sex-amour250

Της Εύας Στάμου

Σύμφωνα με έρευνα του αμερικανικού Πανεπιστημίου του Rochester που δημοσιεύθηκε πριν λίγους μήνες, το διαδικτυακό ραντεβού αποτελεί πλέον τον δεύτερο πιο δημοφιλή τρόπο για να ξεκινήσει κανείς μία ερωτική σχέση, με πρώτο τον παραδοσιακό τρόπο της γνωριμίας των ενδιαφερόμενων, μέσω κοινών φίλων.

Το φαινόμενο έχει λάβει τέτοια έκταση, ώστε να αποτελεί πλέον αυτόνομο ερευνητικό πεδίο των κοινωνικών επιστημών. Δύο σημαντικά παραδείγματα διανοούμενων των οποίων η πρόσφατη δουλειά πραγματεύεται ακριβώς αυτό το θέμα είναι ο φιλόσοφος Αλαίν Μπαντιού, στο βιβλίο Eloge de l'amour (2009), και ο Γάλλος κοινωνιολόγος Ζαν Κλωντ Κάουφμαν του οποίου το βιβλίο Sex@mour, μόλις κυκλοφόρησε στη Βρετανία από το Polity Press (Love Online, 2012) και έχει προκαλέσει συζήτηση στην επιστημονική κοινότητα. 

Ακολουθώντας τα χνάρια του Ζύγκμουντ Μπάουμαν, ο οποίος στο διάσημο κείμενό του Liquid love ισχυρίζεται ότι στον νέο κόσμο των κοινωνικών δικτύων, το ζητούμενο είναι η απόκτηση όσο το δυνατόν μεγαλύτερης ικανοποίησης σε μικρότερο χρονικό διάστημα χωρίς --το κυριότερο-- αληθινή ή μακροχρόνια δέσμευση, ο Κάουφμαν αναφέρει ότι το ιδεώδες της διαδικτυακής επικοινωνίας είναι κάτι που επιτυγχάνεται εύκολα με τις σύντομες, επιφανειακές επαφές που προσφέρουν τα ιντερνετικά ραντεβού, το φέισμπουκ και το speed dating και τα οποία ο χρήστης μπορεί να διακόψει ανά πάσα στιγμή, ακόμα και χωρίς εξηγήσεις, κάτι που σίγουρα δεν ισχύει με τις αληθινές φιλίες και σχέσεις. 

elogeΑς μην ξεχνάμε ότι μέχρι πρόσφατα ο μέσος Ευρωπαίος, όπως και ο μέσος Αμερικάνος, γνώριζαν τους ερωτικούς συντρόφους τους στο σχολείο, το πανεπιστήμιο, ή την εργασία, ή μέσω της οικογένειας, των φίλων και των γνωστών τους. Αυτό βέβαια σήμαινε ότι η γνωριμίες κάποιου περιορίζονταν στον στενό κοινωνικό και γεωγραφικό κύκλο του, ενώ το διαδίκτυο προσφέρει σε όλους τους χρήστες του την ευκαιρία να ‘συνδεθούν’ εύκολα με ανθρώπους που ζουν σε άλλες πόλεις, ακόμα και χώρες, κάτι που πριν από δύο δεκαετίες ήταν ασύλληπτο. Σίγουρα το γεγονός αυτό φαντάζει από μόνο του επαναστατικό αφού προσφέρει στους ενδιαφερόμενους μία αστείρευτη ποικιλία ‘προφίλς’ από τα οποία μπορούν να επιλέξουν πιθανούς ερωτικούς συντρόφους, καθιστώντας την ίδια στιγμή τις παραδοσιακές μεθόδους ανεύρεσης ανεπαρκείς. Μέσω του φέισμπουκ ή συμμετέχοντας σε σελίδες on line dating που έχουν αντικαταστήσει τους παραδοσιακούς προξενητές, οι χρήστες, όπως περίπου συμβαίνει και σε ένα σουπερμάρκετ, έχουν στη διάθεσή τους αναρίθμητα ‘προϊόντα’ για να διαλέξουν αυτό που τους ταιριάζει περισσότερο ή αυτό που υπόσχεται την μεγαλύτερη ευτυχία με το μικρότερο (συναισθηματικό) κόστος. 

Σύμφωνα με τον Αλαίν Μπαντιού, οι σελίδες διαδικτυακού dating καταστρέφουν ένα από τα πιο σημαντικά ρομαντικά ιδεώδη μας, αυτό της ερωτικής αγάπης. Δεν είναι αρκετό, επισημαίνει ο Μπαντιού να απαριθμείς ή να περιγράφεις τα χαρακτηριστικά και τις προτιμήσεις κάποιου για να αποφασίσεις αν σου αρέσει κι αν επιθυμείς να τον συναντήσεις. Η πολυπλοκότητα της ανθρώπινης προσωπικότητας αλλά και της ανθρώπινης επαφής υποτιμώνται, αν νομίζουμε ότι ένα ‘προφίλ΄, όσο ‘τέλειο’ και αν φαίνεται, αποτελεί το μόνο κριτήριο στην επιλογή ερωτικού συντρόφου. 

Υποθέτω ότι πολλοί χρήστες θα απαντούσαν ότι η ανταλλαγή πληροφοριών μέσα από ερωταποκρίσεις, τους προσφέρει μια συναισθηματική ασφάλεια καθώς και την πεποίθηση ότι δεν θα χάσουν τον χρόνο τους συναντώντας κάποιον που δεν το αξίζει. Αναρωτιέμαι όμως αν είναι αρκετό να θέτουμε στον υποψήφιο ερωτικό μας σύντροφο μία σειρά από ερωτήσεις με σκοπό να καταλάβουμε τον τρόπο σκέψης του και τον χαρακτήρα του, χωρίς ποτέ να έχουμε την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε την συμπεριφορά και τις αντιδράσεις του σε αληθινές καταστάσεις, και φυσικά σε σχέση με τις δικές μας κινήσεις. Φοβάμαι ότι η επιθυμία αποφυγής συναισθηματικού ρίσκου απενεργοποιεί την γοητεία της ερωτικής κατάκτησης που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την σταδιακή αποκάλυψη των χαρακτηριστικών και των εμπειριών κάποιου, σε μια σειρά δηλαδή από μικρές ‘εκπλήξεις’ που συχνά τροφοδοτούν το ενδιαφέρον μας για τον άλλο και καθορίζουν τη διαμόρφωση της σχέσης. Στην αντίθετη περίπτωση, η υπερβολική ανάγκη για ‘σιγουριά’, προσδίδει στην επαφή γνωρίσματα αγοραπωλησίας. 

sex-amourΜην ξεχνάμε επίσης την κατηγορία των παθολογικά εθισμένων στην διαδικτυακή επαφή, όσων χρηστών, δηλ. ποτέ δεν καταφέρνουν να προχωρήσουν από τις εικονικές στις αληθινές ερωτικές επαφές. Σε ορισμένες περιπτώσεις η ψευδαίσθηση της ερωτικής δράσης που δημιουργεί στους ανθρώπους αυτούς η συμμετοχή στο on line dating δεν τους επιτρέπει τελικά να βγουν στον κόσμο και να ψάξουν σύντροφο με πιο παραδοσιακούς τρόπους, ή ακόμα και να αναζητήσουν την υποστήριξη κάποιου ειδικού της ψυχικής υγείας που θα τους βοηθήσει να αντιμετωπίσουν την δυσκολία πραγματικής σύνδεσης με τους άλλους. 

Ο Κάουφμαν ωστόσο ισχυρίζεται ότι οι γνωριμίες μέσω κοινωνικών δικτύων δεν έχουν να κάνουν στην πλειοψηφία τους με την ανάγκη των χρηστών να ερωτευτούν και να δημιουργήσουν μόνιμες σχέσεις, αλλά με την επιθυμία τους να απολαύσουν το σεξ, με πολλούς, διαφορετικούς συντρόφους και κυρίως δίχως ενοχές. Υποστηρίζει ότι η ‘επιδημία’ του on line dating παγκοσμίως δεν έχει να κάνει με την αναζήτηση του ιδεώδους της ρομαντικής αγάπης και του ιδανικού συντρόφου, αλλά με το τέλος της μονογαμίας, την φθορά του θεσμού του γάμου, την απενοχοποίηση της σεξουαλικής πράξης και την οριστική της εγκαθίδρυσή στην συνείδησή μας ως μια απολαυστική δραστηριότητα που δεν συνδέεται απαραίτητα με την αγάπη και με έναν μόνο σύντροφο. Και στην περίπτωση αυτή, τονίζει ο Κάουφμαν στο Sex@mour, δεν χρειάζεται να ανησυχούμε για την τύχη του ρομαντικού έρωτα, αλλά μάλλον να μελετήσουμε επισταμένα την σεξουαλική επανάσταση όπως αυτή αντικατοπτρίζεται και ταυτόχρονα δημιουργείται στο διαδίκτυο. 

Ο Κάουφμαν δεν με πείθει. Νομίζω ότι εξιδανικεύει κάτι αρκετά πεζό, προβλέψιμο κι ως ένα βαθμό τετριμμένο. Το γαϊτανάκι ερωτικών επαφών που ξετυλίγεται στο ίντερνετ κάθε άλλο παρά μία νέα, επαναστατική τάση εκφράζει. Αποτελεί αντίθετα μία ακόμη εκδοχή της πεπατημένης μεθόδου εκτόνωσης της ανθρώπινης σεξουαλικότητας και αναζήτησης περιπετειών οι οποίες δεν θα διαταράσσουν ούτε την καθημερινότητα του χρήστη, ούτε τις μόνιμες σχέσεις του. Ο θεσμός του γάμου, λόγου χάριν, όχι μόνο δεν υπονομεύεται αλλά συντηρείται επικαλυπτόμενος με την αυταπάτη ότι κάποιος απολαμβάνει μία ζωή γεμάτη εναλλαγές, χωρίς να πρέπει να έρθει αντιμέτωπος με το ερωτικό ή συναισθηματικό κενό του βίου του, και χωρίς να αναλάβει το ρίσκο μιας προσωπικής επαφής. Κι αυτή η στάση ζωής, από μόνη της, είναι βαθιά συντηρητική.

alt

Alain Badiou, avec Nicolas Truong. Eloge de l'amour (Flammarion, 2009)
Zygmount Baumann, Ρευστή αγάπη: Για την ευθραυστότητα των ανθρωπίνων δεσμών, μτφ. Γιώργος Καράμπελας, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2007.
Jean-Claude Kaufmann, Love Online, Polity Press, 2012. μτφρ. του Sex@mour (Armand Colin, 2010).

http://evastamou.blogspot.com

 

 

 

 

 

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Παράδοση και αυθεντία – Σκέψεις για την αξιολόγηση της τέχνης

Παράδοση και αυθεντία – Σκέψεις για την αξιολόγηση της τέχνης

Επισημάνσεις για τη σχέση παράδοσης, πρωτοποριακών κινημάτων και των καλλιτεχνών σήμερα. Κεντρική εικόνα: [από αριστερά:] Ford Madox Ford, James Joyce, Ezra Pound, και ο δικηγόρος του Joyce John Quinn, φωτογραφημένοι το 1922, έξω από το ατελιέ του Pound στο νούμερο 70 της Notre Dame-des-Champs στο Mon...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Διονύσης Μαρίνος θυμάται...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Διονύσης Μαρίνος θυμάται...

Ένα πορτρέτο του βιβλιοπωλείου «Πολιτεία» πολυπρισματικό, φιλοτεχνημένο από τις αφηγήσεις και τις ιστορίες συγγραφέων και μεταφραστών. Σήμερα, ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Διονύσης Μαρίνος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η σχέση όλω...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Θάνος Κάππας θυμάται...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Θάνος Κάππας θυμάται...

Ένα πορτρέτο του βιβλιοπωλείου «Πολιτεία» πολυπρισματικό, φιλοτεχνημένο από τις αφηγήσεις και τις ιστορίες συγγραφέων και μεταφραστών. Σήμερα, ο πεζογράφος Θάνος Κάππας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η σχέση όλων μας με την ανάγνωση ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Πέθανε η συγγραφέας των παιδιών Αγγελική Βαρελλά

Πέθανε η συγγραφέας των παιδιών Αγγελική Βαρελλά

Σε ηλικία 92 ετών, πέθανε η συγγραφέας Αγγελική Βαρελλά. Φωτογραφία: Άρης Ρούπινας

Επιμέλεια: Book Press

Ο κόσμος του βιβλίου και ειδικότερα ο κόσμος του βιβλίου για παιδιά αποχαιρετά σήμερα τη συγγραφέα ...

«Στους δρόμους» του Συλβαίν Πρυντόμ (κριτική) – Η πρόκληση μιας νέας ζωής

«Στους δρόμους» του Συλβαίν Πρυντόμ (κριτική) – Η πρόκληση μιας νέας ζωής

Σκέψεις και παρατηρήσεις για το αυτοκίνητο ως σύμβολο ελευθερίας και ανεξαρτησίας, καθώς και σύμβολο κοινωνικής θέσης, με αφορμή το μυθιστόρημα του Συλβαίν Πρυντόμ (Sylvain Prudhomme) «Στους δρόμους» (μτφρ. Έφη Κορομηλά, εκδ. Στερέωμα).

Του Ηλία Καφάογλου 

...
«Εμμανουήλ και Αικατερίνη» της Ρέας Γαλανάκη (κριτική)

«Εμμανουήλ και Αικατερίνη» της Ρέας Γαλανάκη (κριτική)

Για το μυθιστόρημα της Ρέας Γαλανάκη «Εμμανουήλ και Αικατερίνη – Τα παραμύθια που δεν είναι παραμύθια» (εκδ. Καστανιώτη).

Της Άλκηστης Σουλογιάννη

Όσοι ακολουθούμε συστηματικά τη ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...
«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Ηλία Μαγκλίνη «Το μόνο της ζωής τους ταξίδι – Μικρά Ασία. Οδοιπορικό σε πόλεμο και σε ειρήνη», που θα κυκλοφορήσει στις 23 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Άκουσέ με.

Σε όλη μας τη ...

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα των Stephen King & Peter Straub «Το φυλαχτό» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

10 σημαντικά βιβλία για άντρες, γραμμένα από γυναίκες

10 σημαντικά βιβλία για άντρες, γραμμένα από γυναίκες

Μια λίστα με 10 σημαντικά μυθιστορήματα γραμμένα από γυναίκες συγγραφείς στα αγγλικά δημοσιεύτηκε στην επίσημη ιστοσελίδα του Women’s Prize for Fiction. Τα δέκα βιβλία αναδείχθηκαν μέσω ψηφοφορίας στην οποία συμμετείχαν 20.000 αναγνώστες. Και τα 10 έχουν μεταφραστεί στη γλώσσα μας. Στη φωτογραφία, η Μέρι Σέλεϊ.

...
40 καλά λογοτεχνικά βιβλία για το καλοκαίρι (και για κάθε εποχή)

40 καλά λογοτεχνικά βιβλία για το καλοκαίρι (και για κάθε εποχή)

Σαράντα λογοτεχνικά βιβλία, ελληνικά και μεταφρασμένα, επιλέξαμε για τους αναγνώστες της bookpress.gr από τα πολλά καλά βιβλία που έφτασαν στα χέρια μας τους προηγούμενους μήνες. Δείτε τα και διαλέξτε το δικό σας αγαπημένο βιβλίο του καλοκαιριού.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός, Κ.Β. Κατσουλάρης...

10 πρόσφατα βιβλία που μας κάνουν σοφότερους (ή και καλύτερους)

10 πρόσφατα βιβλία που μας κάνουν σοφότερους (ή και καλύτερους)

Από τα πολλλά καλά βιβλία που κυκλοφόρησαν πρόσφατα, σας προτείνω δέκα, επιλεγμένα από τα μη μυθοπλαστικά βιβλία. Δοκίμια, έρευνες, μελέτες, όλα τους διαβαστερά και εξαιρετικά ενδιαφέροντα. Δέκα βιβλία, δέκα ευκαιρίες να γίνουμε σοφότεροι και, γιατί όχι, καλύτεροι άνθρωποι.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ