mankel360

Της Αργυρώς Μαντόγλου 

Ο Χένιγκ Μάνκελ χρησιμοποιώντας την αστυνομική ιστορία μυστηρίου ως όχημα, σ’ αυτό το δέκατο και τελευταίο έργο της σειράς με πρωταγωνιστή τον στοχαστικό ντετέκτιβ Κουρτ Βαλάντερ, θίγει θέματα που ταλάνισαν τη χώρα του, τη Σουηδία, τις τελευταίες δεκαετίες, καθώς και την ίδια την έννοια της πολιτικής και του «πολιτικοποιημένου ανθρώπου»: Μέσα από τον ήρωά του εξετάζει τη συμμετοχή του πολίτη στα κρίσιμα γεγονότα του καιρού μας και προς το τέλος του μυθιστορήματος θα προβληματιστεί για τα ατροφικά αντανακλαστικά του, την έλλειψη εγρήγορσης απέναντι στις σημαντικές μεταβολές που επήλθαν καθώς και για τη διαφορά των ανθρώπων της δικής του γενιάς από εκείνη του πατέρα του.

Με όχημα την αστυνομική λογοτεχνία ο Μάνκελ εξετάζει τη συμμετοχή του πολίτη ενώ προβληματίζεται για τα ατροφικά αντανακλαστικά, την έλλειψη εγρήγορσης απέναντι στις σημαντικές μεταβολές καθώς και για τις διαφορές μεταξύ γενεών.

Θα υποψιαστεί πως ως μέλος μιας «ευημερούσας κοινότητας» πέρασε τη ζωή του «σε μια γυάλινη σφαίρα» και βλέποντας αυτή τη σφαίρα τώρα στα εξήντα του χρόνια να ραγίζει, την ώρα που ο ίδιος αισθάνεται αδύναμος μπροστά στα γηρατειά και στη μείωση των φυσικών και πνευματικών του αντοχών, αναρωτιέται για τη γενικότερη στάση του. Ο Βαλάντερ θα αναγκαστεί να αναγνωρίσει τις ανίερες συμμαχίες στις οποίες είχε συμπράξει η δημοκρατική του χώρα, όταν μάλλον τυχαία εμπλέκεται στην εξερεύνηση ενός εγκλήματος πολιτικής υφής που θα τον φέρει σε επαφή με ανθρώπους που λειτουργούσαν ως κατάσκοποι για πολλές δεκαετίες και μάλιστα σε νευραλγικές θέσεις του Βασιλικού σουηδικού ναυτικού. Ταυτόχρονα μέσα από την έρευνα ενός φόνου και μιας εξαφάνισης που συνδέονται με τις ιστορικές εξελίξεις στη χώρα του, θα αναγκαστεί να ερευνήσει και πλήθος χαρακτήρων: αθώων και ενόχων, κοντινών και μακρινών, ανθρώπων από το παρελθόν του και τον περίγυρό του. Η αστυνομική έρευνα ανάγεται σε μέσον εξερεύνησης της σκοτεινής πλευράς της ανθρώπινης φύσης, αλλά και ενός ολόκληρου λαού, ενώ κατά τη ροή της αφήγησης δεν λείπουν οι εύστοχες παρατηρήσεις για την ιδιοσυγκρασία των Σουηδών, την ακεραιότητα της δημοκρατίας τους, αλλά και για τις έννοιες της ελευθερίας, της αυτοθυσίας, της ανιδιοτέλειας και της αυτάρκειας.

Ταξίδι αυτογνωσίας

Ο Βαλάντερ με τρόπο διεισδυτικό παράλληλα με την έρευνα για την εξαφάνιση του απόστρατου αντιπλοίαρχου και της δολοφονίας της συζύγου του, καταγίνεται με μια πιο επώδυνη και δύσκολη έρευνα: την έρευνα των δικών του κινήτρων και τη διερεύνηση του δικού του σκιώδους παρελθόντος, καθώς αυτή η τελευταία του περιπέτεια θα καταλήξει σε ταξίδι αυτογνωσίας χωρίς γυρισμό.

Παλιά γεγονότα επανέρχονται και εξετάζονται, τα δεδομένα ανατρέπονται και παλιοί γρίφοι αναδύονται, δίνοντας μας αρκετές πληροφορίες από την προσωπική ιστορία του ντετέκτιβ. Μέλη της οικογένειας, παλαιότερες υποθέσεις, γυναίκες της ζωής του, παλιοί συμμαθητές και φίλοι επιστρέφουν να τον στοιχειώσουν και καθώς το παρελθόν όλο και καταλαμβάνει μεγαλύτερο μέρος στο μυαλό του το παρόν γίνεται όλο και πιο απειλητικό και η διαχείριση της πραγματικότητας όλο και πιο κοπιαστική.

mankell_photo

Το τέλος ενός ήρωα

Λίγο πριν το τέλος του μυθιστορήματος, ο δημιουργός του σε μόλις δυο παραγράφους αποφασίζει να δώσει ένα τέλος στον πρωταγωνιστή του, έχοντας προηγηθεί μια λεπτομερής καταγραφή των συμπτωμάτων της ασθένειας του. Η «πτώση» αρχίζει όταν ο Βαλάντερ ξεχνάει το υπηρεσιακό του περίστροφο σε μια καφετέρια, θέτοντας το μεγαλύτερο μυστήριο που ο ντετέκτιβ καλείται να αντιμετωπίσει: τη φθορά των διανοητικών λειτουργιών του, την αμηχανία μπροστά στη συνεχή αδυναμία του να διακρίνει και να ερμηνεύσει τα φαινόμενα. «Ο Κουρτ Βαλάντερ περιδινήθηκε σ’ ένα σκοτάδι που λίγα χρόνια αργότερα τον μετέφερε στο άγνωστο σύμπαν … Ύστερα δεν υπάρχει τίποτα άλλο. Η ιστορία του Κουρτ Βάλαντερ τελειώνει, μια για πάντα».

Στο Φθινόπωρο του Κουρτ Βαλάντερ ο ντετέκτιβ δεν είναι μια καθησυχαστική παρουσία που επιλύει μυστήρια και η παρακμή της Σουηδικής κοινωνίας καθρεφτίζεται στη φθορά του δικού του σώματος, της ψυχικής του υγείας αλλά και στην πτώση του ηθικού του. Ο ήρωας του Μάνκελ μοιάζει να μεταλλάσσεται όλο και περισσότερο σε ένα σύμβολο: το σύμβολο του αγώνα της Σουηδίας να βρει τη θέση της στον κόσμο, την ώρα που ο ίδιος κατευθύνεται προς τη δύση του. Η μοναδική αισιόδοξη νότα είναι η γέννηση της εγγονής του η οποία συμβολίζει την πιθανότητα μιας ανανέωσης, την ύπαρξη κάτι νέου και ελπιδοφόρου που πλησιάζει και παίρνει τη σκυτάλη· αν και αυτό το νέο δεν έχει ακόμα κάνει τα πρώτα του βήματα, ούτε έχει πάρει συγκεκριμένη μορφή.

 

mankel_valander_exofylloΤο φθινόπωρο του Κουρτ Βαλάντερ
Χένινγκ Μάνκελ
Μετφρ: Λύο Καλοβυρνάς
Εκδόσεις Ψυχογιός, 2013
Τιμή € 17,70, σελ. 548

politeia-link

 

 

 

 

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ HENNING MANKELL ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Άμνετ» της Μάγκι Ο' Φάρελ (κριτική)

«Άμνετ» της Μάγκι Ο' Φάρελ (κριτική)

Για το μυθιστόρημα της Μάγκι Ο' Φάρελ «Άμνετ» (μτφρ. Αύγουστος Κορτώ, εκδ. Ψυχογιός). Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από την ταινία για τον Ουίλιαμ Σαίξπηρ «All Is True» (2018).

Γράφει ο Κ.Β. Κατσουλάρης

Άμνετ, ήταν το ό...

«Μια φιλία» της Σίλβια Αβαλόνε (κριτική)

«Μια φιλία» της Σίλβια Αβαλόνε (κριτική)

Για το μυθιστόρημα της Σίλβια Αβαλόνε «Μια φιλία» (μτφρ. Λούλα Καραγιαννάκη. εκδ. Αίολος). Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από την ταινία «Ginger and Rosa» (2012).

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

Με ποια κριτήρια επιλέγουμε το...

«Ο πρίγκιπας της ομίχλης» του Κάρλος Ρουίθ Θαφόν (κριτική)  –  πρώτο βιβλίο της Τριλογίας της Ομίχλης

«Ο πρίγκιπας της ομίχλης» του Κάρλος Ρουίθ Θαφόν (κριτική)  –  πρώτο βιβλίο της Τριλογίας της Ομίχλης

Για το μυθιστόρημα του Κάρλος Ρουίθ Θαφόν «Ο πρίγκιπας της ομίχλης» (μτφρ. Δέσποινα Δρακάκη, εκδ. Ψυχογιός), πρώτο βιβλίο της εξαιρετικά επιτυχημένης Τριλογίας της Ομίχλης.

Γράφει ο Κ.Β. Κατσουλάρης

Βρισκόμαστε στο Λονδίνο,...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Φεστιβάλ Ιαπωνικού Κινηματογράφου 2023 στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης: «Σύγχρονες ιαπωνικές ταινίες»

Φεστιβάλ Ιαπωνικού Κινηματογράφου 2023 στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης: «Σύγχρονες ιαπωνικές ταινίες»

Η Πρεσβεία της Ιαπωνίας σε συνεργασία με το Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης και το Japan Foundation και με την ευγενική υποστήριξη της εταιρίας JT International Hellas, διοργανώνει το Φεστιβάλ Ιαπωνικού Κινηματογράφου 2023 από τις 16 έως τις 19 Φεβρουαρίου 2023 στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης. Κεντρική εικόνα, πλάνο από τ...

Πέθανε ο ηθοποιός και συγγραφέας Μάκης Πανώριος

Πέθανε ο ηθοποιός και συγγραφέας Μάκης Πανώριος

Θλίψη στον καλλιτεχνικό κόσμο, καθώς έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 88 ετών ο λογοτέχνης, εικαστικός και ηθοποιός, Μάκης Πανώριος.

Επιμέλεια: Book Press

Τη δυσάρεστη είδηση έκανε γνωστή o Σπύρος Μπιμπίλας, ο πρόεδρος του Σ...

«Χώρος ιδιωτικός»: Μια έκθεση αφιερωμένη στον Γιάννη Μόραλη και στις απαρχές της καλλιτεχνικής πορείας του

«Χώρος ιδιωτικός»: Μια έκθεση αφιερωμένη στον Γιάννη Μόραλη και στις απαρχές της καλλιτεχνικής πορείας του

Με τίτλο «Χώρος ιδιωτικός» παρουσιάστηκε έως τις 08/01 στο Μουσείο Μπενάκη μεγάλη αφιερωματική έκθεση στη ζωή και το έργο του μεγάλου δασκάλου της ελληνικής ζωγραφικής, Γιάννη Μόραλη. Η έκθεση θα παρουσιαστεί και σε άλλες πόλεις, με πιθανότερο επόμενο σταθμό την Πάτρα.  Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία της Καίτ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το πράσινο μίλι» του Στίβεν Κινγκ (προδημοσίευση)

«Το πράσινο μίλι» του Στίβεν Κινγκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Στίβεν Κινγκ [Stephen King] «Το πράσινο μίλι» (μτφρ. Πητ Κωνσταντέας), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 9 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δεν υπήρχε καθόλου ζέστη, κα...

«Ρολόι χωρίς δείκτες» της Κάρσον ΜακΚάλερς (προδημοσίευση)

«Ρολόι χωρίς δείκτες» της Κάρσον ΜακΚάλερς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Κάρσον ΜακΚάλερς [Carson McCullers] «Ρολόι χωρίς δείκτες» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο θάνατος εί...

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα - πολιτική μαρτυρία του Θόδωρου Σούμα, «Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» το οποίο θα κυκλοφορήσει την ερχόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Επίκεντρο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

Πρώτος μήνας του νέου έτους και πριν δούμε τι θα φέρει η φετινή πραγματικότητα ας επιτρέψουμε στον εαυτό μας ένα φανταστικό λογοτεχνικό ταξίδι. Οι εκδόσεις Βακχικόν προτείνουν επτά μυθιστορήματα για τους φίλους του φανταστικού. Γιατί η φαντασία σε πάει παντού...

Επιμέλεια: Book Press

...
Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Στο βιβλίο του με τίτλο «The William H. Gass Reader», ο Αμερικανός πεζογράφος William H. Gass επέλεξε τα δώδεκα βιβλία που διαμόρφωσαν τη λογοτεχνική ματιά του. Μια λίστα που, όπως σημειώνει και ο ίδιος στην εισαγωγή του, δεν περιλαμβάνει απαραιτήτως τα «δώδεκα καλύτερα βιβλία» που έχει διαβάσει, καθώς «κάθε σπουδαί...

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Ο κριτικός λογοτεχνίας της βρετανικής εφημερίδας, Guardian, Robert McCrum επέλεξε τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία γραμμένα στα αγγλικά. Στη λίστα του εντοπίζουμε έργα που θεωρούνται πλέον κλασικά, από συγγραφείς όπως οι Ντίκενς, Μέλβιλ, κ.ά., καθώς και μυθιστορήματα από τους ΝτεΛίλο, Ισιγκούρο, Ροθ, Κουτσί, κ.ά. ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

13 Δεκεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2022

Έφτασε η στιγμή και φέτος για την καθιερωμένη εδώ και χρόνια επιλογή των εκατό από τα καλύτερα βιβλία λογοτεχνίας της χρονιάς που φτάνει σε λίγες μέρες στο τέλος της. Ε

ΦΑΚΕΛΟΙ