alt

Για το μυθιστόρημα του Αλέξη Σταμάτη «Αθώα πλάσματα» (εκδ. Καστανιώτη).

Της Τέσυς Μπάιλα

Υπάρχουν άραγε αθώα πλάσματα; Αυτό μοιάζει να αναρωτιέται ο Αλέξης Σταμάτης στο νέο του βιβλίο που φέρει αυτόν ακριβώς τον κυριολεκτικό και ταυτόχρονα μεταφορικό τίτλο. Πόση αθωότητα μπορεί να κρύβεται στη πιο μυστική κρύπτη της ζωής ενός ανθρώπου; Και όταν ανοίξει αυτή, τι πραγματικά θα αντικρίσει; Πόση εσωτερική διαπάλη θα χρειαστεί για να καταφέρει να αναδομήσει τον εαυτό του όταν θα έχει δει το εσωτερικό της;

Αθώα πλάσματα αντιμάχονται διαρκώς τις προσωπικές τους αμαρτίες σε ένα μυθιστόρημα στο οποίο από την πρώτη στιγμή διαφαίνεται με σαφήνεια ότι αυτό που σηματοδοτεί τελικά τη ζωή όλων μας είναι η προαιώνια μάχη ανάμεσα στο καλό και στο κακό...

«Υπάρχει μια μυστική κρύπτη στη ζωή κάθε ανθρώπου, που την κρατά κλεισμένη. Ξέρει ότι υπάρχει εντός του, ξέρει ότι μπορεί να μπει όποτε θέλει, αλλά δεν τολμά ποτέ. Γιατί; Γιατί είναι βέβαιος ότι από εκεί θα ορμήσουν όλα τα πράγματα που φοβήθηκε από τότε που γεννήθηκε έως τώρα και θα τον κατασπαράξουν...»

Μια υπαρξιακή ανησυχία ξεπηδά από τις σελίδες αυτού του βιβλίου. Αθώα πλάσματα αντιμάχονται διαρκώς τις προσωπικές τους αμαρτίες σε ένα μυθιστόρημα στο οποίο από την πρώτη στιγμή διαφαίνεται με σαφήνεια ότι αυτό που σηματοδοτεί τελικά τη ζωή όλων μας είναι η προαιώνια μάχη ανάμεσα στο καλό και στο κακό, στην ακμή και στην πτώση, στον έρωτα και στην απώλεια, στον έρωτα και στον θάνατο. Στηριγμένη η πλοκή σε αυτούς τους αφηγηματικούς άξονες καταφέρνει να προσδιορίσει με ακρίβεια πώς καταλύονται τα όρια ανάμεσα στον θύτη και το θύμα και πώς η αγιοσύνη συμβαδίζει με το τραύμα, ίσως περισσότερο από ό,τι με το θαύμα.

Οι ήρωες του βιβλίου βρίσκονται αντιμέτωποι με την πρόκληση της υπέρβασης που θα γίνει η αφορμή να αντικρίσουν κατάματα την αληθινή τους ταυτότητα. Οι στενές σχέσεις που αναπτύσσονται ανάμεσά τους κλιμακώνουν την αλληλούφανση των τραυματισμών τους, την ετερότητα των υπαρξιακών τους προβλημάτων και ταυτόχρονα την αναγνωστική ένταση, γραμμένη σε ύφος νουάρ. Μέσα από τις σχέσεις αυτές οι ήρωες θα κατανοήσουν την απαράμιλλη δύναμη των θαυμάτων που κρύβονται μέσα τους. Αλλά για να φτάσουν στην κάθαρση θα πρέπει να αποδομήσουν όσα γνωρίζουν για τον ίδιο τους τον εαυτό, να τον γνωρίσουν ως τα βάθη, να ακούσουν τον αντίλαλο των σκέψεών τους, την ηχώ των αποφάσεων και των πράξεών τους, αφού όπως γράφει ο Αλέξης Σταμάτης:

«Θα είμαστε πάντα ο εαυτός μας και η ηχώ μας. Η ηχώ των λέξεων, των πράξεών μας. Μέχρι να πεθάνουμε· έτσι κι αλλιώς, όλοι θα πεθάνουμε».

alt
Ο Αλέξης Σταμάτης γεννήθηκε στην Αθήνα.
Σπούδασε Αρχιτεκτονική στο ΕΜΠ και έκανε
μεταπτυχιακά Αρχιτεκτονικής και Κινηματογράφου
στο Λονδίνο. Το πρώτο του μυθιστόρημα,
Ο έβδομος ελέφαντας (εκδ. Κέδρος) κυκλοφόρησε
το 1998 και μέχρι σήμερα έχει γράψει περισσότερα
από 15 μυθιστορηματα.

Οι ανεπούλωτες πληγές ενός άντρα, του Στέφανου, από τον συναισθηματικό τραυματισμό του πριν από μερικά χρόνια θα γίνουν η αφορμή για την απόφασή του να ανιχνεύσει τη μοναχικότητα της Μαριάννας, όταν η ίδια του ζητήσει να παρακολουθήσει την πορεία της. Μια πορεία ανατρεπτική. Θα τον αναγκάσει να πάρει μέρος σε μια περιπέτεια εσωτερικών αναμοχλεύσεων που ούτε να διανοηθεί δεν θα μπορούσε. Η διαδρομή που θα ακολουθήσει θα τον οδηγήσει στην εκχώρηση του εαυτού του στην προσπάθειά του να μπει στην περιπέτεια ενός άλλου. Και κυρίως στην αντίληψη του εσώτερου εαυτού του.

Ο Αλέξης Σταμάτης υπογράφει με μοναδικό τρόπο και λόγο ευθύβολο μια σθεναρή υπαρξιακή αναμέτρηση με τις αξίες εκείνες που διέπουν την ανθρώπινη φύση. Η αφήγησή του παίρνει τη μορφή μιας υποστασιακής καταβύθισης στον έρωτα και στον θάνατο, εκείνο το αντιφατικό δίπολο που διέπει τις σχέσεις των ανθρώπων και λειτουργεί ως κινητήριος δύναμη κάθε υπαρκτικής του αγωνίας, και ενός συνειδησιακού μετεωρισμού ανάμεσα στο καλό και στο κακό, στο τραύμα και στην αθωότητα, στην αγιοσύνη και στην αμαρτία, για να καταλήξει στο συμπέρασμα πως: «Η ζωή μας είναι ζωή αθώων πλασμάτων. Ζωή που θέλει το φως…».

* Η ΤΕΣΥ ΜΠΑΪΛΑ είναι συγγραφέας. 
Τελευταίο της βιβλίο, το μυθιστόρημα «Τις νυχτες έπαιζε με τις σκιές» (εκδ. Ψυχογιός).

 Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία © Priscilla Du Preez.


altΑθώα πλάσματα
Αλέξης Σταμάτης
Καστανιώτης 2020
Σελ. 272, τιμή εκδότη €16,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΑΛΕΞΗ ΣΤΑΜΑΤΗ

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Δίνοντας φωνή και παρηγόρια στους παρίες

Δίνοντας φωνή και παρηγόρια στους παρίες

Για το βραβευμένο μυθιστόρημα του Νίκου Χρυσού «Καινούργια μέρα» (εκδ. Καστανιώτη).

Του Νικόλα Ευαντινού
Φωτογραφία © Jean Gaumy/Magnum Photos

Ο Walter Benjamin αναλύοντας τη φύση και τη λειτουργία του μυθιστορήματος, σε σ...


Μαθητεύοντας στον ερωτισμό

Μαθητεύοντας στον ερωτισμό

Για το μυθιστόρημα του Μάνου Κοντολέων «Ερωτική αγωγή» (εκδ. Πατάκη).

Της Βίκυς Πάτσιου

Θα μπορούσε άραγε η Ερωτική αγωγή, το μυθιστόρημα του Μάνου Κοντολέων που πρόσφατα επανακυκλοφόρησε, να δανειστεί τον τίτλο του από κάποιον στίχο του Σεφέρ...

Κάποιοι άλλοι στον καθρέφτη

Κάποιοι άλλοι στον καθρέφτη

Για το μυθιστόρημα του Ιάκωβου Ανυφαντάκη «Κάποιοι άλλοι» (εκδ. Πατάκη). 

Του Γιάννη Μπαλαμπανίδη

Ο Ιάκωβος Ανυφαντάκης έγραψε ένα μυθιστόρημα γενιάς. Και είναι εξαρχής σαφές και ρητό ότι πρόκειται για τη γενιά των συν...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Νύχτες Πρεμιέρας στις οθόνες μας, από το Ίδρυμα Ωνάση

Νύχτες Πρεμιέρας στις οθόνες μας, από το Ίδρυμα Ωνάση

Από τις Νύχτες Πρεμιέρας στις οθόνες μας. Από τις 16 έως τις 21 Ιουλίου. 

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης 

Αποξένωση και αγάπη στη διάρκεια της κυνηγετικής περιόδου, ο μόνιμος κάτοικος μιας άδειας αίθουσας αναχω...

Ήταν σοσιαλδημοκράτης ο Καντ ή έγινε η σοσιαλδημοκρατία καντιανή;

Ήταν σοσιαλδημοκράτης ο Καντ ή έγινε η σοσιαλδημοκρατία καντιανή;

Επειδή πολλοί «νεοφώτιστοι» στη σοσιαλδημοκρατία πολιτικοί μας αναζητούν ένα επιθετικό προσδιορισμό γι’ αυτήν (αριστερή, ριζοσπαστική και άλλες τέτοιες πομφόλυγες) θα τους συνιστούσα το «καντιανή». Καθόλου «πιασάρικο» αλλά αληθινό. Ας το δούμε αυτό.

Του Γιώργου Σιακαντάρη...

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Μιχάλη Μακρόπουλου

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Μιχάλη Μακρόπουλου

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, ο Μιχάλης Μακρόπουλος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Εικονογράφηση: Πάρις Κούτσικος - pari...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Emmanuel Levinas: «Πάουλ Τσέλαν: Από το Είναι στο Άλλο»

Emmanuel Levinas: «Πάουλ Τσέλαν: Από το Είναι στο Άλλο»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Emmanuel Levinas «Πάουλ Τσέλαν: Από το Είναι στο Άλλο» σε μετάφραση και επίμετρο του Θωμά Συμεωνίδη, το οποίο κυκλοφορεί το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Σαιξπηρικόν.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
Θάνος M. Βερέμης: «21 ερωτήσεις & απαντήσεις για το '21»

Θάνος M. Βερέμης: «21 ερωτήσεις & απαντήσεις για το '21»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Θάνου M. Βερέμη «21 ερωτήσεις & απαντήσεις για το '21», που κυκλοφορεί στις 2 Ιουλίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ...

Γρηγόρης Αζαριάδης: «Παραπλάνηση»

Γρηγόρης Αζαριάδης: «Παραπλάνηση»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γρηγόρη Αζαριάδη «Παραπλάνηση», που κυκλοφορεί στις 2 Ιουλίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μια Σκιά

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

30 Ιουνίου 2020 ΕΛΛΗΝΕΣ

π. Χαράλαμπος: «Είμαστε κάτι πέρα από τις σκέψεις και τα συναισθήματα»

Συνέντευξη με τον π. Χαράλαμπο Παπαδόπουλο με αφορμή το βιβλίο του «Εμπιστοσύνη – Η ελευθερία από την ανάγκη να ελέγχεις τα πάντα» (εκδ. Αρμός). Της Στε

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

30 Ιουνίου 2020 ΕΛΛΗΝΕΣ

π. Χαράλαμπος: «Είμαστε κάτι πέρα από τις σκέψεις και τα συναισθήματα»

Συνέντευξη με τον π. Χαράλαμπο Παπαδόπουλο με αφορμή το βιβλίο του «Εμπιστοσύνη – Η ελευθερία από την ανάγκη να ελέγχεις τα πάντα» (εκδ. Αρμός). Της Στε

ΦΑΚΕΛΟΙ