6 σημαντικά μυθιστορήματα για την Τεχνητή Νοημοσύνη

Σε άρθρο της στο περιοδικό Inc, η Melissa Angell επέλεξε έξι μυθιστορήματα με θέμα την Τεχνητή Νοημοσύνη, κλασικά έργα που εντάσσονται στο είδος της επιστημονικής φαντασίας, καθώς και πρόσφατα μυθιστορήματα από διακεκριμένους συγγραφείς.

Ακολουθούν τα βιβλία που επέλεξε η αρθρογράφος, με τη σειρά που αναφέρονται στην αρχική δημοσίευση. Σχεδόν όλα έχουν μεταφραστεί στη γλώσσα μας.

Η Κλάρα και ο ήλιος (εκδ. Ψυχογιός, μτφρ. Αργυρώ Μαντόγλου), του Καζούο Ισιγκούρο

Στο πρώτο μυθιστόρημά του μετά τη βράβευσή του με το Νομπέλ (2017), ο Καζούο Ισιγκούρο αφηγείται την ιστορία της Κλάρας, μιας Τεχνητής Φίλης με εκπληκτική παρατηρητικότητα και ιδιαίτερη ευαισθησία, η οποία από τη θέση της στο κατάστημα, όπου πωλείται, παρακολουθεί με προσοχή τη συμπεριφορά όσων έρχονται για να ρίξουν μια ματιά, αλλά και όσων περνούν απ' έξω, στον δρόμο. Και ελπίζει πως σύντομα κάποιος θα τη διαλέξει.

Ένα βαθιά συγκινητικό βιβλίο που μας προσφέρει μια μοναδική άποψη του διαρκώς μεταβαλλόμενου κόσμου μας μέσα από τα μάτια μιας αξέχαστης αφηγήτριας. Η αριστοτεχνικά συγκρατημένη πρόζα του Ισιγκούρο ενισχύει τη συναισθηματική δύναμη και τη σπάνια τρυφερότητα του κειμένου, που διερευνά το πλέον θεμελιώδες ερώτημα: Τι σημαίνει στ' αλήθεια ν' αγαπάς; (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Μηχανές σαν κι εμένα (εκδ. Πατάκη, μτφρ. Κατερίνα Σχινά), του Ίαν ΜακΓιούαν

Σε έναν κόσμο όχι ακριβώς όμοιο με τον δικό μας, δυο εραστές θα περάσουν μια δοκιμασία που υπερβαίνει τα όρια της κατανόησης και της αντοχής τους.

Η Βρετανία έχει ηττηθεί στον Πόλεμο των Φόκλαντ, η Μάργκαρετ Θάτσερ δίνει μάχη με τον Τόνυ Μπεν για την εξουσία και ο Άλαν Τιούρινγκ επιφέρει επαναστατική τομή στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης.

Το Μηχανές σαν κι εμένα εκτυλίσσεται σε ένα εναλλακτικό Λονδίνο της δεκαετίας του 1980. Ο Τσάρλι, ένας τριαντατριάχρονος ανθρωπολόγος που δοκιμάζει την τύχη του στο χρηματιστήριο αποφεύγοντας συνειδητά την εργασία πλήρους απασχόλησης, είναι ερωτευμένος με τη Μιράντα, μια έξυπνη φοιτήτρια που κρύβει ένα τρομερό μυστικό. Όταν ο Τσάρλι κληρονομεί ένα σεβαστό ποσό, αγοράζει τον Αδάμ, ένα από τα πρώτα ανδροειδή που αναπαράγουν πιστά το σώμα και τις νοητικές λειτουργίες του ανθρώπου, και με τη βοήθεια της Μιράντας σχεδιάζει την προσωπικότητά του. Το σχεδόν τέλειο ανδροειδές που προκύπτει είναι ωραίο, δυνατό, και ευφυές. Σύντομα θα σχηματιστεί ένα ερωτικό τρίγωνο ανάμεσα στον Τσάρλι, στη Μιράντα και στον Αδάμ, φέρνοντάς τους αντιμέτωπους με ένα βαθύ ηθικό δίλημμα.

Το Μηχανές σαν κι εμένα είναι ένα ανατρεπτικό μυθιστόρημα που θέτει το ερώτημα αν μια μηχανή μπορεί να κατανοήσει την ανθρώπινη καρδιά ή αν, τελικά, εκείνοι από τους οποίους λείπει η κατανόηση και η ενσυναίσθηση είναι οι ίδιοι οι άνθρωποι.

Το ηλεκτρικό πρόβατο (εκδ. Κέδρος, μτφρ. Δημήτρης Θ. Αρβανίτης), του Φίλιπ Κ. Ντικ

Ο πιο πρόσφατος παγκόσμιος πόλεμος έχει αφήσει τη Γη διαλυμένη. Από τα συντρίμμια ενός κόσμου πλημμυρισμένου από ραδιενεργή σκόνη αναδύεται ο Ρικ Ντέκαρντ, κυνηγός επικηρυγμένων ανθρωποειδών. Ο Ρικ ονειρεύεται να αποκτήσει ένα ζώο, πανάκριβο σύμβολο κοινωνικής καταξίωσης στην καινούργια εποχή.
Το ηλεκτρικό πρόβατο που έχει στην κατοχή του, μια σχεδόν τέλεια απομίμηση πραγματικού, τον καταθλίβει. Ώσπου ο Ρικ καλείται να σκοτώσει έξι εξελιγμένα ανθρωποειδή Nexus-6 έναντι μεγάλης αμοιβής...

Σ' αυτό το καλειδοσκοπικό μυθιστόρημα, που ενέπνευσε την περίφημη ταινία Blade Runner, παρουσιάζεται η πάλη ανάμεσα στον άνθρωπο και στη μηχανή, στην ελεύθερη βούληση και στον άτεγκτο προγραμματισμό. Συγχρόνως αναδεικνύονται όλα τα στοιχεία που αποτελούν τον πυρήνα της μυθοπλασίας του Φίλιπ Κ. Ντικ: ένας ήρωας σε κατάσταση σύγχυσης, ασήμαντο γρανάζι του κοινωνικού μηχανισμού ένας κόσμος σχεδόν ερημωμένος, όπου οι δυνάμεις της εντροπίας παραμένουν ενεργές πανίσχυρες πολυεθνικές (πολυπλανητικές) εταιρίες μια τηλεοπτική προσωπικότητα με μεγάλη επιρροή ένας νέος μεσσίας μια θρησκεία που αποτελεί απειλή για κάθε πολιτικό σύστημα.

Ένα από τα αριστουργήματα της επιστημονικής φαντασίας. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Νευρομάντης (εκδ. Αίολος, μτφρ. Δημήτρης Σταματιάδης), του Ουίλιαμ Γκίμπσον

Σ' ένα μέλλον που μας έχει ήδη πλησιάσει επικίνδυνα κοντά, οι άνθρωποι ζουν αναπόσπαστα δεμένοι με τον εικονικό κόσμο του Ηλεκτροσύμπαντος. Η ζωή επιμηκύνεται, το σώμα των ανθρώπων μεταλλάσσεται γενετικά και γεμίζει μικροτσίπ. Ο νεαρός ήρωας, πρώην ταλαντούχος κλέφτης πληροφοριών, στερείται τη δυνατότητα πρόσβασης στον Κυβερνοχώρο ύστερα από μια άτυχη επιχείρηση.

Είναι παγιδευμένος σ' ένα λαβύρινθο, όπου κυριαρχούν τα τεχνοναρκωτικά και το λαθρεμπόριο πληροφοριών και γενετικού υλικού. Είναι πάντα έτοιμος να διαπράξει κάθε έγκλημα που θα εξασφάλιζε μια μικρή έστω ελπίδα επιβίωσης.

Όσο ο κλοιός σφίγγει γύρω του, προσπαθεί ν' ανασυνθέσει τον εαυτό του αναζητώντας τον μάγο της νευροχειρουργικής που θα τον γιατρέψει.

Ο Ουίλιαμ Γκίμπσον είναι ο γνησιότερος εκφραστής του Κυβερνοπάνκ με βραβεία Hugo, Nebula και Philip Dick. (Από την παρουσίαση της έκδοσης)

Robopocalypse (εκδ. Πλατύπους Εκδοτική, μτφρ. Νικόλαος Βλαμάκης), του Ντάνιελ Χ. Γουίλσον

Το βιβλίο "Robopocalypse", που θυμίζει πρωτοποριακή λογοτεχνία από αριστοτέχνες όπως ο Michael Crichton και ο Robert Heinlein, είναι ένα ιδιοφυώς εμπνευσμένο και συγκλονιστικό έπος δράσης. Ο Daniel H. Wilson έχει δημιουργήσει ένα εμπορικό αριστούργημα, ένα μυθιστόρημα που εξερευνά εξίσου τα συναισθηματικά τοπία των ανθρώπινων χαρακτήρων που μάχονται για την επιβίωση, κι εκείνα των μηχανών που εξεγείρονται για να τους καταστρέψουν, με τρομακτικά επίκαιρους συνειρμούς για την υπαρκτή τεχνολογία που βρίσκεται παντού γύρω μας. (Από την έκδοση)

Speak, της Λουίζα Χωλ

Στο φιλόδοξο μυθιστόρημα της Αμερικανίδας Λουίζα Χωλ πρωταγωνιστούν πέντε χαρακτήρες που συνεισέφεραν, με κάποιον τρόπο, στη δημιουργία ή στην εξέλιξη του AI. Ένας από αυτούς, ο μαθηματικός Άλαν Τούρινγκ, ο «πατέρας» της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Το Speak, η ιστορία του οποίου εκτυλίσσεται στο παρελθόν, στον 17ο αιώνα, στο παρόν και στο εγγύς μέλλον, παντρεύει την Ιστορία με τη μυθοπλασία και την επιστημονική φαντασία. Όπως υπονοεί ο τίτλος, κύριο θέμα του μυθιστορήματος είναι η ανάγκη του ανθρώπου για επικοινωνία, μια ανάγκη που, σύμφωνα με τη συγγραφέα, οδήγησε στην ανάπτυξη των προγραμμάτων της Τεχνητής Νοημοσύνης.