Μιράντα Τζουλάι: Θεαματική, απροσδόκητη, αφυπνιστική – Το μυθιστόρημά της «Στα τέσσερα» και μια περιήγηση στο κινηματογραφικό της έργο

Η περίοδος της εμμηνόπαυσης αποτελεί για τις γυναίκες μια ριζική ορμονική μεταβολή, μια κατακόρυφη πτώση των οιστρογόνων, αντίστοιχη με την αύξηση που βιώνουν στην εφηβεία. Αυτό που για εκείνες είναι μια βουτιά στον γκρεμό, για τους άνδρες δεν είναι παρά μια μικρή κατηφόρα. Κι όμως, έχει χυθεί τόσο μελάνι από άνδρες συγγραφείς γι’ αυτή την περίφημη «κρίση της μέσης ηλικίας». Ροθ, Κουτσί, Φράνζεν, Άπνταικ, Φάντε, η λίστα μπορεί να συμπληρώνεται για ώρες. Αντίθετα, για τις γυναίκες συγγραφείς αποτελεί ένα πεδίο-ταμπού, με το οποίο αν καταπιαστούν θα βρεθούν αντιμέτωπες με διάφορους χαρακτηρισμούς («γυναικείο θέμα», «προσωπικό», «αυτοαναφορικό»). Στον μικρό αλλά ευτυχώς αυξανόμενο αριθμό γυναικών που γράφουν γι’ αυτή τη φάση ζωής, προστέθηκε πρόσφατα, αλλά θεαματικά, και η Μιράντα Τζουλάι.

Η ανώνυμη αφηγήτρια του μυθιστορήματος Στα τέσσερα (μτφρ. Νατάση Σιδέρη, εκδ. Αλεξάνδρεια), μια σαρανταπεντάχρονη καλλιτέχνιδα, ξεκινάει να διασχίσει τις ΗΠΑ από το Λος Άντζελες προς τη Νέα Υόρκη, αλλά καταλήγει σε ένα μοτέλ μόλις τριάντα λεπτά από το σπίτι της, στο οποίο κρύβεται επί τρεις εβδομάδες, σε ένα διαφορετικό ταξίδι όψιμης σεξουαλικής αφύπνισης. Μπορεί να μην προβαίνει στο αναμενόμενο οδοιπορικό, αλλά η ηρωίδα διανύει χιλιάδες χιλιόμετρα μεταλλάξεων για να μάθει από την αρχή το σώμα της και να διεκδικήσει νέες μορφές συνύπαρξης και σύνδεσης μέσα στις σχέσεις της.

Η «σχεδόν διάσημη» καλλιτέχνιδα που επιλέγει σαν αφηγήτρια η Τζουλάι, ένα alter ego της ίδιας, αναφέρει σε κάποια φάση, με μια γερή δόση αυτοσαρκασμού: «Είχα ασχοληθεί με τόσα πολλά μέσα, που είχα κάνει ντεμπούτο πολλές φορές˙ επί δεκαπέντε χρόνια εμφανιζόμουν, σαν ένα μπουμπούκι που ανοίγει ξανά και ξανά» (σελ. 260).

Αυτή η πολυπρισματικότητα χαρακτηρίζει και την καριέρα της Τζουλάι, η οποία έχει πειραματιστεί και διαπρέψει σε τόσες μορφές τέχνης, ώστε να συγκεντρώνει και ένα ετερόκλητο, αλλά σίγουρα «ψαγμένο» κοινό. Οι λάτρεις των εικαστικών, για παράδειγμα, θα έχουν ακούσει για τις εκθέσεις και εγκαταστάσεις της στο MoMa και το Guggenheim. Ως σκηνοθέτρια, καθιερώθηκε με το πολύ επιδραστικό για το indie σινεμά «Me and you and everyone we know», το οποίο έλαβε το βραβείο Χρυσής Κάμερας από τις Κάννες και συνέχισε με το «The future» και το «Kajillionaire», αμφότερα ιδιόμορφης γοητείας.

Ως συγγραφέας, η Τζουλάι έκανε το ντεμπούτο της με τη συλλογή διηγημάτων No one belongs here more than you (2007), ενώ το πρώτο της μυθιστόρημα ήταν Ο πρώτος κακός (μτφρ. Χαρά Γιαννακοπούλου, εκδόσεις Παπαδόπουλος), το οποίο είχε μεταφραστεί στα ελληνικά, αλλά εξαντλήθηκε σύντομα.

Η μεγάλη επιτυχία στη λογοτεχνία ήρθε με το δεύτερο μυθιστόρημά της, Στα τέσσερα, που κυκλοφορεί πλέον στα ελληνικά σε εξαιρετική μετάφραση της Νατάσας Σίδερη. Το βιβλίο συμπεριλήφθηκε στις βραχείες λίστες του National Book Award for Fiction των ΗΠΑ και το Women's Prize for Fiction, ενώ ήταν ένα από τα δέκα καλύτερα βιβλία του 2024 της New York Times. Αυτό που ξεχώρισε ιδιαιτέρως είναι ότι πρόκειται για ένα βιβλίο που μιλάει για τη γυναικεία σεξουαλικότητα στην εμμηνόπαυση χωρίς φραγμούς. Όπως θα δούμε, στη συνέχεια, είναι και πολλά ακόμα.

Ένα οδοιπορικό που δεν έγινε ποτέ

Η αρχή του μυθιστορήματος βρίσκει την ευκατάστατη καλλιτέχνιδα σε ένα δημιουργικό και προσωπικό τέλμα. Ζει στο Λος Άντζελες με τον σύζυγό της, Χάρις, και το επτάχρονο παιδί τους, το Σαμ, σε μια εκ πρώτης όψεως ευτυχισμένη οικογένεια. Ωστόσο, η ίδια δεν έχει έμπνευση και νιώθει απομακρυσμένη από τον Χάρις. Επιφορτισμένη με την τήρηση της καθημερινότητας, μοιάζει περισσότερο εγκλωβισμένη παρά ολοκληρωμένη μέσα στους οικιακούς ρόλους. Όταν φτάνει στα χέρια της ένα απρόσμενο ποσό, αποφασίζει ότι θα ταξιδέψει για μια εβδομάδα στη Νέα Υόρκη, για να δει φίλους και να εμπνευστεί καλλιτεχνικά. Για να αποδείξει, μάλιστα, ότι είναι «οδηγός» και όχι «παρκαδόρος», μια διάκριση των ανθρώπων που επινόησε ο άνδρας της, θα διασχίσει τις ΗΠΑ οδικώς από τη δυτική ως την ανατολική όχθη.

Αυτό ήταν το αρχικό πλάνο. Απροσδόκητα, όμως, την πρώτη μέρα του ταξιδιού κάνει την πρώτη στάση σε μια κοντινή πόλη και σε ένα βενζινάδικο ανταλλάσσει έντονες ματιές με έναν νεαρό. Κατά μια φαινομενική σύμπτωση, τον συναντά και αργότερα, και συστήνονται. Ο Ντέιβι είναι ένας τριαντάχρονος υπάλληλος της Hertz, ο οποίος σκοπεύει σύντομα να κάνει οικογένεια. Σαν να την τραβάει ένας μαγνήτης, η ανώνυμη αφηγήτρια περνάει όλη τη μέρα σε αυτή την πόλη, περιπλανιέται στα μαγαζιά και τους δρόμους της και το ίδιο βράδυ, δεν συνεχίζει την πορεία της ούτε επιστρέφει πίσω, αλλά νοικιάζει ένα δωμάτιο μοτέλ και κοιμάται εκεί, μόλις τριάντα λεπτά από την οικογένειά της. Τις επόμενες μέρες, ανακαινίζει το δωμάτιο με τη βοήθεια της γυναίκας του Ντέιβι, ώστε να γίνει το ιδανικό κρησφύγετο. Η δε συνάντηση με τον Ντέιβι θα επαναληφθεί ξανά και ξανά, μέχρι να αναπτυχθεί μεταξύ τους μια ιδιαίτερη σχέση.

Η γυναικεία επιθυμία - Πνευματικές συγγένειες

Ένας πυλώνας του βιβλίου, αν και όχι ο κεντρικός, είναι η εξερεύνηση της σεξουαλικότητας σε αυτό που άκομψα ονομάζουμε «μέση ηλικία». Όπως έγραφε η Σούζαν Σόνταγκ στο Περί γυναικών, το ζήτημα της ηλικίας είναι ταμπού για τις γυναίκες γιατί το «σεξουαλικό τους κεφάλαιο» έχει συντομότερη ημερομηνία λήξης από αυτό των ανδρών.

Η Τζουλάι αντιμετώπισε το θέμα εν μέρει βιωματικά και εν μέρει ερευνητικά, αφού πήρε συνεντεύξεις από διάφορες γυναίκες, τις οποίες ευχαριστεί. Μέσα στο βιβλίο δεν συναντάμε απλά την ιστορία της αφηγήτριας αλλά και αυτές των φίλων, της μητέρας, των ερωμένων της, ιστορίες γύρω από το σεξ εντός και εκτός γάμου στο στάδιο της περιεμμηνόπαυσης. Το πόνημά της θυμίζει, σε αυτή του τη διάσταση, τις Τρεις γυναίκες της Λίζα Ταντέο που πριν λίγα χρόνια συζητήθηκε εκτενώς ή το πιο πρόσφατο Θέλω της Τζίλιαν Άντερσον που συγκέντρωνε ανώνυμες επιστολές γυναικών. Το Στα τέσσερα ενώνεται με αυτό το κύμα λογοτεχνίας που παλεύει με το στίγμα γύρω από το θέμα της ερωτικής επιθυμίας, αλλά κάπου εδώ σταματάνε τα κοινά.

Από την ταινία της Μιράντα Τζουλάι «Me and you and everyone we know», στην οποία πρωταγωνιστεί μαζί με τον Τζον Χοκς.

Η Τζουλάι ξεσκεπάζει ανομολόγητες πτυχές της σεξουαλικότητας, αλλά δεν τις χειρίζεται συμβατικά. Αρχικά, γιατί οδηγός της γραφής της δεν είναι η επιθυμία, αλλά η παρόρμηση της σάρκας. Η πλοκή οδηγείται εκεί που την ωθεί το σώμα. Άλλες φορές είναι η φαντασιακή προσέγγιση του σεξ και η απτική εξερεύνηση του εαυτού, άλλοτε η έντονη σαρκική επαφή χωρίς να περιπλέκονται οι ερωτογενείς ζώνες και άλλοτε μια αναπάντεχη συνεύρεση που αφήνει έκπληκτα τα εμπλεκόμενα μέρη. Κυρίως, όμως, η Τζουλάι μέσω της ευρηματικής προσέγγισης του σεξ διευρύνει τα όρια του επιτρεπτού και της φαντασίας. Κινείται πέρα από το δίπολο του σεξουαλικού προσανατολισμού και περιπλέκει το αίσθημα της απόλυτης σεξουαλικής ελευθερίας με μια πηγαία ανάγκη νίκης επί του θανάτου.

Οικεία με το ανοίκειο

«Ο μπαμπάς μου κι εγώ είχαμε την ικανότητα να αποσυνδεόμαστε από το περιβάλλον μας, να νιώθουμε ανοίκεια με το οικείο» (σελ. 219) σκέφτεται σε κάποιο σημείο η αφηγήτρια. Αυτή η ανοικειοποίηση χαρακτηρίζει τη γραφή της Τζουλάι, η οποία μεταμορφώνει τις οικείες σχέσεις και καταστάσεις σε αλλόκοτες μορφές τους. Για παράδειγμα, η πρωταγωνίστριά της δεν αναπτύσσει μια σεξουαλική σχέση με τον Ντέιβι, αλλά ένα τελετουργικό οικειότητας που περιλαμβάνει οτιδήποτε άλλο πέρα από τη σεξουαλική επαφή. Παρατηρώντας τα σώματά τους να χορεύουν, να αγγίζονται, να εκτίθενται το ένα στο άλλο, η Τζουλάι δημιουργεί εικόνες έντονης σεξουαλικής φόρτισης χωρίς την ολοκλήρωση της πράξης.

Σώματα ανεξαρτήτους ηλικίας και σεξουαλικού προσδιορισμού που έχουν ανάγκη την επαφή σε διάφορες μορφές της.

Ισχύει, όμως, παράλληλα, και η αντιστροφή αυτής της φράσης, καθώς αν ένα πράγμα χαρακτηρίζει την τέχνη της Τζουλάι είναι η οικειότητα που νιώθει με το ανοίκειο. Αν συγκρίνουμε και με τη φιλμογραφία της, διακρίνουμε εύκολα την ευαίσθητα «διεστραμμένη» ματιά της. Η Τζουλάι δεν βλέπει αποκλίνουσες σεξουαλικές συμπεριφορές, αλλά ανοίκειες συνάψεις που φέρνουν τους ανθρώπους κοντά. Ένα μικρό αγοράκι ανταλλάσσει σεξουαλικά μηνύματα με μια μεσήλικη στο ίντερνετ. Ένα ζευγάρι δεν κάνει σεξ, αλλά ο άνδρας έχει την άνεση να αλλάξει το ταμπόν της γυναίκας. Δύο γυναίκες που αγάπησαν τον ίδιο άνδρα αυνανίζονται πλάι πλάι, με το φάντασμα του εραστή να στοιχειώνει και τις δυο. Σε όλες αυτές τις «σκηνές» από το καλλιτεχνικό όραμα της Τζουλάι, υπάρχει ένα κοινό σημείο. Σώματα ανεξαρτήτως ηλικίας και σεξουαλικού προσδιορισμού που έχουν ανάγκη την επαφή σε διάφορες μορφές της.

Η κρίση της μέσης ηλικίας: Ένα βιβλίο μετάβασης

Όμως η μέση ηλικία για τη Τζουλάι δεν είναι απλά ένα κατώφλι για τη σεξουαλικότητα, γι’ αυτό η συγγραφέας προσεγγίζει κι άλλες πλευρές της. Όσο κι αν η ηρωίδα της προσπαθεί να διανύσει ομαλά το «δεύτερο μισό» της ζωής, το νέο ξεκίνημα μοιάζει περισσότερο με σαρωτικό ανεμοστρόβιλο. Το διάλειμμα στο δωμάτιο 321 καταλήγει να την αποξενώσει ακόμα περισσότερο από τη ζωή της και η επιστροφή τη βρίσκει αντιμέτωπη με τον πραγματικό γολγοθά, την αναμέτρηση με την προεμμηνόπαυση. Η ηρωίδα βιώνει τις μεταπτώσεις και αναταράξεις αυτού του σταδίου. Ορμόνες, επιθυμία, κατάθλιψη, αμφισβήτηση, εγκατάλειψη· όλα βιωμένα σε υπερθετικό βαθμό. Υπό αυτή την έννοια, η Τζουλάι γράφει για μια δεύτερη ενηλικίωση, πολύ πιο δύσκολη και αποσιωπημένη, που πρέπει αναγκαστικά να παρέλθει από τα στάδια άρνησης, διαπραγμάτευσης και αποδοχής των αλλαγών.

Στις 30/04 η Μιράντα Τζουλάι θα βρεθεί στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση για να παρουσιάσει ένα μέρος του κινηματογραφικού της έργου, καθώς και το τελευταίο της μυθιστόρημα, Στα τέσσερα.

Υπό το φόβο της «πτώσης», δοσμένης σε διάφορα λάιτ μοτίφ μέσα στο κείμενο και αποτυπωμένης στο γράφημα πτώσης των οιστρογόνων (και συμβολικά στον γκρεμό που απεικονίζει το εξώφυλλο), η ηρωίδα προσπαθεί να πάει αντίθετα στο ρεύμα, να αισθανθεί και να ζήσει κάτι ανυψωτικό. Το σεξ δεν είναι ο σκοπός, αλλά το μέσο, ο δούρειος ίππος για την ανάκτηση του ελεύθερου εαυτού. Γι’ αυτό και ο προσωπικός χώρος του δωματίου 321 στο οποίο επιστρέφει ξανά και ξανά δεν είναι απλά το «δικό της δωμάτιο», ένας χώρος δημιουργίας και έμπνευσης, αλλά άλλοτε ένα καθαρτήριο, άλλοτε μια χώρα των θαυμάτων, ενίοτε η μήτρα που τη φέρνει αντιμέτωπη με το μεγάλο τραύμα της ζωής της και τελικά ένα πεδίο απελευθέρωσης.

Κουίρ αναγέννηση του εαυτού

Η πραγματική μεταμόρφωση που λαμβάνει χώρα είναι η θέαση του εαυτού στην πολλαπλότητά του. Στην αρχή, η αφηγήτρια δηλώνει ρητά ότι θέλει να γίνει «κάποια άλλη», και αυτός ο άλλος εαυτός εξυπηρετεί άλλοτε μια μετάθεση της ευθύνης, άλλοτε μια πραγματική ανάγκη απέκδυσης των ρόλων και επιστροφή σε κάποιον ενναλακτικό εαυτό. Ακόμα και η εμμονή με τον Ντέιβις ερμηνεύεται τελικά ως μια εμμονή με έναν πρωθύστερο εαυτό. Στην ετεροκανονική θέαση της οικογένεια, της σεξουαλικότητας και της μητρότητας, η καλλιτέχνιδα δεν μπορεί να συνυπάρξει με τη μητέρα, η σύζυγος δεν μπορεί να είναι και ερωμένη, το μαμαδίστικο σώμα δεν μπορεί να είναι και ένα σώμα λιβιδινικό. Οι σιωπηρές αυτές διακρίσεις εκθέτουν την ηρωίδα σε διαρκείς εσωτερικές συγκρούσεις. Μέχρι το τέλος του δεύτερου μέρους, το διακύβευμα είναι ξεκάθαρο: πώς μπορεί να γίνει αυτή η «άλλη», περιλαμβάνοντας τον άνδρα, το παιδί και τη δουλειά που αγαπά;

Η πραγματική επανάσταση, δηλαδή, δεν έγκειται στο ελευθεριακό σεξ, αλλά στην επανάκτηση του εαυτού από τις πατριαρχικές επιταγές και την επανεξερεύνηση του σώματος ως ταυτόχρονα ηδονικού, μητρικού και παραγωγικού.

Η λύση δεν βρίσκεται στο μοτίβο των πολλών εαυτών, αλλά σε μια κουίρ αναγέννηση του εαυτού που εμπεριέχει όλη την πολυπλοκότητα και ρευστότητα των επί μέρους. Έτσι το «στα τέσσερα» που αρχικά μοιάζει να εκφράζει απλώς μια σεξουαλική στάση και έπειτα μια ζωώδη ικανοποίηση των ορέξεων, καταλήγει να παραπέμπει στο παιδί που μπουσουλά μαθαίνοντας τον κόσμο γύρω του και τελικά στη σταθερότητα. Η πραγματική επανάσταση, δηλαδή, δεν έγκειται στο ελευθεριακό σεξ, αλλά στην επανάκτηση του εαυτού από τις πατριαρχικές επιταγές και την επανεξερεύνηση του σώματος ως ταυτόχρονα ηδονικού, μητρικού και παραγωγικού. Στο τρίτο μέρος, η αφηγήτρια μαθαίνει πλέον πώς να είναι ένας εαυτός που περικλείει όλους τους άλλους, πώς να πλοηγείται με άνεση στις ρωγμές του παραδοσιακού πατριαρχικού γάμου και να αποδέχεται τις ανατροπές της ζωής. Στο δε τέταρτο μέρος μετουσιώνει όλη την εμπειρία σε τέχνη, δείχνοντας σε όλες τις γυναίκες ότι στο τέλος του γκρεμού υπάρχει άπλετο «χρυσαφένιο φως».

Η πολυσχιδής προσωπικότητα της Τζουλάι

Αυτή η διάθεση μεταμόρφωσης χαρακτηρίζει και τη γραφή της Τζουλάι, η οποία επιφυλάσσει διαρκώς εκπλήξεις όχι μόνο από έργο σε έργο αλλά και μέσα στην αυτοτέλεια του ίδιου βιβλίου. Η αποστασιοποιημένη γραφή δίνει τη θέση της στη λυρική και ένα σπαρακτικό χωρίο ακολουθείται από ένα ξεκαρδιστικό. Πολύ κεντρικός στη γραφή της είναι και ένας διαρκής αυτοσαρκασμός που ανοίγει διόδους συνομιλίας με τη δική της ζωή. Αυτοσαρκασμός για τη θέση προνομίου από την οποία γράφει, για το ημι-διάσημο στάτους της, την τέχνη που παράγει, για όλες τις εξωφρενικές σκέψεις που περνούν από το μυαλό της και εν τέλει την ειρωνεία της ίδιας της ζωής.

Η ονειροπόληση σαν στοιχείο της αφήγησης και των χαρακτήρων, που πολλοί κατηγορούν ως επιτηδευμένη, έχει δώσει πια τη θέση της σε μια αφιλτράριστη ειλικρίνεια.

Η Τζουλάι πάντα κινείται μέσα στην περιφέρεια του παράδοξου, του αντισυμβατικού, έτοιμη να πατήσει στον μαγικό ρεαλισμό, προσηλωμένη σε ιδιόρρυθμους και τρωτούς χαρακτήρες. Όμως με το Στα τέσσερα βλέπουμε και τη δική της μετάλλαξη, η τρυφερή ματιά που στρέφει προς τον κόσμο δεν πηγάζει από μια ριζοσπαστική αισιοδοξία αλλά από μια ώριμη συμπόνοια. Η ονειροπόληση σαν στοιχείο της αφήγησης και των χαρακτήρων, που πολλοί κατηγορούν ως επιτηδευμένη, έχει δώσει πια τη θέση της σε μια αφιλτράριστη ειλικρίνεια. Εάν ο στόχος της μέχρι τώρα ήταν η δημιουργία περίεργων οικοσυστημάτων, φαίνεται ότι πλέον κινείται περισσότερο προς τη δημιουργία ενός «ασφαλούς καταφυγίου μέσα σ’ αυτόν τον σκληρό και αυθαίρετο κόσμο» (σελ. 318). Ή, όπως και η ηρωίδα της, έτσι κι αυτή «περιλαμβάνει πλήθη» και είδαμε για πρώτη φορά μια σαγηνευτικά μύχια έκφανση του πολύπλευρου εαυτού της.

Η Μιράντα Τζουλάι με το έργο της «Three hole tablet» (Πηγή: Inscription – The Journal of Material Text)

Μπροστά από την εποχή μας

Κλείνοντας, αξίζει να κάνουμε μια μικρή υποσημείωση. Η Τζουλάι ήταν και συνεχίζει να είναι πολύ μπροστά από την εποχή της. Εν προκειμένω, η ανανεωτική θεώρηση του γάμου που διαχωρίζει τη γονική επιμέλεια από τη ρομαντική σχέση και φαντάζεται νέους ορίζοντες για τη συμβίωση και τη μητρότητα θα φανεί σε πολλούς ξένη. Ακόμα και οι προοδευτικές φίλες της πρωταγωνίστριας λακίζουν όταν αυτή τους προτείνει να ακολουθήσουν το παράδειγμα του δικού της «ανοιχτού» γάμου: «Ήταν λες και είχαμε συμφωνήσει να μπουκάρουμε κρυφά στο στοιχειωμένο σπίτι, αλλά με το που μπήκαμε μέσα, χαχανίζοντας νευρικά, κοίταξα πίσω μου κι ανακάλυψα ότι ήμουν μόνη. Όλες οι άλλες είχαν δειλιάσει» (σελ.402). Ίσως είναι κι ένας λόγος που τα βιβλία γυναικών πάνω σε αυτό το θέμα σπανίζουν. Είναι μεγάλο το κόστος για μια γυναίκα που παραδέχεται και καταγράφει όχι μόνο τη φαντασίωση αλλά και τη διεκδίκηση ενός διαφορετικού προτύπου οικογένειας και σεξουαλικής ελευθερίας. Ίσως όμως κάποτε, αν ξανακοιτάξουμε μέσα στο στοιχειωμένο σπίτι, να βρούμε περισσότερες από εμάς εκεί μέσα.

* Η ΦΑΝΗ ΧΑΤΖΗ είναι δημοσιογράφος και βιβλιοκριτικός.

Λίγα λόγια για τη Μιράντα Τζουλάι

Η Μιράντα Τζουλάι [Miranda July] θα βρεθεί στις 30 Απριλίου στην Αθήνα, προσκεκλημένη της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση, για να παρουσιάσει ένα μέρος του κινηματογραφικού της έργου, καθώς και το εν μυθιστόρημα Στα τέσσερα. 

Είναι κινηματογραφίστρια, εικαστική καλλιτέχνις και συγγραφέας. Τα βίντεο, οι περφόρμανς και τα διαδικτυακά της έργα έχουν παρουσιαστεί σε χώρους όπως το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης, το Μουσείο Guggenheim και δύο Whitney Biennials.

Η Τζουλάι έγραψε και σκηνοθέτησε την ταινία «Εγώ εσύ και όλοι οι γνωστοί (Me and You and Everyone We Know)» (2005), στην οποία ανέλαβε και έναν από τους πρωταγωνιστικούς ρόλους. Η ταινία διακρίθηκε με το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Sundance και με τέσσερα βραβεία στο Φεστιβάλ των Καννών –συμπεριλαμβανομένης της Χρυσής Κάμερας–, ενώ κυκλοφόρησε σε BluRay/DVD από την Criterion Collection.

Το 2011 έγραψε, σκηνοθέτησε και πρωταγωνίστησε στη δεύτερη μεγάλου μήκους της με τίτλο "The Future". Ανέλαβε επίσης έναν από τους πρωταγωνιστικούς ρόλους στην ταινία “Madeline’s Madeline” (2018) της Josephine Decker. Το 2019 σκηνοθέτησε το βίντεο κλιπ του τραγουδιού "Hurry On Home" των Sleater-Kinney. Η μεγάλου μήκους ταινία της "Kajillionaire", μια παραγωγή των Plan B και Annapurna με πρωταγωνιστές τους Evan Rachel Wood, Richard Jenkins, Debra Winger και Gina Rodriguez, κυκλοφόρησε στους κινηματογράφους στα τέλη του 2020, συγκεντρώνοντας ευνοϊκές κριτικές. Το 2021 ανέλαβε την αφήγηση στο ντοκιμαντέρ "Fire of Love" της Sara Dosa.

Ιστορίες μυθοπλασίας της έχουν δημοσιευτεί σε έντυπα όπως τα The Paris Review, Harper’s και The New Yorker. Η συλλογή διηγημάτων της "No One Belongs Here More Than You" (Scribner, 2007) απέσπασε το Διεθνές Βραβείο Διηγήματος Frank O’Connor και έχει κυκλοφορήσει σε είκοσι χώρες. Μια συλλογή δοκιμίων και φωτογραφιών της κυκλοφόρησε με τον τίτλο "It Chooses You" (McSweeney's, 2011). Το μυθιστόρημά της "The First Bad Man" έγινε αμέσως μπεστ σέλερ και συμπεριλήφθηκε στη λίστα των New York Times με τους 100 αξιοσημείωτους τίτλους για το 2015. Το βιβλίο της "Miranda July" (Prestel, 2020) αποτελεί μια αφιερωματική έκδοση για το σύνολο του έργου της μέχρι σήμερα, η οποία συγκεντρώνει αφηγήσεις περισσοτέρων από ογδόντα φίλων και συνεργατών. Το νέο της μυθιστόρημα, με τίτλο "All Fours" (Riverhead, 2024), μπήκε στη λίστα με τα ευπώλητα των New York Times και μια κριτική του βιβλίου στο Booklist το περιέγραψε ως κάτι «πέρα από το εκθαμβωτικό».

Η Τζουλάι μεγάλωσε στο Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνιας και ζει σήμερα στο Λος Άντζελες.

Το 2000 και σε συνεργασία με τον καλλιτέχνη Harrell Fletcher, η Τζουλάι δημιούργησε τον πρωτοποριακό συμμετοχικό ιστότοπο "Learning to Love You More", όπως και ένα συνοδευτικό βιβλίο που εκδόθηκε το 2007 (Prestel). Το έργο ανήκει σήμερα στη συλλογή του Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης του Σαν Φρανσίσκο. Σχεδίασε επίσης τον κήπο διαδραστικών γλυπτών "Eleven Heavy Things" για την Μπιενάλε της Βενετίας του 2009 – ένα έργο που παρουσιάστηκε ακόμη στην Union Square της Νέας Υόρκης (2010) και στο MOCA του Λος Άντζελες (2011). Το έργο της "We Think Alone", το οποίο βασίζεται στην ηλεκτρονική αλληλογραφία και αποτελεί μια ανάθεση του Magasin 3 της Στοκχόλμης, κυκλοφόρησε τον Ιούλιο του 2013 συγκεντρώνοντας σχεδόν 100 χιλιάδες συνδρομητές, ενώ συνεχίστηκε μέχρι τον Νοέμβριο του 2013. Άλλα συμμετοχικά έργα τέχνης της είναι η περφόρμανς "New Society", η εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων "Somebody" (η οποία δημιουργήθηκε σε συνεργασία με τη Miu Miu) και ένα διαθρησκειακό φιλανθρωπικό κατάστημα στο πολυκατάστημα Selfridges στο Λονδίνο, σε μια παραγωγή του οργανισμού Artangel.

Στα τέλη του 2019 συνεργάστηκε με τη Margaret Qualley σε ένα έργο περφόρμανς που παρουσιάστηκε στο Instagram μέσα από πολλαπλές αναρτήσεις. Το 2020 συνεργάστηκε με τον Jay Benedicto για να δημιουργήσει το "Services", ένα βιβλίο-γλυπτό που κυκλοφόρησε σε περιορισμένο αριθμό αντιτύπων. Η πρώτη της ατομική μουσειακή έκθεση με τίτλο «Miranda July: New Society» παρουσιάζεται με την υποστήριξη του Fondazione Prada στο Osservatorio του Μιλάνου από τις 7 Μαρτίου 2024 έως τις 14 Οκτωβρίου 2024. Η έκθεση καλύπτει τρεις δεκαετίες του έργου της, από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 μέχρι σήμερα.

Ορισμένες ταινίες της Τζουλάι βρίσκονται στη συνδρομητική πλατφόρμα της Criterion Collection, συμπεριλαμβανομένων των ταινιών μικρού μήκους της και το ντοκιμαντέρ «Where it began».

Η Τζουλάι μεγάλωσε στο Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνιας και ζει σήμερα στο Λος Άντζελες.