cover-gennaris-250

Της Έλενας Χουζούρη

Μια γνωστή λαϊκή παροιμία λέει: «Η καλή μέρα από το πρωί φαίνεται». Παραφράζοντας μπορεί να πει κανείς: «Η καλή λογοτεχνία από την πρώτη σελίδα φαίνεται». Αυτό ισχύει στην περίπτωση του 30χρονου Μιχάλη Γενάρη και του πρώτου μυθιστορήματός του Πρίγκιπες και δολοφόνοι το οποίο δικαίως τιμήθηκε με το Βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα του περιοδικού Διαβάζω. 

Χωρίς υπερβολές ο νεαρός συγγραφέας από την πρώτη ήδη σελίδα του μυθιστορήματός του κατορθώνει να στείλει το μήνυμα της λογοτεχνίας στον απαιτητικό αναγνώστη. Πρώτο, σημαντικότατο, σημάδι ότι ο Γενάρης επιλέγει τον δύσκολο δρόμο της λογοτεχνίας είναι η γραφή του. Πυκνή, χυμώδης, με έντονες εικόνες, χρήση εύστοχων και απρόσμενων μεταφορών, εσωτερικό ρυθμό και συνεχή ένταση στον τρόπο χρήσης των λέξεων και της σύνταξης των προτάσεων. Δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι αυτήν την γλώσσα και αυτούς τους τρόπους χρήσης της την μετέρχεται ένας τριαντάχρονος συγγραφέας.

Ωστόσο ο Γενάρης δεν πέφτει από τον ουρανό. Έχει σπουδαίους δασκάλους να ακολουθήσει. Γιατί πίσω από την γραφή του, και τη γλώσσα που χρησιμοποιεί αλλά και το θέμα καθώς και την οπτική από την οποία το αντιμετωπίζει, ακούγονται σοβαροί απόηχοι από τον Κώστα Ταχτσή, τον Παύλο Μάτεσι και ακόμη πιο πέρα στον χώρο της ποίησης διακρίνονται οι φωνές του Νίκου-Αλέξη Ασλάνογλου, του Ντίνου Χριστιανόπουλου και του Γιώργου Χρονά.

Η ανθρωπογεωγραφία του πρώτου μυθιστορήματος του Γενάρη είναι αιρετική και παρεκκλίνουσα. Μας αποκαλύπτεται μέσα από τον πυρετώδη και ασθμαίνοντα λόγο της Πελαγίας –δεύτερης μέσα στο 2010, η άλλη είναι του Γιάννη Ξανθούλη- μιας λαϊκής, χωλής γυναίκας με πολλά πρόσωπα και πολλές ιδιότητες αλλά με έναν κοινό άξονα: Την αφάνταστη -σχεδόν ιερή- δύναμη για επιβίωση σ’ ένα εξαιρετικά δύσκολο και ανθρωποφαγικό περιβάλλον όπου μπερδεύονται μια μάνα μοιχαλίδα, αιμοβόροι συγγενείς, μια ύπουλη αδελφή, ανταγωνιστικές λαϊκές ξεπεσμένες τραγουδίστριες, αδύναμοι άντρες, πόρνες, τραβεστί, ομοφυλόφιλοι, μετανάστες, φυλακισμένοι, ξεπατωμένοι γάμοι, αιμομιξίες και ό,τι μπορεί να αναδυθεί από έναν κόσμο σκοτεινό που ακολουθεί τους δικούς του κανόνες, τα δικά του τελετουργικά. Ένας κόσμος ανάμεσα στο σπέρμα και το αίμα. Ανάμεσα στην πιο αιρετική ερωτική καταβύθιση και στην φαντασιακή του αγιοποίηση. Κόλαση και παράδεισος συγχρόνως. Ένας κόσμος που μέσα από την ύβρη ή τον καθαγιασμό του μπορεί να συνομιλεί με την Αρχαία Τραγωδία ή τα αποκαλυπτικά θρησκευτικά κείμενα.

Εξάλλου, η σχεδόν ιερή αγκαλιά της Πελαγίας χωράει και τους Πρίγκιπες και τους Δολοφόνους. Ο συνειρμικός λόγος της βασικής ηρωίδας επιτρέπει τους συνεχείς χρονικούς διασκελισμούς από το παρελθόν στο παρόν και τούμπαλιν. Αυτοί οι συνεχείς χρονικοί διασκελισμοί αποκτούν μια κυκλικότητα και παράγουν ένα εσωτερικό ρυθμό με αποτέλεσμα την ιδιαίτερα γοητευτική ποιητική του μυθιστορήματος. Ποιητική που φλερτάρει έντονα με την ποίηση στο τελευταίο τρισέλιδο κεφάλαιο με τον εύγλωττο τίτλο «Λιτανεία».

Οι χώροι υπακούουν επίσης στην κυκλικότητα των χρονικών μετατοπίσεων. Δυτικές συνοικίες, Μεταξουργείο, Μανιάτικα Πειραιά, Καλλίπολη Μυτιλήνης. Η μόνη παρατήρηση που μπορεί να κάνει κανείς για το πρώτο μυθιστόρημα του 30χρονου συγγραφέα είναι ότι μέσα στην έξαψη της πρώτης δημιουργικής του σύνθεσης παράβλεψε την οικονομία της. Παρατήρηση όμως που δεν μειώνει τα προτερήματα του μυθιστορήματος.

cover-gennarisΜιχάλης Γενάρης
Πρίγκιπες και δολοφόνοι
Ίνδικτος 2010

alt

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ο κήπος με τις φράουλες» του Φίλιππου Φιλίππου (κριτική) – Νουάρ μυθιστόρημα με υπαρξιακά ερωτήματα και διάχυτο ερωτισμό

«Ο κήπος με τις φράουλες» του Φίλιππου Φιλίππου (κριτική) – Νουάρ μυθιστόρημα με υπαρξιακά ερωτήματα και διάχυτο ερωτισμό

Για το μυθιστόρημα του Φίλιππου Φιλίππου «Ο κήπος με τις φράουλες» (εκδ. Πατάκη). Εικόνα: Από το «Body heat» (1981) του Λόρενς Κάσνταν.

Γράφει ο Θόδωρος Σούμας 

Διαβάσαμε τον ...

«Φόνοι στη Θεσσαλονίκη» του Βασίλη Παπαγεωργίου (κριτική) – Αστυνομικό μυθιστόρημα με λεπτή, σχεδόν αθόρυβη ένταση

«Φόνοι στη Θεσσαλονίκη» του Βασίλη Παπαγεωργίου (κριτική) – Αστυνομικό μυθιστόρημα με λεπτή, σχεδόν αθόρυβη ένταση

Για το μυθιστόρημα του Βασίλη Παπαγεωργίου «Φόνοι στη Θεσσαλονίκη» (εκδ. Σαιξπηρικόν). Εικόνα: Από τη σειρά «Έτερος εγώ». 

Γράφει ο Γιώργος Κ. Μιχαηλίδης

Στο Φόνοι στη Θεσσαλονίκη ...

«Σφιχταγκαλιάσματα και φτερουγίσματα» της Δέσποινας Καϊτατζή-Χουλιούμη (κριτική) – Ιστορίες για τον μεγάλο χορό της ζωής

«Σφιχταγκαλιάσματα και φτερουγίσματα» της Δέσποινας Καϊτατζή-Χουλιούμη (κριτική) – Ιστορίες για τον μεγάλο χορό της ζωής

Για τη συλλογή διηγημάτων της Δέσποινας Καϊτατζή-Χουλιούμη «Σφιχταγκαλιάσματα και φτερουγίσματα – Ο χορός της ζωής» (εκδ. ΑΩ). Εικόνα: Ο πίνακας του Έντβαρτ Μουνκ «Ο χορός της ζωής».

Γράφει η Δήμητρα Μήττα

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τριάντα βιβλία κουίρ θεματολογίας που εκδόθηκαν το 2025 και συμβάλλουν στην ορατότητα και ακουστικότητα βιωμάτων που συστηματικά και διαχρονικά αποσιωπήθηκαν.

Γράφει η Φανή Χατζή

Καθώς είναι η τρίτη χρονιά που συγκεντρώνουμε τους καλύτερους τίτλους ...

«Ο κήπος με τις φράουλες» του Φίλιππου Φιλίππου (κριτική) – Νουάρ μυθιστόρημα με υπαρξιακά ερωτήματα και διάχυτο ερωτισμό

«Ο κήπος με τις φράουλες» του Φίλιππου Φιλίππου (κριτική) – Νουάρ μυθιστόρημα με υπαρξιακά ερωτήματα και διάχυτο ερωτισμό

Για το μυθιστόρημα του Φίλιππου Φιλίππου «Ο κήπος με τις φράουλες» (εκδ. Πατάκη). Εικόνα: Από το «Body heat» (1981) του Λόρενς Κάσνταν.

Γράφει ο Θόδωρος Σούμας 

Διαβάσαμε τον ...

Ντέιβιντ Χιουμ και Ιμάνουελ Καντ: Οι δύο Διαφωτιστές των ορίων της γνώσης

Ντέιβιντ Χιουμ και Ιμάνουελ Καντ: Οι δύο Διαφωτιστές των ορίων της γνώσης

Για τα φιλοσοφικά δοκίμια του Ντέιβιντ Χιουμ (David Hume) «Ο σκεπτικιστής, ο επικούρειος, ο στωικός, ο πλατωνικός» (μτφρ. Γιάννης Λειβαδίτης, εκδ. Ροές) και του Ιμάνουελ Καντ (Immanuel Kant‎‎) «Κριτική του Καθαρού Λόγου» (μτφρ. Αναστάσιος Γιανναράς, εκδ. Παπαζήση).

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μάλινα» της Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν (προδημοσίευση)

«Μάλινα» της Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν [Ingeborg Bachmann] «Μάλινα» (Εισαγωγή – Μτφρ – Επίμετρο – Σημειώσεις: Αλέξανδρος Κυπριώτης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 22 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις πότλατς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«2052, Το μυθιστόρημα των τριών» των Μάνου Στεφανίδη, Γιώργου Αριστηνού & Joe (a.k.a. A.I.) (προδημοσίευση)

«2052, Το μυθιστόρημα των τριών» των Μάνου Στεφανίδη, Γιώργου Αριστηνού & Joe (a.k.a. A.I.) (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο των Μάνου Στεφανίδη, Γιώργου Αριστηνού & Joe (a.k.a. A.I.) «2052, Το μυθιστόρημα των τριών», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν καν...

«Συναίνεση» της Βανεσά Σπρινγκορά (προδημοσίευση)

«Συναίνεση» της Βανεσά Σπρινγκορά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό βιβλίο της Βανεσά Σπρινγκορά [Vanessa Springora] «Συναίνεση» (μτφρ. Γιώργος Κωνσταντίνος Μιχαηλίδης, επιμέλεια μτφρ. Μιρέλα Διαλέτη), το οποίο αναμένεται να κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Μετρονόμος.

Επιμέλεια: Κώστας ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τα καλύτερα κουίρ βιβλία του 2025: Νέες φωνές, σημαντικές επανεκδόσεις, δοκίμια, γκράφικ νόβελ, ιστορίες για νέους

Τριάντα βιβλία κουίρ θεματολογίας που εκδόθηκαν το 2025 και συμβάλλουν στην ορατότητα και ακουστικότητα βιωμάτων που συστηματικά και διαχρονικά αποσιωπήθηκαν.

Γράφει η Φανή Χατζή

Καθώς είναι η τρίτη χρονιά που συγκεντρώνουμε τους καλύτερους τίτλους ...

Τέσσερα ποιητικά έργα από τις εκδόσεις Βακχικόν – Τρεις συλλογές και ένα υβριδικό κείμενο

Τέσσερα ποιητικά έργα από τις εκδόσεις Βακχικόν – Τρεις συλλογές και ένα υβριδικό κείμενο

Τρία ποιητικά έργα και ένα υβριδικό, πεζό και ποίηση μαζί, κυκλοφόρησαν πρόσφατα από τις εκδόσεις Βακχικόν. Εικόνα: Πίνακας του Maurice Denis.

Επιμέλεια: Book Press

Τρία νέα ποιητικά έργα και ένα ακόμη, υβριδικό, νουβέ...

Τα οκτασέλιδα ποίησης του «Μπιλιέτου» – Επιλογές από την πρόσφατη σοδειά

Τα οκτασέλιδα ποίησης του «Μπιλιέτου» – Επιλογές από την πρόσφατη σοδειά

Επιλογές από την πρόσφατη σοδειά των οκτασέλιδων του «Μπιλιέτου» (2023 – 2025). Στο κέντρο της εικόνας, πίνακας του Γιάννη Δημητράκη (1958-2022).

Γράφει ο Παναγιώτης Γούτας

Οι καλαίσθητες και ποιοτικές εκδόσεις «Μπιλιέτο» συνεχίζουν την τύπωσ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΦΑΚΕΛΟΙ