alt

Για τη συλλογή μικροδιηγημάτων του Κώστα Σιαφάκα «Αντανάκλαση» (εκδ. Σμίλη).

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

Στη συλλογή Αντανάκλαση του Κώστα Σιαφάκα, όπου τα πεζά έχουν συνήθως έκταση από μισή έως δύο σελίδες, στο μεγαλύτερο, επτασέλιδο αφήγημα με τον τίτλο «Απραξία», λέγεται κάπου για τον Μ, έναν συνταξιούχο που περνά άπραγος τη μέρα του και το απόγευμα τριγυρνά σε άγνωστες οδούς της πόλης:

«Εκείνος ένιωθε μια αστάθεια, που την απέδιδε στην ηλικία του. Ακόμα κι όταν απολάμβανε τους απογευματινούς περιπάτους, δεν αισθανόταν ακριβώς όρθιος. Κατά κάποιον τρόπο, ήταν ένας άνθρωπος που περιφερόταν ξαπλωμένος κάθετα».

Κάποια μικρά πεζά του Σιαφάκα φέρνουν κάπως σε αισώπειους μύθους, τουμπαρισμένους ή γυρισμένους το μέσα έξω, με τους καλύτερους να ’ναι αυτοί όπου το επιμύθιο μένει υπόρρητο ή και άρρητο.

Τούτη η εικόνα, ενός ανθρώπου που περιφέρεται ξαπλωμένος κάθετα, νιώθω πως κλείνει μέσα της καλύτερα απ’ όποια άλλη το πνεύμα αυτών των αφηγημάτων. Εικαστικός ο Σιαφάκας –η Αντανάκλαση είναι το πρώτο του βιβλίο– και η γραφή του πατά σε μια ονειρική εικονοποιία, ας πούμε υπερρεαλιστική, με τρόπο που κανείς θα τον έβρισκε παλαιότερα σε ένα αφήγημα του Γονατά, λόγου χάρη, ή τώρα στις παραμυθένιες ιστορίες του Δον Ντομίνγκο του Γιάννη Πάσχου. Κάποια μικρά πεζά του Σιαφάκα φέρνουν κάπως σε αισώπειους μύθους, τουμπαρισμένους ή γυρισμένους το μέσα έξω, με τους καλύτερους να ’ναι αυτοί όπου το επιμύθιο μένει υπόρρητο ή και άρρητο («Σκαντζόχοιροι και κότες», «Ο σκορπιός», «Το μυρμήγκι»), ενώ σ’ άλλα το αφηγηματικό υποκείμενο διχάζεται και, με τρόπο ατελέσφορο, έρχεται αντιμέτωπο με τον εαυτό του, όπως στην εικαστική στη σύλληψή της ομώνυμη «Αντανάκλαση», με το φως και τα μάτια που ανοιγοκλείνουν ασυγχρόνιστα, ή στο «Τηλεφώνημα».

Κυρίαρχη σ’ όλα είναι η μικροπαρατήρηση – διόλου περίεργο, που τα μικρότατα μυρμήγκια έχουν την τιμητική τους, όχι μόνο στο «Μυρμήγκι», από τα ωραιότερα αφηγήματα στην Αντανάκλαση, όπου το ζωύφιο ξεστρατίζει από τη γραμμή του, περιπλανιέται σε «χωμάτινες ερήμους και δάση ξερού χορταριού» και πλησιάζει ένα μοναχικό φυτό για να του ζητήσει «συμβουλές και οδηγίες περί της μοναχικής ζωής»· αλλά κι αλλού, όπως όταν λέει στο ποιητικό «Γράμμα»: «Το μυρμήγκι μου, ο Σίσυφος, ανέβαινε τον ξεραμένο κισσό κουβαλώντας τον σταρένιο του βράχο».

Μαζί με τα μικρά πράγματα, πρωταγωνιστές στα αφηγήματα εδώ είναι ο ρευστός χρόνος, τα χρώματα, ονειρικές εικόνες συνειρμικά ενωμένες, το απορημένο εγώ αντίκρυ στον σαστισμένο του εαυτό· σε ένα, η «αντι-γοργόνα» του Μαγκρίτ με το ψαρίσιο κορμί και τα γυναικεία πόδια, ή σ’ ένα άλλο, πάλι, το «Klee εναντίον Picasso», οι δυο ζωγράφοι ως παιδιά που εκτοξεύουν το ένα καταπάνω στο άλλο φιγούρες απ’ τον ζωντανεμένο κόσμο των έργων τους.

Τα πιο πολλά είναι ευφυή κι όμορφα πλασμένα, και να ένα από τα πιο σύντομα κι εύστοχα. Ο τίτλος του είναι «Η ζωή του κεραυνού»:

«Κατά τη διάρκεια της καύσης ενός σπίρτου έπεσε ένας κεραυνός. "Υπάρχουν, λοιπόν, και συντομότερες ζωές, ας μην παραπονιέμαι" σκέφτηκε η νεογέννητη φλόγα του σπίρτου προτού σβήσει για πάντα». 

* Ο ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ είναι συγγραφέας και μεταφραστής. 
Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσει η νέα του νουβέλα «Η θάλασσα» (εκδ. Κίχλη).

Στην κεντρική εικόνα: Εικαστικό © Vicky (γραφίστρια από το Πεκίνο).


altΑντανάκλαση
Κώστας Σιαφάκας
Σμίλη 2019
Σελ. 88, τιμή εκδότη €10,00

alt

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΣΙΑΦΑΚΑ


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

Για τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού «Άρης» (εκδ. Κίχλη).

Της Χρύσας Φάντη

Στην επιστολική νουβέλα του ...

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Μάνου Κοντολέων «Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: Λεπτομέρεια του πίνακα του John Collier «Κλυταιμνήστρα» (1914) © Worcester City Museums.

Της Λεύκης Σαραντινού

Στο μυαλό δύο διάσημων «φ...

«Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού», του Μισέλ Φάις: Πινγκ πονγκ στο σκοτεινό δάσος

«Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού», του Μισέλ Φάις: Πινγκ πονγκ στο σκοτεινό δάσος

Για τη νουβέλα του Μισέλ Φάις «Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: «Βάκχες» (1986), θέατρο Άττις, σκηνοθεσία Θεόδωρου Τερζόπουλου.

Της Μαρίνας Αγαθαγγελίδου

Στο υλικό των Βακχών, του τελευταίου, οριακού και ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

5 λεπτά με τον Λουκά Αναγνωστόπουλο

5 λεπτά με τον Λουκά Αναγνωστόπουλο

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Λουκάς Αναγνωστόπουλος με αφορμή το βιβλίο του «Οι μύθοι του χθες και οι άνθρωποι του σήμερα» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Γράφημα. 

Επιμέλεια: Book Press

«Οι αρχαίοι μύθοι είναι συναρπαστικοί και διαχρο...

«Άνθρωποι και Ποντίκια» του Τζον Στάινμπεκ, από την Ομάδα Cartel: για λίγες ακόμη μέρες On demand

«Άνθρωποι και Ποντίκια» του Τζον Στάινμπεκ, από την Ομάδα Cartel: για λίγες ακόμη μέρες On demand

Ο Cartel Τεχνοχώρος προτείνει: «Άνθρωποι και Ποντίκια» του Τζον Στάινμπεκ σε σκηνοθεσία Βασίλη Μπισμπίκη ON DEMAND, για λίγες ακόμη ημέρες μέχρι το τέλος Ιανουαρίου, από Σάββατο 22 έως και 30 Ιανουαρίου.

Επιμέλεια: Book Press

...
Αλεξάνδρα Γρηγορίου: «Ένα ταξίδι αυτογνωσίας μιας σύγχρονης γυναίκας»

Αλεξάνδρα Γρηγορίου: «Ένα ταξίδι αυτογνωσίας μιας σύγχρονης γυναίκας»

Μια κουβέντα γνωριμίας με τη συγγραφέα Αλεξάνδρα Γρηγορίου η οποία με το μυθιστόρημά της «Το μυστικό της Μελίνας» (εκδ. Αρμός) έκανε πρόσφατα την εμφάνισή της, «ένα ταξίδι αυτογνωσίας μιας σύγχρονης γυναίκας», όπως το χαρακτηρίζει η ίδια. 

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

H λίστα του Guardian με τα καλύτερα βιβλία του 2021 περιλαμβάνει πολλά γνώριμα και αγαπητά ονόματα, όπως η Όλγκα Τοκάρτσουκ, ο Καζούο Ισιγκούρο, ο Τζόναθαν Φράνζεν και η Σάλι Ρούνεϊ, μεταξύ άλλων. Με ικανοποίηση διαπιστώσαμε ότι πολλοί από τους συγγραφείς που ξεχώρισαν έχουν ήδη ένα ή περισσότερα βιβλία τους μεταφρα...

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτές, εντονότερα από άλλες χρονιές, έφταναν βιβλία στο γραφείο μας ακόμη και παραμονές Πρωτοχρονιάς. Ακόμη και σημαντικά μυθιστορήματα διεθνώς αναγνωρισ...

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

Η εκδοτική κίνηση περί την ποίηση και φέτος στη χώρα μας εντονότατη, και σε ένα μεγάλο της κομμάτι πολύ ενδιαφέρουσα και ποιοτική. Οι μεταφράσεις σπουδαίων ξένων ποιητών και ποιητριών, όπως για παράδειγμα έγινε φέτος με τις νομπελίστριες Λουίζ Γκλικ και Βισουάβα Σιμπόρσκα, είναι σημαντικές εκδοτικές χειρονομίες. Πολ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ