alt

Για τη συλλογή διηγημάτων της Χρυσοξένης Προκοπάκη Λευκό μακρύ παλτό (και άλλες ιστορίες) (εκδ. Μανδραγόρας).

Του Μιχάλη Σπέγγου

Το έργο της Χρυσοξένης Προκοπάκη μας ταξιδεύει στον χρόνο, στο παρελθόν και στο μέλλον, με μια ιδιαίτερη μαεστρία. Τα διηγήματά της φεύγουν από τον ρεαλισμό για να συναντηθούν με τον σουρεαλισμό σε ένα ευτυχές για τον αναγνώστη αποτέλεσμα. Και ο τρόπος που το κάνει η συγγραφέας είναι άκρως συγκινητικός.

Πρόκειται για ένα ταξίδι στο παρελθόν, για να συναντήσει φίλους που είχε να συναντήσει πολύ καιρό. Ανθρώπους που, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, έχουν επηρεάσει τη ζωή της.

Το βιβλίο ξεκινάει με μια νουβέλα, η οποία δίνει και το όνομά της στη συλλογή. Στη νουβέλα αυτή υπάρχουν ανατροπές, εκπλήξεις, πολλά πρόσωπα, πολλές καταστάσεις. Είναι μια διήγηση που θυμίζει αυτό που λένε οι Αμερικάνοι ταξίδι δρόμου. Με τη διαφορά ότι εδώ η ηρωίδα κάνει αυτό το ταξίδι πεζή στους δρόμους της Αθήνας. Πρόκειται για ένα ταξίδι στο παρελθόν, για να συναντήσει φίλους που είχε να συναντήσει πολύ καιρό. Ανθρώπους που, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, έχουν επηρεάσει τη ζωή της. Κάνει αυτό το ταξίδι τόσο καλά, που ο αναγνώστης γίνεται κι ο ίδιος συνταξιδιώτης, για να νιώσει όλα τα συναισθήματα που της προκαλούν οι συναντήσεις με τους ανθρώπους του παρελθόντος της.

Σε κάθε σελίδα του βιβλίου, ο αναγνώστης οδηγείται στο να κάνει τις δικές του αναπολήσεις, στο να σκεφτεί μήπως πήρε τη ζωή του λάθος. Τελικά φτάνει σε μια ταύτιση με τους ήρωες, στα δικά του μονοπάτια διερεύνησης της δικής του ζωής.

Οφείλω να επισημάνω ιδιαίτερα το διήγημα υπό τον τίτλο Η παράκαμψη. Και να πω ότι είναι ένα από τα καλύτερα διηγήματα που έχω διαβάσει ποτέ. Η Προκοπάκη μπορεί να βάζει με άνεση τον αναγνώστη στην αγωνία των ηρώων και τον κρατάει σε συνεχή ένταση και αδημονία για την εξέλιξη της ιστορίας. Σε αυτό το διήγημα ο ήρωας ζει κλεισμένος σε στερεότυπα, σε κουτάκια που καθορίζουν την καθημερινότητα και τη συμπεριφορά του. Ώσπου, με ιδιαίτερη ικανότητα, η Προκοπάκη δημιουργεί την ανατροπή. Ολόκληρη η τακτοποιημένη σε αυτά τα στερεότυπα ζωή του ήρωα ανατρέπεται με ακραίες συμπεριφορές.

Η έννοια της απώλειας είναι καθοριστική στην εξέλιξη αρκετών διηγημάτων, της απώλειας που έχει ζήσει καθένας από μας, και που ο καθένας μας έχει εισπράξει με τον δικό του τρόπο.

Η έννοια της απώλειας είναι καθοριστική στην εξέλιξη αρκετών διηγημάτων, της απώλειας που έχει ζήσει καθένας από μας, και που ο καθένας μας έχει εισπράξει με τον δικό του τρόπο. Ένα από τα αγαπημένα μου επίσης διηγήματα είναι το υπό τον τίτλο Η βαλίτσα. Εδώ συναντώνται, κατά αριστοτεχνικό τρόπο, τα στοιχεία που δεσπόζουν στο βιβλίο, ο ρεαλισμός, ο σουρεαλισμός, ο συμβολισμός. Η βαλίτσα συμβολίζει το παρελθόν της ηρωίδας. Εκεί που βρίσκονται όλες οι στιγμές που έχει ζήσει και από τις οποίες θέλει να απαλλαγεί. Η απώλεια της βαλίτσας σηματοδοτεί την ανάγκη απώλειας του παρελθόντος. Είναι γι' αυτήν ένας σκοπός που μέσα από μία λάθος κίνησή της έρχεται να γίνει πραγματικότητα. Το αν θα τα καταφέρει ή όχι, μετράει λίγο. Το πρωταρχικό είναι η πρόθεσή της.

Ολόκληρο το βιβλίο κινείται μέσα σε μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα, καταγράφοντας στιγμές που όλοι έχουμε ζήσει, απραγματοποίητες επιθυμίες, επιδιώξεις, εκπλήξεις, απαντοχές. Υπάρχουν και διηγήματα γραμμένα υπό μορφή θεατρικού έργου. Η ροή των διηγημάτων αποτελεί μια συνεχή έκπληξη.

Τέλος, οφείλω να επισημάνω, ακόμα μια φορά, τη δεινότητα με την οποία χειρίζεται την λογοτεχνική γραφή η Χρυσοξένη Προκοπάκη. Το Λευκό μακρύ παλτό (και άλλες ιστορίες) είναι μια εξαιρετική συλλογή διηγημάτων, την οποία συνιστώ ανεπιφύλακτα.

* Ο ΜΙΧΑΛΗΣ ΣΠΕΓΓΟΣ είναι συγγραφέας.

altΛευκό μακρύ παλτό
Και άλλες ιστορίες
Χρυσοξένη Προκοπάκη
Μανδραγόρας 2016
Σελ. 96, τιμή εκδότη €10,60

alt


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ο νυχτερινός στο βάθος», του Γιώργου Γκόζη (κριτική)

«Ο νυχτερινός στο βάθος», του Γιώργου Γκόζη (κριτική)

Για τη συλλογή διηγημάτων του Γιώργου Γκόζη «Ο νυχτερινός στο βάθος» που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Νεφέλη το 2002. Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από τον μεγάλο σεισμό στη Θεσσαλονίκη το 1978. 

Του Παναγιώτη Γούτα

Σε αρκετές περιπτώσεις το π...

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

Για τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού «Άρης» (εκδ. Κίχλη).

Της Χρύσας Φάντη

Στην επιστολική νουβέλα του ...

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Μάνου Κοντολέων «Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: Λεπτομέρεια του πίνακα του John Collier «Κλυταιμνήστρα» (1914) © Worcester City Museums.

Της Λεύκης Σαραντινού

Στο μυαλό δύο διάσημων «φ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Δόκιμοι και καταξιωμένοι καθώς και νεότεροι συγγραφείς γράφουν για τα νέα τους βιβλία, τα οποία μόλις κυκλοφόρησαν ή αναμένεται να κυκλοφορήσουν προσεχώς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ζητήσαμε από είκοσι έναν συγγραφείς –καταξιωμένους αλλά και νεότερους...

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Μια παράσταση βασισμένη στα «Κόκκινα Φανάρια» του Αλέκου Γαλανού, στο CARTEL Τεχνοχώρος, στο Παλιό Μηχανουργείο στην περιοχή του Ρέντη (που έχει παραχωρηθεί από τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση). Κάθε Σάββατο & Κυριακή στις 21.00 και κάθε Δευτέρα στις 20.00 (από τη Δευτέρα 7 Φεβρουαρίου)

Επιμέλεια: B...

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσουν από τις εκδόσεις Κριτική πολλά και ιδιαίτερα ενδιαφέροντα βιβλία, τόσο τίτλοι μεταφρασμένης και ελληνικής λογοτεχνίας, όσο και δοκίμια, μελέτες κ.ά. Δείτε τα αναλυτικά στο άρθρο που ακολουθεί. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Δόκιμοι και καταξιωμένοι καθώς και νεότεροι συγγραφείς γράφουν για τα νέα τους βιβλία, τα οποία μόλις κυκλοφόρησαν ή αναμένεται να κυκλοφορήσουν προσεχώς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ζητήσαμε από είκοσι έναν συγγραφείς –καταξιωμένους αλλά και νεότερους...

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Οι βιβλιοθήκες και τα βιβλιοπωλεία, συχνά μάλιστα και τα ίδια τα βιβλία, γίνονται το κεντρικό θέμα σε πολλά μυθιστορήματα, που αποκτούν έτσι αυτόχρημα τον χαρακτηρισμό του «βιβλιοφιλικού» και έχουν ένα δικα...

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Ο ανθρώπινος νους και τα αχαρτογράφητα μονοπάτια του, η μνήμη και η λειτουργία της, από τα σπουδαιότερα μυστήρια της ανθρώπινης ύπαρξης, διερευνώνται τόσο από την επιστήμη όσο και από τη λογοτεχνία. Μια επιλογή λογοτεχνικών βιβλίων με θέμα την αμνησία ή διάφορες διαταραχές της μνήμης, στην πλειονότητά τους μυθι...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ