rousseau

Της Αρχοντούλας Διαβάτη

Μια λαμπερή χειμωνιάτικη μέρα ήταν. Όχι μόνο κρύο αλλά είχε κι έναν παγερό αέρα που ερχόταν κι έφευγε σαν υπενθύμιση για όποιον δεν κατάλαβε: χειμώνας, μέσα Φεβρουαρίου. Ντυμένη γερά -μπουφάν, κασκόλ και σκούφο- βγήκε να περπατήσει μετά από καιρό στο ανάχωμα, πάνω απ’ την τάφρο.

Δέντρα σ’ όλο το μονοπάτι που αργοσαλεύανε μνησίκακα, δροσιά σημαίνοντας τον καλό καιρό και τώρα σημαίνοντας παγωνιά απαγορευτική. Δυο τρία ζευγάρια αντάμωσε πάνω κάτω και άλλους τόσους μοναχικούς με το σκύλο τους. Ερημιά. Ήταν ευχαριστημένη ωστόσο και χρονομετρούσε κάθε δέκα λεφτά τον εαυτό της. Εκείνος θα έλειπε όλη τη μέρα, είχε ρεπό η Γεωργιανή αποκλειστική. και θα μοίραζαν το χρόνο με την αδερφή του, να φυλάνε τον πατέρα τους βυθισμένο στην ξεθωριασμένη του μακαριότητα. Όλη την τελευταία χρονιά αφότου πέθανε η γιαγιά, ο παππούς Τάκης όλο και χανόταν σε μιαν ακατανόητη ομίχλη. Ήσυχος, έτρωγε, κοιμόταν, κομμένα τα αστεία, οι γκρίνιες, και τα πειράγματα στα παιδιά και στα εγγόνια του. Αυτάρκης, όπως πρόπερσι τέτοιον καιρό- η νυχτερινή νοσοκόμα να’ χει πεθάνει στο κρεβάτι της μες στο σπίτι- κι εκείνος με τα παντζούρια κατεβασμένα περίμενε να ξημερώσει, να νυχτώσει και να ξημερώσει πάλι- τα παιδιά του σπίτια τους τίποτα δεν κατάλαβε. Ούτε νερό δε σκέφτηκε να πιει.

Τα δυο αδέρφια τις Πέμπτες έχουν ομορφύνει την καθημερινότητα με τσιπουράκια και φροντισμένο φαγητό από το διπλανό ταβερνάκι. Σχολάει η μικρή αδερφή από το γραφείο της κι έρχεται να αναλάβει την απογευματινή βάρδια, φεύγει εκείνος. Προηγουμένως βάζουν τραπέζι τρικούβερτο με όλα τα καλά. Κουβεντιάζουν για τα παλιά, ακούνε μουσικές., βλέπουν παλιές φωτογραφίες, τρώνε με τον πατέρα ανάμεσά τους. «Εις υγείαν», σήκωσε προχτές το ποτήρι εκείνος αφού συλλογίστηκε κάμποση ώρα ακίνητος, με το χέρι στον αέρα. Γιατί η αδερφική αγάπη θέλει περιφρούρηση. Έρχονται καιροί δύσκολοι, διχόνοιες κι αντιπάθειες νύφες και γαμπροί στο σπίτι- οι ιερεμιάδες της πεθαμένης μητέρας αντηχούν κάθε τόσο ακυρωμένες στο μυαλό τους μαζί με τις χιλιοειπωμένες ευχές.

Αυτά σκεφτόταν περπατώντας ξαλαφρωμένη στην παγωμένη λιακάδα- μέχρι που μπαμ, ένα χτύπημα στο κεφάλι. Γύρισε πίσω της, κανείς. Ένα κλαδί ήταν, μικρό εχθρικό κλαδί, που είχε σπάσει από τον αέρα κι έπεσε στο κεφάλι της. Περπάτησε κι άλλο να συμπληρώσει την ώρα. Σα να διέσχιζε έναν άλλο χρόνο με τους λιγοστούς περιπατητές που συναπαντιούνταν αμίλητοι χωρίς να χαιρετιούνται, σα να ’χανε πεθάνει και περιδιαβαίνανε σε μια άλλη συχνότητα, με άλλους κανόνες, άλλους κώδικες, άγνωστες μεταξύ τους ψυχές. Τέτοιες σκέψεις της έρχονται κάθε τόσο τις μοναχικές της Πέμπτες.

Στο σπίτι αργότερα χαζεύει στον ακάλυπτο το φάντασμα της παλιάς βυσινιάς. Ήταν η μόνη κοντινή σχέση τους με τη φύση. Τέτοιον καιρό, πριν εισβάλει ο Μάρτιος όλη ροζ και άσπρα και πράσινα, έπαιζε θροΐζοντας μες στο φως. Τώρα θυσιασμένη για πάρκινγκ.

Με το κομπιούτερ ανοιχτό μελετάει την αφίσα για τα τριακόσια χρόνια από τη γέννηση του Ρουσσό. Αφιερώματα και κριτικές για τον φιλόσοφο και συγγραφέα του Διαφωτισμού.

Στη Λέσχη ανάγνωσης του Γαλλικού Ινστιτούτου, παλιό της σχολείο αγαπημένο, Μission Laique αρχικά, η πιο παλιά Γαλλική αποστολή στην Ευρώπη,1902-2002, θα συζητούσαν τις Εξομολογήσεις, έργο δημοσιευμένο τέσσερα χρόνια μετά το θάνατο του συγγραφέα, που σημάδεψε τον 18ο αιώνα και την Ψυχολογία, προανήγγειλε τον Φρόιντ και τις θεωρίες για το ασυνείδητο και τη λίμπιντο, το ρομαντισμό, την αυτοβιογραφία και το μυθιστόρημα διάπλασης (bildungsroman). Επιμένοντας στην μοναδικότητά του, ο Ρουσσό, αυτοδίδακτος, γεννημένος στη Γενεύη όπου κατέφυγαν οι Ουγγενότοι πρόγονοί του, ορφανός από μάνα -πέθανε λίγο μετά τη δική του γέννα- δύσκολα παιδικά χρόνια σε ένα αυστηρό περιβάλλον προτεσταντών,  ξεκινάει έφηβος και αλωνίζει με τα πόδια τη Γαλλία, κάνοντας διάφορα επαγγέλματα. Έτσι ανακαλύπτει τον κόσμο και τους συγγραφείς.

Ενώ η φήμη του στη Γαλλία και τον κόσμο μεγαλώνει, δεν τον βλέπουν με καλό μάτι οι φιλόσοφοι του καιρού του. Καλοσπουδασμένοι στα ακριβά μπουρζουάδικα σχολεία τους, του κηρύσσουν τον πόλεμο, αποδίδοντάς του ατοπήματα και προσωπικές αποτυχίες κι αντιφάσεις- άφησε στο ορφανοτροφείο τα πέντε του παιδιά- του καταλογίζει μεταξύ άλλων ο Βολταίρος. Στις Εξομολογήσεις αποκαλύπτεται. «Αναρχικός» και άθεος, αποκομμένος από την αστική κοινωνία και τις κοινωνικές συμβατικότητες,  περιθωριοποιημένος, ανακαλύπτει το ΕΓΩ του, εκθέτοντας πρώτος τον εαυτό του, τους έρωτές του, τις νύχτες του a la belle etoile, τα ταξίδια του με τα πόδια, την μοναδικότητά του, την ουτοπία της ελευθερίας του. « Iδού τι έπραξα, τι σκέφτηκα, τι υπήρξα».

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Βραδιά λογοτεχνικής μαντείας στο Ρομάντσο

Βραδιά λογοτεχνικής μαντείας στο Ρομάντσο

Γιορτάζοντας τα 3 χρόνια κυκλοφορίας και τα 6 τεύχη του, το περιοδικό για την ποίηση και τα εικαστικά ΦΡΜΚ διοργανώνει «ΤΑ 6 ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ - Μια γιορτή προγνωστικής ποιητικής» στον πολυχώρο Ρομάντσο.

...

Ελέφαντας

Ελέφαντας

Της Αρχοντούλας Διαβάτη

Χωρίς προειδοποίηση μες στον ύπνο ένιωσε τον ηλεκτρικό πόνο, το δόντι του ήταν ή τι. Βραχυκύκλωσαν τα νεύρα και γέμισαν το κεφάλι του σήματα. Πονούσε μ’ ένα κτηνώδη τρόπο.

...
Για ποιους... – Για το βιβλίο της Έλσα Μοράντε «Η Ιστορία»

Για ποιους... – Για το βιβλίο της Έλσα Μοράντε «Η Ιστορία»

Για το βιβλίο της Έλσα Μοράντε «Η Ιστορία» (μτφρ. Άμπυ Ράικου) που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη. 
 
Tης Ιωάννας Καρατζαφέρη 
 

Είναι για τους αναλφάβητους που γράφω.

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Τι είναι ο μισογυνισμός;» του Μορίς Ντομά (κριτική) – Ιστορία μιας λέξης, ιστορία μιας νοοτροπίας που εμμένει μέσα στους αιώνες

«Τι είναι ο μισογυνισμός;» του Μορίς Ντομά (κριτική) – Ιστορία μιας λέξης, ιστορία μιας νοοτροπίας που εμμένει μέσα στους αιώνες

Για τη μελέτη του Μορίς Ντομά (Maurice Daumas) «Τι είναι ο μισογυνισμός;» (μτφρ. Κατερίνα Γούλα, εκδ. Gutenberg). Εικόνα: Από τη σειρά του Νέτφλιξ «Εφηβεία».

Γράφει ο Σόλωνας Παπαγεωργίου

«Είναι πιο εύκολο να φανταστούμε το...

Χάρης Καραθύμιος: «Το αστυνομικό μυθιστόρημα είναι ένα είδος που αφουγκράζεται την κοινωνία»

Χάρης Καραθύμιος: «Το αστυνομικό μυθιστόρημα είναι ένα είδος που αφουγκράζεται την κοινωνία»

«Την κυρίως πλοκή του αστυνομικού μυθιστορήματος την αντιμετωπίζω ως ένα μέσον για να αφηγηθώ το δράμα των πρωταγωνιστών» μας είπε ο Χάρης Καραθύμιος, με αφορμή το μυθιστόρημά του «Ο Μεσσίας» (εκδ. Μίνωας).

Συνέντευξη στον Σόλωνα Παπαγεωργίου

...
«Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν (κριτική) – Ένα αντιπολεμικό, σύγχρονο κινηματογραφικό έπος

«Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν (κριτική) – Ένα αντιπολεμικό, σύγχρονο κινηματογραφικό έπος

Για την «Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν, που προβάλλεται αυτές τις μέρες στους κινηματογράφους. 

Γράφει ο Θόδωρος Σούμας 

Ο σημαντικός, Άγγλος βιρτουόζος σκηνοθέτης ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Οι κόρες του Αϊβαλιού» της Γεωργίας Α. Ανδριώτου (προδημοσίευση)

«Οι κόρες του Αϊβαλιού» της Γεωργίας Α. Ανδριώτου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Γεωργίας Α. Ανδριώτου «Οι κόρες του Αϊβαλιού», το οποίο κυκλοφορεί στις 18 Ιουλίου από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Παναγής Αφεντέλλης ρούφηξε νωχελικά τον καφέ του κι άφησε απαλά τ...

«Περιγραφή ενός χωριού» της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (προδημοσίευση)

«Περιγραφή ενός χωριού» της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογραφικό έργο της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς [Marie Luise Kaschnitz] «Περιγραφή ενός χωριού» (Μετάφραση – Επίμετρο – Σημειώσεις: Αλέξανδρος Κυπριώτης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 10 Ιουλίου από τις εκδόσεις η βαλίτσα.

Επιμέλεια: Κ...

«Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» του Σέρινταν Λε Φανού (προδημοσίευση)

«Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» του Σέρινταν Λε Φανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Σέρινταν Λε Φανού (Sheridan Le Fanu) «Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» (ανθολόγηση, μτφρ., εισαγωγικό σημείωμα: Γιώργος Θάνος, επιμέλεια: Γιάννης Μπαρτσώκας), η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Printa.

Επιμέλεια: ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Μια τελευταία ματιά» & «Οι ωραιότερες συναντήσεις μου με ζώα» – Δύο βιβλία για τη ζωή μας με τα (άλλα) ζώα

«Μια τελευταία ματιά» & «Οι ωραιότερες συναντήσεις μου με ζώα» – Δύο βιβλία για τη ζωή μας με τα (άλλα) ζώα

Συναντήσεις με απειλούμενα είδη, καθώς και με άλλα ζώα που μας θυμίζουν τον εαυτό μας. Δύο βιβλία από τις εκδόσεις ΕΠΟΨ μας αποκαλύπτουν τα μυστικά του ζωικού βασιλείου. © Duke Lemur Center

Επιλογή-παρουσίαση: Σόλωνας Παπαγεωργίου

Η κλιματ...

«Χωρίς δείκτη προστασίας» – 26 αστυνομικά, νουάρ και θρίλερ για ένα μακρύ αναγνωστικό καλοκαίρι

«Χωρίς δείκτη προστασίας» – 26 αστυνομικά, νουάρ και θρίλερ για ένα μακρύ αναγνωστικό καλοκαίρι

Καταιγιστική δράση αλλά και χαλαρή ατμόσφαιρα, κοινωνικός σχολιασμός και σκοτεινός ρεαλισμός: Είκοσι έξι αστυνομικά, νουάρ και ψυχολογικά θρίλερ, για ένα καλοκαίρι γεμάτο συγκινήσεις. 

Επιλογή-παρουσίαση: Χίλντα Παπαδημητρίου

...
Ποιήματα που φέρνει ο Βαρδάρης – Πέντε συλλογές από τη σοδειά του βορρά

Ποιήματα που φέρνει ο Βαρδάρης – Πέντε συλλογές από τη σοδειά του βορρά

Πέντε ποιητικά έργα με πυκνή γραφή, φιλοσοφικούς στοχασμούς και πολιτικό περιεχόμενο.

Επιλογή-παρουσίαση Παναγιώτης Γούτας

Πέντε ποιητικά έργα από τον βορρά, καρποί ώριμης γραφής, που εκφράζουν φιλοσοφικούς αλλά και πολιτικούς προβληματισμούς. 

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΦΑΚΕΛΟΙ