alt

Για την ποιητική συλλογή της Μαρίας Χρονιάρη Η σκιά μου κι εγώ (εκδ. Απόπειρα).

Του Κωνσταντίνου Καραγιαννόπουλου

Μονάχη στο δωμάτιο ή σ’ έρημο δρόμο, σε πορεία ακινησίας, μ’ ένα επίμονο παρελθόν λαθρεπιβάτη, η Μαρία Χρονιάρη ξεκινά την ονειροβασία της κρατώντας στο ένα της χέρι πληγές και στ’ άλλο ετοιμόγεννες επιθυμίες. Θρύψαλα και υπόλοιπα από μια ζωή που τρέχει προς την πιο βαθιά πτώση.

Αγωνιά να καταλάβει. Να κατανοήσει αυτό που έφυγε και να σφαλιστεί απ’ αυτό που θα’ ρθει. Ταχυδακτυλουργός μέσα στο κουτί του Schrödinger, με μια γατούλα δραπέτισσα να νιαουρίζει κάθε τόσο τα φλογοβόλα της ψεύδη. Γιατί, όπως λέει και η ίδια: Η αλήθεια είναι/πως στην πραγματικότητα/τίποτε/δεν είναι/πραγματικό.

Κάθε προσπάθεια για υπέρβαση είναι καταδικασμένη στην πιο πικρή διάψευση. Κι όμως, εσύ έχεις χρέος να φορέσεις τα φτερά του Ικάρου και να τραβήξεις πορεία προς τον Ήλιο.

Κι όμως, μέσα σ’ ένα ψέμα -μέσα εκεί στην επιθυμία για φυγή- είναι που η ποιήτρια αντικρίζει πιο καθαρά και με μεγαλύτερη τόλμη ό,τι θεωρούσε άπιαστο. Πρώτα οι χρωματισμοί. Οι αποχρώσες ενδείξεις για το μέγα έγκλημα που λέγεται ζωή. Έπειτα οι λέξεις. Οι σαθρές επικεφαλίδες στα ρέοντα και εξαερωμένα καρέ των αεικίνητων στιγμών. Αντικατοπτρισμοί και αντανακλάσεις. Και στο τέλος η πτώση. Γιατί: όλα μπορούν να ειπωθούν εκτός από το άρρητο όνομά τους. Τίποτε δε μπορεί να διαταράξει την φυσική πορεία των πραγμάτων. Κάθε προσπάθεια για υπέρβαση είναι καταδικασμένη στην πιο πικρή διάψευση. Κι όμως, εσύ έχεις χρέος να φορέσεις τα φτερά του Ικάρου και να τραβήξεις πορεία προς τον Ήλιο.

Παράλληλα σ’ αυτή την πορεία, σαν ψευδαίσθηση, σαν κι αυτή των σωματιδίων στην επιπεδοχώρα του Edwin A. Abbott, ο Έρωτας χαράζει τα δικά του λημέρια. Πάντα παρόντας μέσα από την απουσία του αγαπημένου. Ένα κύμα κόκκινου ικανό να απορροφήσει τις σκιώδεις παρουσίες των ενδόμυχων φόβων και να εξοστρακίσει τον τόσο θάνατο που ενυπάρχει στις κρύες νύχτες, στα κενά και σ’ οποιονδήποτε μετεωρισμό της στιγμής. Βαρύς σαν αγαλμάτινη ακινησία κι όμως τόσο τρωτός στο άγγιγμα της φωτιάς. Το πάθος. Η ανεξέλεγκτη ετούτη σπίθα από τον πιο άγουρο πόνο στην κορυφαία κατάληξη, όπου γίνεσαι όλος στάχτη.
Μιαν ολοκλήρωση κι αυτή μέσα στην δική της αποτυχία, μιας και: ποτέ κανείς δεν θα μάθει/τι γεύση έχει το φιλί των εραστών/όταν πεθαίνουν ζωντανοί.

Και ξάφνου ένα σιωπητήριο σάλπισμα. Έκκληση για ληξιπρόθεσμο θάνατο ή υπόσχεση για κάτι καινούριο; Εδώ η ποιήτρια μιλά στον εαυτό της. Είναι ντυμένη τα μαύρα πέπλα της γέννησης και γύρω μια θάλασσα πόνου. Ας φανταστούμε τα κύματα να σκάνε στα πόδια της και μέσα εκεί στον αφρό, που προκαλεί η μόνη στέρεη αλήθεια -ο Θάνατος- να αναδύεται καθάρια η εκπλήρωση του τέλους.

Η χθόνια μορφή της Εκάτης είτε ως αναπόσπαστο κομμάτι της Περσεφόνης (κι ό,τι αυτό σημαίνει) είτε ως πηγή καθαρμού (ὀξυθύμια), στην ποίηση της Χρονιάρη γίνεται η κυανή επιθυμία για λύτρωση. Μια σελήνη επάνω σε τοπίο αντικατοπτρισμών κι επαναστατημένων ονείρων. Ενοχές και παραμύθια στο προσευχητάρι της νύχτας. Ένας λύκος που αλυχτά μάταια την ώρα της βροχής. Κι η βροχή να γεμίζει την ήδη γεμάτη, από ψεύδη, πραγματικότητα. Μια Σαχάρα στον καθρέφτη του κόσμου. Κάπως έτσι κλείνει το θλιμμένο της τραγούδι, κρατώντας το σκοτεινό μυστικό της ζωής της ακερμάτιστο. Κλεισμένο μέσα στα άδυτα κι αθέατα τοπία του Εαυτού.

* Ο ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ είναι ποιητής.

altΗ σκιά μου κι εγώ
Μαρία Χρονιάρη
Απόπειρα 2014
Σελ. 78, τιμή εκδότη €8,48

alt

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Σας αρέσουν τα σονέτα;» του Νίκου Παπάνα (κριτική) – Το ποιητικό μυστήριο του έρωτα

«Σας αρέσουν τα σονέτα;» του Νίκου Παπάνα (κριτική) – Το ποιητικό μυστήριο του έρωτα

Για την ποιητική συλλογή του Νίκου Παπάνα «Σας αρέσουν τα σονέτα;» (εκδ. Ιωλκός). Κεντρική εικόνα: O πίνακας του Jean Pierre Saint-Ours «Η επανένωση του Έρωτα και της Ψυχής».

Γράφει η Ελένη Παπανδρέου

Ο Νίκος Παπάνας με την...

«Προτελευταία αλήθεια» του Κυριάκου Ευθυμίου (κριτική) – Εκταφές και Αναστάσεις

«Προτελευταία αλήθεια» του Κυριάκου Ευθυμίου (κριτική) – Εκταφές και Αναστάσεις

Για την ποιητική συλλογή του Κυριάκου Ευθυμίου «Προτελευταία αλήθεια» (εκδ. Σαιξπηρικόν). Κεντρική εικόνα: πίνακας της Berthe Morisot.  

Γράφει η Έλσα Κορνέτη  

Ο ποιητής διακατέχεται από ένα είδος πνευμ...

«Γη μήτηρ» της Ιουλίτας Ηλιοπούλου (κριτική) – Η μακρόσυρτη μουσική της σιωπής

«Γη μήτηρ» της Ιουλίτας Ηλιοπούλου (κριτική) – Η μακρόσυρτη μουσική της σιωπής

Για την ποιητική συλλογή της Ιουλίτας Ηλιοπούλου «Γη μήτηρ» (εκδ. Ύψιλον). Κεντρική εικόνα: Πίνακας του James Abbott McNeill Whistler «Arrangement in Grey and Black: Portrait of the Artist’s Mother» (1881) / Philadelphia Museum of Art.

Γράφει η Paola Maria Minucci

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Υπάρχουν βιβλία που τυχαίνει να συμπίπτουν με πολυαναμενόμενες εκδόσεις, δεν μπαίνουν στο οπτικό πεδίο του κοινού ή πολλές φορές μένουν στη σκιά πολύ δημοφιλών τίτλων με παρόμοια θεματική. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουίρ βιβλία. Κάποια ακούγονται και διαβάζονται περισσότερο από άλλα. Σήμερα, λοιπόν, ημέρα εορτασμο...

«Τηρούμενες αναλογίες» της Πόπης Φιρτινίδου (κριτική) – Ζωντανές ανταποκρίσεις από την ηλικία της ήττας

«Τηρούμενες αναλογίες» της Πόπης Φιρτινίδου (κριτική) – Ζωντανές ανταποκρίσεις από την ηλικία της ήττας

Για τη συλλογή διηγημάτων της Πόπης Φιρτινίδου «Τηρούμενες αναλογίες» (Εκδόσεις των Συναδέλφων). Κεντρική εικόνα: Πίνακας από τον Αργυρό Ουμβέρτο (1884 - 1963) με τίτλο «Ο παππούς» (1912) / Εθνική Πινακοθήκη.

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Η ψυχολογί...

«Respublica»: μια κοινότητα χαράς απέναντι σ’ ένα σύμπαν καταναλωτισμού και στρες

«Respublica»: μια κοινότητα χαράς απέναντι σ’ ένα σύμπαν καταναλωτισμού και στρες

Για την multi παράσταση «Respublika» του Λούκας Τβαρκόβσκι [Lukasz Twarkowski], σε παραγωγή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση, η οποία παρουσιάστηκε στο Terra Vibe Park στη Μαλακάσα. Φωτογραφίες: Ανδρέας Σιμόπουλος

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

Ο Πολωνός σκηνοθέτ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μηνά Στραβοπόδη «Συμπληγάδες αξιών» το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Ιουνίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ναι, το ξέρω! Δεν έπρεπε να σκοτώσω. Μα έπρεπε να σκοτώσω. Ξέρω, δεν είνα...

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή ΕΚΠΑ Αντώνη Μακρυδημήτρη «Μικρές δοκιμές», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το μείζον πρόβλημα στην εποχή μας έχει ...

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το κατασκοπικό μυθιστόρημα του Λεν Ντέιτον [Len Deighton] «Αποστολή στο Βερολίνο» (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης), το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Μάλλον φέρνουν κ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Υπάρχουν βιβλία που τυχαίνει να συμπίπτουν με πολυαναμενόμενες εκδόσεις, δεν μπαίνουν στο οπτικό πεδίο του κοινού ή πολλές φορές μένουν στη σκιά πολύ δημοφιλών τίτλων με παρόμοια θεματική. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουίρ βιβλία. Κάποια ακούγονται και διαβάζονται περισσότερο από άλλα. Σήμερα, λοιπόν, ημέρα εορτασμο...

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Σύμμαχοι, ενίοτε κι αντίπαλοι. Αγαπημένοι, μα κάποιες φορές σε άλλο μήκος κύματος. Με αφορμή την Ημέρα του Πατέρα (16 Ιουνίου) επιλέξαμε πέντε βιβλία που βρίσκονται σε κυκλοφορία και αναδεικνύουν την πολυπλοκότητα και την ουσιαστική δύναμη που φέρει ο πατέρας ως ρόλος και ως υπόσταση. Κεντρική εικόνα: ο Φίλιπ Ροθ με...

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

Τα τελευταία χρόνια, η κουίρ λογοτεχνία έχει ανανεωθεί με σύγχρονους εκπροσώπους όπως ο Όσεαν Βουόνγκ ή η Κάρμεν Μαρία Ματσάδο. Εάν αναζητούσαμε, όμως, τις βάσεις ενός κουίρ λογοτεχνικού Κανόνα θα έπρεπε να πάμε πιο πίσω, σε κάποια βιβλία καθοριστικά για την ομοερωτική λογοτεχνία αλλά και για τη λογοτεχνία γενικότερ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ