eksofyllo

Τα κόμικς δεν είναι δικά μας. Τα δανειστήκαμε από τα παιδιά μας… Μια περιδιάβαση σε ορισμένα από αυτά.

Της Μαρίας Τζαμπούρα

Την τελευταία δεκαετία τα παιδιά, μάλλον, ξεκινούν ανάποδα τη σχέση τους με τα κόμικς. Πρώτα θα παρακολουθήσουν στο σινεμά ή στο dvd ταινία με σενάριο και πρωταγωνιστή βασισμένο σε κόμικ και μετά θα σπεύσουν να αγοράσουν το αντίστοιχο άλμπουμ, που είτε κυκλοφορεί επί τούτου είτε επανεκδίδεται κυρίως ως υποστηρικτικό διαφημιστικό παρελκόμενο του αρχικού προϊόντος, δηλαδή της ταινίας. Θα ακολουθήσουν κουκλάκια, αυτοκόλλητα, ρούχα, παπούτσια, ρολόι τοίχου, πατίνι ή ό,τι άλλο μπορεί να φέρει τον οικογενειακό προϋπολογισμό σε πτώχευση, αν αυτόματα δεν μπει κάποιο φρένο στα «θέλω» των λιλιπούτειων πρωταγωνιστών της ζωής μας.

Άπειρα τα παραδείγματα. Από τη Μάσκα, τον Σπάιντερ Μαν και τους Φαντάστικ Φορ μέχρι τον ποντικούλη Ντεσπερό και τη νεραϊδούλα Τίνγκερμπελ.  Έτσι όμως η αγορά, πολύ πριν από τους γονείς, εκπαιδεύει μια νέα γενιά καταναλωτών και όχι αναγνωστών. Αυτό το κείμενο έρχεται να βάλει τα πράγματα, αλλά και τους γονείς, στη θέση τους. Εν αρχή ην ο λόγος, δηλαδή το χαρτί! Αυτή είναι ή θα έπρεπε να είναι και η πρώτη επαφή των παιδιών με την εικόνα, κυρίως μέσα από τα πρώτα χοντρά –για να αντέχουν στο μασούλημα– βιβλιαράκια με μεγάλα σχήματα και έντονα χρώματα, μέχρι τα πρώτα τους εικονογραφημένα παραμύθια.

Καρλ Μπαρκς

Όμως, οτιδήποτε έχει εικόνες δεν σημαίνει αυτόματα ούτε ότι είναι κόμικ ούτε ότι είναι και κατάλληλο για παιδιά. Ένας μόνο κατάφερε να συνδυάσει το όνομα και τη δουλειά του και με τα δύο, και αυτός είναι ο Ουόλτ Ντίσνεϊ! Έπειτα από μια μακρά θητεία στο στούντιο κινουμένων σχεδίων του «πατέρα» του Μίκυ Μάους, ο Καρλ Μπαρκς αφοσιώθηκε στα κόμικς, γράφοντας και σχεδιάζοντας ιστορίες με τον Ντόναλντ Ντακ, το πιο λαμπρό αστέρι των καρτούν – φυσικά, πάντα μετά το διάσημο ποντίκι. Η μάγισσα Μάτζικα, ο εφευρέτης Κύρος Γρανάζης, ο ξάδελφος Γκαστόνε, ακόμη και ο πλούσιο θείος Σκρουτζ, όλοι είναι χαρακτήρες που ξεπήδησαν από το εμπνευσμένο πενάκι του πρωτοπόρου σχεδιαστή. Τους ξέρουμε χρόνια και μπορούμε άφοβα να τους εμπιστευτούμε τα βλαστάρια μας, αφού για κάποιους από μας είναι περισσότερο κι από… συγγενείς!

Οι εκδόσεις Νέα Ακτίνα κυκλοφόρησαν πρόσφατα το άλμπουμ «Οι επίγονοι του Καρλ Μπαρκς». Σε αυτό τον τόμο δέκα σχεδιαστές και τέσσερις σεναριογράφοι έγραψαν δέκα ξεχωριστές ιστορίες για καθέναν από τους ήρωες του Καρλ Μπαρκς.  Προσεγμένη έκδοση, με σκληρό εξώφυλλο, ό,τι πρέπει για τους δικούς μας «μικρούς εξερευνητές» των κόμικς.

Ευγένιος Τριβιζάς

Η άλλη μεγάλη του γένους σχολή ακούει στο όνομα Ευγένιος Τριβιζάς! Η υπογραφή-εγγύηση τώρα και σε κόμικς. Δεν χρειάζεται να είναι κανείς γονέας για να ξέρει τη δουλειά του γνωστού συγγραφέα, αρκεί να υπήρξε παιδάκι τη δεκαετία που η κρατική τηλεόραση πρόβαλλε τη θρυλική «Φρουτοπία». Ο δαιμόνιος δημοσιογράφος Πίκος Απίκος, ο Αιμίλιος το μήλο και ο Βλάσης το βλίτο είναι μερικοί μόνον από τους ήρωες που εξακολουθούν να μπλέκουν σε αναπάντεχες και ξεκαρδιστικές περιπέτειες ακόμη και σήμερα. Ιπτάμενες σβούρες, αινιγματικοί μασκοφόροι και παράξενα αντικλείδια είναι τα φαινομενικά ασύνδετα κομμάτια ενός παζλ που ο πανέξυπνος Πίκος πρέπει να ενώσει για να βρει τη λύση στο μυστήριο της απαγωγής της Μαρουλίτας. Κι αυτό είναι μόνον η αρχή μιας μεγάλης σταδιοδρομίας! Η «Φρουτοπία», το κλασικό πλέον έπος του Ευγένιου Τριβιζά, κυκλοφορεί σε σειρά οκτώ τόμων, εικονογραφημένη με πολύ χρώμα και χιούμορ από τον Νίκο Μαρουλάκη (εκδ. Modern Times).

Τζεφ Σμιθ

Μιλώντας για διάσημες υπογραφές, θα πρέπει οπωσδήποτε να αναφερθούμε και στον Jeff Smith. Από τα τρία ανιψάκια του Ντόναλντ Ντακ στα τρία ξαδελφάκια του Μπόουν, ο δρόμος της έμπνευσης είναι μια… ευθεία. Αλλά τι ευθεία! Η συντομότερη οδός προς τη δόξα, αν είσαι ο γνωστός Αμερικανός κομίστας, που το 1991 ξεκίνησε να δημοσιεύει σε τεύχη τις ασπρόμαυρες ιστορίες του Μπόουν («Bone»). O Φόουν («Fone»), ο Σμάιλι («Smiley») και ο Φόουνι («Phoney») κρατούν, ο καθένας για τον εαυτό του, ρόλους αντάξιους του… ονόματός τους.  Έτσι, ο Φόουνι είναι ο «κάλπικος» χαρακτήρας και διώκεται από την Μπόουνβιλ, με την κατηγορία της «απάτης». Ο Σμάιλι προκαλεί το γέλιο με τις απίθανες μεταμφιέσεις του κ.ο.κ. Κέλτικοι μύθοι, σοφά αναμεμειγμένοι με ντισνεϊκές καρτουνόφατσες, σε ένα γοητευτικό ταξίδι-περιπέτεια προς την τελική μάχη. Το «Bone», αν και ξεκίνησε ως ασπρόμαυρο underground κόμικ, κατατάχθηκε αμέσως στα κλασικά, κερδίζοντας πάμπολλες διακρίσεις και βραβεία. Καθόλου τυχαία, συναρπάζει εξίσου μικρούς και μεγάλους. Σε χρώμα (πλέον) του Steve Hamaker και μετάφραση της Ηρώς Σακά, κυκλοφορεί σε συνέχειες (εκδ. Jemma Press).

Μασάσι Κισιμότο

Εκτός όμως από την καλή, υπάρχει και η… ανάποδη πλευρά των κόμικς, που δεν είναι άλλη από τα μάνγκα. Μάνγκα είναι η γιαπωνέζικη λέξη και αντίληψη για τα κόμικς, με κύριο γνώρισμά τους το γεγονός ότι διαβάζονται από πίσω προς τα εμπρός, όπως επιβάλλει ο τρόπος γραφής και ανάγνωσης των Γιαπωνέζων. Η έμφαση δίνεται κυρίως στη γραμμή παρά στη φόρμα, ενώ το σχέδιο ποικίλλει από καθαρά ρεαλιστικό έως χαρακτηριστικά καρτουνίστικο. Συνήθως ασπρόμαυρα, με ήρωες σχεδιαστικά δυτικοποιημένους, πραγματεύονται θέματα επιστημονικής φαντασίας, ρομποτικής και συγκρούσεων μεταξύ αντιθετικών κόσμων. Η αισθητική τους έχει δημιουργήσει σχολή και έχει επηρεάσει ποικιλοτρόπως τη δυτικότροπη, μέχρι τώρα, κουλτούρα της τέχνης των κόμικς.

Ο Naruto, διά χειρός Mashashi Kishimoto, είναι μια καλή πρώτη επαφή με το σχετικά νέο αυτό είδος και θα σας ανεβάσει πολύ στην εκτίμηση του παιδιού, ανιψιού, μικρού αδελφού, έφηβου γείτονα ή ό,τι άλλο έχετε πρόχειρο σε ανήλικο δίπλα σας. Η ιστορία και οι περιπέτειες του πιο διάσημου νίντζα (τι άλλο;) στον κόσμο συνεχίζονται στον ενδέκατο τόμο της σειράς, στα ελληνικά, από τις εκδόσεις Anubis.

Τσαρλς Σουλτς 

Στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού υπάρχει μια μεγάλη παρέα μικρών παιδιών που η ατράνταχτη λογική της σείει τα θεμέλια κάθε ενήλικης ύπαρξης. Ακούει στο όνομα «Peanuts» και πρόκειται φυσικά για το κόμικ στριπ, με πρωταγωνιστή τον Σνούπι και τους φίλους του, σε σενάριο και σκίτσο του Charles M. Schulz. Στα επιμελώς στατικά καρέ του η δράση μετατοπίζεται στο εσωτερικό, εγκεφαλικό χιούμορ και στον αυτοσαρκασμό των λιλιπούτειων ηρώων. Η σειρά ονομάστηκε Peanuts (ασημαντότητες, ψιλά γράμματα), δίνοντας έτσι έμμεση απάντηση στο πόσο σοβαρά πρέπει να παίρνουμε τους εαυτούς μας και την πραγματικότητα που μας περιβάλλει. Στο «Τρελός από έρωτα» θα μάθουμε τα πάντα για τις δυσκολίες της αγάπης από τον ειδικό στο είδος, Τσάρλι Μπράουν, ενώ στο «Αγαπητέ μου εκδότη…» για τα προβλήματα της συγγραφής και της δημιουργίας γενικότερα. Αυτά και αρκετά ακόμη βιβλιαράκια με τις περιπέτειες της διάσημης παρέας κυκλοφορούν, μεταφρασμένα στα ελληνικά, από τις εκδόσεις Ερευνητές.

Αριστοφάνης  

Για το τέλος, ομιλούμε μόνο ελληνικά, με τις «Κωμωδίες του Αριστοφάνη σε κόμικ», από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. Όλα τα παιδιά χρειάζονται έναν «παππού» να τους διηγείται ιστορίες και εμείς διαθέτουμε, ιστορικά τουλάχιστον, τον καλύτερο. Ανατρεπτικός, αθυρόστομος, καυστικός και ευφάνταστος, θα κρατήσει με τις ιστορίες του αμείωτο το ενδιαφέρον σε όλα τα «εγγόνια»! Κατά καιρούς, και σε διάφορες εποχές, τις βρίσκαμε καθεμία ξεχωριστά, σε τεύχη, ενώ τώρα και οι έντεκα κωμωδίες βρίσκονται συγκεντρωμένες σε τόμο, πάντα σε διασκευή του Τ. Αποστολίδη και σχέδιο του Θεσσαλονικιού Γ. Ακοκαλίδη. Κάποια πράγματα είναι σαφές ότι είναι κλασικά. Το βιβλίο είναι ένα από αυτά και επιπλέον δεν εκπέμπει ακτινοβολία. Απολαύστε υπεύθυνα!

 ΔΙΑΒΑΣΤΕ

karl_barks Οι επίγονοι του Καρλ Μπαρκς
ΣΥΛΛΟΓΙΚΟ
ΤΕΡΖΟΠΟΥΛΟΣ 2008
ΣΕΛ. 144, ΤΙΜΗ €16,00
froutopia Φρουτοπία. Η απαγωγή της μαρουλίτας
Eυγένιος Τριβιζάς
Σκίτσα Νίκος Μαρουλάκης
ΜODERN TIMES 2009
ΣΕΛ. 244, ΤΙΜΗ €22,90
bone5 Bone. Ροκ Τζόου, άρχοντας των ανατολικών συνόρων
Jeff Smith
Μτφρ. Ηρώ Τσάκα
JEMMA PRESS 2009
ΣΕΛ. 128, ΤΙΜΗ €12,95
naruto11 Naruto. Παθιασμένες προσπάθειες από όλους
Masashi Kishimoto
Μτφρ. Kasahara Akemi, Ορέστης Μανούσος
ANNUBIS 2009
ΣΕΛ. 184, ΤΙΜΗ €9,90
snoopy Τρελός από έρωτα
Charles Schulz
Μτφρ. Γιάννης Χατζηκόμνου
ΕΡΕΥΝΗΤΕΣ 2008
ΣΕΛ. 96, ΤΙΜΗ €10,50
aristofanis Οι κωμωδίες του Αριστοφάνη σε κόμικς
Διασκευή Τάσος Αποστολίδης
Εικον. Γιώργος Ακοκαλίδης
ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 2009
ΣΕΛ. 539, ΤΙΜΗ €49,00

Μαρία Τζαμπούρα


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Πάλι ο πατέρας, ο κακός ο λύκος

Πάλι ο πατέρας, ο κακός ο λύκος

Για τα γραφιστικά διηγήματα του Soloúp «Ο συλλέκτης – Έξι διηγήματα για έναν κακό λύκο» (εκδ. Ίκαρος).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

...

Μυστικά που αντέχουν στον χρόνο

Μυστικά που αντέχουν στον χρόνο

Για το graphic novel του Γιάννη Ράγκου «Στα μυστικά του βάλτου» (εικονογράφηση Παναγιώτης Πανταζής, εκδ. Polaris).

Της Τόνιας Μάκρα

Ο σχεδιαστής κόμι...

Στη μέση των ονείρων

Στη μέση των ονείρων

Για το graphic novel του Δημήτρη Αναστασίου «Α=-Α» (εκδ. Καλειδοσκόπιο).

Του Κυριάκου Χαλκόπουλου

O Δημήτρης Αναστασίου γράφει, στον πρόλογο του έργου, ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Μαρία Κάλλας: Τα βιβλία για τη μελαγχολική ντίβα

Μαρία Κάλλας: Τα βιβλία για τη μελαγχολική ντίβα

Μια μέρα σαν σήμερα, 16 Σεπτεμβρίου 1977, πέθανε στο Παρίσι από καρδιακή προσβολή στα 54 της χρόνια η «θεία» Μαρία Κάλλας. 

Του Λεωνίδα Καλούση

Η μεγαλύτερη ντίβα της όπερας, η Μαρία Κάλλας γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη στις 2 Δεκεμβρίου 1923. Η κόρη τω...

Τάβι Βάρτια: «Ήθελα να γράψω μια δυνατή ιστορία αγάπης και επιβίωσης»

Τάβι Βάρτια: «Ήθελα να γράψω μια δυνατή ιστορία αγάπης και επιβίωσης»

Συνέντευξη με τον Φινλανδό σκηνοθέτη, σεναριογράφο και συγγραφέα Taavi Vartia, με αφορμή το μυθιστόρημά του «Κλεμμένη νύφη» (μτφρ. Όικαρινεν-Βασιλοπούλου Γιάννα, εκδ. Βακχικόν)

Της Ελένης Κορόβηλα

Ο Τάβι Βάρτια είναι γνωστό...

Ανακοινώθηκε η βραχεία λίστα για το Booker 2021

Ανακοινώθηκε η βραχεία λίστα για το Booker 2021

Πριν από λίγο ανακοινώθηκε η βραβεία λίστα με τα έξι μυθιστορήματα που είναι υποψήφια για το φετινό Man Booker Prize. Η λίστα δεν περιλαμβάνει ούτε τον Καζούο Ισιγκούρο ούτε τη Ρέιτσελ Κασκ.

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός διηγήματος από την ανθολογία του Franz Kafka «Γιοζεφίνε η αοιδός και άλλα διηγήματα» (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, επίμετρο: Κατερίνα Καρακάση) που κυκλοφορεί στις 6 Αυγούστου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στὴ συναγωγή μας... ...

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βραβευμένο με Booker 2020 μυθιστόρημα του Douglas Stuart «Σάγκι Μπέιν» (μτφρ. Σταυρούλα Αργυροπούλου), που κυκλοφορεί στις 30 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Άγκνες αναδύθηκε έγκαιρα α...

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Frank Goldammer «Χίλιοι διάβολοι» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), που κυκλοφορεί την 1 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Χέλερ μπήκε στο εστιατόριο από την ανοιχτή πόρτα στη...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 31 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ