korneti penny kentriki

Για τη συλλογή διηγημάτων της Έλσας Κορνέτη «Το νησί πάνω στο ψάρι – και άλλες ευφάνταστες ιστορίες» (εκδ. Μελάνι).

Της Λίλυς Εξαρχοπούλου

Είναι φορές που τα βιβλία έχουν την σπάνια ιδιότητα να «σε παίρνουν και να σε σηκώνουν» από τη μίζερη, ειδικά εν μέσω πανδημίας, πραγματικότητά σου. Συνήθως αυτό προκύπτει με ποιήματα ή κάποιο πολύ δυνατό μυθιστόρημα αλλά σπανιότερα με διηγήματα. Κι όμως κάτι τέτοιο συνέβη με τα διηγήματα της Έλσας Κορνέτη, απογειώνουν όπως συμβαίνει συχνά με την τέχνη. Ορατή η ποιητική σκευή της συγγραφέως στη γλώσσα, στη λυρική ή και ρομαντική αποτύπωση ενός άχρωμου κόσμου, στον υπόγειο στοχασμό και στη μυστική επισήμανση.

Το αρχικό μότο των διηγημάτων: «Ό,τι αυτοσυγχωρείται διαρκώς είναι της ζωής η διάψευση ή το θαύμα;» δίνει τρόπον τινά τον οδηγό ανάγνωσης∙ οδηγεί σε μια σειρά διερωτήσεων που ο αναγνώστης καλείται να σκεφτεί ή και να απαντήσει μετά από κάθε απολαυστικό διήγημα. Η συγγραφέας μάς ταξιδεύει σε κόσμους μαγικούς και ονειρικούς, όπως το φερώνυμο νησί πάνω στο ψάρι όπου: «Οι μη κανονικοί άνθρωποι του μη κανονικού νησιού ήταν ενθουσιασμένοι. Είχαν εξασφαλίσει αιώνια πλούτη, αιώνια νιάτα κι αιώνια ομορφιά στο αιώνια γόνιμο νησί. Τι άλλο να ζητούσαν λοιπόν;» Ο άνθρωπος όμως πέρα από τα εξωτερικά του γνωρίσματα φέρει και εσωτερικά στίγματα που συχνά οδηγούν στην αρχαία ύβρη που θα διαταράξει τους ρυθμούς του «παραδείσου».

Τόποι μαγικοί και παραμυθικοί αντιμετωπίζουν κατά μέτωπο τον απανθρωπισμό της τεχνολογικής εξέλιξης που οδηγεί σε «βιβλιοθήκες ψυχών» και μας πισωγυρίζει σε έναν κόσμο ανάποδο ή και μαυρόασπρο.

Κάποια από τα διηγήματα αγγίζουν με τον τρόπο τους φιλοσοφικές πραγματείες για την ανθρώπινη υπόσταση, θέτουν υπαρξιακά ζητήματα, διερωτώνται για τον ρόλο της τέχνης στη σημερινή εποχή. Συνομιλούν με παλαιότερα κείμενα (Σαίξπηρ, Θάκερεϊ, Σέλεϊ, Ντι Μόριε κ.ά.) και σύγχρονους Έλληνες ποιητές. Η γλώσσα αισθαντική και λεπταίσθητη με μια τάση λεξιπλασίας που όμως δεν παρασύρεται ποτέ στη λεξιλαγνεία. Τόποι μαγικοί και παραμυθικοί αντιμετωπίζουν κατά μέτωπο τον απανθρωπισμό της τεχνολογικής εξέλιξης που οδηγεί σε «βιβλιοθήκες ψυχών» και μας πισωγυρίζει σε έναν κόσμο ανάποδο ή και μαυρόασπρο («Οι κορεσμένοι», «Ο πρίγκηπας των αλγορίθμων»). Κινηματογραφικές και θεατρικές σκηνές ανακαλούνται αυθόρμητα συνοδευόμενες από την υπόγεια κριτική τους. («Κάποιο είδος αγάπης», «1903»).

korneti elsa
Η Έλσα Κορνέτη γεννήθηκε στο Μόναχο το 1969. Σπούδασε Οικονομικά στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας και στο Πανεπιστημίου του Trier Γερμανίας. Για μια δεκαετία εργάστηκε ως δημοσιογράφος. Δημοσιεύει τακτικά δοκίμια, βιβλιοκρισίες, μεταφράσεις και άλλα κείμενα. Υπήρξε δύο φορές υποψήφια για το Κρατικό Βραβείο Ποίησης.

 

Συχνότατα η αρχή των διηγημάτων είναι τόσο υποδειγματική που θα έπρεπε να συμπεριληφθεί στα εγχειρίδια ή τα σεμινάρια δημιουργικής γραφής. Αν η αρχή είναι το ήμισυ του παντός, μια δυνατή αρχική πρόταση ή και παράγραφος δελεάζει πάντα τον αναγνώστη να συνεχίσει όπως: «Την υπονόμευαν τη θάλασσά τους. Συνήθιζαν να αδιαφορούν. Αδιαφορούσαν και συνήθιζαν» («Θαλασσινό ναρκοπέδιο») και «Έλεγαν ότι είχε μια θυελλώδη καρδιά. Ότι η καρδιά του άρρυθμα χτυπούσε» («Τριαντάφυλλο στην άμμο») ή «Ξύπνησαν μ’ έναν ήλιο σαν τόπι τσίρκου να χοροπηδά στα κεφάλια τους. Η γη από κάτω, ο ουρανός από πάνω» («Οι κορεσμένοι»). Το αναγνωστικό όμως πανηγύρι συνεχίζεται συχνά σε συνδυασμό είτε με τη φύση και το περιβάλλον είτε με την ταχύτητα που οι ανθρώπινες, ηλεκτρονικές δημιουργίες συχνά υποκαθιστούν ή και υπερβαίνουν τον άνθρωπο-δημιουργό τους.

Οι εικαστικές συλλήψεις πολλών διηγημάτων ξεκινούν από την Αναγέννηση και, διατρέχοντας τους αιώνες με Κανόβα και Βαν Γκονγκ, φτάνουν έως στον Πόλλοκ. Οι τόποι, ενίοτε παραμυθικοί, διατρέχουν από τη μεσαιωνική Βενετία, τη βικτωριανή Αγγλία, τα άχρονα τοπία μέχρι τον μολυσμένο Θερμαϊκό. Άλλοτε πάλι το σκηνικό είναι περιορισμένο, το εσωτερικό μιας εκκλησιάς, ένα καφενείο, ένα γραφείο. Ο κόσμος που κινεί (και κινείται) στις ιστορίες είναι συχνά «οι αδιάφοροι άνθρωποι», «οι μη κανονικοί», «οι κυρίες του τίποτα», «άνθρωποι της προηγούμενης μέρας», «αλαφιασμένοι», νεωκόροι, ψάλτες, φαροφύλακες, δημιουργοί βιντεοπαιχνιδιών, ρομαντικά τέρατα παλαιότερης ή νεότερης κοπής, άνθρωποι που απολαμβάνουν την ανυπαρξία τους. Η κριτική ματιά της Κορνέτη καταδικάζει ή απορρίπτει, κρυφά ή και λιγότερο κρυφά, τη μεγαλομανία, τον άκρατο καταναλωτισμό, την άμετρη καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος, την υπέρμετρη και αστόχαστη τεχνολογική ανάπτυξη.

Πυκνότατη εξαιρετική γραφή σε μια συλλογή που σε παρασέρνει με μαγευτικό τρόπο σε ουτοπίες και δυστοπίες. Ένα βαθιά πολιτικό βιβλίο με την ουσιαστική έννοια της λέξης, δηλαδή τη βαθιά έγνοια για την κοινότητα, τη γνώση ότι η ύβρις ακολουθείται από τη νέμεση. Η συγγραφέας που αρέσκεται στα δίσημα ερωτήματα μας προσκαλεί να αναστοχαστούμε τη ζωή μας, το μέλλον μας. «Το νησί πάνω στο ψάρι» είναι μια τέτοια γοητευτική αφορμή.

* Η ΛΙΛΥ ΕΞΑΡΧΟΠΟΥΛΟΥ είναι συγγραφέας. Τελευταίο της βιβλίο η ποιητική συλλογή «Λαθραία οργή» (εκδ. Μελάνι). 


kornetiΤο νησί πάνω στο ψάρι
ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΕΥΦΑΝΤΑΣΤΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ
ΕΛΣΑ ΚΟΡΝΕΤΗ
ΜΕΛΑΝΙ 2020
Σελ. 150, τιμή εκδότη €11,00 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΣΑΣ ΚΟΡΝΕΤΗ

 

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Κλίμακα Μπόγκαρτ» της Μαρίας Φακίνου (κριτική) – Το κακό ως γόρδιος δεσμός

«Κλίμακα Μπόγκαρτ» της Μαρίας Φακίνου (κριτική) – Το κακό ως γόρδιος δεσμός

Για τη νουβέλα της Μαρίας Φακίνου «Κλίμακα Μπόγκαρτ» (εκδ. Αντίποδες).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Η ενοχή των απογόνων, και ειδικότερα της ακριβώς επόμενης γενιάς, είναι ένα ψυχολογικό ζήτημα που εμφανίζεται σε κάθε περίοδο της ιστορίας, όταν μεγάλα εγ...

«Άπνοια» του Νίκου Κουρμουλή (κριτική)

«Άπνοια» του Νίκου Κουρμουλή (κριτική)

Για τη συλλογή διηγημάτων του Νίκου Κουρμουλή «Άπνοια» (εκδ. Κείμενα). Κεντρική εικόνα: Ψηφιακή φωτογραφία © Γιάννης Γαλανάκης.

Του Νίκου Α. Μάντη

Μια διαδεδομένη «λαϊκή σοφία» θέλει τον χώρο της δημοσιογραφίας να μην μπλέκει εύκολα με εκείνον της...

«Ο παππούς δεν θα ψηφίσει φέτος» της Ασημένιας Σαράφη (κριτική)

«Ο παππούς δεν θα ψηφίσει φέτος» της Ασημένιας Σαράφη (κριτική)

Για το μυθιστόρημα της Ασημένιας Σαράφη «Ο παππούς δεν θα ψηφίσει φέτος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος

Της Λεύκης Σαραντινού

«Ο Τσέχος παππούς μου, ή κατά κόσμον Νικόλαος Περιστέρης, δεν ήταν σε καμία περίπτωση Τσέχος, αλλά έτσι τον απο...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Κλίμακα Μπόγκαρτ» της Μαρίας Φακίνου (κριτική) – Το κακό ως γόρδιος δεσμός

«Κλίμακα Μπόγκαρτ» της Μαρίας Φακίνου (κριτική) – Το κακό ως γόρδιος δεσμός

Για τη νουβέλα της Μαρίας Φακίνου «Κλίμακα Μπόγκαρτ» (εκδ. Αντίποδες).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Η ενοχή των απογόνων, και ειδικότερα της ακριβώς επόμενης γενιάς, είναι ένα ψυχολογικό ζήτημα που εμφανίζεται σε κάθε περίοδο της ιστορίας, όταν μεγάλα εγ...

Στην Ανί Ερνό (Annie Ernaux) το Νόμπελ Λογοτεχνίας 2022

Στην Ανί Ερνό (Annie Ernaux) το Νόμπελ Λογοτεχνίας 2022

Το Νόμπελ Λογοτεχνίας 2022 θα απονεμηθεί, όπως ανακοίνωσε πριν από λίγο από τη Στοκχόλμη η Σουηδική Ακαδημία, στη Γαλλίδα συγγραφέα Annie Ernaux. Τα βιβλία της Ερνό κυκλοφορούν στη χώρα μας από τις εκδόσεις Μεταίχμιο, σε μετάφραση της Ρίτας Κολαΐτη.

Ένα χρόνο μετά τη βρά...

Συζήτηση με τον Εντουάρ Λουί στη Νομική περί πολιτικής και λογοτεχνίας

Συζήτηση με τον Εντουάρ Λουί στη Νομική περί πολιτικής και λογοτεχνίας

Ο Εντουάρ Λουί παρουσιάζει στην Αθήνα το καινούργιο του βιβλίο «Αλλαγή: μέθοδος» (μτφρ. Στέλα Ζουμπουλάκη), το οποίο μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Αντίποδες. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ανδρωμάχη» του Κώστα Ακρίβου (προδημοσίευση)

«Ανδρωμάχη» του Κώστα Ακρίβου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη νουβέλα του Κώστα Ακρίβου «Ανδρωμάχη» που θα κυκλοφορήσει στις 13 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δεν υπάρχει, λέω, τίποτα πιο σκληρό και άδικο από το να πρέπει να αγαπάς κάπο...

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα του Χάρη Βλαβιανού «Πλατωνικοί διάλογοι ή γιατί στο σπήλαιο κάνουν όλοι πάρτι», που θα κυκλοφορήσει μέσα Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΕΛΟΣ ΚΑΛΟ ΟΛΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ

...
«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Κώστα Καβανόζη «Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας – Το μυθιστόρημα τεκμηρίων και η λογοτεχνικότητα του αναφορικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Πατάκη, τέλη Σεπτεμβρίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Σεπτεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών.  Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ