρκεια της ζωής της, η Χάισμιθ συνδέθηκε με πολλές γυναίκες και περιστασιακά, με κάποιους άνδρες. Πάλευε για χρόνια ενάντια στον αλκοολισμό και στην κατάθλιψη. Πέθανε στο νοσοκομείο Carita του Λοκάρνο, από επιπλοκές του καρκίνου των πνευμόνων και της απλαστικής αναιμίας.

Ακολουθούν εννιά συγγραφικές συμβουλές από την Πατρίσια Χάισμιθ, αποσπάσματα από το εγχειρίδιό της με συγγραφικές συμβουλές με τίτλο Plotting and writing suspense fiction. Το βιβλίο κυκλοφορεί στα ελληνικά με τον τίτλο Πώς να γράψετε ένα μυθιστόρημα αγωνίας (και δράσης), από τις εκδόσεις Πατάκη, σε μετάφραση Αγγελικής Βασιλάκου.

Τα βιβλία της Χάισμιθ κυκλοφορούν στη γλώσσα μας από τις εκδόσεις Άγρα, Μεταίχμιο, Πατάκη και Ροές. 

Ο συγγραφέας πρέπει να απολαμβάνει τη δημιουργία ενός βιβλίου:

«Όταν γράφετε ένα βιβλίο, πρέπει πάνω από όλα να ικανοποιείτε τον ίδιο σας τον εαυτό. Εφόσον απαιτείται πολύς χρόνος για να γραφτεί ένα βιβλίο, ο συγγραφέας πρέπει να το διασκεδάζει, βάζοντας τους εκδότες και τους αναγνώστες σε δεύτερη μοίρα».

Ακόμα κι οι σύνθετες ιστορίες γεννιούνται από έναν μικρό σπόρο:

«Τι θα μπορούσε να είναι ένας σπόρος που αναπτύσσεται σε μια ιστορία; Για έναν συγγραφέα, θα μπορούσε να είναι οτιδήποτε: Ένα παιδί που γλιστρά στο πεζοδρόμιο και που του πέφτει το παγωτό χωνάκι του. Ένας κύριος, φαινομενικά αξιοπρεπής, που κόβει ύποπτες βόλτες σε ένα μανάβικο και σχεδόν ψυχαναγκαστικά, αρπάζει ένα ώριμο αχλάδι χωρίς να το πληρώσει. Ή, μπορεί να είναι μια σειρά δράσεων που ξεπηδά στο κεφάλι σας από το πουθενά και δεν σχετίζεται με κάτι που είδατε, με κάτι που ακούσατε. Οι περισσότερες ιδέες μου είναι τέτοιου τύπου. Για παράδειγμα, ο σπόρος που αναπτύχθηκε στην πλοκή του Ξένοι στο τρένο, ήταν η εξής ιδέα: ‘’Δυο άνθρωποι αποφασίζουν να σκοτώσει ο ένας τον εχθρό του άλλου, ώστε αμφότεροι να έχουν το τέλειο άλλοθι’’».

Ο συγγραφέας πρέπει να ταυτίζεται ως έναν βαθμό με τον πρωταγωνιστή του:

«Με το που φόρεσα το δέρμα του Ρίπλεϋ, άρχισα να γράφω με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση απ’ ό,τι συνήθως… Ήταν το βιβλίο που έγραψα με τη μεγαλύτερη ευχέρεια, καθώς συχνά είχα την αίσθηση πως ο Ρίπλεϋ έγραφε κι εγώ απλώς δακτυλογραφούσα».

patricia highsmith mr ripleyΟι χαρακτήρες ενός έργου πρέπει να θυμίζουν πραγματικούς ανθρώπους:

«Ο θεατρικός συγγραφέας Έντουαρντ Άλμπι λέει πως φαντάζεται τους χαρακτήρες του σε μια κατάσταση εντελώς άσχετη με το έργο που γράφει. Αν, σε αυτή την κατάσταση, οι χαρακτήρες του συμπεριφέρονται φυσιολογικά ή ρεαλιστικά, τότε ξεκινά να γράφει το θεατρικό του έργο. […] Δεν βρίσκω πολύ ενδιαφέρουσα την άποψη του Άλμπι, όμως ίσως τη βρείτε εσείς».

Μην καταφεύγετε σε φτηνά κόλπα:

«Νομίζω πως τα ευρήματα απλώς προσφέρουν φτηνή ψυχαγωγία, χωρίς να εντυπωσιάζουν στην πραγματικότητα τους ευφυείς αναγνώστες. Πολλοί άνθρωποι που δεν γράφουν, που δεν επιθυμούν καν να γράψουν, μπορούν να σκαρφιστούν ένα εύρημα. Πρόκειται για φτηνά κόλπα, για φάρσες που δεν έχουν την παραμικρή σχέση, per se, με τη λογοτεχνία, ή έστω, με την καλή συγγραφή μυθοπλασίας. Ένα παράδειγμα είναι η ανατροπή που γίνεται στο τέλος μιας ιστορίας· ή το φάρμακο ή η χημική ουσία που ξεγελά τα όργανα του νόμου και σώζει ή ενοχοποιεί τον κεντρικό ήρωα. Ή, οι πληροφορίες που αποκρύβονται με πολύ άτιμο τρόπο από τον αναγνώστη μέχρι το τέλος της ιστορίας ή του βιβλίου. Όσοι δεν έχουν την ικανότητα να γράψουν καλά μπορούν να συνοδεύσουν αυτά τα ευρήματα με λίγη πρόζα και να τα παρουσιάσουν ως διηγήματα. Αναφέρομαι στις δευτεροκλασάτες ή τριτοκλασάτες ιστορίες αγωνίας που δημοσιεύονται σε διάφορα μηνιαία περιοδικά».

Μια άριστη πλοκή μπορεί να είναι πολύ απλή:

«Η βελτίωση ή ο εμπλουτισμός της πλοκής επιτυγχάνεται χάρη στα απρόβλεπτα εμπόδια που αντιμετωπίζει ο ήρωας, ή ίσως, οι εχθροί του. Συνήθως, τα απρόβλεπτα εμπόδια εμφανίζονται εξαιτίας των απρόσμενων εξελίξεων της πλοκής. Αν ο συγγραφέας καταφέρει να εμβαθύνει και να ξαφνιάσει τον αναγνώστη, η πλοκή βελτιώνεται. Όμως, δεν μπορούμε πάντα να δημιουργήσουμε ένα καλό βιβλίο χρησιμοποιώντας την ψυχρή λογική. Ορισμένες άριστες ιστορίες είναι πολύ απλές: παραδείγματος χάριν, μπορεί η ιστορία απλώς να αφορά στην καταδίωξη ενός πολεμικού αεροπλάνου, ή σε μια γυναίκα που δεν έχει το θάρρος να σκοτώσει τον άνδρα της, παρόλο που το επιθυμεί - μια ιστορία με θέμα την αναποφασιστικότητα. Ο σκελετός μιας τέτοιας ιστορίας είναι ο ορισμός της απλότητας. Δεν συμβαίνει κυριολεκτικά τίποτα, κι όμως, κατά τη διάρκεια της ιστορίας, μπορείς να εμβαθύνεις συνεχώς: άνθρωποι καταφτάνουν απρόσμενα και διακόπτουν τη δολοφόνο, η δολοφόνος λαμβάνει ένα γράμμα από κάποιο μέλος της οικογένειάς της που την προειδοποιηθεί πως θα τιμωρείται αιώνια αν πράγματι διαπράξει το έγκλημα που σχεδιάζει. Μπορείς να προσθέσεις κωμικά ή δραματικά στοιχεία, κάτι που άλλωστε ισχύει για οποιαδήποτε ιστορία».

Εντοπίστε τη δραματική κορύφωση της ιστορίας σας:

«Δεν είμαι βέβαιη πως κάθε ιστορία πρέπει να έχει μια κορύφωση. Ορισμένες ιστορίες έχουν μια προφανή κορύφωση, κάποια μεγάλη έκπληξη ή κάτι συνταραχτικό. Στη προκειμένη περίπτωση, ο συγγραφέας πρέπει να αποφασίσει αν θα φτάσουμε στην κορύφωση στη μέση, στο τέλος ή στα τρία τέταρτα του βιβλίου. Κάποια βιβλία ενδεχομένως έχουν δυο ή τρεις δραματικές κορυφώσεις, που είναι εξίσου σημαντικές μεταξύ τους. Ορισμένες φορές, η ιστορία πρέπει να φτάνει στην κορύφωσή της στο τέλος, γιατί μετά από αυτή, δεν γίνεται να ειπωθεί τίποτε άλλο, και το βιβλίο τελειώνει σε αυτό το σημείο, εντυπωσιακά».

Ξεκινήστε με μια σύντομη πρώτη παράγραφο:

«Κάποιοι συγγραφείς, εφόσον υποθέτουν πως ο αναγνώστης δεν επιθυμεί να κουράσει τα μάτια ή το μυαλό του διαβάζοντας μια παράγραφο τριάντα γραμμών, επιλέγουν μια σύντομη πρώτη παράγραφο, έκτασης μίας ως έξι γραμμών. Πιστεύω πως έχουν ένα δίκιο. Στο Θάνατο στη Βενετία, ο Τόμας Μαν έγραψε μια πολύ μεγάλη πρώτη παράγραφο που στέκει, όμως δεν μπορούμε όλοι μας να γράψουμε εξίσου εντυπωσιακά».

Κάθε ιστορία χρειάζεται λίγη δράση:

«Σε κάθε καλό βιβλίο υπάρχει δράση, ή έστω, η υπόσχεση της δράσης, αλλά στις ιστορίες αγωνίας, η δράση είναι πιο βίαιη, κατά πάσα πιθανότητα. Αυτή είναι η μοναδική τους διαφορά με τις υπόλοιπες ιστορίες».

Βρείτε τα βιβλία της συγγραφέα εδώ.

politeia link more

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Βίος και Πολιτεία»: Η Εύα Καραϊτίδη, εκδότρια της Εστίας, έρχεται στο Υπόγειο

«Βίος και Πολιτεία»: Η Εύα Καραϊτίδη, εκδότρια της Εστίας, έρχεται στο Υπόγειο

Στο 48ο επεισόδιο της σειράς συζητήσεων στο Βιβλιοπωλείο της Πολιτείας με ανθρώπους από το χώρο του βιβλίου και της σκέψης, o Κώστας Κατσουλάρης συνομιλεί με την εκδότρια της Εστίας, Εύα Καραϊτίδη. Η συζήτηση θα μεταδοθεί, την Πέμπτη, 25 Ιουλίου, στις 7.00μμ.

Επιμέλεια: Book Press

...
Έρση Σωτηροπούλου: «Ευχαριστώ το Φεστιβάλ Τήνου, δεν θα λάβω τα χρήματα του βραβείου»

Έρση Σωτηροπούλου: «Ευχαριστώ το Φεστιβάλ Τήνου, δεν θα λάβω τα χρήματα του βραβείου»

Η συγγραφέας Έρση Σωτηροπούλου, με  δήλωσή της, αρνήθηκε να λάβει το ποσό των 10.000 ευρώ που προσφέρει άγνωστος Ελληνοαμερικανός και το οποίο θα συνόδευε το βραβείο που θα λάβει φέτος στο 10ο Διεθνές Λογοτεχνικό Φεστιβάλ Τήνου. 

Επιμέλεια: Book Press

...
Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

«Με ιδιαίτερη χαρά υποδεχόμαστε τις εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και τη διδασκαλία τουλάχιστον δύο ολόκληρων λογοτεχνικών έργων, από τη νέα σχολική χρονιά», σημειώνουν συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι, με αφορμή πρόσφατες εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ.

Επιμέλεια: Book Press...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Βίος και Πολιτεία»: Η Εύα Καραϊτίδη, εκδότρια της Εστίας, έρχεται στο Υπόγειο

«Βίος και Πολιτεία»: Η Εύα Καραϊτίδη, εκδότρια της Εστίας, έρχεται στο Υπόγειο

Στο 48ο επεισόδιο της σειράς συζητήσεων στο Βιβλιοπωλείο της Πολιτείας με ανθρώπους από το χώρο του βιβλίου και της σκέψης, o Κώστας Κατσουλάρης συνομιλεί με την εκδότρια της Εστίας, Εύα Καραϊτίδη. Η συζήτηση θα μεταδοθεί, την Πέμπτη, 25 Ιουλίου, στις 7.00μμ.

Επιμέλεια: Book Press

...
Καλοκαίρι 2024: Γκουρογιάννης, Βανς, Κουτσί – Τρία επίκαιρα μυθιστορήματα

Καλοκαίρι 2024: Γκουρογιάννης, Βανς, Κουτσί – Τρία επίκαιρα μυθιστορήματα

Τρία μυθιστορήματα που εφάπτονται με σημαντικές πλευρές της πραγματικότητας αυτού του δύσκολου καλοκαιριού. Κύπρος, αμερικανικές εκλογές, Παλαιστίνη. Τρία μυθιστορήματα που μας βοηθούν να εμβαθύνουμε σε μεγάλα γεγονότα, χωρίς να μας περιορίζουν σε αυτά.

Γράφει ο Κ.Β. Κατσ...

«Τα σκυλιά» του Ανέστη Αζά στο Φεστιβάλ Αθηνών (κριτική)

«Τα σκυλιά» του Ανέστη Αζά στο Φεστιβάλ Αθηνών (κριτική)

Για την παράσταση «Τα σκυλιά» σε σκηνοθεσία του Ανέστη Αζά, η οποία παρουσιάστηκε στο Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου.

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

Ένα project που δικαιώνει το ελληνικό ρεπερτόριο του Φεστιβάλ Αθηνών είναι «Τα σκυλιά» του Ανέστη Αζά...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση του επίμετρου του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη, από το μυθιστόρημα του Τζον Απντάικ [John Updike] «Ο λαγός έχει λεφτά» (μτφρ. Πάνος Τομαράς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 12 Ιουλίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Μεγάλη Αμερικανική βόλτα τε...

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 
Χρήστου Β. Μασσαλά «Σκάβοντας εντός», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ξύπνησε μέσα μου η επιθ...

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα βιβλία του 21ου αιώνα σύμφωνα με τους Νιου Γιορκ Τάιμς – Μεθοδολογία, σχόλια, διακρίσεις, τα 20 πρώτα

Τα 100 καλύτερα βιβλία του 21ου αιώνα σύμφωνα με τους Νιου Γιορκ Τάιμς – Μεθοδολογία, σχόλια, διακρίσεις, τα 20 πρώτα

Τα 100 καλύτερα βιβλία του 21ου αιώνα, όπως ψηφίστηκαν από 503 μυθιστοριογράφους, συγγραφείς μη μυθοπλαστικών έργων, ποιητές, κριτικούς και άλλους βιβλιόφιλους – με την επιμέλεια των συντακτων του Book Review των Νew Υork Τimes. Έκπληξη; Οι γυναίκες συγγραφείς είναι, οριακά, περισσότερες από τους άντρες. 

...
50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...
Θρίλερ στην καρδιά του καλοκαιριού: 13 μυθιστορήματα που ανεβάζουν την αδρεναλίνη

Θρίλερ στην καρδιά του καλοκαιριού: 13 μυθιστορήματα που ανεβάζουν την αδρεναλίνη

Σίριαλ κίλερς, πτώματα που ξεθάβονται τυχαία, ένοχα μυστικά που έρχονται από το παρελθόν, βία και αγωνία στο έπακρο. Επιλέγουμε 13 θρίλερ για τις καυτές ημέρες και νύχτες του καλοκαιριού. 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ