i trela tou almayer 2

Για το μυθιστόρημα του Τζόζεφ Κόνραντ «Η τρέλα του Αλμάγερ» (μτφρ. Δημήτρης Αρβανίτης, εκδ. Μέδουσα).

Του Γιάννη Λειβαδά

Είναι συχνές οι αναφορές που εστιάζουν στον εισαγωγικό ρόλο των πρώτων βιβλίων ορισμένων συγγραφέων σε σχέση με τη μετέπειτα πορεία τους και την εξέλιξη της γραφής τους. Είναι τουλάχιστον αρκετοί οι πεζογράφοι του περασμένου αιώνα στων οποίων το πρώτο ή και στο δεύτερο βιβλίο, καταγράφηκαν εντεταμένα τα επίπεδα της μετέπειτα συγγραφικής τους πορείας και ένα μέρος της κριτικής ανάλυσης της σύνθεσης πεδίων και χαρακτήρων η οποία καθόρισε το ύφος της κατοπινής γραφής τους.

Η τρέλα του Αλμάγερ, όμως, δεν υπήρξε απλώς ένα ανάλογο εισαγωγικό έργο για τον συγγραφέα του, τον Τζόζεφ Κόνραντ, μα κάτι περισσότερο. Η τρέλα του Αλμάγερ δεν εισάγει απλώς στο χαρακτηριστικό, είθε γνώριμο, ψυχο-διανοητικό στερέωμα του Κόνραντ, εκθέτει τη σημειακή επαγρύπνηση του συγγραφέα, τις πρωταρχικές ανησυχίες και τους στιλιστικούς προβληματισμούς που χαρακτήρισαν όλα τα έργα που δημοσίευσε από 1897 και ύστερα.

Ο μοντερνισμός του Κόνραντ υπήρξε, ως επί το πλείστον, ένας νεωτερισμός συγκριτικής τελειοποίησης χαρακτήρων, των οποίων ο εσωτερικός κόσμος βρισκόταν σε πόλωση με τις εκδοχές της αντικειμενικότητας. 

Από αισθητική άποψη, ο Τζόζεφ Κόνραντ υπήρξε ασυμφιλίωτος σχεδόν με καθετί, εκτός από την ανάγκη διατρύπησης της αντικειμενικότητας. Στο μυθιστόρημα Η τρέλα του Αλμάγερ ο Κόνραντ ξεκίνησε τη γεφύρωση ανάμεσα στις παραδοσιακές μυθιστορηματικές δομές του 19ου αιώνα και τη προσωπική του, οριακά γραμμική και στοιχισμένη στα μέτρα της εποχής, μυθιστορηματική ανάπτυξη. Αυτό ήταν το πρώτο μοντερνιστικό στίγμα και στοίχημα, του συγγραφέα. Ακόμη και όταν στα υπόλοιπα έργα του η γεφύρωση αυτή στόχευε πια και στο άκρο νεότερων και πιο τολμηρών πειραματικών τεχνικών, ο Κόνραντ, κατά το θεμέλιο που έθεσε από το πρώτο του μυθιστόρημα, έδειξε την κλίση του προς την ανάλυση των χαρακτήρων και εκμεταλλεύτηκε τις στιλιστικές καινοτομίες με φειδώ, αν όχι με επιφυλακτικότητα. Ο μοντερνισμός του Κόνραντ υπήρξε, ως επί το πλείστον, ένας νεωτερισμός συγκριτικής τελειοποίησης χαρακτήρων, των οποίων ο εσωτερικός κόσμος βρισκόταν σε πόλωση με τις εκδοχές της αντικειμενικότητας. 

Almayers Folly akerman

Ο Κόνραντ, παγκοσμίως αναγνωρισμένος ως απαισιόδοξος, πέρασε από το πρώτο κιόλας βιβλίο στον τομέα του αδιεξόδου και της παραπλάνησης, της άγονης υπερβολής που έφερε τον άνθρωπο αιχμάλωτο των αντιφάσεών του σ’ έναν νέο κόσμο που πριν καν αποκολληθεί από τη βικτοριανή εποχή έδειξε πόσο βαθιά ήταν τα σημάδια της απελπισίας πάνω στην οποία θεμελιώθηκε η χαρμόσυνη εκείνη δυσπιστία του εικοστού αιώνα η οποία, ως αντικειμενικότητα έπεσε σε τέλμα, ενώ οι κορωνίδες του ανθρωποκεντρικού υποκειμενισμού, τα φαινόμενα λογικής, έλαμψαν στην περίμετρο της απαξίωσης.

Η τρέλα του Αλμάγερ είναι ένα ιμπρεσιονιστικό μυθιστόρημα στο οποίο ο Κόνραντ θέτει τα θεμέλια της εναντίωσής του στην ηγεμονίδα αντικειμενικότητα. Οι ταυτότητες και οι θεσμοί, οι συσχετισμοί δυνάμεων, έχουν πάψει να είναι αποδεκτοί, όχι λόγω της αναθεώρησής τους μα, επειδή το αδιέξοδό τους είναι και πάλι παρόν, ένα αδιέξοδο πολιτισμικό παρά κοινωνικό. Η διάσταση αυτή γέννησε τους κορυφαίους χαρακτήρες του Κόνραντ, με πρώτον στη σειρά τον Αλμάγερ. Η κόρη του, Νίνα, ως προσωποποιημένη μεταφορά μιας δυσμενούς διττότητας είναι το κανάλι μέσα από το οποίο τα πάντα θα συναντήσουν την ολοκλήρωσή τους στον αφανισμό. 

* Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΕΙΒΑΔΑΣ είναι ποιητής. 
Τελευταίο του βιβλίο, η ποιητική συλλογή «Το σύμπλεγμα του Λαοκόοντα – Έτερο πύραμα γραφής 1997-2010» (εκδ. Πανοπτικόν).

 Στην εικόνα στο κέντρο, η Aurora Marion, από την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου του Κόνραντ, σε σκηνοθεσία Chantal Akerman.


altΗ τρέλα του Αλμάγερ
Τζόζεφ Κόνραντ
Μτφρ. Δημήτρης Αρβανίτης
Μέδουσα 2019
Σελ. 242, τιμή εκδότη €14,85

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ JOSEPH CONRAD

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Το άλλο όνομα» του Γιόν Φόσε (κριτική) – Στα σκοτάδια και στο φως της αγάπης

«Το άλλο όνομα» του Γιόν Φόσε (κριτική) – Στα σκοτάδια και στο φως της αγάπης

Για το μυθιστόρημα του Γιόν Φόσε [Jon Fosse] «Το άλλο όνομα – Επταλογία I-II» (μτφρ. Σωτήρης Σουλιώτης, εκδ. Gutenberg).

Του Διονύση Μαρίνου

Υπήρξα από εκείνους τους τυχερούς που είδαν το έργο του Γιόν Φόσε «Κάποιος θα έρθει» που ανέβηκε τον Σεπτέμβριο...

«Το τούνελ» του Γουίλιαμ Χ. Γκας  – λογοτεχνικό επίτευγμα μακριά από μόδες και ταμπέλες

«Το τούνελ» του Γουίλιαμ Χ. Γκας – λογοτεχνικό επίτευγμα μακριά από μόδες και ταμπέλες

Σκέψεις, ερωτήματα και διαπιστώσεις με αφορμή το μυθιστόρημα «Το τούνελ» του Γουίλιαμ Χ. Γκας (William H. Gass), που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη, σε μετάφραση Γιώργου Κυριαζή. 

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Ο Fredric Jameson στο βιβλίο...

«Το σιντριβάνι ξεχειλίζει» της Ρεμπέκα Γουέστ – Ταξίδι στην πιο εκπληκτική χώρα: την παιδική ηλικία

«Το σιντριβάνι ξεχειλίζει» της Ρεμπέκα Γουέστ – Ταξίδι στην πιο εκπληκτική χώρα: την παιδική ηλικία

Για το μυθιστόρημα «Το σιντριβάνι ξεχειλίζει» της Ρεμπέκα Γουέστ (μτφρ. Κλαίρη Παπαμιχαήλ, εκδ. Μεταίχμιο).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Πώς φαντάζει η ζωή και ο κόσμος μας μέσα από τα μάτια ενός παιδιού; Τι κερδίζεις και τι χάνεις ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γιον Φόσε: «Θαυμάζω τον Ίψεν γιατί ήξερε να μισεί»

Γιον Φόσε: «Θαυμάζω τον Ίψεν γιατί ήξερε να μισεί»

Σε συνέντευξή του στο Revistascena, ο Νορβηγός δραματουργός Jon Fosse μίλησε για την πολυετή πορεία του στον χώρο του θεάτρου. Τα πρώτα δύο μέρη της γνωστής επταλογίας του «Το άλλο όνομα» κυκλοφόρησαν πρόσφατα από τις εκδόσεις Gutenberg, σε μετάφραση Σωτήρη Σουλιώτη.

Επιμέλεια: ...

Το μίσος για την ελληνική λογοτεχνία

Το μίσος για την ελληνική λογοτεχνία

Σκέψεις του γνωστού συγγραφέα σχετικά με την ανυποληψία της νεοελληνικής πεζογραφίας στο ελληνικό κοινό. Στην κεντρική εικόνα, τμήμα από το έργο «Portrait of George Dyer in a Mirror» (1968), του Φράνσις Μπέικον.

Του Αλέξη Πανσέληνου

Έγινε πρόσφατα μεγά...

Διαβάζοντας με τον Παναγιώτη Εξαρχέα

Διαβάζοντας με τον Παναγιώτη Εξαρχέα

Πρόσωπα από το χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν τον δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και την ανάγνωση. Σήμερα, σκηνοθέτης Παναγιώτης Εξαρχέας απαντά σε 20 κλασικές ή απρόσμενες βιβλιοφιλικές ερωτήσεις.

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα του Χάρη Βλαβιανού «Πλατωνικοί διάλογοι ή γιατί στο σπήλαιο κάνουν όλοι πάρτι», που θα κυκλοφορήσει μέσα Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΕΛΟΣ ΚΑΛΟ ΟΛΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ

...
«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Κώστα Καβανόζη «Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας – Το μυθιστόρημα τεκμηρίων και η λογοτεχνικότητα του αναφορικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Πατάκη, τέλη Σεπτεμβρίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

Δέκα κλασικά βιβλία που λογοκρίνονται ξανά και ξανά

Δέκα κλασικά βιβλία που λογοκρίνονται ξανά και ξανά

Πολλοί πιστεύουν πως η εποχή που τα λογοτεχνικά βιβλία απαγορεύονταν και καίγονταν στην πυρά έχει παρέλθει. Στην πραγματικότητα, μέχρι και σήμερα, πολλές συντηρητικές ομάδες σε πολλές χώρες του κόσμου επιχειρούν να λογοκρίνουν και να καταστρέψουν ακόμα και έργα που θεωρούνται πλέον κλασικά, με διάφορες δικαιολογίες....

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ