cover-gennaris-250

Της Έλενας Χουζούρη

Μια γνωστή λαϊκή παροιμία λέει: «Η καλή μέρα από το πρωί φαίνεται». Παραφράζοντας μπορεί να πει κανείς: «Η καλή λογοτεχνία από την πρώτη σελίδα φαίνεται». Αυτό ισχύει στην περίπτωση του 30χρονου Μιχάλη Γενάρη και του πρώτου μυθιστορήματός του Πρίγκιπες και δολοφόνοι το οποίο δικαίως τιμήθηκε με το Βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα του περιοδικού Διαβάζω. 

Χωρίς υπερβολές ο νεαρός συγγραφέας από την πρώτη ήδη σελίδα του μυθιστορήματός του κατορθώνει να στείλει το μήνυμα της λογοτεχνίας στον απαιτητικό αναγνώστη. Πρώτο, σημαντικότατο, σημάδι ότι ο Γενάρης επιλέγει τον δύσκολο δρόμο της λογοτεχνίας είναι η γραφή του. Πυκνή, χυμώδης, με έντονες εικόνες, χρήση εύστοχων και απρόσμενων μεταφορών, εσωτερικό ρυθμό και συνεχή ένταση στον τρόπο χρήσης των λέξεων και της σύνταξης των προτάσεων. Δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι αυτήν την γλώσσα και αυτούς τους τρόπους χρήσης της την μετέρχεται ένας τριαντάχρονος συγγραφέας.

Ωστόσο ο Γενάρης δεν πέφτει από τον ουρανό. Έχει σπουδαίους δασκάλους να ακολουθήσει. Γιατί πίσω από την γραφή του, και τη γλώσσα που χρησιμοποιεί αλλά και το θέμα καθώς και την οπτική από την οποία το αντιμετωπίζει, ακούγονται σοβαροί απόηχοι από τον Κώστα Ταχτσή, τον Παύλο Μάτεσι και ακόμη πιο πέρα στον χώρο της ποίησης διακρίνονται οι φωνές του Νίκου-Αλέξη Ασλάνογλου, του Ντίνου Χριστιανόπουλου και του Γιώργου Χρονά.

Η ανθρωπογεωγραφία του πρώτου μυθιστορήματος του Γενάρη είναι αιρετική και παρεκκλίνουσα. Μας αποκαλύπτεται μέσα από τον πυρετώδη και ασθμαίνοντα λόγο της Πελαγίας –δεύτερης μέσα στο 2010, η άλλη είναι του Γιάννη Ξανθούλη- μιας λαϊκής, χωλής γυναίκας με πολλά πρόσωπα και πολλές ιδιότητες αλλά με έναν κοινό άξονα: Την αφάνταστη -σχεδόν ιερή- δύναμη για επιβίωση σ’ ένα εξαιρετικά δύσκολο και ανθρωποφαγικό περιβάλλον όπου μπερδεύονται μια μάνα μοιχαλίδα, αιμοβόροι συγγενείς, μια ύπουλη αδελφή, ανταγωνιστικές λαϊκές ξεπεσμένες τραγουδίστριες, αδύναμοι άντρες, πόρνες, τραβεστί, ομοφυλόφιλοι, μετανάστες, φυλακισμένοι, ξεπατωμένοι γάμοι, αιμομιξίες και ό,τι μπορεί να αναδυθεί από έναν κόσμο σκοτεινό που ακολουθεί τους δικούς του κανόνες, τα δικά του τελετουργικά. Ένας κόσμος ανάμεσα στο σπέρμα και το αίμα. Ανάμεσα στην πιο αιρετική ερωτική καταβύθιση και στην φαντασιακή του αγιοποίηση. Κόλαση και παράδεισος συγχρόνως. Ένας κόσμος που μέσα από την ύβρη ή τον καθαγιασμό του μπορεί να συνομιλεί με την Αρχαία Τραγωδία ή τα αποκαλυπτικά θρησκευτικά κείμενα.

Εξάλλου, η σχεδόν ιερή αγκαλιά της Πελαγίας χωράει και τους Πρίγκιπες και τους Δολοφόνους. Ο συνειρμικός λόγος της βασικής ηρωίδας επιτρέπει τους συνεχείς χρονικούς διασκελισμούς από το παρελθόν στο παρόν και τούμπαλιν. Αυτοί οι συνεχείς χρονικοί διασκελισμοί αποκτούν μια κυκλικότητα και παράγουν ένα εσωτερικό ρυθμό με αποτέλεσμα την ιδιαίτερα γοητευτική ποιητική του μυθιστορήματος. Ποιητική που φλερτάρει έντονα με την ποίηση στο τελευταίο τρισέλιδο κεφάλαιο με τον εύγλωττο τίτλο «Λιτανεία».

Οι χώροι υπακούουν επίσης στην κυκλικότητα των χρονικών μετατοπίσεων. Δυτικές συνοικίες, Μεταξουργείο, Μανιάτικα Πειραιά, Καλλίπολη Μυτιλήνης. Η μόνη παρατήρηση που μπορεί να κάνει κανείς για το πρώτο μυθιστόρημα του 30χρονου συγγραφέα είναι ότι μέσα στην έξαψη της πρώτης δημιουργικής του σύνθεσης παράβλεψε την οικονομία της. Παρατήρηση όμως που δεν μειώνει τα προτερήματα του μυθιστορήματος.

cover-gennarisΜιχάλης Γενάρης
Πρίγκιπες και δολοφόνοι
Ίνδικτος 2010

alt


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ουρανός απ’ άλλους τόπους, του Σωτήρη Δημητρίου (κριτική)

Ουρανός απ’ άλλους τόπους, του Σωτήρη Δημητρίου (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Δημητρίου «Ουρανός απ’ άλλους τόπους» (εκδ. Πατάκη). Οικογενειακή φωτογραφία: Άγνωστος δημιουργός  © Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας-Θράκης.

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Έχετε δει χειροποίητους σεμέδες...

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (κριτική)

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (κριτική)

Για το μυθιστόρημα της Έλενας Χουζούρη «Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού – Μια παλιά ιστορία» (εκδ. Πατάκη). Στην κεντρική εικόνα, αστυνομικοί μεταφέρουν νεκρό τον Μιχάλη Πρέκα, στην Καλογρέζα, την 1η Οκτωβρίου του 1987. 

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

...
Οδοντόκρεμα με χλωροφύλλη, του Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλου: Η λεπτουργία της αφήγησης

Οδοντόκρεμα με χλωροφύλλη, του Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλου: Η λεπτουργία της αφήγησης

Για την επανέκδοση της πρώτης συλλογής διηγημάτων του Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλου «Οδοντόκρεμα με χλωροφύλλη» (εκδ. Κίχλη).

Της Διώνης Δημητριάδου

Έχουν περάσει πολλά χρόνια από τότε που πρωτοεμφανίστηκαν (Τραμ, 1973) τα έντεκα μικρά διηγήματα (γραμμ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

5 λεπτά με τον Γρηγόρη Καλαϊτζή

5 λεπτά με τον Γρηγόρη Καλαϊτζή

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Γρηγόρης Καλαϊτζής με αφορμή το δίτομο βιβλίο του «fiction black - 3 Iστορίες».

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα; ...

Θέατρο στη Στέγη: Ο ελληνικός «Παράδεισος» της Κατερίνας Γιαννοπούλου

Θέατρο στη Στέγη: Ο ελληνικός «Παράδεισος» της Κατερίνας Γιαννοπούλου

Η παράσταση «Παράδεισος» του Αυστριακού συγγραφέα Thomas Köck, σε σκηνοθεσία Κατερίνας Γιαννοπούλου, θα παρουσιαστεί στη Μικρή Σκηνή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση από 29 Οκτωβρίου μέχρι και 7 Νοεμβρίου. 

Επιμέλεια: Book Press

Η Κατ...

Ο Φραντς Κάφκα στο εργαστήρι του Αλέξανδρου Κυπριώτη

Ο Φραντς Κάφκα στο εργαστήρι του Αλέξανδρου Κυπριώτη

Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενος, ο μεταφραστής Αλέξανδρος Κυπριώτης, με αφορμή τη δίγλωσση έκδοση του αφηγήματος του Franz Kafka «Ο Μπλούμ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Χριστίνας Πουλίδου «Χωρίς πυξίδα», που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2025

«Βρομοκατάσταση» συνόψισε ο Μορ...

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...
Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ben Macintyre «Πράκτορας Σόνυα: Η κατάσκοπος που έκλεψε τα σχέδια της ατομικής βόμβας» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 13 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

25 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

1ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Ένα νέο βραβείο για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία από ισπανικά, πορτογαλικά και καταλανικά στα ελληνικά είναι γεγονός. Διαβάστε τη βραχεία λίστα των υποψηφίων πρ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ