alt

Για το μυθιστόρημα του Δημήτρη Μεσορράχη «Το μονοπάτι της Ευγενίας» (εκδ. Εστία).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Το βιβλίο είναι διπλά αντιμυθιστορηματικό, αλλά συνάμα δελεαστικό και ερεθιστικό για τη σκέψη. Αφενός, είναι γραμμένο σε λιτή γλώσσα, γεμάτη με όρους, τεχνικές λεπτομέρειες κι επιστημονικά δεδομένα, που ξενίζουν. Αφετέρου, η ιστορία συντίθεται από ψηφίδες που άλλοτε ενώνονται κι άλλοτε όχι, καθώς η επεισοδιώδης πλοκή θρυμματίζει το σύνολο. Η ζωή της Ευγενίας, μιας πλούσιας αρχιτέκτονος, που δεν επαναπαύεται στην εύκολη ζωή αλλά –με τα λεφτά της– δοκιμάζει νέα πρότζεκτ, πειραματίζεται με τη ζωή και καταστρώνει σχέδια που δοκιμάζουν τις αντοχές της ανθρώπινης φύσης και της νομοτέλειας.

Η ζωή της Ευγενίας, μιας πλούσιας αρχιτέκτονος, που δεν επαναπαύεται στην εύκολη ζωή αλλά –με τα λεφτά της– δοκιμάζει νέα πρότζεκτ, πειραματίζεται με τη ζωή και καταστρώνει σχέδια που δοκιμάζουν τις αντοχές της ανθρώπινης φύσης και της νομοτέλειας.

Στην πορεία της ζωής της συναντώνται η επιστήμη με την τέχνη, ο άνθρωπος με τη φύση, το λειτουργικό με το καλλιτεχνικό, το πρακτικό με το ωραίο, το νομοτελειακό με το τυχαίο. Οι πειραματισμοί της δοκιμάζουν τις αντοχές των πιάνων και των αυτοκινήτων, τη λειτουργία του λωτού και την αισθητική των κτηρίων, τις δυνάμεις του έρωτα και την ιδιαιτερότητα του κρασιού, του καρπάτσιο και της ζαχαροπλαστικής, τα όρια της φωτογραφίας, την αξία του μόντελινγκ και τις ανθρώπινες δυνάμεις στο βόλεϊ ή στο κολύμπι. Έτσι, η μηχανική και η αεροδυναμική συναντούν την τέχνη και η γαστρονομία διασταυρώνεται με τον ανθρώπινο ψυχισμό ή τον αθλητισμό. 

Πάνω σ’ αυτόν τον κυλιόμενο διάδρομο ο συγγραφέας μελετά φιλοσοφικά τη διελκυστίνδα μεταξύ του ντετερμινισμού και της τυχαιότητας, όπως αυτή ανευρίσκεται σε διάφορα σενάρια της καθημερινότητας. Από τα μία δηλαδή η φυσική νομοτέλεια εκφράζεται με νόμους, δηλωμένους ή άδηλους, και έχει απτά αποτελέσματα, αλλά από την άλλη υπάρχουν πάντα απρόβλεπτοι παράγοντες, πολλοί από τους οποίους είναι απλώς αφανείς, ενώ άλλοι ανάγονται στο συναίσθημα, στην ανθρώπινη μοναδικότητα ή στην εντροπία της φύσης.

alt
Ο Δημήτρης Μεσορράχης γεννήθηκε στην Αθήνα
το 1982. Είναι χημικός μηχανικός, διδάκτορας
του Πανεπιστημίου Πατρών και απόφοιτος της
Σχολής Ανωτάτων Εμπορικών Σπουδών του
Παρισιού (Ecole des Hautes Etudes Commerciales
de Paris, HEC) στη διοίκηση επιχειρήσεων.
Το πρώτο του μυθιστόρημα Η ανάβαση (2017)
ήταν υποψήφιο για το βραβείο
πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα στα Κρατικά
Βραβεία Λογοτεχνίας, στα Βραβεία της Εταιρείας
Συγγραφέων και στα Λογοτεχνικά Βραβεία
του περιοδικού «Αναγνώστης».




Σ’ αυτό το πλαίσιο τίθενται πρωτότυπα μυθοπλαστικά ερωτήματα: Πώς λειτουργεί, λοιπόν, ο λωτός και γιατί θεωρείται πρότυπο καθαρότητας; Ποια είναι εκείνα τα στοιχεία που κάνουν τέλειο ένα πιάνο; Τι είναι ο έρωτας και ποιους νέους κόσμους αναδεικνύει; Πόσο σκόπιμες και πόσο τυχαίες είναι οι επιλογές του ανθρώπου; Όλα είναι συναίσθημα ή λογική; Αυτά και άλλα παρόμοια ερωτήματα εξετάζονται μέσα από διαφορετικά επεισόδια που επιλέγει ή πέφτει πάνω τους η Ευγενία. Οι πειραματισμοί και τα πιθανά σενάρια που ξεδιπλώνει η ηρωίδα λειτουργούν ως υποθέσεις εργασίας, ως εργαστήρια κοινωνικών μελετών, όπου καθετί θα δείξει με την επιτυχία ή την αποτυχία του τις ανθρώπινες δυνάμεις και όρια.

Σχεδόν εξαρχής η Ευγενία συμμετέχει τόσο στο επιστημονικό πεδίο, με τις σπουδές της και την εργασία της, όσο και στο καλλιτεχνικό, με το πιάνο και τις λοιπές ανησυχίες της. Μεταξύ γραμμικού κι ελεύθερου σχεδίου, μεταξύ της τεχνικής και της ακουστικής ενός μουσικού οργάνου, πώς δένουν αυτοί οι χώροι και πώς αλληλοσυμπληρώνονται; Ο Δημήτρης Μεσορράχης εξετάζει, μέσω της ζωής της ηρωίδας του, την τομή της επιστήμης και της τέχνης, καθώς το αντικειμενικό συναντά το ασύλληπτο και το μετρήσιμο το υποκειμενικό. Εκεί μέσα εμφιλοχωρεί ο έρωτας, ο οποίος δεν είναι κατ’ ανάγκη συναίσθημα, αλλά συχνά χημική εξίσωση, χημεία μεταξύ σωμάτων και προσωπικοτήτων, που δεν είναι πάντα ικανή να ξεσηκώσει τον εσωτερικό κόσμο. 

Ο Δημήτρης Μεσορράχης εξετάζει, μέσω της ζωής της ηρωίδας του, την τομή της επιστήμης και της τέχνης, καθώς το αντικειμενικό συναντά το ασύλληπτο και το μετρήσιμο το υποκειμενικό.

Η γραμμική πορεία και η ετερόκλιτη φύση των μεμονωμένων επεισοδίων απονευρώνει την πολυπλοκότητα ενός μυθιστορήματος. Αν την παρακάμψουμε, όμως, μπορούμε να δούμε άλλους συνεκτικούς άξονες και τη σύγκλισή τους πάνω σε μια κοινή βάση. Είναι η προσπάθεια του ανθρώπου να πειραματιστεί με τη ζωή, συνυπολογίζοντας τα ποσοτικά δεδομένα, που στηρίζονται στην επιστήμη, και τα ποιοτικά που προκαλούνται, όπως στην τέχνη, με συναίσθημα κι ιδιαίτερες πινελιές. Τα μεν πρώτα εξασφαλίζουν τη λειτουργική και πρακτική πλευρά της ζωής, ενώ τα δεύτερα την έξαρση και τη συγκίνηση, σαν σε ένα πιάνο, κάτι που δεν μπορεί να επιτευχθεί βιομηχανικά! 

Η Ευγενία έχει την πολυτέλεια λόγω του πλούτου της να γίνει ένας αναγεννησιακός homo universalis, ο οποίος συζευγνύει την τέχνη, την επιστήμη, τον αθλητισμό και τον άνθρωπο. Με αυτήν την ηρωίδα ο συγγραφέας εφαρμόζει τη δυναμική της ώσμωσης, που είχαμε δει και στο πρώτο του έργο, την Ανάβαση (Εστία, 2017), ώστε να διερευνήσει –και μαζί μ’ αυτόν εμείς– ποια είναι τα συστατικά της επιτυχίας.

* Ο ΓΙΩΡΓΟΣ Ν. ΠΕΡΑΝΤΩΝΑΚΗΣ είναι διδάκτορας Νεοελληνικής Φιλολογίας και κριτικός βιβλίου. 
Τελευταίο του βιβλίο, η μελέτη «Βιβλιογραφία για τον Νίκο Καζαντζάκη» (Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης).


altΤο μονοπάτι της Ευγενίας
Δημήτρης Μεσορράχης
Εστία 2019
Σελ. 176, τιμή εκδότη €12,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΜΕΣΟΡΡΑΧΗ


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Άντρες χωρίς άντρες, του Νίκου Δαββέτα

Άντρες χωρίς άντρες, του Νίκου Δαββέτα

Για το μυθιστόρημα του Νίκου Δαββέτα «Άντρες χωρίς άντρες» (εκδ. Πατάκη), μια πολυφωνική σύνθεση για τους άρρητους δεσμούς ανάμεσα σε πατέρες και γιους. 

Του Μάνου Κοντολέων 

Ο Νίκος Δαββέτας συνηθίζει να χρησιμοποιεί ένα ιστορικό γεγονός ή μ...

Το λούνα παρκ στο ιερό βουνό, της Σώτης Τριανταφύλλου

Το λούνα παρκ στο ιερό βουνό, της Σώτης Τριανταφύλλου

Για το μυθιστόρημα της Σώτης Τριανταφύλλου «Το λούνα παρκ στο ιερό βουνό» (εκδ. Πατάκη).

Του Θόδωρου Σούμα

Το μυθιστόρημα Το λούνα παρκ στο ιερό βουνό (εκδ. Πατάκη) της Σώτης Τριανταφύλλου ζωγραφίζει την οικογένεια της πρωταγωνίστριας Ιρίνα. Ο...

Έξι περίπατοι, του Αλέξανδρου Ίσαρη

Έξι περίπατοι, του Αλέξανδρου Ίσαρη

Για τα αφηγήματα του Αλέξανδρου Ίσαρη «Έξι περίπατοι - Προσκέφαλο με φύλλα λεμονιάς» (εκδ. Κίχλη).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Πώς παράγεται η συγκίνηση; Πώς γεννιέται η νοσταλγία; Πώς μια βόλτα γίνεται πίνακας ζωγραφικής που ζωντανεύει τόπους και χτίζε...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Άνδρας με κόκκινο μανδύα, του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Άνδρας με κόκκινο μανδύα, του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Julian Barnes «Άνδρας με κόκκινο μανδύα» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), που κυκλοφορεί στις 12 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τον Ιούνιο του 1885, τρεις Γάλλοι έφτασαν στο Λο...

Ηλίας Γιαννακάκης: «Είμαι απολύτως καθορισμένος από τα βιβλία και τις ταινίες»

Ηλίας Γιαννακάκης: «Είμαι απολύτως καθορισμένος από τα βιβλία και τις ταινίες»

Ένα ντοκιμαντέρ για τη μεταφορά της Εθνικής Βιβλιοθήκης από το Βαλλιάνειο Μέγαρο της Πανεπιστημίου, στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, όταν συνεχίζει να προβάλλεται για δεύτερο Σαββατοκύριακο στον κινηματογράφο Δαναό, με τα εισιτήρια να είναι σχεδόν εξαντλημένα, αυτό αποτελεί είδηση και μια καλή αφορμή να...

Άντρες χωρίς άντρες, του Νίκου Δαββέτα

Άντρες χωρίς άντρες, του Νίκου Δαββέτα

Για το μυθιστόρημα του Νίκου Δαββέτα «Άντρες χωρίς άντρες» (εκδ. Πατάκη), μια πολυφωνική σύνθεση για τους άρρητους δεσμούς ανάμεσα σε πατέρες και γιους. 

Του Μάνου Κοντολέων 

Ο Νίκος Δαββέτας συνηθίζει να χρησιμοποιεί ένα ιστορικό γεγονός ή μ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Άνδρας με κόκκινο μανδύα, του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Άνδρας με κόκκινο μανδύα, του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Julian Barnes «Άνδρας με κόκκινο μανδύα» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), που κυκλοφορεί στις 12 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τον Ιούνιο του 1885, τρεις Γάλλοι έφτασαν στο Λο...

Από την αρχή, του Θοδωρή Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Από την αρχή, του Θοδωρή Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πρώτο μυθιστόρημα για ενήλικες του Θοδωρή Παπαϊωάννου «Από την αρχή», που κυκλοφορεί στις 2 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Ίκαρος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Οι αταξίες συνοδεύονται από τιμωρίες». Έτσι μας έλεγαν πάντα ο...

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Sarah Knott «Μητέρες – Μια αντισυμβατική ιστορία» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), που κυκλοφορεί στις 29 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΟ ΑΚΟΥΣΜΑ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Περιήγηση στο επιδραστικό έργο του Edgar Allan Poe μέσα από πέντε σχετικά πρόσφατα βιβλία, τέσσερα με δικά του έργα και ένα με κείμενα εμπνευσμένα από την τόσο ιδιαίτερη λογοτεχνία του. 

Του Δημήτρη Αργασταρά

Κοιν...

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε ελληνικά αστυνομικά μυθιστορήματα από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή που ξεχωρίζουν.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

 

...
Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σώμα» κειμένων που καλύπτει όλες τις όψεις του σύνθετου πολιτικού και κοινωνικού φαινομένου.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

05 Οκτωβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ