«Μικρή ιστορία της Μεσογείου» του Τζέρεμι Μπλακ (κριτική) – Μια σύντομα επισκόπηση της Ιστορίας της Μεσογείου

Για το βιβλίο του Τζέρεμι Μπλακ «Μικρή ιστορία της Μεσογείου» (μτφρ. Πέτρος Γεωργίου, εκδ. Πατάκη). Κεντρική εικόνα: Freepik.

Γράφει η Λεύκη Σαραντινού

Η Μεσόγειος θάλασσα για πολλούς αιώνες αποτελούσε το κέντρο του κόσμου, από την αρχαιότητα μέχρι και τον 15ο αιώνα. Έχουν γραφτεί πολλά βιβλία σχετικά με την ιστορία της, με αφετηρία το κολοσσιαίο τρίτομο έργο του Φερνάντ Μπροντέλ «Η Μεσόγειος», ποτέ όμως μία μικρή και σύντομη ιστορία της, όπως αυτή που παρουσιάζει το συγκεκριμένο βιβλίο του Άγγλου ιστορικού Τζέρεμι Μπλακ με τον τίτλο «Μικρή ιστορία της Μεσογείου» (μτφρ. Πέτρος Γεωργίου, εκδ. Πατάκη). Αξίζει να αναφέρουμε ότι από τις εκδόσεις Πατάκη θα κυκλοφορήσει σύντομα και το βιβλίο του με τίτλο «Μικρή ιστορία του πολέμου».

Πρόκειται για μία γρήγορη και σύντομη επισκόπηση των ιστορικών γεγονότων που αφορούν τη Μεσόγειο θάλασσα με πλείστες αναφορές σε οικονομικής και εμπορικής φύσεως ζητήματα. Μετά από τον πρόλογο του συγγραφέα, η επισκόπηση ξεκινά με μία γεωλογικής φύσεως θεώρηση της Μεσογείου στο πρώτο κεφάλαιο του βιβλίου, στο οποίο ο συγγραφέας εξετάζει, κατά κύριο λόγο, την γεωλογική και γεωγραφική τοπογραφία της Μεσογείου.

Κατά τη ρωμαϊκή περίοδο η Μεσόγειος έγινε η «Mare nostrum», η θάλασσά μας δηλαδή [...]

Στο δεύτερο και το τρίτο κεφάλαιο εξετάζονται τα σημαντικότερα γεγονότα που έλαβαν χώρα στη λεκάνη της Μεσογείου κατά την περίοδο της αρχαιότητος, τότε που τον κόσμο εξουσίαζαν διαδοχικά οι μεγάλες προϊστορικές αυτοκρατορίες, οι Φοίνικες, οι Έλληνες, οι Μακεδόνες και οι Ρωμαίοι. Κατά τη ρωμαϊκή περίοδο η Μεσόγειος έγινε η «Mare nostrum», η θάλασσά μας δηλαδή, ένας τίτλος που της αποδόθηκε θέλοντας να τονιστεί η σημασία της pax romana-ρωμαϊκής ειρήνης και του ρωμαϊκού και ενιαίου πολιτισμικού χαρακτήρα που απέκτησαν οι ακτές της Μεσογείου κατά τη συγκεκριμένη περίοδο της Ιστορίας.

Κατά τα πρώιμα μεσαιωνικά χρόνια, μετά από την έλευση του χριστιανισμού, η Μεσόγειος συνέχισε να κρατά τον ενιαίο πολιτισμικό χαρακτήρα της και οι ακτές της τα κοινά χαρακτηριστικά του αποκαλούμενου βυζαντινού πολιτισμού, του πολιτισμού εκείνου, δηλαδή, που αποτέλεσε τη φυσική συνέχεια και τη διάδοχο κατάσταση της Ρώμης.

Τζέρεμι Μπλακ

Ο Jeremy Black είναι καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας του Πανεπιστημίου του Έξετερ. Γεννήθηκε στο Λονδίνο και σπούδασε στην Οξφόρδη και το Κέιμπριτζ πριν διδάξει στο Πανεπιστήμιο του Ντάρχαμ. Το 2000 έλαβε ένα ΜΒΕ για τη σχεδίαση γραμματοσήμων. Ο καθηγητής Black εμφανίζεται συχνά στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο και έχει δώσει διαλέξεις σε ΗΠΑ, Καναδά, Αυστραλία, Νέα Ζηλανδία, Ιαπωνία, Δανία, Γερμανία, Ιταλία, Ισπανία και Γαλλία. Έχει γράψει πολλά βιβλία μεταξύ των οποίων και τα: War: Past, Present and Future (2000), World War Two (2003) και Rethinking Military History (2004).

Με την έλευση των Αράβων, τον έβδομο μεταχριστιανικό αιώνα και τις κεραυνοβόλες κατακτήσεις τους, η Μεσόγειος για πρώτη φορά στην ιστορία της διασπάται σε δύο διαφορετικά και εντελώς διαφορετικά μεταξύ τους πολιτισμικά μέρη: τον μουσουλμανικό και τον χριστιανικό κόσμο. Αξίζει να σημειωθεί ότι η διάσπαση αυτή διατηρείται μέχρι σήμερα, αφού οι ακτές της Βορείου Αφρικής, αλλά και οι ανατολικές ασιατικές ακτές της Μεσογείου παραμένουν κατά κύριο λόγο μουσουλμανικές, ενώ οι ακτές του Βορρά και της Δύσης χριστιανικές. Η διάσπαση διατηρείται με την έλευση των Οθωμανών και η εμπόλεμη κατάσταση στις ακτές της γίνεται συνεχής έως και τη σύγχρονη εποχή.

Μικρή ιστορία της ΜεσογείουΗ ιστορική επισκόπηση συνεχίζεται ως και τη σημερινή εποχή, την εποχή της άνθησης του τουρισμού στις ακτές της και καταλήγει σε ένα σύντομο κεφάλαιο με την παράθεση γενικών συμπερασμάτων:

«Η γοητεία της Μεσογείου οφείλεται και στο γεγονός ότι είναι τόσο μεγάλη η δύναμη των ιστορικών τεκμηρίων ώστε να είμαστε σε θέση να παρακολουθήσουμε αυτή τη διεργασία. Πρόκειται για μία περιοχή όπου η ιστορία δίνει ένα ιδιαίτερο βροντερό παρών και η οποία έχει διαδραματίσει κεφαλαιώδη ρόλο στην ιστορία της ανθρωπότητας. Η γαλάζια θάλασσα, στην τρικυμία και στη νηνεμία της, μας εμπνέει δέος και θαυμασμό και μας καλεί σε ένα ταξίδι περιπλάνησης».

Ο συγγραφέας επίσης παρουσιάζει αποσπάσματα από την ιστορία πολλών πόλεων που διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στην Ιστορία της, όπως της Αλεξάνδρειας, της Αθήνας, του Πειραιά, της Βαρκελώνης, της Νάπολης, του Παλέρμου, της Μασσαλίας, της Θεσσαλονίκης και άλλων.


 *Η ΛΕΥΚΗ ΣΑΡΑΝΤΙΝΟΥ είναι συγγραφέας, ιστορικός και καθηγήτρια μουσικής. Τελευταίο της βιβλίο, ο τόμος «Γραφο... σκιάσεις: Ασκήσεις δημιουργικής γραφής για εφήβους και ενήλικες» (εκδ. 24 Γράμματα).

politeia link more

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

Για το βιβλίο της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου «Ελευθέριος Βενιζέλος. Ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλυτρώτων''. Μέσα από τα αρχεία της Επιτροπής Εθνικής Αμύνης Κωνσταντινουπόλεως (1920-1922)» (εκδ. Gutenberg). 

Γράφει ο Σήφης Μπουζάκης

...
«Στον δρόμο προς την ουτοπία – Η οικονομική ιστορία του 20ού αιώνα» του Τζέι Μπράντφορντ ΝτεΛoνγκ (κριτική)

«Στον δρόμο προς την ουτοπία – Η οικονομική ιστορία του 20ού αιώνα» του Τζέι Μπράντφορντ ΝτεΛoνγκ (κριτική)

Για το βιβλίο του Τζέι Μπράντφορντ ΝτεΛoνγκ [J. Bradford DeLong] «Στον δρόμο προς την ουτοπία – Η οικονομική ιστορία του 20ού αιώνα» (μτφρ. Κωστής Πανσέληνος, εκδ. Μεταίχμιο).

Γράφει ο Γιώργος Σιακαντάρης

Τα βιβλία οικονομικού περιεχομένου έχ...

«Ελληνικός κομμουνισμός – Μια διεθνική ιστορία (1912-1974)», του Κωστή Καρπόζηλου (κριτική)

«Ελληνικός κομμουνισμός – Μια διεθνική ιστορία (1912-1974)», του Κωστή Καρπόζηλου (κριτική)

Για το βιβλίο του Κωστή Καρπόζηλου «Ελληνικός κομμουνισμός – Μια διεθνική ιστορία (1912-1974)» (εκδ. Αντίποδες). Στην κεντρική εικόνα, Θεσσαλονίκη, 1η Μαΐου 1936.

Γράφει ο Γιώργος Σιακαντάρης

Πορεία από το διεθνικό στο εθνικό ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Ο Γιώργος Αρβανίτης μάς συστήθηκε πρόσφατα με το μυθιστόρημα «Ταξίδι στον πράσινο ήλιο – Η πιο βλαχομπαρόκ χρεοκοπία που έγινε ποτέ» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Book Press

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέα...

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

«Με ιδιαίτερη χαρά υποδεχόμαστε τις εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και τη διδασκαλία τουλάχιστον δύο ολόκληρων λογοτεχνικών έργων, από τη νέα σχολική χρονιά», σημειώνουν συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι, με αφορμή πρόσφατες εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ.

Επιμέλεια: Book Press...

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση του επίμετρου του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη, από το μυθιστόρημα του Τζον Απντάικ [John Updike] «Ο λαγός έχει λεφτά» (μτφρ. Πάνος Τομαράς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 12 Ιουλίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Μεγάλη Αμερικανική βόλτα τε...

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 
Χρήστου Β. Μασσαλά «Σκάβοντας εντός», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ξύπνησε μέσα μου η επιθ...

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...
Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

12 ελληνικά + 12 μεταφρασμένα μυθιστορήματα, αστυνομικά και ψυχολογικά θρίλερ, είναι η αναγνωστική μας πρόταση για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο.

Γράφει η Χίλντα Παπαδημητρίου

Όπως φαίνεται και από τον κατάλογο που ακολουθεί με τις επιλογές της Χίλντας...

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Μυθιστορήματα, νουβέλες και διηγήματα από την ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2024: καλά βιβλία λογοτεχνίας που μας ανοίγουν ορίζοντες και μας κρατούν συντροφιά στις ημέρες των διακοπών του καλοκαιριού, αλλά και πριν και μετά από αυτές.

Επιλογή–κείμενα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ