alt

Για το μυθιστόρημα του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες «Οι δύστυχες πουτάνες της ζωής μου» (μτφρ. Μαρία Παλαιολόγου, εκδ. Ψυχογιός).

Της Τέσυς Μπάιλα

Αναντίλεκτα, ο αφηγηματικός πυρήνας αυτού του μικρού έργου που πρωτοκυκλοφόρησε το 2004, δέκα χρόνια πριν από τον θάνατο του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες και επανεκδίδεται σε νέα μετάφραση της Μαρίας Παλαιολόγου από τις εκδόσεις Ψυχογιός, δεν είναι ο τόσο αταίριαστος έρωτας του ενενηντάχρονου προς την μόλις δεκατεσσάρων ετών Ντελγαδίνα, αλλά η αβάσταχτη μοναξιά μπροστά στο τέλος που πλησιάζει. Και η συναίσθηση των ενοχών, ενδεχομένως, απέναντι στο μέλλον. 

Για τον κεντρικό ήρωα αυτό που έχει μεγάλη σημασία είναι ο ανυπολόγιστος καημός ενός ατομικού κραδασμού που συνταράζει τη συνείδησή του, όταν πλέον διαπιστώνει ότι ο έρωτας δεν μπορεί να φέρει όλες εκείνες τις λεπταίσθητες αποχρώσεις της εφηβικής ορμής, ούτε να εγγυηθεί τη νεότητα. Επιπλέον, η συνειδητοποίηση του χρέους μπροστά στο μέλλον που έρχεται, και η συναίσθηση της ατομικής του ευθύνης για όλα όσα δεν κατάφερε να αλλάξει, τον φέρουν προ των ευθυνών του σε μια χώρα που μαστίζεται από την κοινωνική ανισότητα.

Ο Μάρκες σκηνοθετεί κόσμους στους οποίους οι ήρωες πεθαίνουν και ανασταίνονται, λυτρώνονται ή κατακρημνίζονται ακόμα κι όταν ο έρωτας θριαμβεύσει. Σε τούτο όμως το μυθιστόρημα δημιουργεί έναν έρωτα αγνό...

Είναι σαφές ότι στο σύνολο του έργου του Μάρκες ο έρωτας είναι ένα κραταιό θέμα. Δεξιοτεχνικά δημιουργεί έρωτες ανεκπλήρωτους και δονικιχωτικούς, χιμαιρικούς και βασανιστικούς, μετουσιώνει εμπειρίες σε λογοτεχνικούς θρύλους. Από το εξαιρετικό Ο έρωτας στα χρόνια της χολέρας μέχρι το Περί έρωτος και άλλων δαιμονίων και το εμβληματικό Χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου, ο Μάρκες σκηνοθετεί κόσμους στους οποίους οι ήρωες πεθαίνουν και ανασταίνονται, λυτρώνονται ή κατακρημνίζονται, ακόμα κι όταν ο έρωτας θριαμβεύει. Σε τούτο όμως το μυθιστόρημα δημιουργεί έναν έρωτα αγνό, αντιστύλι απέναντι στον θάνατο που καραδοκεί να σβήσει την ύπαρξη. Έναν έρωτα που θα λυτρώσει από τη θλίψη της συνειδητής αντίληψης πως ο θάνατος είναι ο μόνος τελικά αδιαφιλονίκητος νικητής της υπαρκτικής μας εξέλιξης. 

Όλα αρχίζουν όταν ένας ενενηντάχρονος δημοσιογράφος αποφασίζει την ημέρα των γενεθλίων του να κάνει ένα δώρο στον εαυτό του. Να κοιμηθεί δίπλα σε μια παρθένα. Για τον σκοπό αυτό επισκέπτεται το πορνείο της Ρόζας Καμπάρκας –ύστερα από είκοσι χρόνια– για να «αγοράσει» μια κοπέλα. Άλλωστε, όπως μας εξηγεί, πάντα πλήρωνε τις γυναίκες με τις οποίες κοιμόταν, ακόμα και όταν αυτές πήγαιναν μαζί του επειδή το ήθελαν.

Πολύ σύντομα θα βρεθεί με τη Ντελγαδίνα στο ίδιο κρεβάτι για να ανακαλύψει ότι η κουρασμένη έφηβη παρθένα θα αποκοιμηθεί και ο ίδιος θα παραμείνει δίπλα της να παρατηρεί το σώμα της προτού κοιμηθεί, για να φύγει το επόμενο πρωί, πριν ακόμα ξυπνήσει εκείνη. Μια σκηνή που θα επαναληφθεί αρκετές φορές και θυμίζει αρκετά το εμβληματικό Το σπίτι των κοιμισμένων κοριτσιών και άλλες ιστορίες του Γιασουνάρι Καουαμπάτα. 

Ο Μάρκες όμως δε γράφει το βιβλίο αυτό για να μιλήσει μόνο για έναν παράδοξο έρωτα, και να ξενίσει τον αναγνώστη, ούτε υπεκφεύγει σε κάποιο πορνογράφημα, για να ελκύσει το ενδιαφέρον. Και σίγουρα δεν τον ενδιαφέρει να γράψει για τα γηρατειά και τη σχέση τους με τον έρωτα. Το μοτίβο, άλλωστε, της νεαρής κόρης που αγοράζεται από μεγάλους άντρες το έχει ξαναχρησιμοποιήσει πριν από χρόνια, όταν έγραφε το Η απίστευτη και θλιβερή ιστορία τής αθώας Ερέντιρα και της άσπλαχνης γιαγιάς της, παρόλο που οι ιστορίες των δύο κοριτσιών παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές. Αυτό που θέλει να στηλιτεύσει είναι η κοινωνική εξαθλίωση της Κολομβίας. Συμπάσχει για τη χώρα του και θέλει να καταδείξει τις τραγικές συνθήκες που αναγκάζουν ένα νεαρό κορίτσι να μετατρέπεται σε εμπορεύσιμο είδος στα πορνεία της χώρας. Παρουσιάζει τις άθλιες συνοικίες των οίκων ανοχής, τις φτωχογειτονιές, τα θλιβερά σπίτια από φοινικόφυλλα, και την κατάσταση που επικρατεί στις οικογένειες που τα κατοικούν, όπου ένα παιδί συχνά εργάζεται –ακόμα και σε πορνεία– για να επιβιώσει μια πολυμελής οικογένεια. 

Μπροστά στο μέλλον ο ενενηντάχρονος αντιπαραβάλλει το παρελθόν και την αγιάτρευτη μοναξιά που του κληροδότησε, επειδή δεν κατάφερε να αλλάξει κάτι...

Η ηλικιακή διαφορά ανάμεσα στον ηλικιωμένο και στην έφηβη Ντελγαδίνα και ο σεβασμός που τελικά δείχνει σ’ αυτό το κορίτσι εκείνος, συμβολίζει τη σχέση ανάμεσα στο παρελθόν και στο μέλλον της Κολομβίας που παραμένει το ίδιο άθλιο. Μπροστά στο μέλλον ο ενενηντάχρονος αντιπαραβάλλει το παρελθόν και την αγιάτρευτη μοναξιά που του κληροδότησε, επειδή δεν κατάφερε να αλλάξει κάτι, να κινητοποιήσει τους μηχανισμούς εκείνους που θα πυροδοτούσαν μια εξέλιξη στη ζωή της Κολομβίας. Ο ενενηντάχρονος αντιλαμβάνεται πια ότι το μέλλον αξίζει κάτι καλύτερο. Την αξιοπρέπεια που του στερεί η ταξική ανισότητα. Και αποφασίζει να τη χαρίσει στη νεαρή Ντελγαδίνα δείχνοντάς της τον σεβασμό του για όλα όσα στερεί η δική του γενιά από τη δική της. Αυτό θα είναι το έσχατο έργο της ζωής του, μήπως και καταφέρει με αυτόν τον τρόπο να αλλάξει όσα δεν κατάφερε σε όλη του τη ζωή. 

Για μια ακόμα φορά ο Μάρκες ξετυλίγει τη συγγραφική του δεινότητα. Είναι, άλλωστε, ένας συγγραφέας με κοινωνικές και πολιτικές ανησυχίες που πρωταρχικό στόχο του έργου του είχε να αναδείξει τον λατινοαμερικανικό κόσμο μέσα στο αφηγηματικό του σύμπαν. Το συγκεκριμένο μυθιστόρημα δεν αποτελεί εξαίρεση. Αποτελεί σίγουρα ένα σημαντικό έργο της παγκόσμιας λογοτεχνίας.

* Η ΤΕΣΥ ΜΠΑΪΛΑ είναι συγγραφέας. 
Τελευταίο της βιβλίο, το μυθιστόρημα «Άγριες θάλασσες» (εκδ. Ψυχογιός).

→ Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία από την κινηματογραφική μεταφορά του μυθιστορήματος το 2011, σε σκηνοθεσία Henning Carlsen.


altΟι δύστυχες πουτάνες της ζωής μου
Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες
Μτφρ. Μαρία Παλαιολόγου
Ψυχογιός 2019
Σελ. 128, τιμή εκδότη €11,10

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ GABRIEL GARCÍA MÁRQUEZ

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Το πίσω δωμάτιο» της Κάρμεν Μαρτίν Γκάιτε – Ένας κόσμος φτιαγμένος στο βάθος του σπιτιού

«Το πίσω δωμάτιο» της Κάρμεν Μαρτίν Γκάιτε – Ένας κόσμος φτιαγμένος στο βάθος του σπιτιού

Για το μυθιστόρημα της Κάρμεν Μαρτίν Γκάιτε [Carmen Martin Gaite] «Το πίσω δωμάτιο» (μτφρ. Κυριάκος Φιλιππίδης, εκδ.Gutenberg). Κεντρική εικόνα: © Rijkmuseum. 

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

Πώς να μιλήσει κανείς για μια π...

«Βιβλίο από αίμα» του Κιμ ντε Λ’Οριζόν (κριτική) – Ένα μυθιστόρημα που μιλάει ανοιχτά για το μη δυαδικό φύλο

«Βιβλίο από αίμα» του Κιμ ντε Λ’Οριζόν (κριτική) – Ένα μυθιστόρημα που μιλάει ανοιχτά για το μη δυαδικό φύλο

Για το μυθιστόρημα του Κιμ ντε Λ’ Οριζόν [Kim De L'Horizon] «Βιβλίο από αίμα» (μτφρ. Μαρία Αγγελίδου, Άγγελος Αγγελίδης, εκδ. Ψυχογιός). Στην κεντρική εικόνα, το Kim De L'Horizon.

Γράφει η Ελεάνα Κολοβού 

Με ...

«Ιδιωτικές άβυσσοι» του Τζανφράνκο Καλίγκαριτς (κριτική) – Aναζήτηση λύτρωσης από τα σκοτάδια της ψυχής

«Ιδιωτικές άβυσσοι» του Τζανφράνκο Καλίγκαριτς (κριτική) – Aναζήτηση λύτρωσης από τα σκοτάδια της ψυχής

Για το μυθιστόρημα του Τζανφράνκο Καλίγκαριτς [Gianfranco Calligarich] «Ιδιωτικές άβυσσοι» (μτφρ. Δήμητρα Δότση, εκδ. Ίκαρος). 

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

«Στη ζωή, αλλά και σε κάθε παιχνίδι κάθε νίκη καταλήγει να μοιά...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Η Αρουντάτι Ρόι [Arundhati Roy], συγγραφέας μεταξύ άλλων του βιβλίου «Ο θεός των μικρών πραγμάτων» (μτφρ. Μρία Αγγελίδου, εκδ. Ψυχογιός), που κέρδισε το Booker το 1997, είναι σφοδρή πολέμια της κυβέρνησης Μόντι. Πριν από 14 χρόνια είχε ταχθεί υπέρ της ανεξαρτησίας του Κασμίρ και τώρα, έπειτα από τόσα χρόνια, κινήθηκ...

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

Για το βιβλίο της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου «Ελευθέριος Βενιζέλος. Ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλυτρώτων''. Μέσα από τα αρχεία της Επιτροπής Εθνικής Αμύνης Κωνσταντινουπόλεως (1920-1922)» (εκδ. Gutenberg). 

Γράφει ο Σήφης Μπουζάκης

...
«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

Για την ποιητική συλλογή του Σωκράτη Καμπουρόπουλου «Μετείκασμα» (εκδ. Θράκα). Κεντρική εικόνα: Αυτοπροσωπογραφία του ζωγράφου Τζόρτζιο Μοράντι.

Γράφει ο Μιχάλης Μακρόπουλος 

Ένα πρόσωπο σ’ ένα χώρο, ένα στιγμιότυ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μηνά Στραβοπόδη «Συμπληγάδες αξιών» το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Ιουνίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ναι, το ξέρω! Δεν έπρεπε να σκοτώσω. Μα έπρεπε να σκοτώσω. Ξέρω, δεν είνα...

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή ΕΚΠΑ Αντώνη Μακρυδημήτρη «Μικρές δοκιμές», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το μείζον πρόβλημα στην εποχή μας έχει ...

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το κατασκοπικό μυθιστόρημα του Λεν Ντέιτον [Len Deighton] «Αποστολή στο Βερολίνο» (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης), το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Μάλλον φέρνουν κ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Υπάρχουν βιβλία που τυχαίνει να συμπίπτουν με πολυαναμενόμενες εκδόσεις, δεν μπαίνουν στο οπτικό πεδίο του κοινού ή πολλές φορές μένουν στη σκιά πολύ δημοφιλών τίτλων με παρόμοια θεματική. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουίρ βιβλία. Κάποια ακούγονται και διαβάζονται περισσότερο από άλλα. Σήμερα, λοιπόν, ημέρα εορτασμο...

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Σύμμαχοι, ενίοτε κι αντίπαλοι. Αγαπημένοι, μα κάποιες φορές σε άλλο μήκος κύματος. Με αφορμή την Ημέρα του Πατέρα (16 Ιουνίου) επιλέξαμε πέντε βιβλία που βρίσκονται σε κυκλοφορία και αναδεικνύουν την πολυπλοκότητα και την ουσιαστική δύναμη που φέρει ο πατέρας ως ρόλος και ως υπόσταση. Κεντρική εικόνα: ο Φίλιπ Ροθ με...

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

Τα τελευταία χρόνια, η κουίρ λογοτεχνία έχει ανανεωθεί με σύγχρονους εκπροσώπους όπως ο Όσεαν Βουόνγκ ή η Κάρμεν Μαρία Ματσάδο. Εάν αναζητούσαμε, όμως, τις βάσεις ενός κουίρ λογοτεχνικού Κανόνα θα έπρεπε να πάμε πιο πίσω, σε κάποια βιβλία καθοριστικά για την ομοερωτική λογοτεχνία αλλά και για τη λογοτεχνία γενικότερ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ