lembos1

Του Δημήτρη Αργασταρά

Μια από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις και ίσως ένα από τα καλύτερα μυθιστορηματικά ντεμπούτο των τελευταίων ετών υπήρξε το φετινό πρώτο μυθιστόρημα της Charlotte Rogan ''Λέμβος 14''.

Η ιστορία φαίνεται απλή και το σκηνικό στο οποίο πρόκειται να εξελιχθεί η δράση (μέσα σε μία σωσίβια λέμβο) πολύ περιορισμένο, αλλά η Rogan μας παραδίδει ένα κείμενο που πρόκειται να αψηφήσει τις βεβαιότητες και να μας παρασύρει στην δίνη της ρέουσας, λογοτεχνικής γραφής του.

Το πολυτελές υπερωκεάνιο ''Αυτοκράτειρα Αλεξάνδρα'' διασχίζει τον Ατλαντικό Ωκεανό, από την Αγγλία πίσω στις Ηνωμένες Πολιτείες, όταν μια ξαφνική έκρηξη αναγκάζει τους επιβάτες του να το εγκαταλείψουν. Επικρατεί πανικός, το πλοίο παίρνει γρήγορα κλίση, και οι σωσίβιες λέμβοι καθελκύονται στο νερό με μεγάλη προσπάθεια. Μέσα σε μία από αυτές βρίσκεται και η Γκρέις, χάρις στην αποφασιστικότητα του συζύγου της, μαζί με 39 ακόμη επιβάτες (από τους οποίους οι 31 γυναίκες). Με αρχηγό έναν έμπειρο ναύτη, τον κ. Χάρντι, καταφέρνουν να απομακρυνθούν από τα συντρίμμια του ναυαγίου, αποκρούοντας ή αδιαφορώντας για όσους άλλους συναντούν στην θάλασσα, αλλά απέχουν ακόμη πολύ από την διάσωση. Στην πραγματικότητα, η οδύσσειά τους μόλις τώρα ξεκινά.

Στην αρχή του μυθιστορήματος συναντάμε την Γκρέις, συνοδευμένη από μία ομάδα δικηγόρων, να υποβάλλεται σε δίκη για το χρονικό διάστημα που πέρασε μέσα στην σωσίβια λέμβο. Απ' ότι φαίνεται, υπάρχουν αρκετά σκοτεινά σημεία. Πώς αυτή και άλλες δύο ακόμη επιβαίνουσες κατάφεραν να επιβιώσουν; Τι συνέβη σε εκείνους που χάθηκαν; Πώς πέθανε ο κύριος Χάρντι; Κατόπιν αιτήματος των δικηγόρων της, σε μια προσπάθεια να στηρίξουν την υπεράσπισή της, η Γκρέις γράφει ένα ''ημερολόγιο'', μια γραπτή αφήγηση μέρα με την μέρα, για όσα συνέβησαν τις τρεις βδομάδες που παράδερναν στην θάλασσα. Έτσι θα γνωρίσουμε τους ετερόκλητους χαρακτήρες που βρέθηκαν στην Λέμβο 14, έναν μικρόκοσμο της κοινωνίας από την οποία προέρχονται τα μέλη της –βρισκόμαστε στα 1914 και στις αρχές του παγκοσμίου πολέμου– αλλά και την ίδια την αφηγήτρια.

Ο χαρακτήρας της Γκρέις Γουίντερ, μιας νεαρής κοπέλας 22 ετών που παντρεύτηκε και έμεινε χήρα μέσα σε διάστημα λίγων εβδομάδων, έτσι όπως σκιαγραφείται μέσα από την ειλικρινή και ταυτόχρονα αμφίσημη αφήγησή της, είναι ένα από τα πιο δυνατά ατού του μυθιστορήματος. Η Γκρέις γνωρίζει από τις κακουχίες της ζωής και τα γυρίσματα της τύχης. Το πρώτο ναυάγιο της ζωής της συνέβη με την επιχειρηματική χρεοκοπία του πατέρας της, την επακόλουθη αυτοκτονία του και την τρέλα της μητέρας της. Έτσι, ενώ το μέλλον της φαινόταν εξασφαλισμένο και σίγουρο, τώρα θα έπρεπε να παλέψει για να το κερδίσει. Σε αντίθεση με την αδερφή της, που φεύγει για να δουλέψει ως κουβερνάντα, η Γκρέις επιλέγει το ξελόγιασμα ενός νεαρού και πλούσιου τραπεζικού υπαλλήλου. Το ότι εκείνος είναι ήδη αρραβωνιασμένος δεν έχει μεγάλη σημασία, ερωτεύονται γρήγορα και ειλικρινά, παντρεύονται και φεύγουν για το ταξίδι του μέλιτος. Ο Χένρι προσφέρει ξανά στην Γκρέις τις πολυτέλειες που για μια στιγμή φάνηκε πως θα στερούνταν, ώσπου έρχεται το ναυάγιο για να ανατρέψει πάλι τα πάντα.

Καθώς η Γκρέις μας διηγείται το χρονικό των ημερών στην Λέμβο 14 γίνεται φανερό ότι η μνήμη της σχετικά με τα γεγονότα μπορεί να είναι αμφισβητήσιμη. Υπάρχουν μικρές ενδείξεις και αμυδρές υπόνοιες που μπορούν να οδηγήσουν τις σκέψεις των αναγνωστών σε διάφορες κατευθύνσεις. Από την άλλη, έτσι κι αλλιώς, η ατέρμονη αναμονή και ο φόβος του θανάτου μέσα στην σωσίβια λέμβο γίνονται ένας παραμορφωτικός καθρέπτης για κάθε μικρή λεπτομέρεια, και δεν θα αργήσουν να σχηματιστούν συμμαχίες και έχθρες ανάμεσα στους επιβάτες.

Καθώς οι μέρες περνούν, η ζωή του κάθε επιβάτη της λέμβου έρχεται αντιμέτωπη με τα όριά της, όπως επίσης και με τα θεμελιώδη ερωτήματα της ζωής γενικά. Η ύπαρξή ή όχι του Θεού, η δυνατότητα εμπιστοσύνης ή εξαπάτησης των άλλων, οι μηχανισμοί της μνήμης και της λήθης, η ανάληψη των ευθυνών μας και η διαχείριση των αδυναμιών, η θέληση για επιβίωση και οι ηθικές επιλογές που μπορούν να γίνουν υπό ακραίες συνθήκες, είναι ζητήματα που εξετάζονται με τρόπο στοχαστικό και εύστοχο, αναδεικνύοντας την δεξιοτεχνία της Rogan στο χειρισμό πολύπλοκων θεμάτων με τρόπο απλό, ευφυή και ανθρώπινο.

Τελικά, η ''Λέμβος 14'' της Charlotte Rogan είναι ένα χορταστικό μυθιστόρημα χαρακτήρων και μυστηρίου, ένα πολύπλοκο παζλ της προσωπικότητας μιας γυναίκας αλλά και της ίδιας της ανθρώπινης κοινωνίας. Ένα βιβλίο που εξερευνά την ηθική αμφισημία, την ανθρώπινη φύση και την ψυχολογία της χειραγώγησης, και την ίδια στιγμή μας προσφέρει ένα κείμενο γνήσιας λογοτεχνικής απόλαυσης.

argastaras@yahoo.gr

lembos2

Λέμβος 14
Charlotte Rogan
Μτφ: Αναστασία Καλλιοντζή
Διόπτρα 2012, σελ. 315

politeia_order

 

 

 

 

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ο άρχοντας των μυγών, του Γουίλιαμ Γκόλντινγκ

Ο άρχοντας των μυγών, του Γουίλιαμ Γκόλντινγκ

Για το μυθιστόρημα του William Golding «Ο άρχοντας των μυγών» (μτφρ. Έφη Τσιρώνη, εκδ. Διόπτρα), «αλληγορική παραβολή, διδακτικός μύθος, φιλοσοφικό μυθιστόρημα πάνω στην ανθρώπινη φύση». Στην κεντρική εικόνα στιγμιότυπο από την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου, το 1963, σε σκηνοθεσία του Peter Brook.

Της...

Η ιστορία των αλόγων, της Μάγια Λούντε - Το τρίτο βιβλίο της τετραλογίας του περιβάλλοντος

Η ιστορία των αλόγων, της Μάγια Λούντε - Το τρίτο βιβλίο της τετραλογίας του περιβάλλοντος

Τα άλογα, τα ζώα, ο πλανήτης γη και οι άνθρωποι. Τότε, τώρα και στο μέλλον. Αυτό είναι με δυο μόνο λόγια το θέμα του τρίτου βιβλίου από την τετραλογία του περιβάλλοντος της Μaja Lunde με τίτλο «Η ιστορία των αλόγων» (μτφρ. Δέσπω Παπαγρηγοράκη) που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

...
Φάουστ: μια τραγωδία, του Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκαίτε

Φάουστ: μια τραγωδία, του Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκαίτε

Για το εμβληματικό κείμενο του Johann Wolfgang von Goethe «Φάουστ: μια τραγωδία» (μτφρ. Πέτρος Μάρκαρης, εκδ. Κείμενα).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Ολοκληρώνοντας τον Φάουστ του Γκαίτε, αυτό που μπορώ να καταθέσω ως το μέγα διακύβευμα της ανάγνω...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Το ταξίδι των γονιδίων μας, του Γιοχάνες Κράουζε – Είμαστε όλοι από κάπου αλλού

Το ταξίδι των γονιδίων μας, του Γιοχάνες Κράουζε – Είμαστε όλοι από κάπου αλλού

Για το βιβλίο του Johannes Krause  σε συνεργασία με τον Thomas Trappe «Το ταξίδι των γονιδίων μας. Πώς η μετανάστευση διαμόρφωσε τις σύγχρονες κοινωνίες» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου, εκδ. Διόπτρα).

Του Κυριάκου Αθανασιάδη

...
Ο Αλμπέρτο Μοράβια στο εργαστήρι του Δημήτρη Παπαδημητρίου

Ο Αλμπέρτο Μοράβια στο εργαστήρι του Δημήτρη Παπαδημητρίου

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενος, ο μεταφραστής Δημήτρης Παπαδημητρίου, με αφορμή το μυθιστόρημα του Alberto Moravia «Η προσήλωση» (εκδ. Κρ...

Καλοκαιρινό bazaar από τις εκδόσεις Κριτική

Καλοκαιρινό bazaar από τις εκδόσεις Κριτική

Καλοκαιρινό bazaar βιβλίων των εκδόσεων Κριτική με έκπτωση 50% και μόνο μέχρι τις 25 Ιουνίου 2021.

Επιμέλεια: Book Press

Από τις 14 έως και τις 25 Ιουνίου 2021 οι εκδόσεις Κριτική προσφέρουν στους α...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Ο θάνατος του Οδυσσέα, του Δημήτρη Σίμου (προδημοσίευση)

Ο θάνατος του Οδυσσέα, του Δημήτρη Σίμου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Δημήτρη Σίμου «Ο θάνατος του Οδυσσέα – Μια Περιπέτεια του Αστυνόμου Καπετάνου», το οποίο κυκλοφορεί στις 10 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

20...

Η χώρα των άλλων, της Λεϊλά Σλιμανί (προδημοσίευση)

Η χώρα των άλλων, της Λεϊλά Σλιμανί (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Leila Slimani «Η χώρα των άλλων» (μτφρ. Κλαιρ Νεβέ, Μανώλης Πιμπλής), που κυκλοφορεί στις 10 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Την πρώτη φορά που η Ματίλντ επισκέφθηκε...

Άνθρωποι στο περιθώριο, του Ούλριχ Αλεξάντερ Μπόσβιτς (προδημοσίευση)

Άνθρωποι στο περιθώριο, του Ούλριχ Αλεξάντερ Μπόσβιτς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ulrich Alexander Boschwitz «Άνθρωποι στο περιθώριο» (μτφρ. Μαρία Αγγελίδου, Άγγελος Αγγελίδης), που κυκλοφορεί στις 9 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έξι καλά ελληνικά αστυνομικά

Έξι καλά ελληνικά αστυνομικά

Τέσσερα μυθιστορήματα και δύο συλλογές αστυνομικών ιστοριών Ελλήνων συγγραφέων, επιλεγμένα από την πρόσφατη βιβλιοπαραγωγή.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Επιλογή οκτώ μεταφρασμένων αστυνομικών μυθιστορημάτων από τις πρόσφατες κυκλοφορίες.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Ήταν Σάββατο του Λαζάρου 26 Απριλίου 1986 όταν σημειώθηκε το μεγαλύτερο, μέχρι τότε, πυρηνικό δυστύχημα στην ιστορία. Μια σειρά εκρήξεων προκάλεσε την καταστροφή του αντιδραστήρα 4 του Πυρηνικού Σταθμού Παραγωγής Ενέργειας στο Τσερνομπίλ της τότε Σοβιετικής Ένωσης και σημερινής Ουκρανίας. Τριάντε πέντε χρόνια μετά, ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

19 Μαΐου 2021 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έξι καλά ελληνικά αστυνομικά

Τέσσερα μυθιστορήματα και δύο συλλογές αστυνομικών ιστοριών Ελλήνων συγγραφέων, επιλεγμένα από την πρόσφατη βιβλιοπαραγωγή. Της Χίλντας Παπαδημητρίου

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ