Peter Carey Home 700 crop

Για το μυθιστόρημα του Πίτερ Κάρεϊ «Πολύ μακριά απ’ το σπίτι» (μτφρ. Αργυρώ Μαντόγλου, εκδ. Ψυχογιός).

Του Διονύση Μαρίνου

Από το επικών διαστάσεων Όσκαρ και Λουσίντα, μυθιστόρημα που του «πρόσφερε» το πρώτο από τα δύο βραβεία Man Booker που έχει λάβει ως τώρα, ο Αυστραλός Πίτερ Κάρεϊ φανέρωσε τη διάθεσή του να παίξει με τους όρους του μεταμοντέρνου. Η μυθοπλασία του είναι βασισμένη στη σύμπτυξη εξωτικών σεναρίων και «απίθανων» εικόνων, ενώ αναπτύσσεται με τη μέγιστη εφευρετικότητα στην αφήγηση.

Συνδυάζει με τρόπο ριζοσπαστικό αληθινούς και φανταστικούς ήρωες, την ίδια στιγμή που χρησιμοποιεί φάρσες, καθιερωμένα ψεύδη, κωμικές σκηνές κι εφιαλτικές εικόνες για να ντύσει τον αφηγηματικό καμβά του. Για τον Κάρεϊ ο χρόνος, ο τόπος και η ιστορία του τόπου του είναι ένα διαρκές πεδίο αναζητήσεων και πειραματισμών.

Παράλληλα, ένα από τα χαρακτηριστικά της γραφής του είναι το πώς συνδυάζει με τρόπο ριζοσπαστικό αληθινούς και φανταστικούς ήρωες, την ίδια στιγμή που χρησιμοποιεί φάρσες, καθιερωμένα ψεύδη, κωμικές σκηνές κι εφιαλτικές εικόνες για να ντύσει τον αφηγηματικό καμβά του. Για τον Κάρεϊ ο χρόνος, ο τόπος και η ιστορία του τόπου του είναι ένα διαρκές πεδίο αναζητήσεων και πειραματισμών. Εν πολλοίς, ανήκει σε εκείνη τη γενιά των συγγραφέων της μακρινής Αυστραλίας που θέλησαν να απομακρυνθούν από τον ρεαλισμό και να συνομιλήσουν με έργα σημαντικών συγγραφέων που διατρύπησαν την καθημερινότητα των ηρώων τους με άλλα μέσα. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Κάρεϊ βρήκε πρώτα λογοτεχνικές ταυτίσεις με τον Φώκνερ και στη συνέχεια με τον Μαρκές. Κάπως έτσι διαμόρφωσε μια υβριδική «φωνή» στην οποία ενυπάρχει ο μύθος, η σάτιρα και η φαντασία. Η εργογραφία του θα μπορούσε να μελετηθεί παράλληλα (αλλά και αντιστικτικά) με εκείνη του Σαλμάν Ρούσντι, του Τίμοθι Μο και του Μάικλ Οντάατζε.

Οικογενειακές σχέσεις, αλλά και τα κρυφά σημεία της αυστραλιανής Ιστορίας αποτελούν τον κεντρικό πυρήνα του και του τελευταίου του μυθιστορήματος Πολύ μακριά απ’ το σπίτι. Μια αδιάπτωτη μάχη μεταξύ νικητών και ηττημένων. Μεταφερόμαστε στη μεταπολεμική Νότια Αυστραλία για να γνωρίζουμε ένα τρίγωνο ανθρώπων που κινητοποιούν την ιστορία. Ο καθένας λέει τη δική του εκδοχή κι όλοι μαζί ανασύρουν από το σκοτάδι προσωπικά μυστικά, δίχως να παραγνωρίζεται η γενική εικόνα μιας χώρας που έχει κλείσει στο ντουλάπι στις σκοτεινές σελίδες του παρελθόντος.

Η καλλονή Ιρέν είναι παντρεμένη με τον Τιτς Μπομπ. Αποφασίζουν να μετακομίσουν με σκοπό να αυτονομηθούν από τον πατέρα του Τιτς, έναν κυριαρχικό άντρα που επιθυμεί να κανοναρχήσει τα επαγγελματικά τους βήματα (στο χώρο της βιομηχανίας αυτοκινήτων). Το σπίτι των Μπομπ γειτνιάζει με εκείνο του Γουίλ, ενός δασκάλου γερμανικής καταγωγής που αποπέμφθηκε κακήν κακώς από τη δουλειά του επειδή κρέμασε από το παράθυρο ένα παιδί για να το τιμωρήσει. Αποφασισμένος να ξεφύγει από την επιρροή του γηραιού πατέρα του, ο Τιτς και η Ιρέν δηλώνουν συμμετοχή σε έναν αγώνα Redex. Πρόκειται για άκρως επίπονο αγώνα με αυτοκίνητα όπου οι οδηγοί πρέπει να κάνουν τον γύρο της Αυστραλίας. Έχουμε να κάνουμε με ταξίδι μύησης σε μιαν άκρως αφιλόξενη ενδοχώρα (υπάρχουν περιοχές μη χαρτογραφημένες όπου η φύση είναι οργιαστική και κρύβει πολλούς κινδύνους). Είναι, όμως, κι ένα εσωτερικό ταξίδι για τους ήρωες που θα κληθούν να αντιμετωπίσουν τον κρυφό κουκούλι της προσωπικότητάς τους.

 Peter Carey Home

Πλοηγός στο ταξίδι τους θα είναι ο Γουίλ που έχει πάθος με τη γεωγραφία. Πρόκειται για αινιγματική φιγούρα. Αναγκάστηκε να φύγει από τη Μελβούρνη αφήνοντας πίσω γυναίκα και παιδιά, όταν ανακάλυψε πως η σύζυγός του τον απατούσε. Στη συνέχεια εμπλέκεται σε μια ακραία πράξη τιμωρίας ενός μαθητή του (ο μικρός τον κορόιδευε για τη γερμανική του καταγωγή), απολύεται και τελικά εμπλέκεται στενά με την οικογένεια των Μπομπ (ιδιαιτέρως με την Ιρέν). Ο Καρέι αποφασίζει να απλώσει τα γεγονότα, να παρεμβάλει παράπλευρες ιστορίες έως τη στιγμή που θα οδηγήσει την πλοκή σε ένα δραματικό σύνορο. Μπορεί οι παρεκβάσεις να τραβούν σε μάκρος, ενδεχόμενα και να κουράζουν, ωστόσο όταν οι τρεις άνθρωποι θα επανασυνδεθούν, το μυθιστόρημα θα κινητοποιηθεί εκ νέου. Με τον ένα ή τον άλλο τρόπο κατανοούμε πως δεν έχουμε να κάνουμε με έναν αγώνα δρόμου, αλλά με κάτι που ξεπερνάει τα στενά όρια της επιβίωσης. Εντέλει, με κάτι ολότελα οδυνηρό. Κάποια στιγμή, εντελώς τυχαία, η Ιρέν θα σκοντάψει σε ένα κρανίο παιδιού κι αίφνης θα βρεθεί μπροστά σε έναν ομαδικό τάφο. Την περίοδο της βρετανικής αποικιοκρατίας είναι γνωστό πως πολλοί Αβορίγινες (ιθαγενείς πληθυσμοί της Αυστραλίας) έπεσαν θύματα του ζήλου των κατακτητών. Η ιστορία της χώρας, εκ νέου, ανασύρεται από τη λήθη κι έτσι ο κάθε ήρωας αναγκάζεται εκ των πραγμάτων να τοποθετήσει τον εαυτό του στο γενικότερο πλαίσιο και ταυτόχρονα να αναζητήσει τη δική του ταυτότητα.

Μα, μήπως και η Αυστραλία είναι η χώρα που θέλει να δείχνει προς τα έξω; Η διαστρέβλωση θάλλει παντού. Οι αποκαλύψεις έρχονται η μία μετά την άλλη. 

Η Ιρέν αισθάνεται μειωμένη επειδή τυχαίνει να είναι γυναίκα. Βλέπει πως ο περίγυρος την αντιμετωπίζει εχθρικά λόγω του σκούρου δέρματός της. Για τον Γουίλ μαθαίνουμε πως είναι κάτι άλλο από αυτό που πίστευε. Μα, μήπως και η Αυστραλία είναι η χώρα που θέλει να δείχνει προς τα έξω; Η διαστρέβλωση θάλλει παντού. Οι αποκαλύψεις έρχονται η μία μετά την άλλη. Από ένα σημείο κι ύστερα, ο Κάρεϊ αναγκάζει τους ήρωές του να έρθουν αντιμέτωποι με την αλήθεια. Μέσω μιας ακόμη συγγραφικής παρέκβασης, ο Γουίλ βρίσκεται να εργάζεται σε μια κτηνοτροφική μονάδα ενός πλούσιου λευκού. Εκεί διδάσκει τα παιδιά των μαύρων εργατών-δούλων. Αυτή η συνάφεια θα είναι αποκαλυπτική, καθώς θα του δείξει ποιος είναι αυτός, αλλά και ποια είναι η χώρα του. Μπορεί να είναι μακριά από το σπίτι, αλλά στην πραγματικότητα δεν έχουμε να κάνουμε με μυθιστόρημα που μετακινείται σε μια συγκεκριμένη γεωγραφία. Η ουσιαστική μετατόπιση είναι στον χρόνο και κυρίως στο απώτατο παρελθόν.

Στα τελευταία κεφάλαια γίνεται φανερή η ψυχολογική κατάσταση του Γουίλ, καθώς θέλει να ανακαλύψει τον πλούτο της κουλτούρας των ιθαγενών σεβόμενος όμως και τα μυστικά τους. Είναι φανερό πως ο Γουίλ γίνεται ο ήρωας-καταλύτης της ιστορίας, καθώς είναι αυτός που διαθέτει την ευαισθησία να βλέπει την κτηνωδία και τη βία με την οποία χτίστηκε ο νέος κόσμος της ηπείρου. Η μετάφραση της Αργυρώς Μαντόγλου είναι άκρως λειτουργική σε ένα μυθιστόρημα που πέραν της πλοκής έχει να επιδείξει ένα σπάνιο και ιδιαίτερο ύφος.

* Ο ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΜΑΡΙΝΟΣ είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας. Τελευταίο του βιβλίο, η συλλογή διηγημάτων «Όπως και αν έρθει αυτό το βράδυ» (εκδ. Μελάνι).

altΠολύ μακριά απ’ το σπίτι
Πίτερ Κάρεϊ 
Mφρ. Αργυρώ Μαντόγλου
Ψυχογιός 2018
Σελ. 408, τιμή εκδότη €17,70

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΠΙΤΕΡ ΚΑΡΕΪ

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ιούδας» του Άμος Οζ (κριτική) – Η Ιστορία, η προδοσία και οι αποδιοπομπαίοι τράγοι

«Ιούδας» του Άμος Οζ (κριτική) – Η Ιστορία, η προδοσία και οι αποδιοπομπαίοι τράγοι

Για το βιβλίο του Άμος Οζ «Ιούδας» (μτφρ. Μάγκι Κοέν, εκδ. Καστανιώτη). Κεντρική εικόνα: o Μπεν Γκουριόν, ιδρυτής και πρώτος πρωθυπουργός του Ισραήλ, επιθεωρεί στρατεύματα το 1957. 

Γράφει ο Μιχάλης Μοδινός 

Η παρ...

«Μια ιστορία με κοκαΐνη» του Μ. Αγκέεφ (κριτική) – Μυθιστόρημα των αισθήσεων και των παραισθήσεων

«Μια ιστορία με κοκαΐνη» του Μ. Αγκέεφ (κριτική) – Μυθιστόρημα των αισθήσεων και των παραισθήσεων

Για το μυθιστόρημα του Μ. Αγκέεφ [Μ. Αgueev] «Μια ιστορία με κοκαΐνη» (μτφρ. Σοφία Κορνάρου, εκδ. Ροές). Kεντρική εικόνα: πίνακας του Ηans Βaluschek (1870-1935).

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Κάποιους συγγραφείς τους καλύπτει ο...

«Η λευκή καλύβα» του Τούρβαλντ Στεν (κριτική) – Η συγκάλυψη του παρελθόντος και το ένστικτο της επιβίωσης

«Η λευκή καλύβα» του Τούρβαλντ Στεν (κριτική) – Η συγκάλυψη του παρελθόντος και το ένστικτο της επιβίωσης

Για το μυθιστόρημα του Τούρβαλντ Στεν [Thorvald Steen] «Η λευκή καλύβα» (μτφρ. Βίκυ Πορφυρίδου, εκδ. Βακχικόν). Kεντρική εικόνα: από την ταινία «Tusk». 

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

«Ζούμε μονάχα λίγο. Ξέρουμε μόνο κάτ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Λογοτεχνικό Βραβείο Δουβλίνου 2024: Νικητής ο Μίρτσεα Καρταρέσκου

Λογοτεχνικό Βραβείο Δουβλίνου 2024: Νικητής ο Μίρτσεα Καρταρέσκου

Ο Ρουμάνος συγγραφέας Μίρτσεα Καρταρέσκου [Μircea Cartarescu] έλαβε το βραβείο για το μυθιστόρημά του «Solenoid» που είναι εν μέρει αυτοβιογραφικό και μάς μεταφέρει στην κομμουνιστική Ρουμανία των τελών του ‘70. Στα ελληνικά τον έχουμε γνωρίσει με το μυθιστόρημα «Νοσταλγία» (μτφρ. Βίκτορ Ιβάνοβιτς, εκδ. Καστανιώτη)....

ΔΕΒΘ 2024: Γυναίκες, φύλο και φεμινισμοί – Τι είδαμε, τι καταλάβαμε

ΔΕΒΘ 2024: Γυναίκες, φύλο και φεμινισμοί – Τι είδαμε, τι καταλάβαμε

Ένα από τα αφιερώματα της φετινής ΔΕΒΘ ήταν αυτό στις «Γυναίκες», μια ευρεία θεματική που ξεδιπλώθηκε μέσα από συζητήσεις για συγγραφείς, εκδότριες και μεταφράστριες, για τη γυναίκα σαν λογοτεχνικό ήρωα, αλλά και τη γυναικεία γραφή. Οι εκδηλώσεις ήταν διάχυτες στο πρόγραμμα, αρκετές συνέπιπταν η μία με την άλλη, αλλ...

Μιχάλης Αλμπάτης: «Δεν θα έγραφα ποτέ ένα δεύτερο ‘’Και οι νεκροί ας θάψουν τους νεκρούς τους’’»

Μιχάλης Αλμπάτης: «Δεν θα έγραφα ποτέ ένα δεύτερο ‘’Και οι νεκροί ας θάψουν τους νεκρούς τους’’»

Από την απόλυτη επιτυχία στη συνειδητοποίηση. Ο Μιχάλης Αλμπάτης μάς μίλησε για το νέο του βιβλίο «Η κατάλυση του χρόνου» (εκδ. Νήσος), αλλά και πώς βίωσε το απίστευτο «γκελ» που έκανε το προηγούμενο μυθιστόρημά του.

Συνέντευξη στον Διονύση Μαρίνο

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της βραβευμένης με Νόμπελ λογοτεχνίας Ανί Ερνό [Annie Ernaux] «Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), μια συνομιλία, μέσω μέιλ, της Ερνό με τον Φρεντερίκ Ιβ Ζανέ [Frederic-Yves Jeannet]. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμ...

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ [Graeme Macrae Burnet] «Μελέτη περίπτωσης» (μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου), το οποίο κυκλοφορεί στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στην αρχή, καθώς ...

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Μουράτ Εσέρ [Murat Eser] «Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής», η οποία κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εφημερίδα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Για τα βιβλία των Κνουτ Χάμσουν [Knout Hamsun] «Η πείνα» (μτφρ. Βασίλη Δασκαλάκη), Νικολάι Γκόγκολ [Νikolai Gogol] «Το παλτό» (μτφρ. Κώστας Μιλτιάδης), Μαξίμ Γκόρκι [Maxim Gorky] «Τα ρημάδια της ζωής» (μτφρ. Κοραλία Μακρή) και Λέον Τολστόι [Leon Tolstoy] «Η σονάτα του Κρόιτσερ» (μτφρ. Κοραλία Μακρή). 

...
Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Εαρινά αναγνώσματα από όλο τον κόσμο. Νομπελίστες, αναγνωρισμένοι συγγραφείς, αλλά και νέα ταλέντα ξεχωρίζουν και τραβούν την προσοχή. Στην κεντρική εικόνα, οι Αμπντουλραζάκ Γκούρνα, Κάρα Χόφμαν, Ντέιβιντ Μίτσελ.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος 

Από την...

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Η επιστήμη προχωράει με ραγδαίoυς ρυθμούς. Η 4η βιομηχανική επανάσταση θα στηριχθεί στην κβαντική υπεροχή και την Τεχνητή Νοημοσύνη. Για να ξέρουμε πώς θα είναι το μέλλον μας επιλέγουμε τρία βιβλία που εξηγούν λεπτομέρως όλα όσα θα συμβούν. Kεντρική εικόνα: @ Wikipedia.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ