capitaine kentriki

Για το μυθιστόρημα του Adrien Bosc «Καπιτέν» (μτφρ. Ανδρέας Παππάς, εκδ. Στερέωμα). Κεντρική φωτογραφία: Επιβάτες στο κατάστρωμα του πλοίου "Capitaine-Paul-Lemerle" τον Μάρτιο του 1941, @USHMM.

Της Τέσυς Μπάιλα

Ενώ ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος μαίνεται, το «Capitaine-Paul-Lemerle» ξεκινάει από τη Μασσαλία, στις 24 Μαρτίου του 1941, με προορισμό τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Λατινική Αμερική και με πρώτη στάση στη Μαρτινίκα. Ένας αριθμός ετερόκλητων επιβατών έχει επιβιβαστεί με προορισμό μια διαφορετική ζωή στον νέο τόπο. Άνθρωποι που βρίσκονται υπό διωγμόν, όπως οι Εβραίοι που προσπαθούν να διαφύγουν, Γερμανοί κομμουνιστές, Ισπανοί που τάχθηκαν και πολέμησαν εναντίον του Φράνκο, προσωπικότητες που προσπαθούν να ξεφύγουν από τους διώκτες τους και από μια πορεία ζωής που οφείλουν να αντιπαλέψουν για να επιβιώσουν.

Ανάμεσά τους βρίσκονται επιχειρηματίες με αδιαφανείς επιχειρήσεις αλλά και ένας αριθμός λόγιων ανθρώπων που εγκαταλείπουν τη Γαλλία· ο Κλωντ Λεβί-Στρως, ο Αντρέ Μπρετόν, ο Βιφρέντο Λαμ, ο Βικτόρ Σερζ, η Άννα Ζέγκερς, ένας διάσημος Κουβανός ζωγράφος αλλά και άλλοι. Άνθρωποι που προχώρησαν τη σκέψη της ανθρωπότητας με τους στοχασμούς τους και το έργο τους, αναζητούν τη διαφυγή από τον πόλεμο και μάχονται για την προάσπιση της ελευθερίας τους, τόσο της προσωπικής όσο και αυτής της έκφρασης που κινδυνεύουν να χάσουν. Επιβιβάζονται στο πλοίο θέλοντας να ξεφύγουν από τον ναζισμό και ευελπιστούν στον νέο τόπο όπου θα φτάσουν να καταφέρουν να διατηρήσουν την ελευθερία και την αξιοπρέπειά τους.

Η συνύπαρξη τόσων ημερών δοκιμάζει τις σχέσεις τους και παρόλο που μοιράζονται καλές και γιορτινές στιγμές, παρόλο που δημιουργούνται φιλίες με χαρακτηριστικό την αντοχή στον χρόνο, η αμφιβολία διατρυπά τη σκέψη τους και καθορίζει τα συναισθήματά τους.

Κάποιοι δεν θα καταφέρουν να επιβιβαστούν αλλά και όσοι τα καταφέρουν έχουν να αντιμετωπίσουν ένα ταξίδι μακρύ και δύσκολο. Ένα ταξίδι το οποίο απαιτεί έναν ολόκληρο μήνα υπερατλαντικού διάπλου. Σε αυτόν τον μήνα οι επιβάτες του πλοίου, άνθρωποι όλων των κοινωνικών στρωμάτων και πνευματικών επιπέδων, θα έχουν την ευκαιρία να γνωριστούν αλλά και να βιώσουν μια κοινή, δύσκολη, καθημερινότητα. Ο εγκλεισμός τους πάνω σε ένα πλοίο, η αβεβαιότητα των γεγονότων, η ανησυχία για την προοπτική του μέλλοντος, η πολιτισμική τους διαφορετικότητα, τα προσωπικά τους πιστεύω αλλά και η ώσμωση που συντελείται από τη μείξη απαρέγκλιτων προσωπικοτήτων δημιουργούν μικροαψιμαχίες, αντιπαλότητες και υποψίες ανάμεσά τους. Η συνύπαρξη τόσων ημερών δοκιμάζει τις σχέσεις τους και παρόλο που μοιράζονται καλές και γιορτινές στιγμές, παρόλο που δημιουργούνται φιλίες που θα αντέξουν στο χρόνο, η αμφιβολία διατρυπά τη σκέψη τους και καθορίζει τα συναισθήματά τους.

bosc ex

Ωστόσο, ο συγγραφέας δεν καταγράφει απλώς μια συγκεκριμένη ιστορική στιγμή. Ζωντανεύει μια ιστορική στιγμή του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, θέλοντας να καταδείξει τις αναλογίες με τη σημερινή εποχή. Πόλεμοι, γενοκτονίες, θαλάσσιες διαφυγές, όλα συμβαίνουν και σήμερα και μαζί με τα τραυματικά αυτά γεγονότα, κυριαρχεί η αίσθηση πως ο κόσμος, εντέλει, δεν άλλαξε. Οι πρόσφυγες κάθε εποχής έχουν τα ίδια κίνητρα για τη φυγή τους. Τις ίδιες προσδοκίες. Τον ίδιο φόβο συμμερίζονται. Την ίδια αντιμετώπιση αποδέχονται. Όταν φτάσουν στη Μαρτινίκα οι ήρωες του βιβλίου δεν θα τύχουν ενός καλωσορίσματος. Θα αντιμετωπιστούν σαν κρατούμενοι στερούμενοι δικαιωμάτων, ενώ ο ρόλος ανθρώπων που προσπαθούν να βγάλουν λεφτά γίνεται εύκολα αντιληπτός και συγκρινόμενος με όσα συμβαίνουν στις μέρες μας, μια διαπίστωση που προκαλεί θλίψη.

Πρωταγωνιστική φιγούρα ανάμεσα στους χαρακτήρες αυτού του βιβλίου είναι, αναμφίβολα, ο Αντρέ Μπρετόν, η παρουσία του οποίου έχει ιδιαίτερη σημασία. Η υφή της αφήγησης, οι νοηματικές έννοιες, οι ιδέες και οι στοχασμοί, αλλά και οι πληροφορίες για την τέχνη και τη γαλλική διανόηση, τον υπερρεαλισμό και την αισθητική του αξία χρήζουν ιδιαίτερης μνείας και ασφαλώς ιδιαίτερης αναγνωστικής προσοχής.

Το Καπιτέν Είναι ένα βιβλίο προσωπικής αναζήτησης. Μια ναυτική περιπέτεια μιας άλλης εποχής που στοχεύει στην ανάδειξη μιας συγκεκριμένης ιστορικής περιόδου, όταν οι ζωές των ανθρώπων στριμώχνονταν σε μια τραγική συγκυρία και η ιστορική αναγκαιότητα καθόριζε τη μοίρα τους αλλά και τις μεταξύ τους σχέσεις.

Τη μετάφραση υπογράφει ο Ανδρέας Παππάς, ο οποίος χαρίζει ένα ελληνικό κείμενο που ρέει απρόσκοπτα και με ακρίβεια, μεταφέροντας παράλληλα την ατμόσφαιρα ενός καλογραμμένου πρωτότυπου κειμένου.

* Η ΤΕΣΥ ΜΠΑΪΛΑ είναι συγγραφέας. Τελευταίο της βιβλίο, το μυθιστόρημα «Τις νυχτες έπαιζε με τις σκιές» (εκδ. Ψυχογιός).


Απόσπασμα από το βιβλίο

«Από τις πέντε και μισή τα ξημερώματα ο ήλιος πυρπολούσε το κατάστρωμα. Έκανε φριχτή ζέστη, βαριά, έκαιγε ο μουσαμάς, σε σημείο που το υπόστεγο θύμιζε κλίβανο. Έτσι, με το που έφεγγε η πρώτη αχτίδα του ήλιου, οι επιβάτες ξυπνούσαν και περιδιάβαιναν στη γέφυρα σαν φαντάσματα, βλοσυροί, με το βλέμμα χαμένο κάπου μακριά, σε αναζήτηση στεριάς. Στην πλώρη του πλοίου, τους είδαν συγκεντρωμένους, ξημερώματα, να χαριεντίζονται, τον Αντρέ Μπρετόν, τον Κλωντ Λεβι-Στρως, τον Βίκτορ Σερζ. Σαν αυτούς τους ταξιδιώτες που, πολύ μετά τον απόπλου, παρακολουθούν ένα σταθερό σημάδι στα ανοιχτά και μετρούν την πρόοδο του ταξιδιού, κάνουν υπομονή, αναζητούν τη στεριά».


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ημερολόγιο του χειμώνα», του Πολ Όστερ – Εκ βαθέων εξομολόγηση

«Ημερολόγιο του χειμώνα», του Πολ Όστερ – Εκ βαθέων εξομολόγηση

Για το βιβλίο του Paul Auster «Ημερολόγιο του χειμώνα» (μτφρ. Σταυρούλα Αργυροπούλου, εκδ. Μεταίχμιο).

Της Νίκης Κώτσιου

Θραυσματικές αυτοβιογραφικές αφηγήσεις από μια ολόκληρη ζωή συνθέτουν το Ημερολόγιο του χειμώνα του ...

«Americana», του Ντον ΝτεΛίλο (κριτική) – Το ώριμο ντεμπούτο ενός ανήσυχου Αμερικανού

«Americana», του Ντον ΝτεΛίλο (κριτική) – Το ώριμο ντεμπούτο ενός ανήσυχου Αμερικανού

Για το πρώτο μυθιστόρημα του Don DeLillo «Americana» (μτφρ. Άννα Παπασταύρου, Gutenberg).

Του Διονύση Μαρίνου

Μεθύστερη γνώση, αλλά ικανή για να επιβεβαιώσει το λεχθέν: ο Ντον ΝτεΛίλο δεν έγινε εν προόδω ο «αρχι-σαμάνος» της αμερικανικής λογοτεχνίας. Δ...

«Γυρίζοντας το βλέμμα πίσω», του Χουάν Γκαμπριέλ Βάσκες (κριτική)

«Γυρίζοντας το βλέμμα πίσω», του Χουάν Γκαμπριέλ Βάσκες (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Juan Gabriel Vásquez «Γυρίζοντας το βλέμμα πίσω» (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Ίκαρος). Φωτογραφία: Η οικογένεια του Σέρχιο Καμπρέρα, μαζί με άλλους εξόριστους, πριν επιβιβαστούν στο πλοίο για τη Δομινικανή Δημοκρατία. (1939)

Του Νίκου Ξένιου

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Μια παράσταση βασισμένη στα «Κόκκινα Φανάρια» του Αλέκου Γαλανού, στο CARTEL Τεχνοχώρος, στο Παλιό Μηχανουργείο στην περιοχή του Ρέντη (που έχει παραχωρηθεί από τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση). Κάθε Σάββατο & Κυριακή στις 21.00 και κάθε Δευτέρα στις 20.00 (από τη Δευτέρα 7 Φεβρουαρίου)

Επιμέλεια: B...

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσουν από τις εκδόσεις Κριτική πολλά και ιδιαίτερα ενδιαφέροντα βιβλία, τόσο τίτλοι μεταφρασμένης και ελληνικής λογοτεχνίας, όσο και δοκίμια, μελέτες κ.ά. Δείτε τα αναλυτικά στο άρθρο που ακολουθεί. 

Επιμέλεια: Book Press

...
Το Γαλλικό Ινστιτούτο τιμά τον Θόδωρο Αγγελόπουλο – Αναβολή λόγω καιρού...

Το Γαλλικό Ινστιτούτο τιμά τον Θόδωρο Αγγελόπουλο – Αναβολή λόγω καιρού...

Σήμερα, 24 Ιανουαρίου 2022, συμπληρώνονται 10 χρόνια από την ημέρα που ο Θόδωρος Αγγελόπουλος πέρασε στην αιωνιότητα, αφήνοντας για πάντα στραμμένους τους προβολείς στην πολυβραβευμένη διαδρομή του στην Έβδομη Τέχνη. Λόγω των έκτακτων καιρικών συνθηκών η εκδήλωση «Αφιέρωμα στο Θόδωρο Αγγελόπουλο» που είχε προγρ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Οι βιβλιοθήκες και τα βιβλιοπωλεία, συχνά μάλιστα και τα ίδια τα βιβλία, γίνονται το κεντρικό θέμα σε πολλά μυθιστορήματα, που αποκτούν έτσι αυτόχρημα τον χαρακτηρισμό του «βιβλιοφιλικού» και έχουν ένα δικα...

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Ο ανθρώπινος νους και τα αχαρτογράφητα μονοπάτια του, η μνήμη και η λειτουργία της, από τα σπουδαιότερα μυστήρια της ανθρώπινης ύπαρξης, διερευνώνται τόσο από την επιστήμη όσο και από τη λογοτεχνία. Μια επιλογή λογοτεχνικών βιβλίων με θέμα την αμνησία ή διάφορες διαταραχές της μνήμης, στην πλειονότητά τους μυθι...

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

H λίστα του Guardian με τα καλύτερα βιβλία του 2021 περιλαμβάνει πολλά γνώριμα και αγαπητά ονόματα, όπως η Όλγκα Τοκάρτσουκ, ο Καζούο Ισιγκούρο, ο Τζόναθαν Φράνζεν και η Σάλι Ρούνεϊ, μεταξύ άλλων. Με ικανοποίηση διαπιστώσαμε ότι πολλοί από τους συγγραφείς που ξεχώρισαν έχουν ήδη ένα ή περισσότερα βιβλία τους μεταφρα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ