alt

Για τη σειρά «Ανθολογίες Νέων Ποιητών», η οποία κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Του Διονύση Μαρίνου

H συγχρονία της τέχνης και η ταυτοχρονία της ποίησης. Τη στιγμή που τα ευρωπαϊκά σύνορα ορθώνονται με την ψυχρή τυπικότητα ενός νόμου που αποκρούει τη μετανάστευση και την αναγκαστική αναδίπλωση κάθε προσωπικής ελευθερίας λόγω της εξάπλωσης του κορονοϊού. Κι όμως, κόντρα σε τούτη τη δεσμευτική συνθήκη και την αφύσικη παραφροσύνη που γεννάει, η ποίηση εξακολουθεί ακόμη και στις μέρες μας να είναι η ύστατη, αλλά απόλυτα μετρήσιμη στην ψυχοσύνθεση των ανθρώπων, καταφυγή. Ποίηση και μάλιστα εμπροσθοβαρής, τέτοια που να απηχεί τη σημερινή μετανεωτερική πραγματικότητα, γραμμένη από νέους δημιουργούς, εξακολουθεί να γράφεται στη Γηραιά Ήπειρο. Μέσα στην εκδοτική πλησμονή ενδέχεται να χάνεται πρόσκαιρα το στίγμα της, να μην μπορεί σε άμεσο χρόνο να θέσει τα δικά της ερωτήματα, αλλά σε βάθος χρόνου, όπως πάντα οφείλουμε να αντιμετωπίσουμε τα ποιητικά εγχειρήματα, είναι πρόδηλο πως θα τοποθετηθεί σε χώρο και χρόνο.

Στο πρότζεκτ μετέχουν ποιητές έως 40 ετών, που έχουν εκδώσει ένα έως τρία βιβλία και ο τελικός στόχος είναι να εκδοθούν 54 ενδεικτικές ανθολογίες από ισάριθμες γλώσσες – ευρωπαϊκές γλώσσες (λαμβάνοντας υπόψη και τα διάφορα γλωσσικά ιδιώματα που υπάρχουν κατά τόπους). Εξαρχής έχει τεθεί ως στόχος, αυτό το ποιητικό σχέδιο να ολοκληρωθεί το 2023.

Υπό αυτό το πρίσμα, το εκδοτικό πρόγραμμα «Ανθολογίες νέων ποιητών» που ξεκίνησε πριν από ενάμισι χρόνο από τις εκδόσεις Βακχικόν, επέχει τη θέση σημείου αιχμής των καιρών. Πρόκειται για μια άκρως φιλόδοξη εκδοτική προσπάθεια που σκοπεί να αγκαλιάσει τις νέες ποιητικές φωνές της Ευρώπης. Με έδρα την Αθήνα, τούτο το πανευρωπαϊκό πρότζεκτ έρχεται να μας θυμίσει πως η ενωμένη Ευρώπη δεν υφίσταται μόνο επί τη βάσει της οικονομίστικης λογικής, έτσι όπως τη ζήσαμε στα χρόνια της κρίσης ρευστότητας. Επιδιώκει να μορφοποιήσει μια ποιητική ταυτότητα μεταξύ ετερώνυμων φωνών που με έναν υπόρρητο τρόπο συναντιούνται στο πεδίο της ποιητικής φόρμας. 

Μιλώντας με αριθμούς, στο πρότζεκτ μετέχουν ποιητές έως 40 ετών, που έχουν εκδώσει ένα έως τρία βιβλία και ο τελικός στόχος είναι να εκδοθούν 54 ενδεικτικές ανθολογίες από ισάριθμες γλώσσες – ευρωπαϊκές γλώσσες (λαμβάνοντας υπόψη και τα διάφορα γλωσσικά ιδιώματα που υπάρχουν κατά τόπους). Εξαρχής έχει τεθεί ως στόχος, αυτό το ποιητικό σχέδιο να ολοκληρωθεί το 2023. Αυτό σημαίνει πως μέσα σε πέντε χρόνια (όλα ξεκίνησαν το 2018) θα έχει πάρει σάρκα και οστά μια σημαντική χαρτογράφηση της νέας ευρωπαϊκής ποίησης – έργο εξέχουσας σημασίας. Είναι, δε, σημαντικό να σημειωθεί πως το όλο σχέδιο έχει αγκαλιαστεί από διάφορους θεσμικούς φορείς των ευρωπαϊκών κρατών στηρίζοντας οικονομικά το εγχείρημα. Ο ανθολογίες κυμαίνονται σε έκταση έως τις 200 σελίδες, δίχως να ακολουθούν απαραίτητα τον πληθυσμιακό παράγοντα κάθε χώρας ως βασικό κριτήριο. 

Σε τέτοια έκταση και εύρος, το υλικό δεν μπορεί να προσφέρει ούτε εύκολα συμπεράσματα, ούτε φυσικά κάποιο είδος ομοιομορφίας, καίτοι αρκετές θεματικές ή υφολογικά αναπτύγματα συναντιούνται σε ποιητές διαφορετικών χωρών και σχολών. Προφανώς, η περίπου όμοια ηλικία, άρα η ένταση των δημιουργών στη μετανεωτερική φάση των ευρωπαϊκών κοινωνιών, τους προσδίδει κάποια κοινά «χρώματα» στον τρόπο της έκφρασης. Ως πολίτες ενός ευρύτερου κόσμου, οι νέοι ποιητές που ανθολογούνται σ’ αυτό το project «μεταφέρονται» από την εντοπιότητα στην παγκοσμιότητα με μεγαλύτερη ευκολία απ’ ότι οι προηγούμενες γενιές. Καίτοι αρκετοί από αυτούς ασχολούνται έντονα με τα ζητήματα που αφορούν το εσωτερικό των χωρών τους ή δείχνουν μια ιδιαίτερη ζέση να χρησιμοποιήσουν την ποίησή τους ως γλωσσικό «όχημα», οι περισσότεροι ανοίγονται σε ένα ευρύτερο πεδίο για να ερανιστούν εικόνες και έμπνευση. Οι νέες τεχνολογίες, τα κοινωνικά δίκτυα και η διάχυση της τοπικής κουλτούρας στην ατελεύτητη χοάνη της παγκοσμιοποίησης συμπαρασύρει, εάν δεν κινητοποιεί, αυτή τη νέα γενιά, κάτι που φαίνεται έκτυπα σ’ αυτές τις ανθολογίες.

alt alt alt alt alt
alt  alt  alt  alt  alt 

Η βία, η οικονομική κρίση, οι κοινωνικές ανισότητες, η μετανάστευση, αλλά και η εσωτερίκευση αυτών των κοινωνικών και πολιτικών δεδομένων στο άτομο, είναι κάποια από τα βασικά θέματα που μπορεί να συναντήσει κανείς στα περισσότερα ποιήματα. Οι νέοι ποιητές ακολουθούν εσωτερικές παραβολικές τροχιές μεταφέροντας τους κραδασμούς του συλλογικού γίγνεσθαι σε μια υπαρξιακή-ιδιωτική περιοχή. Είναι, άλλωστε, κι αυτή μια πορεία ωρίμανσης που αναγκαστικά οφείλουν να διανύσουν είτε ηλικιακά είτε ποιητικά. Τούτο δεν σημαίνει ότι λησμονούν ότι απευθύνονται σε έναν οικουμενικό άνθρωπο (άλλο ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα αυτής της γενιάς), ο οποίος έχει υποστεί το τέλος των ιδεολογιών, τη νίκη των αγορών, της κατάλυση των συνόρων και τη μετατροπή των τοπικών γλωσσών σε νέο κοινό κώδικα επικοινωνίας. 

Οι νέοι ποιητές ακολουθούν εσωτερικές παραβολικές τροχιές μεταφέροντας τους κραδασμούς του συλλογικού γίγνεσθαι σε μια υπαρξιακή-ιδιωτική περιοχή.

Από αισθαντικότητα ενός νέου ρομαντισμού μέχρι την κυνική θεώρηση των πραγμάτων, οι νέοι ποιητές ανά την Ευρώπη στοχάζονται τον κόσμο με τον δικό τους ανιχνευτικό τρόπο. Δεν λείπουν οι πειραματισμοί (γλωσσικοί, μορφικοί ακόμη και οπτικοί), αλλά και ένα βαθύ γλίστρημα προς το παράλογο, απότοκο των φυγόκεντρων τάσεων που εμφανίζει η παγκόσμια τάξη/αταξία. Αυτοί οι κραδασμοί δεν μένουν ασχολίαστοι από τους ποιητές άλλοτε με απλό και λιτό λόγο κι άλλοτε με μιαν ελευθεριότητα που αγγίζει την πεζόμορφη ποιητική φόρμα ή την in extremis αποτύπωση ενός νέου ποιητικού λόγου που προσπαθεί να υπερβεί τα πεπερασμένα όρια του είδους. Ορισμένες φορές, δε, παρατηρείται και μια ιδιότυπη υπονόμευση του ποιητικού λόγου, η οποία, φευ, δεν είναι πάντοτε ευάγωγη. 

Εν συνόλω, πάντως, έχουμε να κάνουμε με ένα υλικό που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη. Αυτή τη στιγμή, μέσω αυτών των ανθολογιών, ερχόμαστε σε επαφή με κάποια κοιτάσματα. Μένει να δούμε σε βάθος χρόνου ποια από αυτά θα λάμψουν και ποια θα σιγήσουν υπό το βάρος των σκοπών τους. 

* Ο ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΜΑΡΙΝΟΣ είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας.
Τελευταίο βιβλίο του, η ποιητική συλλογή «Ποτέ πια εμείς» (εκδ. Μελάνι).


ΟΛΑ ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΣΕΙΡΑΣ «ΑΝΘΟΛΟΓΙΕΣ ΝΕΩΝ ΠΟΙΗΤΩΝ»

alt

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Κόκκινη γραμμή» της Ειρήνης Ρηνιώτη (κριτική) – Γραμμή διαχωρισμού αλλά και ποιητικής ένωσης

«Κόκκινη γραμμή» της Ειρήνης Ρηνιώτη (κριτική) – Γραμμή διαχωρισμού αλλά και ποιητικής ένωσης

Για την ποιητική συλλογή της Ειρήνης Ρηνιώτη «Κόκκινη γραμμή» (εκδ. Άγρα). Κεντρική εικόνα: πίνακας της Hanna Sidorowicz.

Γράφει η Αντιγόνη Βλαβιανού

Στην παρούσα ποιητική συλλογή, έχουμε μια κόκκινη γραμμή που σηματοδ...

«Αναγέννηση» του Χάρη Βλαβιανού (κριτική) – 39 ποιητικά πορτρέτα

«Αναγέννηση» του Χάρη Βλαβιανού (κριτική) – 39 ποιητικά πορτρέτα

Για την ποιητική συλλογή του Χάρη Βλαβιανού «Η Αναγέννηση - 39 ποιητικά πορτρέτα» (εκδ. Πατάκη). Κεντρική εικόνα: Πορτρέτο του Νικολό Μακιαβέλι, στον οποίο είναι αφιερωμένο ένα ποίημα της συλλογής © Wikipedia. 

Γράφει η Άννα Βασιάδη

...
«Ποιήματα και τραγούδια» του Θωμά Κοροβίνη (κριτική) – Oι στίχοι ενός αδέσποτου δεσπότη

«Ποιήματα και τραγούδια» του Θωμά Κοροβίνη (κριτική) – Oι στίχοι ενός αδέσποτου δεσπότη

Για το βιβλίο του Θωμά Κοροβίνη «Ποιήματα και τραγούδια» (εκδ. Άγρα). Κεντρική εικόνα: πίνακας του Γιάννη Τσαρούχη με τίτλο: «Δύο άντρες με φτερά πεταλούδας» © Ίδρυμα Γιάννη Τσαρούχη. 

Γράφει ο Γιώργος Γκόζης

…ή αλλιώς, περί του υμνογραφι...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Καταθέσεις Πολιτισμού» – «Ιστορίες από μάρμαρο και ξερολιθιά στα αλώνια του χρόνου» με τον Μανόλη Κορρέ

«Καταθέσεις Πολιτισμού» – «Ιστορίες από μάρμαρο και ξερολιθιά στα αλώνια του χρόνου» με τον Μανόλη Κορρέ

Συνεχίζεται ο επιτυχημένος φετινός κύκλος εκδηλώσεων «Καταθέσεις Πολιτισμού» με συζητήσεις για σύγχρονη τέχνη, ιστορία και αρχαιολογία, από το Κέντρο Πολιτισμού, Έρευνας και Τεκμηρίωσης της Τράπεζας της Ελλάδος. Επόμενη εκδήλωση στις 24 Απριλίου με καλέσμένο τον ομότιμο καθηγητή Αρχιτεκτονικής ΕΜΠ Μανόλη Κορρέ....

Μεγάλη εκδήλωση για τον Κ.Π. Καβάφη στη Σορβόννη

Μεγάλη εκδήλωση για τον Κ.Π. Καβάφη στη Σορβόννη

Εκδήλωση με θέμα τη ζωή και το έργο του Κ.Π. Καβάφη, διοργάνωσε το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού (ΕΙΠ) στο Παρίσι. Φωτογραφίες © Polyvios Anemoyannis / Hans Lucas.

Επιμέλεια: Book Press

Κατάμεστο το Αμφιθέατρο Richelieu του πανεπιστημίου της Σορβόννη...

«Η κασέτα» της Λούλας Αναγνωστάκη και «PAVLOV, ή δύο δευτερόλεπτα πριν από το έγκλημα», του Γουστάβο Οτ (κριτική) – Δύο σημαντικές παραστάσεις στο θέατρο «Σταθμός»

«Η κασέτα» της Λούλας Αναγνωστάκη και «PAVLOV, ή δύο δευτερόλεπτα πριν από το έγκλημα», του Γουστάβο Οτ (κριτική) – Δύο σημαντικές παραστάσεις στο θέατρο «Σταθμός»

Για τις παραστάσεις «Η κασέτα» της Λούλας Αναγνωστάκη σε σκηνοθεσία Μάνου Καρατζογιάννη και «PAVLOV, ή δύο δευτερόλεπτα πριν από το έγκλημα» του Γουστάβο Οτ σε σκηνοθεσία Δημήτρη Αποστολόπουλου, που ανεβαίνουν στη σκηνή του θεάτρου «Σταθμός». Κεντρική εικόνα: Από την παράσταση «Η κασέτα» © Αγγ. Παπαδόπουλος.&nb...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μαργαρίτα Ιορδανίδη» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

«Μαργαρίτα Ιορδανίδη» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου «Μαργαρίτα Ιορδανίδη», η οποία θα κυκλοφορήσει στις 19 Απριλίου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εἶχαν πιάσει γιὰ τὰ καλὰ οἱ ζέστες, καὶ τὴν ἑπόμενη Κυριακὴ κανόνισαν ν...

«Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» του Αντρές Μοντέρο (προδημοσίευση)

«Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» του Αντρές Μοντέρο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Αντρές Μοντέρο [Andrés Montero] «Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» (μτφρ. Μαρία Παλαιολόγου), το οποίο κυκλοφορεί στις 17 Απριλίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η μονομαχ...

«Σχολείο για την αγάπη» της Ολίβια Μάνινγκ (προδημοσίευση)

«Σχολείο για την αγάπη» της Ολίβια Μάνινγκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ολίβια Μάνινγκ [Olivia Manning] «Σχολείο για την αγάπη» (μτφρ. Φωτεινή Πίπη), το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Απριλίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν έφτασαν στην κορυφή του λό...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου 2024: «Με ένα βιβλίο πετάω!» ξανά... – 12 βιβλία για το μεγάλο ταξίδι της ανάγνωσης

Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου 2024: «Με ένα βιβλίο πετάω!» ξανά... – 12 βιβλία για το μεγάλο ταξίδι της ανάγνωσης

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου (23 Απριλίου) επιλέγουμε 12 βιβλία που μας βάζουν στα ενδότερα της λογοτεχνίας και μας συνοδεύουν στο ταξίδι της ανάγνωσης.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Στις 23 Απριλίου γιορτάζουν τα βιβλ...

Δεν είναι «έγκλημα πάθους» είναι γυναικοκτονία: 5 μελέτες για την έμφυλη βία

Δεν είναι «έγκλημα πάθους» είναι γυναικοκτονία: 5 μελέτες για την έμφυλη βία

Πέντε μελέτες αναδεικνύουν τις νομικές και κοινωνικές διαστάσεις των γυναικοκτονιών και συμβάλλουν στην κατανόηση των αιτίων που προκαλούν την πιο ακραία μορφή έμφυλης βίας. Επειδή οι γυναικτοκτονίες δεν είναι «εγκλήματα πάθους» αλλά ανθρωποκτονίες με πολύ συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.

Γράφει η Φανή Χ...

Επιστήμη, φιλοσοφία, τέχνες, βιογραφίες, λογοτεχνία: Οι εκδόσεις Ροπή μέσα από 5 βιβλία τους

Επιστήμη, φιλοσοφία, τέχνες, βιογραφίες, λογοτεχνία: Οι εκδόσεις Ροπή μέσα από 5 βιβλία τους

Με έδρα τη Θεσσαλονίκη, οι εκδόσεις Ροπή επιδιώκουν μέσω των βιβλίων τους την αλληλεπίδραση των θετικών επιστημών με άλλα γνωστικά πεδία, δίχως διάθεση να απευθύνονται μόνο σε ειδικούς και «γνώστες». 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ