mankel360

Της Αργυρώς Μαντόγλου 

Ο Χένιγκ Μάνκελ χρησιμοποιώντας την αστυνομική ιστορία μυστηρίου ως όχημα, σ’ αυτό το δέκατο και τελευταίο έργο της σειράς με πρωταγωνιστή τον στοχαστικό ντετέκτιβ Κουρτ Βαλάντερ, θίγει θέματα που ταλάνισαν τη χώρα του, τη Σουηδία, τις τελευταίες δεκαετίες, καθώς και την ίδια την έννοια της πολιτικής και του «πολιτικοποιημένου ανθρώπου»: Μέσα από τον ήρωά του εξετάζει τη συμμετοχή του πολίτη στα κρίσιμα γεγονότα του καιρού μας και προς το τέλος του μυθιστορήματος θα προβληματιστεί για τα ατροφικά αντανακλαστικά του, την έλλειψη εγρήγορσης απέναντι στις σημαντικές μεταβολές που επήλθαν καθώς και για τη διαφορά των ανθρώπων της δικής του γενιάς από εκείνη του πατέρα του.

Με όχημα την αστυνομική λογοτεχνία ο Μάνκελ εξετάζει τη συμμετοχή του πολίτη ενώ προβληματίζεται για τα ατροφικά αντανακλαστικά, την έλλειψη εγρήγορσης απέναντι στις σημαντικές μεταβολές καθώς και για τις διαφορές μεταξύ γενεών.

Θα υποψιαστεί πως ως μέλος μιας «ευημερούσας κοινότητας» πέρασε τη ζωή του «σε μια γυάλινη σφαίρα» και βλέποντας αυτή τη σφαίρα τώρα στα εξήντα του χρόνια να ραγίζει, την ώρα που ο ίδιος αισθάνεται αδύναμος μπροστά στα γηρατειά και στη μείωση των φυσικών και πνευματικών του αντοχών, αναρωτιέται για τη γενικότερη στάση του. Ο Βαλάντερ θα αναγκαστεί να αναγνωρίσει τις ανίερες συμμαχίες στις οποίες είχε συμπράξει η δημοκρατική του χώρα, όταν μάλλον τυχαία εμπλέκεται στην εξερεύνηση ενός εγκλήματος πολιτικής υφής που θα τον φέρει σε επαφή με ανθρώπους που λειτουργούσαν ως κατάσκοποι για πολλές δεκαετίες και μάλιστα σε νευραλγικές θέσεις του Βασιλικού σουηδικού ναυτικού. Ταυτόχρονα μέσα από την έρευνα ενός φόνου και μιας εξαφάνισης που συνδέονται με τις ιστορικές εξελίξεις στη χώρα του, θα αναγκαστεί να ερευνήσει και πλήθος χαρακτήρων: αθώων και ενόχων, κοντινών και μακρινών, ανθρώπων από το παρελθόν του και τον περίγυρό του. Η αστυνομική έρευνα ανάγεται σε μέσον εξερεύνησης της σκοτεινής πλευράς της ανθρώπινης φύσης, αλλά και ενός ολόκληρου λαού, ενώ κατά τη ροή της αφήγησης δεν λείπουν οι εύστοχες παρατηρήσεις για την ιδιοσυγκρασία των Σουηδών, την ακεραιότητα της δημοκρατίας τους, αλλά και για τις έννοιες της ελευθερίας, της αυτοθυσίας, της ανιδιοτέλειας και της αυτάρκειας.

Ταξίδι αυτογνωσίας

Ο Βαλάντερ με τρόπο διεισδυτικό παράλληλα με την έρευνα για την εξαφάνιση του απόστρατου αντιπλοίαρχου και της δολοφονίας της συζύγου του, καταγίνεται με μια πιο επώδυνη και δύσκολη έρευνα: την έρευνα των δικών του κινήτρων και τη διερεύνηση του δικού του σκιώδους παρελθόντος, καθώς αυτή η τελευταία του περιπέτεια θα καταλήξει σε ταξίδι αυτογνωσίας χωρίς γυρισμό.

Παλιά γεγονότα επανέρχονται και εξετάζονται, τα δεδομένα ανατρέπονται και παλιοί γρίφοι αναδύονται, δίνοντας μας αρκετές πληροφορίες από την προσωπική ιστορία του ντετέκτιβ. Μέλη της οικογένειας, παλαιότερες υποθέσεις, γυναίκες της ζωής του, παλιοί συμμαθητές και φίλοι επιστρέφουν να τον στοιχειώσουν και καθώς το παρελθόν όλο και καταλαμβάνει μεγαλύτερο μέρος στο μυαλό του το παρόν γίνεται όλο και πιο απειλητικό και η διαχείριση της πραγματικότητας όλο και πιο κοπιαστική.

mankell_photo

Το τέλος ενός ήρωα

Λίγο πριν το τέλος του μυθιστορήματος, ο δημιουργός του σε μόλις δυο παραγράφους αποφασίζει να δώσει ένα τέλος στον πρωταγωνιστή του, έχοντας προηγηθεί μια λεπτομερής καταγραφή των συμπτωμάτων της ασθένειας του. Η «πτώση» αρχίζει όταν ο Βαλάντερ ξεχνάει το υπηρεσιακό του περίστροφο σε μια καφετέρια, θέτοντας το μεγαλύτερο μυστήριο που ο ντετέκτιβ καλείται να αντιμετωπίσει: τη φθορά των διανοητικών λειτουργιών του, την αμηχανία μπροστά στη συνεχή αδυναμία του να διακρίνει και να ερμηνεύσει τα φαινόμενα. «Ο Κουρτ Βαλάντερ περιδινήθηκε σ’ ένα σκοτάδι που λίγα χρόνια αργότερα τον μετέφερε στο άγνωστο σύμπαν … Ύστερα δεν υπάρχει τίποτα άλλο. Η ιστορία του Κουρτ Βάλαντερ τελειώνει, μια για πάντα».

Στο Φθινόπωρο του Κουρτ Βαλάντερ ο ντετέκτιβ δεν είναι μια καθησυχαστική παρουσία που επιλύει μυστήρια και η παρακμή της Σουηδικής κοινωνίας καθρεφτίζεται στη φθορά του δικού του σώματος, της ψυχικής του υγείας αλλά και στην πτώση του ηθικού του. Ο ήρωας του Μάνκελ μοιάζει να μεταλλάσσεται όλο και περισσότερο σε ένα σύμβολο: το σύμβολο του αγώνα της Σουηδίας να βρει τη θέση της στον κόσμο, την ώρα που ο ίδιος κατευθύνεται προς τη δύση του. Η μοναδική αισιόδοξη νότα είναι η γέννηση της εγγονής του η οποία συμβολίζει την πιθανότητα μιας ανανέωσης, την ύπαρξη κάτι νέου και ελπιδοφόρου που πλησιάζει και παίρνει τη σκυτάλη· αν και αυτό το νέο δεν έχει ακόμα κάνει τα πρώτα του βήματα, ούτε έχει πάρει συγκεκριμένη μορφή.

 

mankel_valander_exofylloΤο φθινόπωρο του Κουρτ Βαλάντερ
Χένινγκ Μάνκελ
Μετφρ: Λύο Καλοβυρνάς
Εκδόσεις Ψυχογιός, 2013
Τιμή € 17,70, σελ. 548

politeia-link

 

 

 

 

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ HENNING MANKELL ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Πέτρινα ημερολόγια» της Κάρολ Σίλντς (κριτική) – Για μια γυναίκα σμιλεμένη στην πέτρα της ζωής

«Πέτρινα ημερολόγια» της Κάρολ Σίλντς (κριτική) – Για μια γυναίκα σμιλεμένη στην πέτρα της ζωής

Για το μυθιστόρημα της Κάρολ Σιλντς [Carol Shields] «Πέτρινα ημερολόγια» (μτφρ. Άγγελος Αγγελίδης, Μαρία Αγγελίδου, εκδ. Gutenberg). Kεντρική εικόνα: © Shelby Miller/Unspalsh. 

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης

Υπάρχει ...

«Ανέβα στο βουνό να το φωνάξεις» του Τζέιμς Μπόλντουιν (κριτική) – Η ιστορία της δύσκολης ενηλικίωσης ενός αγοριού στο Χάρλεμ του '30

«Ανέβα στο βουνό να το φωνάξεις» του Τζέιμς Μπόλντουιν (κριτική) – Η ιστορία της δύσκολης ενηλικίωσης ενός αγοριού στο Χάρλεμ του '30

Για το μυθιστόρημα του Τζέιμς Μπόλντουιν [James Baldwin] «Ανέβα στο βουνό να το φωνάξεις» (μτφρ. Χρήστος Οικονόμου, εκδ. Πόλις). Kεντρική εικόνα: © U.S. National Archives and Records Administration.

Γράφει η Αργυρώ Μαντόγλου

Σε όλα τα μυ...

«Αγαπητέ μαλάκα» της Βιρζινί Ντεπάντ (κριτική) – Ασεβές και δυνατό σαν χαστούκι

«Αγαπητέ μαλάκα» της Βιρζινί Ντεπάντ (κριτική) – Ασεβές και δυνατό σαν χαστούκι

Για το μυθιστόρημα της Βιρζινί Ντεπάντ [Virginie Despentes] «Αγαπητέ μαλάκα» (μτφρ. Γιώργος Καράμπελας, εκδ. Στερέωμα). Κεντρική εικόνα: © Mehrnegar Dolatmand/Unsplash.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Έπρεπε να το περιμ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τo «100 χρόνια μοναξιά» του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες έγινε σειρά

Τo «100 χρόνια μοναξιά» του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες έγινε σειρά

Η πλατφόρμα έδωσε στη δημοσιότητα το teaser trailer του σίριαλ 16 επεισοδίων που προσπαθεί να οπτικοποιήσει το εμβληματικό μυθιστόρημα «100 χρόνια μοναξιά» του νομπελίστα Κολομβιανού συγγραφέα. Κεντρική εικόνα: © Netflix. 

Επιμέλεια: Book Press

...
Στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος: Η Άννα Κοκκίνου διαβάζει τον «Μοσκώβ-Σελήμ» του Γεωργίου Βιζυηνού

Στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος: Η Άννα Κοκκίνου διαβάζει τον «Μοσκώβ-Σελήμ» του Γεωργίου Βιζυηνού

Την Κυριακή 28 Απριλίου στις 20:00 στον Φάρο του ΚΠΙΣΝ θα πραγματοποιηθεί η τελευταία ανάγνωση της επιτυχημένης σειράς «Παραβάσεις / Αναγνώσεις», του θεατρικού αναλόγιου που επιμελείται η σκηνοθέτης Σύλβια Λιούλιου. Αυτή τη φορά, η Άννα Κοκκίνου συνεργάζεται με τον Νίκο Βελιώτη και διαβάζει τον «Μοσκώβ-Σελήμ» τ...

Μια βραδιά για τον Νίκο Γκάτσο στην Καλαμάτα

Μια βραδιά για τον Νίκο Γκάτσο στην Καλαμάτα

Καλεσμένοι στη βραδιά μιλούν για το έργο του κορυφαίου στιχουργού, ενώ θα ακουστούν και τραγούδια σε ποίηση Νίκου Γκάτσου με τη Μαρία Κρασοπούλου και τον Νικόλα Παλαιολόγο.

Επιμέλεια: Book Press

Ο Δήμος Καλαμάτας και ο Τομέας Λόγου και Γραμμάτων της Κ.Ε. «ΦΑΡΙΣ», διοργανώνουν...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μαργαρίτα Ιορδανίδη» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

«Μαργαρίτα Ιορδανίδη» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου «Μαργαρίτα Ιορδανίδη», η οποία θα κυκλοφορήσει στις 19 Απριλίου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εἶχαν πιάσει γιὰ τὰ καλὰ οἱ ζέστες, καὶ τὴν ἑπόμενη Κυριακὴ κανόνισαν ν...

«Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» του Αντρές Μοντέρο (προδημοσίευση)

«Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» του Αντρές Μοντέρο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Αντρές Μοντέρο [Andrés Montero] «Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» (μτφρ. Μαρία Παλαιολόγου), το οποίο κυκλοφορεί στις 17 Απριλίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η μονομαχ...

«Σχολείο για την αγάπη» της Ολίβια Μάνινγκ (προδημοσίευση)

«Σχολείο για την αγάπη» της Ολίβια Μάνινγκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ολίβια Μάνινγκ [Olivia Manning] «Σχολείο για την αγάπη» (μτφρ. Φωτεινή Πίπη), το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Απριλίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν έφτασαν στην κορυφή του λό...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Δεν είναι «έγκλημα πάθους» είναι γυναικοκτονία: 5 μελέτες για την έμφυλη βία

Δεν είναι «έγκλημα πάθους» είναι γυναικοκτονία: 5 μελέτες για την έμφυλη βία

Πέντε μελέτες αναδεικνύουν τις νομικές και κοινωνικές διαστάσεις των γυναικοκτονιών και συμβάλλουν στην κατανόηση των αιτίων που προκαλούν την πιο ακραία μορφή έμφυλης βίας. Επειδή οι γυναικτοκτονίες δεν είναι «εγκλήματα πάθους» αλλά ανθρωποκτονίες με πολύ συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.

Γράφει η Φανή Χ...

Επιστήμη, φιλοσοφία, τέχνες, βιογραφίες, λογοτεχνία: Οι εκδόσεις Ροπή μέσα από 5 βιβλία τους

Επιστήμη, φιλοσοφία, τέχνες, βιογραφίες, λογοτεχνία: Οι εκδόσεις Ροπή μέσα από 5 βιβλία τους

Με έδρα τη Θεσσαλονίκη, οι εκδόσεις Ροπή επιδιώκουν μέσω των βιβλίων τους την αλληλεπίδραση των θετικών επιστημών με άλλα γνωστικά πεδία, δίχως διάθεση να απευθύνονται μόνο σε ειδικούς και «γνώστες». 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

...
Aπό τον Γκάμπορ Μάτε έως τον Όσσο: 5 βιβλία για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή

Aπό τον Γκάμπορ Μάτε έως τον Όσσο: 5 βιβλία για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή

Πέντε βιβλία που κυκλοφόρησαν πρόσφατα μάς δείχνουν τον δρόμο για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή, μέσα από δεδομένα που προέκυψαν από σημαντικές επιστημονικές έρευνες των τελευταίων ετών και από πολύτιμα αποστάγματα πνευματικής εμβάθυνσης. 

Γράφει η Ελεάνα Κολοβού 

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ