alt

Για τη συλλογή διηγημάτων της Χρυσοξένης Προκοπάκη Λευκό μακρύ παλτό (και άλλες ιστορίες) (εκδ. Μανδραγόρας).

Του Μιχάλη Σπέγγου

Το έργο της Χρυσοξένης Προκοπάκη μας ταξιδεύει στον χρόνο, στο παρελθόν και στο μέλλον, με μια ιδιαίτερη μαεστρία. Τα διηγήματά της φεύγουν από τον ρεαλισμό για να συναντηθούν με τον σουρεαλισμό σε ένα ευτυχές για τον αναγνώστη αποτέλεσμα. Και ο τρόπος που το κάνει η συγγραφέας είναι άκρως συγκινητικός.

Πρόκειται για ένα ταξίδι στο παρελθόν, για να συναντήσει φίλους που είχε να συναντήσει πολύ καιρό. Ανθρώπους που, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, έχουν επηρεάσει τη ζωή της.

Το βιβλίο ξεκινάει με μια νουβέλα, η οποία δίνει και το όνομά της στη συλλογή. Στη νουβέλα αυτή υπάρχουν ανατροπές, εκπλήξεις, πολλά πρόσωπα, πολλές καταστάσεις. Είναι μια διήγηση που θυμίζει αυτό που λένε οι Αμερικάνοι ταξίδι δρόμου. Με τη διαφορά ότι εδώ η ηρωίδα κάνει αυτό το ταξίδι πεζή στους δρόμους της Αθήνας. Πρόκειται για ένα ταξίδι στο παρελθόν, για να συναντήσει φίλους που είχε να συναντήσει πολύ καιρό. Ανθρώπους που, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, έχουν επηρεάσει τη ζωή της. Κάνει αυτό το ταξίδι τόσο καλά, που ο αναγνώστης γίνεται κι ο ίδιος συνταξιδιώτης, για να νιώσει όλα τα συναισθήματα που της προκαλούν οι συναντήσεις με τους ανθρώπους του παρελθόντος της.

Σε κάθε σελίδα του βιβλίου, ο αναγνώστης οδηγείται στο να κάνει τις δικές του αναπολήσεις, στο να σκεφτεί μήπως πήρε τη ζωή του λάθος. Τελικά φτάνει σε μια ταύτιση με τους ήρωες, στα δικά του μονοπάτια διερεύνησης της δικής του ζωής.

Οφείλω να επισημάνω ιδιαίτερα το διήγημα υπό τον τίτλο Η παράκαμψη. Και να πω ότι είναι ένα από τα καλύτερα διηγήματα που έχω διαβάσει ποτέ. Η Προκοπάκη μπορεί να βάζει με άνεση τον αναγνώστη στην αγωνία των ηρώων και τον κρατάει σε συνεχή ένταση και αδημονία για την εξέλιξη της ιστορίας. Σε αυτό το διήγημα ο ήρωας ζει κλεισμένος σε στερεότυπα, σε κουτάκια που καθορίζουν την καθημερινότητα και τη συμπεριφορά του. Ώσπου, με ιδιαίτερη ικανότητα, η Προκοπάκη δημιουργεί την ανατροπή. Ολόκληρη η τακτοποιημένη σε αυτά τα στερεότυπα ζωή του ήρωα ανατρέπεται με ακραίες συμπεριφορές.

Η έννοια της απώλειας είναι καθοριστική στην εξέλιξη αρκετών διηγημάτων, της απώλειας που έχει ζήσει καθένας από μας, και που ο καθένας μας έχει εισπράξει με τον δικό του τρόπο.

Η έννοια της απώλειας είναι καθοριστική στην εξέλιξη αρκετών διηγημάτων, της απώλειας που έχει ζήσει καθένας από μας, και που ο καθένας μας έχει εισπράξει με τον δικό του τρόπο. Ένα από τα αγαπημένα μου επίσης διηγήματα είναι το υπό τον τίτλο Η βαλίτσα. Εδώ συναντώνται, κατά αριστοτεχνικό τρόπο, τα στοιχεία που δεσπόζουν στο βιβλίο, ο ρεαλισμός, ο σουρεαλισμός, ο συμβολισμός. Η βαλίτσα συμβολίζει το παρελθόν της ηρωίδας. Εκεί που βρίσκονται όλες οι στιγμές που έχει ζήσει και από τις οποίες θέλει να απαλλαγεί. Η απώλεια της βαλίτσας σηματοδοτεί την ανάγκη απώλειας του παρελθόντος. Είναι γι' αυτήν ένας σκοπός που μέσα από μία λάθος κίνησή της έρχεται να γίνει πραγματικότητα. Το αν θα τα καταφέρει ή όχι, μετράει λίγο. Το πρωταρχικό είναι η πρόθεσή της.

Ολόκληρο το βιβλίο κινείται μέσα σε μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα, καταγράφοντας στιγμές που όλοι έχουμε ζήσει, απραγματοποίητες επιθυμίες, επιδιώξεις, εκπλήξεις, απαντοχές. Υπάρχουν και διηγήματα γραμμένα υπό μορφή θεατρικού έργου. Η ροή των διηγημάτων αποτελεί μια συνεχή έκπληξη.

Τέλος, οφείλω να επισημάνω, ακόμα μια φορά, τη δεινότητα με την οποία χειρίζεται την λογοτεχνική γραφή η Χρυσοξένη Προκοπάκη. Το Λευκό μακρύ παλτό (και άλλες ιστορίες) είναι μια εξαιρετική συλλογή διηγημάτων, την οποία συνιστώ ανεπιφύλακτα.

* Ο ΜΙΧΑΛΗΣ ΣΠΕΓΓΟΣ είναι συγγραφέας.

altΛευκό μακρύ παλτό
Και άλλες ιστορίες
Χρυσοξένη Προκοπάκη
Μανδραγόρας 2016
Σελ. 96, τιμή εκδότη €10,60

alt


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

Για τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού «Άρης» (εκδ. Κίχλη).

Της Χρύσας Φάντη

Στην επιστολική νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού, ένας αστροναύτης, μέλος μιας τριμελούς ομάδας επιστημόνων, καλείται να ζήσει για...

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Μάνου Κοντολέων «Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: Λεπτομέρεια του πίνακα του John Collier «Κλυταιμνήστρα» (1914) © Worcester City Museums.

Της Λεύκης Σαραντινού

Στο μυαλό δύο διάσημων «φ...

«Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού», του Μισέλ Φάις: Πινγκ πονγκ στο σκοτεινό δάσος

«Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού», του Μισέλ Φάις: Πινγκ πονγκ στο σκοτεινό δάσος

Για τη νουβέλα του Μισέλ Φάις «Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: «Βάκχες» (1986), θέατρο Άττις, σκηνοθεσία Θεόδωρου Τερζόπουλου.

Της Μαρίνας Αγαθαγγελίδου

Στο υλικό των Βακχών, του τελευταίου, οριακού και ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Διαφωτισμός ΤΩΡΑ», του Στίβεν Πίνκερ – Τα ιδανικά των Φώτων με τη γλώσσα και τις αντιλήψεις του 21ου αιώνα

«Διαφωτισμός ΤΩΡΑ», του Στίβεν Πίνκερ – Τα ιδανικά των Φώτων με τη γλώσσα και τις αντιλήψεις του 21ου αιώνα

Σκέψεις με αφορμή το βιβλίο «Διαφωτισμός τώρα: Λογική, επιστήμη και ουμανισμός για μια καλύτερη ζωή» (μτφρ. Παναγιώτης Δρεπανιώτης), του Στίβεν Πίνκερ, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Το βιβλίο Διαφωτισμός τώρα&nbs...

Ποιος πρόδωσε την Άννα Φρανκ; Έρευνα έξι ετών αποκαλύπτει τον ύποπτο-έπληξη

Ποιος πρόδωσε την Άννα Φρανκ; Έρευνα έξι ετών αποκαλύπτει τον ύποπτο-έπληξη

Μια έρευνα έξι ετών για την ανεξιχνίαστη υπόθεση του προσώπου που πρόδωσε την Άννα Φρανκ οδήγησε σε έναν ύποπτο-έκπληξη. Ποιος είναι ο άνθρωπος που κατέδωσε στους Ναζί την κρυψώνα της οικογένειας δίπλα σε κανάλι του Άμστερνταμ και οδήγησε στον θάνατο σε ναζιστικό στρατόπεδο συγκέντρωσης το 1945 την έφηβη Εβραιοπούλα...

Τέσσερα ισπανικά έργα στο ξεκίνημα της νέας χρονιάς

Τέσσερα ισπανικά έργα στο ξεκίνημα της νέας χρονιάς

Το ισπανικό θέατρο έχει την τιμητική του στις αθηναϊκές σκηνές του Ιανουαρίου. Ιδού τέσσερα έργα που ξεχωρίσαμε. 

Του Νίκου Ξένιου

Σε σημαντική χοροθεατρική διασκευή είδαμε το «Σπίτι της Μπερνάρντα Άλμπα» του Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα, που συνοψίζει ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Bill Bryson «Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο» (μτφρ. Κωστής Πανσέληνος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτές, εντονότερα από άλλες χρονιές, έφταναν βιβλία στο γραφείο μας ακόμη και παραμονές Πρωτοχρονιάς. Ακόμη και σημαντικά μυθιστορήματα διεθνώς αναγνωρισ...

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

Η εκδοτική κίνηση περί την ποίηση και φέτος στη χώρα μας εντονότατη, και σε ένα μεγάλο της κομμάτι πολύ ενδιαφέρουσα και ποιοτική. Οι μεταφράσεις σπουδαίων ξένων ποιητών και ποιητριών, όπως για παράδειγμα έγινε φέτος με τις νομπελίστριες Λουίζ Γκλικ και Βισουάβα Σιμπόρσκα, είναι σημαντικές εκδοτικές χειρονομίες. Πολ...

Τα καλύτερα δώρα για την Πρωτοχρονιά: 15 ξεχωριστά βιβλία

Τα καλύτερα δώρα για την Πρωτοχρονιά: 15 ξεχωριστά βιβλία

Την ώρα της αλλαγής του χρόνου, τη μαγική στιγμή που φέρει την υπόσχεση της επανεκκίνησης και την ελπίδα πως αυτή τη νέα χρονιά όλα μπορούν να γίνουν καλύτερα, το ωραιότερο δώρο που μπορούμε να κάνουμε στους αγαπημένους μας είναι ένα βιβλίο. Επιλέξαμε και προτείνουμε δεκαπέντε όμορφα, εμπνευσμένα, ξεχωριστά βιβλία, ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ